เนื้อความทั้งข้อ
[๓๙๔] สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ ป่าอัญชนมฤคทายวัน ใกล้เมือง
สาเกต ครั้งนั้นแล กุณฑลิยปริพาชกเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ ได้ปราศรัยกับพระผู้
มีพระภาค ครั้นผ่านการปราศรัยพอให้ระลึกถึงกันไปแล้ว จึงนั่ง ณ ที่ควรส่วนข้างหนึ่ง ครั้นแล้ว
ได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคว่า ข้าแต่พระโคดมผู้เจริญ ข้าพเจ้าเที่ยวไปในอาราม เข้าไปสู่บริษัท
เมื่อข้าพเจ้าบริโภคอาหารเช้าแล้ว ในเวลาปัจฉาภัต ข้าพเจ้าเดินไปเนืองๆ เที่ยวไปเนืองๆ สู่
อารามจากอาราม สู่อุทยานจากอุทยาน ณ ที่นั้น ข้าพเจ้าเห็นสมณพราหมณ์พวกหนึ่ง กำลังกล่าว
ถ้อยคำมีวาทะและการเปลื้องวาทะว่าดังนี้เป็นอานิสงส์ และมีความขุ่นเคืองเป็นอานิสงส์ ส่วน
ท่านพระโคดมมีอะไรเป็นอานิสงส์อยู่เล่า? พระผู้มีพระภาคตรัสตอบว่า ดูกรกุณฑลิยะ ตถาคต
มีวิชชาและวิมุติเป็นผลานิสงส์อยู่.
เอกํ สมยํ ภควา สาเกเต วิหรติ อญฺชนวเน มิคทาเย ฯ✎ ร่าง
Ekaṁ samayaṁ bhagavā sākete viharati añjanavane migadāye.
At one time the Buddha was staying near Sāketa in the deer park at the Añjana Wood.
อ้างอิงPTS 5.73 · ฉัฏฐสังคายนา 27.90
อถ โข กุณฺฑลิโย ปริพฺพาชโก เยน ภควา เตนุปสงฺกมิ อุปสงฺกมิตฺวา
ภควตา สทฺธึ สมฺโมทิ✎ ร่าง
Atha kho kuṇḍaliyo paribbājako yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṁ sammodi.
Then the wanderer Kuṇḍaliya went up to the Buddha, and exchanged greetings with him.
สมฺโมทนียํ กถํ สาราณียํ วีติสาเรตฺวา
เอกมนฺตํ นิสีทิ ฯ เอกมนฺตํ นิสินฺโน โข กุณฺฑลิโย ปริพฺพาชโก
ภควนฺตํ เอตทโวจ✎ ร่าง
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho kuṇḍaliyo paribbājako bhagavantaṁ etadavoca:
When the greetings and polite conversation were over, he sat down to one side and said to the Buddha:
อหมสฺมิ โภ โคตม อารามนิยาทิปริสาวจโร✎ ร่าง
“ahamasmi, bho gotama, ārāmanissayī parisāvacaro.
“Worthy Gotama, I like to hang around the monasteries and visit the assemblies.
ตสฺส มยฺหํ โภ โคตม ปจฺฉาภตฺตํ ภุตฺตปาตราสสฺส อยมาหาโร ๓-
โหติ✎ ร่าง
Tassa mayhaṁ, bho gotama, pacchābhattaṁ bhuttapātarāsassa ayamācāro hoti—
When I’ve finished breakfast, it’s my habit to
อาราเมน อารามํ อุยฺยาเนน อุยฺยานํ อนุจงฺกมามิ อนุวิจรามิ✎ ร่าง
ārāmena ārāmaṁ uyyānena uyyānaṁ anucaṅkamāmi anuvicarāmi.
wander from monastery to monastery, from park to park.
โส ตตฺถ ปสฺสามิ เอเก สมณพฺราหฺมเณ อิติ วาทปฺปโมกฺขานิสํสํ
เจว กถํ กเถนฺเต อุปารมฺภานิสํสํ จ✎ ร่าง
So tattha passāmi eke samaṇabrāhmaṇe itivādappamokkhānisaṁsañceva kathaṁ kathente upārambhānisaṁsañca:
There I see some ascetics and brahmins speaking for the sake of winning debates and finding fault.
ภวมฺปน โคตโม กิมานิสํโส
วิหรตีติ ฯ✎ ร่าง
‘bhavaṁ pana gotamo kimānisaṁso viharatī’”ti?
But what benefit does the worthy Gotama live for?”
วิชฺชาวิมุตฺติผลานิสํโส โข กุณฺฑลิย ตถาคโต วิหรตีติ ฯ✎ ร่าง
“Vijjāvimuttiphalānisaṁso kho, kuṇḍaliya, tathāgato viharatī”ti.
“The benefit the Realized One lives for, Kuṇḍaliya, is the fruit of knowledge and freedom.”