เนื้อความทั้งข้อ
[๒๐๑] สมัยหนึ่ง ท่านพระมหากัจจายนะอยู่ที่เรือนสกุล ใกล้สังปวัตต-
*บรรพต ในอวันตีชนบท ครั้งแล หาลิททกานิคฤหบดีเข้าไปหาท่านพระ
มหากัจจายนะถึงที่อยู่ ฯลฯ ครั้นแล้ว ได้ถามท่านพระมหากัจจายนะว่า พระผู้
เป็นเจ้าผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคได้ตรัสไว้ดังนี้ว่า ความต่างกันแห่งเวทนาย่อม
บังเกิดขึ้น เพราะอาศัยความต่างกันแห่งผัสสะ ดังนี้ พระผู้เป็นเจ้าผู้เจริญ ความ
ต่างกันแห่งผัสสะย่อมบังเกิดขึ้น เพราะอาศัยความต่างกันแห่งธาตุ ความต่างกัน
แห่งเวทนาย่อมบังเกิดขึ้น เพราะอาศัยความต่างกันแห่งผัสสะ อย่างไรหนอแล ฯ
เอกํ สมยํ อายสฺมา มหากจฺจาโน อวนฺตีสุ วิหรติ
กุลฆเร สํปวตฺเต ๑- ปพฺพเต ฯ✎ ร่าง
Ekaṁ samayaṁ āyasmā mahākaccāno avantīsu viharati kuraraghare papāte pabbate.
At one time Venerable Mahākaccāna was staying in the land of the Avantis near Kuraraghara on Steep Mountain.
อ้างอิงPTS 4.115 · สยามรัฐ 18.145 · พุทธชยันตี 16.238
อถ โข หาลิทฺทกานิ ๒- คหปติ
เยนายสฺมา มหากจฺจาโน เตนุปสงฺกมิ ฯเปฯ เอกมนฺตํ นิสินฺโน
โข หาลิทฺทกานิ คหปติ อายสฺมนฺตํ มหากจฺจานํ เอตทโวจ✎ ร่าง
Atha kho hāliddikāni gahapati yenāyasmā mahākaccāno tenupasaṅkami …pe… ekamantaṁ nisinno kho hāliddikāni gahapati āyasmantaṁ mahākaccānaṁ etadavoca:
Then the householder Hāliddikāni went up to Venerable Mahākaccāna … and asked him,
วุตฺตมิทํ ภนฺเต ภควตา✎ ร่าง
“vuttamidaṁ, bhante, bhagavatā:
“Sir, this was said by the Buddha:
ธาตุนานตฺตํ ปฏิจฺจ อุปฺปชฺชติ ผสฺสนานตฺตํ
ผสฺสนานตฺตํ ปฏิจฺจ อุปฺปชฺชติ เวทนานานตฺตนฺติ ฯ✎ ร่าง
‘dhātunānattaṁ paṭicca uppajjati phassanānattaṁ; phassanānattaṁ paṭicca uppajjati vedanānānattan’ti.
‘Diversity of elements gives rise to diversity of contacts, and diversity of contacts gives rise to diversity of feelings.’
กถํ นุ โข
ภนฺเต ธาตุนานตฺตํ ปฏิจฺจ อุปฺปชฺชติ ผสฺสนานตฺตํ ผสฺสนานตฺตํ
ปฏิจฺจ อุปฺปชฺชติ เวทนานานตฺตนฺติ✎ ร่าง
Kathaṁ nu kho, bhante, dhātunānattaṁ paṭicca uppajjati phassanānattaṁ; phassanānattaṁ paṭicca uppajjati vedanānānattan”ti?
How does diversity of elements give rise to diversity of contacts, and diversity of contacts gives rise to diversity of feelings?”
ฯ✎ ร่าง
“Idha, gahapati, bhikkhu cakkhunā rūpaṁ disvā ‘manāpaṁ itthetan’ti pajānāti cakkhuviññāṇaṁ sukhavedaniyañca.
“Householder, it’s when a mendicant sees a sight with the eye and understands it to be agreeable.