เนื้อความทั้งข้อ
[๔๓๐] ในหมู่มนุษย์ คนที่ไปถึงฝั่งมีจำนวนน้อย แต่หมู่สัตว์นอกนี้ย่อม
วิ่งไปตามฝั่งนั่นเอง ส่วนชนเหล่าใดประพฤติตามธรรม ในธรรมที่พระผู้มี
พระภาคตรัสดีแล้ว ชนเหล่านั้นจักข้ามบ่วงมฤตยูซึ่งแสนยากที่จะข้ามได้
บัณฑิตพึงละธรรมฝ่ายดำเสีย เจริญธรรมฝ่ายขาว ออกจากความอาลัย
อาศัยความไม่มีอาลัยแล้ว พึงละกามเสีย เป็นผู้ไม่มีกิเลสเป็นเครื่องกังวล
ปรารถนาความยินดีในวิเวก ที่สัตว์ยินดีได้ยาก บัณฑิต พึงชำระตนให้
ผ่องแผ้ว จากเครื่องเศร้าหมองจิต ชนเหล่าใดอบรมจิตดีแล้วโดยชอบใน
องค์เป็นเหตุตรัสรู้ ไม่ถือมั่น ยินดีแล้วในความสละคืน ซึ่งความยึดถือ
ชนเหล่านั้นเป็นผู้สิ้นอาสวะ มีความรุ่งเรือง ปรินิพพานแล้วในโลก.
อปฺปกา เต มนุสฺเสสุ✎ ร่าง
Appakā te manussesu,
Few are those among humans
อ้างอิงPTS 5.82
เย ชนา ปารคามิโน✎ ร่าง
ye janā pāragāmino;
who cross to the far shore.
อถายํ อิตรา ปชา✎ ร่าง
Athāyaṁ itarā pajā,
The rest just run
ตีรเมวานุธาวติ ฯ✎ ร่าง
tīramevānudhāvati.
around on the near shore.
เย จ โข สมฺมทกฺขาเต✎ ร่าง
Ye ca kho sammadakkhāte,
When the teaching is well explained,
ธมฺเม ธมฺมานุวตฺติโน✎ ร่าง
dhamme dhammānuvattino;
those who practice accordingly
เต ชนา ปารเมสฺสนฺติ✎ ร่าง
Te janā pāramessanti,
are the ones who will cross over
มจฺจุเธยฺยํ สุทุตฺตรํ ฯ✎ ร่าง
maccudheyyaṁ suduttaraṁ.
Death’s dominion so hard to pass.
กณฺหํ ธมฺมํ วิปฺปหาย✎ ร่าง
Kaṇhaṁ dhammaṁ vippahāya,
Rid of dark qualities,
สุกฺกํ ภาเวถ ปณฺฑิโต✎ ร่าง
sukkaṁ bhāvetha paṇḍito;
an astute person should develop the bright.
โอกา อโนกมาคมฺม✎ ร่าง
Okā anokamāgamma,
Leaving home behind
วิเวเก ยตฺถ ทูรมํ ฯ✎ ร่าง
viveke yattha dūramaṁ.
for the seclusion so hard to enjoy,
ตตฺราภิรติมิจฺเฉยฺย✎ ร่าง
Tatrābhiratimiccheyya,
try to find satisfaction there,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 27.101
หิตฺวา กาเม อกิญฺจโน✎ ร่าง
hitvā kāme akiñcano;
having left behind sensual pleasures.
ปริโยทเปยฺย อตฺตานํ✎ ร่าง
Pariyodapeyya attānaṁ,
Owning nothing, an astute person
จิตฺตเกฺลเสหิ ปณฺฑิโต ฯ✎ ร่าง
cittaklesehi paṇḍito.
should cleanse themselves of mental corruptions.
เยสํ สมฺโพธิยงฺเคสุ✎ ร่าง
Yesaṁ sambodhiyaṅgesu,
And those whose minds are rightly developed
สมฺมา จิตฺตํ สุภาวิตํ✎ ร่าง
sammā cittaṁ subhāvitaṁ;
in the awakening factors;
อาทานปฏินิสฺสคฺเค✎ ร่าง
Ādānappaṭinissagge,
letting go of attachments,
อนุปาทาย เย รตา✎ ร่าง
anupādāya ye ratā;
they delight in not grasping.
ขีณาสวา ชุติมนฺโต✎ ร่าง
Khīṇāsavā jutimanto,
With defilements ended, brilliant,
เต โลเก ปรินิพฺพุตาติ ฯ✎ ร่าง
te loke parinibbutā”ti.
they are quenched in this world.”
—
Saṁyutta Nikāya 46.18
Linked Discourses 46.18