เนื้อความทั้งข้อ
[๑๕๔] ดูกรภิกษุทั้งหลาย เราจักแสดงความเกิดและความดับแห่งทุกข์
เธอทั้งหลายจงฟัง ก็ความเกิดแห่งทุกข์เป็นไฉน ความเกิดแห่งทุกข์นั้น คือ
อาศัยจักษุและรูป เกิดจักขุวิญญาณ รวมธรรมทั้ง ๓ ประการเป็นผัสสะ เพราะ
ผัสสะเป็นปัจจัย จึงเกิดเวทนา เพราะเวทนาเป็นปัจจัย จึงเกิดตัณหา นี้เป็น
ความเกิดแห่งทุกข์ ฯลฯ อาศัยใจและธรรมารมณ์ เกิดมโนวิญญาณ รวมธรรม ๓
ประการเป็นผัสสะ เพราะผัสสะเป็นปัจจัย จึงเกิดเวทนา เพราะเวทนาเป็นปัจจัย
จึงเกิดตัณหา นี้แลเป็นความเกิดแห่งทุกข์ ฯ
ทุกฺขสฺส ภิกฺขเว สมุทยญฺจ อตฺถงฺคมญฺจ เทสิสฺสามิ✎ ร่าง
“Dukkhassa, bhikkhave, samudayañca atthaṅgamañca desessāmi.
“Mendicants, I will teach you the origin and disappearance of suffering.
อ้างอิงสยามรัฐ 18.107 · ฉัฏฐสังคายนา 26.93
ตํ สุณาถ ฯ✎ ร่าง
Taṁ suṇātha.
Listen …
กตโม จ ภิกฺขเว ทุกฺขสฺส สมุทโย ฯ✎ ร่าง
Katamo ca, bhikkhave, dukkhassa samudayo?
And what, mendicants, is the origin of suffering?
จกฺขุญฺจ
ปฏิจฺจ รูเป จ อุปฺปชฺชติ จกฺขุวิญฺญาณํ ติณฺณํ สงฺคติ ผสฺโส✎ ร่าง
Cakkhuñca paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇaṁ. Tiṇṇaṁ saṅgati phasso.
Eye consciousness arises dependent on the eye and sights. The meeting of the three is contact.
ผสฺสปจฺจยา เวทนา✎ ร่าง
Phassapaccayā vedanā;
Contact is a requirement for feeling.
เวทนาปจฺจยา ตณฺหา✎ ร่าง
vedanāpaccayā taṇhā.
Feeling is a requirement for craving.
อยํ ทุกฺขสฺส
สมุทโย ฯเปฯ✎ ร่าง
Ayaṁ dukkhassa samudayo …pe…
This is the origin of suffering …
ชิวฺหญฺจ ปฏิจฺจ รเส จ อุปฺปชฺชติ ชิวฺหาวิญฺญาณํ
ติณฺณํ สงฺคติ ผสฺโส✎ ร่าง
jivhañca paṭicca rase ca uppajjati jivhāviññāṇaṁ. Tiṇṇaṁ saṅgati phasso.
ผสฺสปจฺจยา เวทนา✎ ร่าง
Phassapaccayā vedanā;
เวทนาปจฺจยา
ตณฺหา✎ ร่าง
vedanāpaccayā taṇhā.
อยํ ทุกฺขสฺส สมุทโย ฯเปฯ มนญฺจ ปฏิจฺจ
ธมฺเม จ อุปฺปชฺชติ มโนวิญฺญาณํ✎ ร่าง
Ayaṁ dukkhassa samudayo …pe… manañca paṭicca dhamme ca uppajjati manoviññāṇaṁ.
Mind consciousness arises dependent on the mind and ideas.
ติณฺณํ สงฺคติ ผสฺโส✎ ร่าง
Tiṇṇaṁ saṅgati phasso.
The meeting of the three is contact.
ผสฺสปจฺจยา เวทนา✎ ร่าง
Phassapaccayā vedanā;
Contact is a requirement for feeling.
เวทนาปจฺจยา ตณฺหา ฯ✎ ร่าง
vedanāpaccayā taṇhā.
Feeling is a requirement for craving.
อยํ โข ภิกฺขเว
ทุกฺขสฺส สมุทโย ฯ✎ ร่าง
Ayaṁ kho, bhikkhave, dukkhassa samudayo.
This is the origin of suffering.