เนื้อความทั้งข้อ
[๒๕๘] จริงอยู่ พระสูตรนี้พระผู้มีพระภาคตรัสแล้ว พระสูตรนี้
พระผู้มีพระภาคผู้เป็นพระอรหันต์ตรัสแล้ว เพราะเหตุนั้น ข้าพเจ้าได้สดับมาแล้วว่า
ดูกรภิกษุทั้งหลาย อกุศลวิตก ๓ ประการ ๓ ประการเป็นไฉน คือ วิตก
ประกอบด้วยการไม่ให้ผู้อื่นดูหมิ่นตน ๑ วิตกประกอบด้วยลาภ สักการะและ
ความสรรเสริญ ๑ วิตกประกอบด้วยความเอ็นดูในผู้อื่น ๑ ดูกรภิกษุทั้งหลาย
อกุศลวิตก ๓ ประการนี้แล ฯ
พระผู้มีพระภาคได้ตรัสเนื้อความนี้แล้ว ในพระสูตรนั้น พระผู้มีพระภาค
ตรัสคาถาประพันธ์ดังนี้ว่า
บุคคลผู้ประกอบแล้วด้วยการไม่ให้ผู้อื่นดูหมิ่นตน ผู้หนักใน
ลาภและสักการะ มีปรกติยินดีกับด้วยอำมาตย์ทั้งหลาย เป็น
ผู้ห่างไกลจากความสิ้นไปแห่งสังโยชน์ ภิกษุใดในธรรม
วินัยนี้ ละบุตร ปศุสัตว์ การให้กระทำวิวาหะ และการ
หวงแหนเสียได้ ภิกษุผู้เช่นนั้นๆ เป็นผู้ควรเพื่อจะบรรลุ
สัมโพธิญาณอันสูงสุด ฯ
วุตฺตํ เหตํ ภควตา วุตฺตมรหตาติ เม สุตํ✎ ร่าง
Vuttañhetaṁ bhagavatā vuttamarahatāti me sutaṁ:
This was said by the Buddha, the Perfected One: that is what I heard.
อ้างอิงพุทธชยันตี 24.416
ตโยเม
ภิกฺขเว อกุสลา วิตกฺกา✎ ร่าง
“Tayome, bhikkhave, akusalavitakkā.
“Mendicants, there are these three unskillful thoughts.
อ้างอิงPTS 73
กตเม ตโย✎ ร่าง
Katame tayo?
What three?
อนวญฺญตฺติปฏิสํยุตฺโต
วิตกฺโก ลาภสกฺการสิโลกปฏิสํยุตฺโต วิตกฺโก ปรานุทฺทยตา-
ปฏิสํยุตฺโต วิตกฺโก✎ ร่าง
Anavaññattipaṭisaṁyutto vitakko, lābhasakkārasilokapaṭisaṁyutto vitakko, parānuddayatāpaṭisaṁyutto vitakko.
The thought of status; of getting material things, honor, and popularity; and of fondness for others.
อิเม โข ภิกฺขเว ตโย อกุสลา วิตกฺกาติ ฯ✎ ร่าง
Ime kho, bhikkhave, tayo akusalavitakkā”ti.
These are the three unskillful thoughts.”
เอตมตฺถํ ภควา อโวจ ฯ✎ ร่าง
Etamatthaṁ bhagavā avoca.
The Buddha spoke this matter.
ตตฺเถตํ อิติ วุจฺจติ✎ ร่าง
Tatthetaṁ iti vuccati:
On this it is said:
อนวญฺญตฺติสญฺญุตฺโต✎ ร่าง
“Anavaññattisaṁyutto,
“One concerned with being looked up to,
ลาภสกฺการคารโว✎ ร่าง
lābhasakkāragāravo;
with possessions, honor, and respect,
สหนนฺทิ ๒- อมจฺเจหิ✎ ร่าง
Sahanandī amaccehi,
with sharing joys with friends,
อารา สํโยชนกฺขยา✎ ร่าง
ārā saṁyojanakkhayā.
is far from the ending of fetters.
โยธ ๓- ปุตฺเต ๔- ปสุํ หิตฺวา✎ ร่าง
Yo ca puttapasuṁ hitvā,
But one who gives up children and herds,
วิวาโส ๕- สงฺคหานิ ๖- จ✎ ร่าง
Vivāhe saṁharāni ca;
marriage and acquisitions—
ภพฺโพ โส ตาทิโส ภิกฺขุ✎ ร่าง
Bhabbo so tādiso bhikkhu,
such a mendicant is capable
ผุฏฺฐุํ สมฺโพธิมุตฺตมนฺติ ฯ✎ ร่าง
Phuṭṭhuṁ sambodhimuttaman”ti.
of experiencing the highest awakening.”
—
Ayampi attho vutto bhagavatā, iti me sutanti.
This too is a matter that was spoken by the Blessed One: that is what I heard.