ตี🤖 AI จับคู่
“Sace, bhikkhave, aññatitthiyā paribbājakā evaṁ puccheyyuṁ:
“Mendicants, if wanderers of other religions were to ask:
—
‘tayome, āvuso, dhammā.
‘There are these three things.
—
Katame tayo?
What three?
—
Rāgo, doso, moho—
Greed, hate, and delusion.
—
ime kho, āvuso, tayo dhammā.
These are the three things.
ณีมาน🤖 AI จับคู่
Imesaṁ, āvuso, tiṇṇaṁ dhammānaṁ ko viseso ko adhippayāso kiṁ nānākaraṇan’ti?
What’s the difference between them?’
—
Evaṁ puṭṭhā tumhe, bhikkhave, tesaṁ aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ kinti byākareyyāthā”ti?
How would you answer them?”
—
“Bhagavaṁmūlakā no, bhante, dhammā bhagavaṁnettikā bhagavaṁpaṭisaraṇā. Sādhu vata, bhante, bhagavantaṁyeva paṭibhātu etassa bhāsitassa attho. Bhagavato sutvā bhikkhū dhāressantī”ti.
“Our teachings are rooted in the Buddha. He is our guide and our refuge. Sir, may the Buddha himself please clarify the meaning of this. The mendicants will listen and remember it.”
ิ ภิกฺขเว กถาวตฺถูนิ กตม🤖 AI จับคู่
“Tena hi, bhikkhave, suṇātha, sādhukaṁ manasi karotha, bhāsissāmī”ti.
“Well then, mendicants, listen and apply your mind well, I will speak.”
—
“Evaṁ, bhante”ti kho te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.
“Yes, sir,” they replied.
านิ ตีณิ อตีตํ
วา🤖 AI จับคู่
Bhagavā etadavoca:
The Buddha said this:
ภิกฺขเว อทฺธานํ อารพฺภ กถํ กเถยฺย เอวํ🤖 AI จับคู่
“Sace, bhikkhave, aññatitthiyā paribbājakā evaṁ puccheyyuṁ:
“Mendicants, if wanderers of other religions were to ask:
อ้างอิงPTS 1.200 · ฉัฏฐสังคายนา 35.230
อ🤖 AI จับคู่
‘tayome, āvuso, dhammā.
‘There are these three things.
—
Katame tayo?
What three?
โห🤖 AI จับคู่
Rāgo, doso, moho—
Greed, hate, and delusion.
ส🤖 AI จับคู่
ime kho, āvuso, tayo dhammā;
These are the three things.
ิ อตีตมทฺธานนฺติ🤖 AI จับคู่
imesaṁ, āvuso, tiṇṇaṁ dhammānaṁ ko viseso ko adhippayāso kiṁ nānākaraṇan’ti?
What’s the difference between them?’
อนาคตํ วา ภิกฺขเว อทฺธานํ อารพฺภ กถํ กเถยฺย เอวํ ภ🤖 AI จับคู่
Evaṁ puṭṭhā tumhe, bhikkhave, tesaṁ aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ evaṁ byākareyyātha:
You should answer them:
วิสฺสติ
อ🤖 AI จับคู่
‘rāgo kho, āvuso, appasāvajjo dandhavirāgī, doso mahāsāvajjo khippavirāgī, moho mahāsāvajjo dandhavirāgī’ti.
‘Greed, reverends, is mildly blameworthy, but slow to fade away. Hate is very blameworthy, but quick to fade away. Delusion is very blameworthy, and slow to fade away.’
นาคตมทฺธานนฺติ เอตรหิ วา ภิกฺขเว ปจฺจุปฺปนฺนํ อทฺธานํ
อารพฺภ กถํ กเถยฺย เอวํ โหติ เอตรหิ ปจฺจุปฺปนฺน🤖 AI จับคู่
‘Ko panāvuso, hetu ko paccayo yena anuppanno vā rāgo uppajjati uppanno vā rāgo bhiyyobhāvāya vepullāya saṁvattatī’ti?
And if they ask: ‘What is the cause, what is the reason why greed arises, and once arisen it increases and grows?’
อ้างอิงสยามรัฐ 20.257
นฺติ ๒- ฯ
{๕๐๗.๑} กถา🤖 AI จับคู่
‘“Subhanimittan”tissa vacanīyaṁ.
You should say: ‘The beautiful feature of things.
สมฺปโยเคน ภิกฺขเว ปุคฺค🤖 AI จับคู่
Tassa subhanimittaṁ ayoniso manasi karoto anuppanno vā rāgo uppajjati uppanno vā rāgo bhiyyobhāvāya vepullāya saṁvattati.
When you apply the mind irrationally to the beautiful feature of things, greed arises, and once arisen it increases and grows.
โล เวทิตพฺโพ ยทิ วา
กจฺโฉ ยทิ วา อกจฺโฉติ สจายํ ภิกฺขเว ปุคฺค🤖 AI จับคู่
Ayaṁ kho, āvuso, hetu ayaṁ paccayo yena anuppanno vā rāgo uppajjati uppanno vā rāgo bhiyyobhāvāya vepullāya saṁvattatī’ti.
This is the cause, this is the reason why greed arises, and once arisen it increases and grows.’
โล ปญฺหํ ปุฏฺโฐ สมาโน
เอกํสพฺยากรณียํ ปญฺหํ น เอกํเสน พฺยากโรติ วิภชฺชพฺยากรณียํ
ปญฺหํ น วิภชฺชพฺยากโรติ🤖 AI จับคู่
‘Ko panāvuso, hetu ko paccayo yena anuppanno vā doso uppajjati uppanno vā doso bhiyyobhāvāya vepullāya saṁvattatī’ti?
And if they ask: ‘What is the cause, what is the reason why hate arises, and once arisen it increases and grows?’
ปฏิปุจฺฉาพฺยากรณียํ ปญฺหํ น
ปฏิปุจฺฉาพฺยากโรติ ฐปนียํ🤖 AI จับคู่
‘“Paṭighanimittan”tissa vacanīyaṁ.
You should say: ‘The feature of aversion.
ปญฺหํ น ฐเปติ เอวํ สนฺตายํ ภิกฺขเว
ปุคฺคโล อกจฺโฉ โหติ สเจ ปนายํ ภิกฺขเว ปุคฺคโล ปญฺหํ ปุฏฺโฐ
สมาโน เอกํสพฺยากรณียํ ปญฺหํ เอกํเสน พฺยากโรติ วิภชฺชพฺยากรณียํ
ปญฺหํ วิภชฺชพฺยากโรติ ปฏิปุจฺฉาพฺยากรณียํ ปญฺหํ ปฏิปุจฺฉาพฺยากโรติ
@เชิงอรรถ: ๑ ม. อิติสทฺโท นตฺถิ ฯ ๒ ม. ปจฺจุปฺปนฺนมทฺธานนฺติ ฯ
ฐปนียํ ปญฺหํ ฐเปติ เอวํ สนฺตายํ ภิกฺขเว ปุคฺคโล กจฺโฉ โหติ ฯ
{๕๐๗.๒} กถาสมฺปโยเคน ภิกฺขเว ปุคฺคโล เวทิตพฺโพ ยทิ
วา กจฺโฉ ยทิ วา🤖 AI จับคู่
Tassa paṭighanimittaṁ ayoniso manasi karoto anuppanno vā doso uppajjati uppanno vā doso bhiyyobhāvāya vepullāya saṁvattati.
When you apply the mind irrationally to the feature of aversion, hate arises, and once arisen it increases and grows.
อกจฺโฉติ สจายํ ภิกฺขเว ปุคฺคโล ปญฺหํ ปุฏฺโฐ
สมาโน ฐานฏฺฐาเน น สณฺฐาติ ปริกปฺเป น สณฺฐาติ อญฺญวาเท ๑-
น สณฺฐาติ ปฏิปทาย น สณฺฐาติ เอวํ สนฺตายํ ภิกฺขเว
ปุคฺคโล อกจฺโฉ โหติ สเจ ปนายํ ภิกฺขเว ปุคฺคโล ปญฺหํ ปุฏฺโฐ
สมาโน ฐานฏฺฐาเน สณฺฐาติ ปริกปฺเป สณฺฐาติ อญฺญวาเท ๒-
สณฺฐาติ ปฏิปทาย สณฺฐาติ เอวํ สนฺตายํ ภิกฺขเว ปุคฺคโล
กจฺโฉ โหติ ฯ
{๕๐๗.๓} กถาสมฺปโยเคน ภิกฺขเว ปุคฺคโล เวทิตพฺโพ ยทิ
วา กจฺโฉ ยทิ วา อกจฺโฉติ สจายํ ภิกฺขเว ปุคฺคโล ปญฺหํ
ปุฏฺโฐ สมาโน อญฺเญนาญฺญํ ปฏิจรติ พหิทฺธา กถํ อปนาเมติ
โกปญฺจ โทสญฺจ อปฺปจฺจยญฺจ ปาตุกโรติ เอวํ สนฺตายํ ภิกฺขเว
ปุคฺคโล อกจฺโฉ โหติ สเจ ปนายํ ภิกฺขเว ปุคฺคโล ปญฺหํ ปุฏฺโฐ
สมาโน นาญฺเญนาญฺญํ ปฏิจรติ น พหิทฺธา กถํ อปนาเมติ น
โกปญฺจ โทสญฺจ อปฺปจฺจยญฺจ ปาตุกโรติ เอวํ สนฺตายํ ภิกฺขเว
ปุคฺคโล กจฺโฉ โหติ ฯ
{๕๐๗.๔} กถาสมฺปโยเคน ภิกฺขเว ปุคฺคโล เวทิตพฺโพ
ยทิ วา กจฺโฉ ยทิ วา อกจฺโฉติ สจายํ ภิกฺขเว ปุคฺคโล ปญฺหํ
ปุฏฺโฐ สมาโน อภิหรติ อภิมทฺทติ อนุปชคฺฆติ ขลิตํ คณฺหาติ
เอวํ สนฺตายํ ภิกฺขเว ปุคฺคโล อกจฺโฉ โหติ สเจ ปนายํ
ภิกฺขเว ปุคฺคโล ปญฺหํ ปุฏฺโฐ สมาโน น อภิหรติ น อภิมทฺทติ
@เชิงอรรถ: ๑-๒ ม. อญฺญาตวาเท ฯ
น อนุปชคฺฆติ น ขลิตํ คณฺหาติ เอวํ สนฺตายํ ภิกฺขเว
ปุคฺคโล กจฺโฉ โหติ ฯ🤖 AI จับคู่
Ayaṁ kho, āvuso, hetu ayaṁ paccayo yena anuppanno vā doso uppajjati uppanno vā doso bhiyyobhāvāya vepullāya saṁvattatī’ti.
This is the cause, this is the reason why hate arises, and once arisen it increases and grows.’
กถาสมฺปโยเคน ภิกฺขเว ปุคฺค🤖 AI จับคู่
‘Ko panāvuso, hetu ko paccayo yena anuppanno vā moho uppajjati uppanno vā moho bhiyyobhāvāya vepullāya saṁvattatī’ti?
And if they ask: ‘What is the cause, what is the reason why delusion arises, and once arisen it increases and grows?’
อ้างอิงพุทธชยันตี 18.358
โล เวทิตพฺโพ
ยทิ วา สอุปนิโส ยท🤖 AI จับคู่
‘“Ayoniso manasikāro”tissa vacanīyaṁ.
You should say: ‘Irrational application of mind.
ิ วา อนุป🤖 AI จับคู่
Tassa ayoniso manasi karoto anuppanno vā moho uppajjati uppanno vā moho bhiyyobhāvāya vepullāya saṁvattati.
When you apply the mind irrationally, delusion arises, and once arisen it increases and grows.
—
Ayaṁ kho, āvuso, hetu ayaṁ paccayo yena anuppanno vā moho uppajjati uppanno vā moho bhiyyobhāvāya vepullāya saṁvattatī’ti.
This is the cause, this is the reason why delusion arises, and once arisen it increases and grows.’
—
‘Ko panāvuso, hetu ko paccayo yena anuppanno ceva rāgo nuppajjati uppanno ca rāgo pahīyatī’ti?
And if they ask, ‘What is the cause, what is the reason why greed doesn’t arise, or if it’s already arisen it’s given up?’
อ้างอิงPTS 1.201 · สยามรัฐ 20.258 · ฉัฏฐสังคายนา 35.231
—
‘“Asubhanimittan”tissa vacanīyaṁ.
You should say: ‘The ugly feature of things.
นิโสติ อโนหิตโสโต ภิกฺขเว
อนุปนิโส โหติ โอหิตโสโต สอุปนิ🤖 AI จับคู่
Tassa asubhanimittaṁ yoniso manasi karoto anuppanno ceva rāgo nuppajjati uppanno ca rāgo pahīyati.
When you apply the mind rationally on the ugly feature of things, greed doesn’t arise, or if it’s already arisen it’s given up.
โส โหติ โส สอุปนิ🤖 AI จับคู่
Ayaṁ kho, āvuso, hetu ayaṁ paccayo yena anuppanno ceva rāgo nuppajjati uppanno ca rāgo pahīyatī’ti.
This is the cause, this is the reason why greed doesn’t arise, or if it’s already arisen it’s given up.’
โส สมาโน
อภิชานาติ🤖 AI จับคู่
‘Ko panāvuso, hetu ko paccayo yena anuppanno ceva doso nuppajjati uppanno ca doso pahīyatī’ti?
And if they ask, ‘What is the cause, what is the reason why hate doesn’t arise, or if it’s already arisen it’s given up?’
เอกํ ธมฺมํ ปริชานาติ🤖 AI จับคู่
‘“Mettā cetovimuttī”tissa vacanīyaṁ.
You should say: ‘The heart’s release by love.’
เอกํ ธมฺมํ ปชหติ เอกํ ธมฺมํ
สจฺฉิกโรติ เอกํ ธมฺมํ โส อภิชานนฺโต เอกํ ธมฺมํ ปริชานนฺโต
เอกํ ธมฺมํ ปชหนฺโต เอกํ ธมฺมํ สจฺฉิกโรนฺโต เอกํ ธมฺมํ สมฺมา
วิมุตฺตึ ผุสติ ฯ เอตทตฺถา ภิกฺขเว กถา เอตทตฺถา มนฺตนา เอตทตฺถา
อุปนิสา เอตทตฺถํ โสตาวธานํ ยทิทํ อนุปาทา จิตฺตสฺส วิโมกฺโขติ ฯ
เย วิรุทฺธา สลฺลปนฺติ วินิวิฏฺฐา สมุสฺสิตา
อนริยคุณมาสชฺช อญฺโญญฺญวิวเรสิโน ๑-
ทุพฺภาสิตํ วิกฺขลิตํ สมฺปโมหํ ปราชยํ
อญฺญมญฺญาภินนฺทนฺติ ๒- ตทริโย กถนาจเร ฯ
สเจ จสฺส กถากาโม กาลมญฺญาย ปณฺฑิโต
ธมฺมฏฺฐปฏิสํยุตฺตา ยา อริยจริตา กถา
ตํ กถํ กถเย ธีโร อวิรุทฺโธ อนุสฺสิโต
อนุตฺติณฺเณน ๓- มนสา อปฬาโส🤖 AI จับคู่
Tassa mettaṁ cetovimuttiṁ yoniso manasi karoto anuppanno ceva doso nuppajjati uppanno ca doso pahīyati.
When you apply the mind rationally on the heart’s release by love, hate doesn’t arise, or if it’s already arisen it’s given up.
อสาหโส
อนุสุยฺยมาโน ๔- โส สมฺมทญฺญาย ภาสติ
ส🤖 AI จับคู่
Ayaṁ kho, āvuso, hetu ayaṁ paccayo yena anuppanno ceva doso nuppajjati uppanno ca doso pahīyatī’ti.
This is the cause, this is the reason why hate doesn’t arise, or if it’s already arisen it’s given up.’
ุภาสิตํ อนุโมเทยฺย ทุพฺภฏฺเฐ นาปสาทเย ๕-
อุปารมฺภํ🤖 AI จับคู่
‘Ko panāvuso, hetu ko paccayo yena anuppanno ceva moho nuppajjati uppanno ca moho pahīyatī’ti?
And if they ask, ‘What is the cause, what is the reason why delusion doesn’t arise, or if it’s already arisen it’s given up?’
น สิกฺเขยฺย ขลิตญฺจ น คาหเ🤖 AI จับคู่
‘“Yonisomanasikāro”tissa vacanīyaṁ.
You should say: ‘Rational application of mind.
ย
@เชิงอรรถ: ๑ ม. อญฺญมญฺญํ วิวเรสิโน ฯ ๒ โป. ม. อญฺโญญฺญสฺสาภินนฺทนฺติ ฯ@๓ ม. อนุนฺนเตน ยุ. อนุปาทินฺเนน ฯ ๔ โป. ม. อนุสูยายมาโน ฯ ๕ ยุ. นาวสาทเย ฯ
นาภิหเร นาภิมทฺเท น วาจํ ปยุตํ ภเณ ฯ🤖 AI จับคู่
Tassa yoniso manasi karoto anuppanno ceva moho nuppajjati uppanno ca moho pahīyati.
When you apply the mind rationally, delusion doesn’t arise, or if it’s already arisen it’s given up.
อญฺญานตฺถํ ปสาทตฺถํ สตํ เว โหติ มนฺตนา
เอวํ โข อริยา มนฺเตนฺติ เอสา อริยานมนฺตนา
เอตทญฺญาย เมธาวี น สมุสฺเสยฺย มนฺตเยติ ฯ🤖 AI จับคู่
Ayaṁ kho, āvuso, hetu ayaṁ paccayo yena anuppanno vā moho nuppajjati uppanno ca moho pahīyatī’”ti.
This is the cause, this is the reason why delusion doesn’t arise, or if it’s already arisen it’s given up.’”