เนื้อความทั้งข้อ
แปลไทย ฉบับหลวง
บาลีอักษรไทย
[๔๓๙] ดูกรภิกษุทั้งหลาย เมื่อก่อนแต่ตรัสรู้ ครั้งยังมิได้ตรัสรู้ ยัง
เป็นโพธิสัตว์อยู่ เราได้มีความคิดอย่างนี้ว่า เวทนาเป็นไฉนหนอ ความเกิดขึ้น
แห่งเวทนาเป็นไฉน ปฏิปทาเครื่องให้ถึงความเกิดขึ้นแห่งเวทนาเป็นไฉน ความ
ดับแห่งเวทนาเป็นไฉน ปฏิปทาเครื่องให้ถึงความดับแห่งเวทนาเป็นไฉน อะไร
เป็นคุณแห่งเวทนา อะไรเป็นโทษแห่งเวทนา อะไรเป็นอุบายเครื่องสลัดออก
แห่งเวทนา เราได้มีความคิดอย่างนี้ว่า เวทนา ๓ นี้ เหล่านี้ คือ สุขเวทนา
ทุกขเวทนา อทุกขมสุขเวทนา นี้เราเรียกว่าเวทนา เพราะผัสสะเกิด เวทนา
จึงเกิด ตัณหาเป็นปฏิปทาเครื่องให้ถึงความเกิดขึ้นแห่งเวทนา ฯลฯ ความกำจัด
ความละฉันทราคะในเวทนา นี้เป็นอุบายเครื่องสลัดออกแห่งเวทนา ฯ
▴ ย่อ
ปุพฺเพ เม ภิกฺขเว สมฺโพธา อนภิสมฺพุทฺธสฺส
โพธิสตฺตสฺเสว สโต เอตทโหสิ✎ ร่าง
“Pubbeva me, bhikkhave, sambodhā anabhisambuddhassa bodhisattasseva sato etadahosi:
“Mendicants, before my awakening—when I was still unawakened but intent on awakening—I thought:
อ้างอิง สยามรัฐ 18.289
กตมา นุ โข เวทนา กตโม
เวทนาสมุทโย กตมา เวทนาสมุทยคามินี ปฏิปทา กตโม
เวทนานิโรโธ กตมา เวทนานิโรธคามินี ปฏิปทา✎ ร่าง
‘katamā nu kho vedanā, katamo vedanāsamudayo, katamā vedanāsamudayagāminī paṭipadā, katamo vedanānirodho, katamā vedanānirodhagāminī paṭipadā?
‘What is feeling? What’s the origin of feeling? What’s the practice that leads to the origin of feeling? What’s the cessation of feeling? What’s the practice that leads to the cessation of feeling?
โก เวทนาย อสฺสาโท
โก อาทีนโว กึ นิสฺสรณนฺติ ฯ✎ ร่าง
Ko vedanāya assādo, ko ādīnavo, kiṁ nissaraṇan’ti?
And what is feeling’s gratification, drawback, and escape?’
ตสฺส มยฺหํ ภิกฺขเว เอตทโหสิ✎ ร่าง
Tassa mayhaṁ, bhikkhave, etadahosi:
Then it occurred to me:
ติสฺโส อิมา เวทนา✎ ร่าง
‘tisso imā vedanā—
‘There are these three feelings:
สุขา เวทนา ทุกฺขา เวทนา อทุกฺขมสุขา
เวทนา ฯ✎ ร่าง
sukhā vedanā, dukkhā vedanā, adukkhamasukhā vedanā.
pleasant, painful, and neutral.
อิมา วุจฺจนฺติ เวทนา ฯ✎ ร่าง
Imā vuccanti vedanā.
These are called feelings.
ผสฺสสมุทยา เวทนาสมุทโย✎ ร่าง
Phassasamudayā vedanāsamudayo.
Feeling originates from contact.
ตณฺหาเวทนาสมุทยคามินี ปฏิปทา ฯเปฯ✎ ร่าง
Taṇhā vedanāsamudayagāminī paṭipadā …pe…
Craving is the practice that leads to the origin of feeling …
โย เวทนาย ฉนฺทราควินโย
ฉนฺทราคปฺปหานํ อิทํ เวทนาย นิสฺสรณนฺติ ฯ✎ ร่าง
yo vedanāya chandarāgavinayo chandarāgappahānaṁ. Idaṁ vedanāya nissaraṇan’”ti.
Removing and giving up desire and greed for feeling: this is its escape.’”
จตุตฺถํ ฯ✎ ร่าง
Catutthaṁ.
—
Saṁyutta Nikāya 36.25
Linked Discourses 36.25
—
3. Aṭṭhasatapariyāyavagga
3. The Explanation of the Hundred and Eight