‹ กลับ
อปริหานิสูตร
เล่ม ๒๑ — อังคุตตรนิกาย จตุกกนิบาต · ข้อ 37 · อํ.จตุก. ๒๑/๑๐๕๐ ↗
👁 การแสดงผล
แตะเพื่อเปิด/ปิดแต่ละส่วน
เนื้อความทั้งข้อ
[๓๗] ดูกรภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๔ ประการ เป็นผู้ ไม่ควรเพื่อเสื่อมรอบ ชื่อว่าย่อมประพฤติใกล้นิพพานทีเดียว ธรรม ๔ ประการ เป็นไฉน ดูกรภิกษุทั้งหลาย ภิกษุในธรรมวินัยนี้ ย่อมเป็นผู้สมบูรณ์ด้วยศีล ๑ เป็นผู้คุ้มครองทวารในอินทรีย์ทั้งหลาย ๑ เป็นผู้รู้ประมาณในโภชนะ ๑ เป็นผู้ ประกอบเนืองๆ ซึ่งมีความเพียรเครื่องตื่นอยู่ ๑ ดูกรภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุเป็นผู้ สมบูรณ์ด้วยศีลอย่างไร ภิกษุในธรรมวินัยนี้ เป็นผู้มีศีลสำรวมระวังในพระ ปาติโมกข์ ถึงพร้อมด้วยอาจาระและโคจร มีปรกติเห็นภัยในโทษมีประมาณน้อย สมาทานศึกษาอยู่ในสิกขาบททั้งหลาย ภิกษุเป็นผู้สมบูรณ์ด้วยศีลอย่างนี้แล ดูกร ภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุเป็นผู้คุ้มครองทวารในอินทรีย์ทั้งหลายอย่างไร ภิกษุในธรรม วินัยนี้ เห็นรูปด้วยจักษุแล้ว ไม่ถือเอาโดยนิมิต ไม่ถือเอาโดยอนุพยัญชนะ ย่อมประพฤติเพื่อสำรวมจักขุนทรีย์ ที่เมื่อไม่สำรวมแล้ว จะเป็นเหตุให้อกุศลธรรม อันลามก คือ อภิชฌาและโทมนัสครอบงำได้ ชื่อว่ารักษาจักขุนทรีย์ ชื่อว่าถึง ความสำรวมในจักขุนทรีย์ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ ฟังเสียงด้วยหู ... ดมกลิ่นด้วย จมูก ... ลิ้มรสด้วยลิ้น ... ถูกต้องโผฏฐัพพะด้วยกาย ... รู้แจ้งธรรมารมณ์ด้วยใจ แล้ว ไม่ถือเอาโดยนิมิต ไม่ถือเอาโดยอนุพยัญชนะ ย่อมปฏิบัติเพื่อสำรวม มนินทรีย์ ที่เมื่อไม่สำรวมแล้ว จะเป็นเหตุให้อกุศลธรรมอันลามก คือ อภิชฌา และโทมนัสครอบงำได้ ชื่อว่ารักษามนินทรีย์ ชื่อว่าถึงความสำรวมในมนินทรีย์ ภิกษุเป็นผู้คุ้มครองทวารในอินทรีย์ทั้งหลายอย่างนี้แล ดูกรภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุ เป็นผู้รู้ประมาณในโภชนะอย่างไร ภิกษุในธรรมวินัยนี้ พิจารณาโดยแยบคายแล้ว ย่อมกลืนกินซึ่งอาหารมิใช่เพื่อจะเล่น มิใช่เพื่อจะมัวเมา มิใช่เพื่อประเทืองผิว มิใช่เพื่อจะตกแต่ง เพียงเพื่อร่างกายนี้ดำรงอยู่ได้ เพื่อยังอัตภาพให้เป็นไป เพื่อกำจัดความลำบาก เพื่ออนุเคราะห์พรหมจรรย์ ด้วยหวังว่า จักกำจัดเวทนาเก่า และจักไม่ยังเวทนาใหม่ให้บังเกิดขึ้น ความเป็นไป ความที่ร่างกายไม่มีโทษ และ ความอยู่สำราญจักมีแก่เรา ด้วยอาการอย่างนี้ ภิกษุเป็นผู้รู้ประมาณในโภชนะ อย่างนี้แล ดูกรภิกษุทั้งหลาย ภิกษุเป็นผู้ประกอบเนืองๆ ซึ่งความเพียรเครื่องตื่น อยู่อย่างไร ภิกษุในธรรมวินัยนี้ ย่อมชำระจิตให้บริสุทธิ์จากธรรมเครื่องกั้นด้วยการ เดินจงกรม ด้วยการนั่งตลอดวัน ย่อมชำระจิตให้บริสุทธิ์จากธรรมเครื่องกั้นด้วย การเดินจงกรม ด้วยการนั่งตลอดปฐมยามแห่งราตรี ย่อมสำเร็จสีหไสยาโดยข้าง เบื้องขวา ซ้อนเท้าเหลื่อมเท้า มีสติสัมปชัญญะ มนสิการความสำคัญในอันจะ ลุกขึ้น ตลอดมัชฌิมยามแห่งราตรี ลุกขึ้นแล้วย่อมชำระจิตให้บริสุทธิ์จากธรรม เครื่องกั้นด้วยการเดินจงกรม ด้วยการนั่ง ตลอดปัจฉิมยามแห่งราตรี ภิกษุเป็นผู้ ประกอบเนืองๆ ซึ่งความเพียรเครื่องตื่นอยู่อย่างนี้แล ดูกรภิกษุทั้งหลาย ภิกษุ ผู้ประกอบด้วยธรรม ๔ ประการนี้แล เป็นผู้ไม่ควรเพื่อเสื่อมรอบ ชื่อว่าย่อม ประพฤติใกล้นิพพานทีเดียว ฯ ภิกษุผู้ดำรงอยู่ในศีล สำรวมในอินทรีย์ทั้งหลาย รู้ประมาณใน โภชนะ และย่อมประกอบเนืองๆ ซึ่งความเพียรเครื่องตื่น อยู่ ภิกษุผู้มีปรกติพากเพียรอยู่อย่างนี้ ไม่เกียจคร้านตลอด วันและคืน บำเพ็ญกุศลธรรมเพื่อถึงความเกษมจากโยคะ ภิกษุผู้ยินดีในความไม่ประมาท หรือมีปรกติเห็นภัยในความ ประมาทเป็นผู้ไม่ควรเพื่อความเสื่อม ชื่อว่าประพฤติใกล้ นิพพานทีเดียว ฯ
เทียบรายประโยค (40 ประโยค)
an4.37:1.1 #
จตูหิ ภิกฺขเว ธมฺเมหิ สมนฺนาคโต ภิกฺขุ อภพฺโพ ปริหานาย นิพฺพานสฺเสว สนฺติเก🤖 AI จับคู่
“Catūhi, bhikkhave, dhammehi samannāgato bhikkhu abhabbo parihānāya nibbānasseva santike.
“Mendicants, a mendicant who has four qualities can’t decline, and has drawn near to extinguishment.
an4.37:1.2 #
กตเมหิ จตูหิ🤖 AI จับคู่
Katamehi catūhi?
What four?
an4.37:1.3 #
อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขุ สีลสมฺปนฺโน โหติ อินฺทฺริเยสุ คุตฺตทฺวาโร โหติ โภชเน มตฺตญฺญู โหติ ชาคริยํ อนุยุตฺโต โหติ ฯ🤖 AI จับคู่
Idha, bhikkhave, bhikkhu sīlasampanno hoti, indriyesu guttadvāro hoti, bhojane mattaññū hoti, jāgariyaṁ anuyutto hoti.
A mendicant is accomplished in ethics, guards the sense doors, eats in moderation, and is dedicated to wakefulness.
an4.37:2.1 #
กถญฺจ ภิกฺขเว ภิกฺขุ สีลสมฺปนฺโน โหติ🤖 AI จับคู่
Kathañca, bhikkhave, bhikkhu sīlasampanno hoti?
And how is a mendicant accomplished in ethics?
an4.37:2.2 #
อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขุ สีลวา โหติ ปาติโมกฺขสํวรสํวุโต วิหรติ อาจารโคจรสมฺปนฺโน อณุมตฺเตสุ วชฺเชสุ ภยทสฺสาวี สมาทาย สิกฺขติ สิกฺขาปเทสุ🤖 AI จับคู่
Idha, bhikkhave, bhikkhu sīlavā hoti pātimokkhasaṁvarasaṁvuto viharati ācāragocarasampanno aṇumattesu vajjesu bhayadassāvī, samādāya sikkhati sikkhāpadesu.
It’s when a mendicant is ethical, restrained in the monastic code, conducting themselves well and resorting for alms in suitable places. Seeing danger in the slightest fault, they keep the rules they’ve undertaken.
an4.37:2.3 #
เอวํ โข ภิกฺขเว ภิกฺขุ สีลสมฺปนฺโน โหติ ฯ🤖 AI จับคู่
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu sīlasampanno hoti.
That’s how a mendicant is accomplished in ethics.
an4.37:3.1 #
กถญฺจ ภิกฺขเว ภิกฺขุ อินฺทฺริเยสุ คุตฺตทฺวาโร@เชิงอรรถ: ๑ ม. อุทกา ฯ ๒ ม. ยุ. วคฺคุ ฯ โหติ🤖 AI จับคู่
Kathañca, bhikkhave, bhikkhu indriyesu guttadvāro hoti?
And how does a mendicant guard the sense doors?
อ้างอิงPTS 2.40 · สยามรัฐ 21.51 · พุทธชยันตี 19.80
an4.37:3.2 #
อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขุ จกฺขุนา รูปํ ทิสฺวา น นิมิตฺตคฺคาหี โหติ นานุพฺยญฺชนคฺคาหี🤖 AI จับคู่
Idha, bhikkhave, bhikkhu cakkhunā rūpaṁ disvā na nimittaggāhī hoti nānubyañjanaggāhī.
When a mendicant sees a sight with their eyes, they don’t get caught up in the features and details.
an4.37:3.3 #
ยตฺวาธิกรณเมนํ จกฺขุนฺทฺริยํ อสํวุตํ วิหรนฺตํ อภิชฺฌาโทมนสฺสา ปาปกา อกุสลา ธมฺมา อนฺวาสฺสเวยฺยุํ ตสฺส สํวราย ปฏิปชฺชติ รกฺขติ จกฺขุนฺทฺริยํ จกฺขุนฺทฺริเย สํวรํ อาปชฺชติ🤖 AI จับคู่
Yatvādhikaraṇamenaṁ cakkhundriyaṁ asaṁvutaṁ viharantaṁ abhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssaveyyuṁ, tassa saṁvarāya paṭipajjati; rakkhati cakkhundriyaṁ; cakkhundriye saṁvaraṁ āpajjati.
If the faculty of sight were left unrestrained, bad unskillful qualities of covetousness and displeasure would become overwhelming. For this reason, they practice restraint, protecting the faculty of sight, and achieving restraint over it.
an4.37:3.4 #
โสเตน สทฺทํ สุตฺวา🤖 AI จับคู่
Sotena saddaṁ sutvā …
Hearing a sound with their ears …
an4.37:3.5 #
ฆาเนน คนฺธํ ฆายิตฺวา🤖 AI จับคู่
ghānena gandhaṁ ghāyitvā …
Smelling an odor with their nose …
an4.37:3.6 #
ชิวฺหาย รสํ สายิตฺวา🤖 AI จับคู่
jivhāya rasaṁ sāyitvā …
Tasting a flavor with their tongue …
an4.37:3.7 #
กาเยน โผฏฺฐพฺพํ ผุสิตฺวา🤖 AI จับคู่
kāyena phoṭṭhabbaṁ phusitvā …
Encountering a touch with their body …
an4.37:3.8 #
มนสา ธมฺมํ วิญฺญาย น นิมิตฺตคฺคาหี โหติ นานุพฺยญฺชนคฺคาหี🤖 AI จับคู่
manasā dhammaṁ viññāya na nimittaggāhī hoti nānubyañjanaggāhī.
Knowing an idea with their mind, they don’t get caught up in the features and details.
an4.37:3.9 #
ยตฺวาธิกรณเมนํ มนินฺทฺริยํ อสํวุตํ วิหรนฺตํ อภิชฺฌาโทมนสฺสา ปาปกา อกุสลา ธมฺมา อนฺวาสฺสเวยฺยุํ ตสฺส สํวราย ปฏิปชฺชติ รกฺขติ มนินฺทฺริยํ มนินฺทฺริเย สํวรํ อาปชฺชติ🤖 AI จับคู่
Yatvādhikaraṇamenaṁ manindriyaṁ asaṁvutaṁ viharantaṁ abhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssaveyyuṁ, tassa saṁvarāya paṭipajjati; rakkhati manindriyaṁ; manindriye saṁvaraṁ āpajjati.
If the faculty of mind were left unrestrained, bad unskillful qualities of covetousness and displeasure would become overwhelming. For this reason, they practice restraint, protecting the faculty of mind, and achieving restraint over it.
an4.37:3.10 #
เอวํ โข ภิกฺขเว ภิกฺขุ อินฺทฺริเยสุ คุตฺตทฺวาโร โหติ ฯ🤖 AI จับคู่
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu indriyesu guttadvāro hoti.
That’s how a mendicant guards the sense doors.
an4.37:4.1 #
กถญฺจ ภิกฺขเว ภิกฺขุ โภชเน มตฺตญฺญู โหติ🤖 AI จับคู่
Kathañca, bhikkhave, bhikkhu bhojane mattaññū hoti?
And how does a mendicant eat in moderation?
an4.37:4.2 #
อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขุ ปฏิสงฺขา โยนิโส อาหารํ อาหาเรติ🤖 AI จับคู่
Idha, bhikkhave, bhikkhu paṭisaṅkhā yoniso āhāraṁ āhāreti:
It’s when a mendicant reflects rationally on the food that they eat:
an4.37:4.3 #
เนว ทวาย น มทาย น มณฺฑนาย น วิภูสนาย ยาวเทว อิมสฺส กายสฺส ฐิติยา ยาปนาย วิหึสุปรติยา พฺรหฺมจริยานุคฺคหาย อิติ ปุราณญฺจ เวทนํ ปฏิหงฺขามิ นวญฺจ เวทนํ น อุปฺปาเทสฺสามิ ยาตฺรา จ เม ภวิสฺสติ อนวชฺชตา จ ผาสุ วิหาโร จาติ🤖 AI จับคู่
‘neva davāya na madāya na maṇḍanāya na vibhūsanāya; yāvadeva imassa kāyassa ṭhitiyā yāpanāya vihiṁsūparatiyā brahmacariyānuggahāya. Iti purāṇañca vedanaṁ paṭihaṅkhāmi, navañca vedanaṁ na uppādessāmi, yātrā ca me bhavissati, anavajjatā ca phāsuvihāro cā’ti.
‘Not for fun, indulgence, adornment, or decoration, but only to sustain this body, to avoid harm, and to support spiritual practice. In this way, I shall put an end to old discomfort and not give rise to new discomfort, and I will have the means to keep going, blamelessness, and a comfortable abiding.’
an4.37:4.4 #
เอวํ โข ภิกฺขเว ภิกฺขุ โภชเน มตฺตญฺญู โหติ ฯ🤖 AI จับคู่
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu bhojane mattaññū hoti.
That’s how a mendicant eats in moderation.
an4.37:5.1 #
กถญฺจ ภิกฺขเว ภิกฺขุ ชาคริยํ อนุยุตฺโต โหติ🤖 AI จับคู่
Kathañca, bhikkhave, bhikkhu jāgariyaṁ anuyutto hoti?
And how is a mendicant dedicated to wakefulness?
อ้างอิงสยามรัฐ 21.52 · ฉัฏฐสังคายนา 36.46
an4.37:5.2 #
อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขุ ทิวสํ จงฺกเมน นิสชฺชาย อาวรณิเยหิ ธมฺเมหิ จิตฺตํ ปริโสเธติ🤖 AI จับคู่
Idha, bhikkhave, bhikkhu divasaṁ caṅkamena nisajjāya āvaraṇīyehi dhammehi cittaṁ parisodheti;
It’s when a mendicant practices walking and sitting meditation by day, purifying their mind from obstacles.
an4.37:5.3 #
รตฺติยา ปฐมํ ยามํ จงฺกเมน นิสชฺชาย อาวรณิเยหิ ธมฺเมหิ จิตฺตํ ปรโสเธติ🤖 AI จับคู่
rattiyā paṭhamaṁ yāmaṁ caṅkamena nisajjāya āvaraṇīyehi dhammehi cittaṁ parisodheti;
In the first watch of the night, they continue to practice walking and sitting meditation.
an4.37:5.4 #
รตฺติยา มชฺฌิมํ ยามํ ทกฺขิเณน ปสฺเสน สีหเสยฺยํ กปฺเปติ ปาเทน ๑- ปาทํ อจฺจาธาย ๒- สโต สมฺปชาโน อุฏฺฐานสญฺญํ มนสิกริตฺวา🤖 AI จับคู่
rattiyā majjhimaṁ yāmaṁ dakkhiṇena passena sīhaseyyaṁ kappeti, pāde pādaṁ accādhāya, sato sampajāno uṭṭhānasaññaṁ manasi karitvā;
In the middle watch, they lie down in the lion’s posture—on the right side, placing one foot on top of the other—mindful and aware, and focused on the time of getting up.
an4.37:5.5 #
รตฺติยา ปจฺฉิมํ ยามํ ปจฺจุฏฺฐาย จงฺกเมน นิสชฺชาย อาวรณิเยหิ ธมฺเมหิ จิตฺตํ ปริโสเธติ🤖 AI จับคู่
rattiyā pacchimaṁ yāmaṁ paccuṭṭhāya caṅkamena nisajjāya āvaraṇīyehi dhammehi cittaṁ parisodheti.
In the last watch, they get up and continue to practice walking and sitting meditation, purifying their mind from obstacles.
an4.37:5.6 #
เอวํ โข ภิกฺขเว ภิกฺขุ ชาคริยํ อนุยุตฺโต โหติ ฯ🤖 AI จับคู่
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu jāgariyaṁ anuyutto hoti.
This is how a mendicant is dedicated to wakefulness.
an4.37:5.7 #
อิเมหิ โข ภิกฺขเว จตูหิ ธมฺเมหิ สมนฺนาคโต ภิกฺขุ อภพฺโพ ปริหานาย นิพฺพานสฺเสว สนฺติเกติ ฯ🤖 AI จับคู่
Imehi kho, bhikkhave, catūhi dhammehi samannāgato bhikkhu abhabbo parihānāya, nibbānasseva santiketi.
A mendicant who possesses these four qualities can’t decline, and has drawn near to extinguishment.
an4.37:6.1 #
สีเล ปติฏฺฐิโต ภิกฺขุ🤖 AI จับคู่
Sīle patiṭṭhito bhikkhu,
Established in ethics,
an4.37:6.2 #
อินฺทฺริเยสุ จ สํวุโต🤖 AI จับคู่
indriyesu ca saṁvuto;
restrained in the sense faculties,
an4.37:6.3 #
โภชนมฺหิ จ มตฺตญฺญู🤖 AI จับคู่
Bhojanamhi ca mattaññū,
eating in moderation,
an4.37:6.4 #
ชาคริยํ อนุยุญฺชติ🤖 AI จับคู่
jāgariyaṁ anuyuñjati.
and dedicated to wakefulness;
an4.37:7.1 #
เอวํ วิหรมาตาปี🤖 AI จับคู่
Evaṁ vihārī ātāpī,
a mendicant lives like this, with keen energy,
an4.37:7.2 #
อโหรตฺตมตนฺทิโต🤖 AI จับคู่
ahorattamatandito;
tireless all night and day,
an4.37:7.3 #
ภาวยํ กุสลํ ธมฺมํ🤖 AI จับคู่
Bhāvayaṁ kusalaṁ dhammaṁ,
developing skillful qualities,
an4.37:7.4 #
โยคกฺเขมสฺส ปตฺติยา🤖 AI จับคู่
yogakkhemassa pattiyā.
for the sake of sanctuary from the yoke.
an4.37:8.1 #
อปฺปมาทรโต ภิกฺขุ🤖 AI จับคู่
Appamādarato bhikkhu,
A mendicant who loves diligence,
an4.37:8.2 #
ปมาเท ภยทสฺสิ วา🤖 AI จับคู่
pamāde bhayadassi vā;
seeing fear in negligence,
an4.37:8.3 #
อภพฺโพ ปริหานาย🤖 AI จับคู่
Abhabbo parihānāya,
can’t decline,
an4.37:8.4 #
นิพฺพานสฺเสว สนฺติเกติ ฯ🤖 AI จับคู่
nibbānasseva santike”ti.
and has drawn near to extinguishment.”
an4.37:8.5 #
Sattamaṁ.
‹ กลับสารบัญ เล่ม ๒๑ — อังคุตตรนิกาย จตุกกนิบาต
ความน่าเชื่อถือ: ✓ ทางการ 🤖 AI จับคู่ ✎ ร่าง — "ร่าง" คือจับคู่อัตโนมัติ อาจคลาดเคลื่อน ยังไม่ตรวจทาน