—
Udāna 3.2
Heartfelt Sayings 3.2
เอวมฺเม สุตํ ฯ✎ ร่าง
Evaṁ me sutaṁ—
So I have heard.
อ้างอิงสยามรัฐ 25.103
เอกํ สมยํ ภควา สาวตฺถิยํ
วิหรติ เชตวเน อนาถปิณฺฑิกสฺส อาราเม ฯ✎ ร่าง
ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
At one time the Buddha was staying near Sāvatthī in Jeta’s Grove, Anāthapiṇḍika’s monastery.
เตน โข ปน สมเยน
อายสฺมา นนฺโท ภควโต ภาตา มาตุจฺฉาปุตฺโต สมฺพหุลานํ
ภิกฺขูนํ เอวํ ๑- อาโรเจสิ✎ ร่าง
Tena kho pana samayena āyasmā nando bhagavato bhātā mātucchāputto sambahulānaṁ bhikkhūnaṁ evamāroceti:
Now at that time Venerable Nanda, the Buddha’s brother and maternal cousin, informed several mendicants:
อนภิรโต อหํ อาวุโส พฺรหฺมจริยํ
จรามิ✎ ร่าง
“anabhirato ahaṁ, āvuso, brahmacariyaṁ carāmi;
“I lead the spiritual life dissatisfied.
น สกฺโกมิ พฺรหฺมจริยํ สนฺธาเรตุํ สิกฺขํ ปจฺจกฺขาย
หีนายาวตฺติสฺสามีติ ฯ✎ ร่าง
na sakkomi brahmacariyaṁ sandhāretuṁ, sikkhaṁ paccakkhāya hīnāyāvattissāmī”ti.
I am unable to keep up the spiritual life. I shall resign the training and return to a lesser life.”
อถ โข อญฺญตโร ภิกฺขุ เยน ภควา
เตนุปสงฺกมิ อุปสงฺกมิตฺวา ภควนฺตํ อภิวาเทตฺวา เอกมนฺตํ
นิสีทิ ฯ เอกมนฺตํ นิสินฺโน โข โส ภิกฺขุ ภควนฺตํ เอตทโวจ✎ ร่าง
Atha kho aññataro bhikkhu yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho so bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca:
Then a mendicant went up to the Buddha, bowed, sat down to one side, and told him what was happening.
อ้างอิงPTS 22
อายสฺมา ภนฺเต นนฺโท ภควโต ภาตา มาตุจฺฉาปุตฺโต สมฺพหุลานํ
ภิกฺขูนํ เอวํ อาโรเจสิ✎ ร่าง
“āyasmā, bhante, nando bhagavato bhātā mātucchāputto sambahulānaṁ bhikkhūnaṁ evamāroceti:
อนภิรโต อหํ อาวุโส พฺรหฺมจริยํ จรามิ
น สกฺโกมิ พฺรหฺมจริยํ สนฺธาเรตุํ สิกฺขํ ปจฺจกฺขาย หีนายาวตฺติสฺสามีติ ฯ✎ ร่าง
‘anabhirato ahaṁ, āvuso, brahmacariyaṁ carāmi, na sakkomi brahmacariyaṁ sandhāretuṁ, sikkhaṁ paccakkhāya hīnāyāvattissāmī’”ti.
อถ โข ภควา อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อามนฺเตสิ✎ ร่าง
Atha kho bhagavā aññataraṁ bhikkhuṁ āmantesi:
So the Buddha addressed one of the monks,
เอหิ ตฺวํ ภิกฺขุ
มม วจเนน นนฺทํ ภิกฺขุํ อามนฺเตหิ✎ ร่าง
“ehi tvaṁ, bhikkhu, mama vacanena nandaṁ bhikkhuṁ āmantehi:
“Please, monk, in my name tell the mendicant Nanda that
สตฺถา ตํ อาวุโส นนฺท
อามนฺเตตีติ ฯ✎ ร่าง
‘satthā taṁ, āvuso nanda, āmantetī’”ti.
the teacher summons him.”
เอวํ ภนฺเตติ โข โส ภิกฺขุ ภควโต ปฏิสฺสุตฺวา
เยนายสฺมา นนฺโท เตนุปสงฺกมิ อุปสงฺกมิตฺวา อายสฺมนฺตํ นนฺทํ
เอตทโวจ✎ ร่าง
“Evaṁ, bhante”ti kho so bhikkhu bhagavato paṭissutvā yenāyasmā nando tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ nandaṁ etadavoca:
“Yes, sir,” that monk replied. He went to Nanda and said to him,
สตฺถา ตํ อาวุโส นนฺท อามนฺเตตีติ ฯ✎ ร่าง
“satthā taṁ, āvuso nanda, āmantetī”ti.
“Reverend Nanda, the teacher summons you.”
เอวมาวุโสติ โข
อายสฺมา นนฺโท ตสฺส ภิกฺขุโน ปฏิสฺสุตฺวา เยน ภควา เตนุปสงฺกมิ
อุปสงฺกมิตฺวา ภควนฺตํ อภิวาเทตฺวา เอกมนฺตํ นิสีทิ ฯ เอกมนฺตํ
นิสินฺนํ โข อายสฺมนฺตํ นนฺทํ ภควา เอตทโวจ✎ ร่าง
“Evamāvuso”ti kho āyasmā nando tassa bhikkhuno paṭissutvā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinnaṁ kho āyasmantaṁ nandaṁ bhagavā etadavoca:
“Yes, reverend,” Nanda replied. He went to the Buddha, bowed, and sat down to one side. The Buddha said to him:
อ้างอิงพุทธชยันตี 24.172
สจฺจํ กิร ตฺวํ
นนฺท สมฺพหุลานํ ภิกฺขูนํ เอวํ อาโรเจสิ✎ ร่าง
“Saccaṁ kira tvaṁ, nanda, sambahulānaṁ bhikkhūnaṁ evamārocesi:
“Is it really true, Nanda, that you informed several mendicants that
อ้างอิงสยามรัฐ 25.104
อนภิรโต อหํ อาวุโส
@เชิงอรรถ: ๑ โป. ม. ยุ. สพฺพวาเรสุ เอวมาโรเจสิ ฯ
ฯเปฯ หีนายาวตฺติสฺสามีติ ฯ✎ ร่าง
‘anabhirato ahaṁ, āvuso, brahmacariyaṁ carāmi, na sakkomi brahmacariyaṁ sandhāretuṁ, sikkhaṁ paccakkhāya hīnāyāvattissāmī’”ti?
you are unable to keep up the spiritual life; that you shall resign the training and return to a lesser life?”
เอวํ ภนฺเตติ ฯ✎ ร่าง
“Evaṁ, bhante”ti.
“Yes, sir,” he replied.
กิสฺส ปน ตฺวํ
นนฺท อนภิรโต พฺรหฺมจริยํ จรสิ น สกฺโกสิ พฺรหฺมจริยํ
สนฺธาเรตุํ สิกฺขํ ปจฺจกฺขาย หีนายาวตฺติสฺสสีติ ฯ✎ ร่าง
“Kissa pana tvaṁ, nanda, anabhirato brahmacariyaṁ carasi, na sakkosi brahmacariyaṁ sandhāretuṁ, sikkhaṁ paccakkhāya hīnāyāvattissasī”ti?
“But why are you so dissatisfied with the spiritual life?”
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 47.93
สากิยานี มม ๑-
ภนฺเต ชนปทกลฺยาณี ฆรา นิกฺขมนฺตสฺส ๒- อุปฑฺฒุลฺลิขิเตหิ
เกเสหิ อปโลเกตฺวา มํ เอตทโวจ✎ ร่าง
“Sākiyānī maṁ, bhante, janapadakalyāṇī gharā nikkhamantassa upaḍḍhullikhitehi kesehi apaloketvā maṁ etadavoca:
“As I left my house, sir, the finest lady of the Sakyan land, her hair half-combed, glanced at me and said,
ตุวฏํ โข อยฺยปุตฺต
อาคจฺเฉยฺยาสีติ✎ ร่าง
‘tuvaṭaṁ kho, ayyaputta, āgaccheyyāsī’ti.
‘Hurry back, master.’
โส โข อหํ ภนฺเต ตํ อนุสฺสรมาโน อนภิรโต
พฺรหฺมจริยํ จรามิ น สกฺโกมิ พฺรหฺมจริยํ สนฺธาเรตุํ สิกฺขํ ปจฺจกฺขาย
หีนายาวตฺติสฺสามีติ ฯ✎ ร่าง
So kho ahaṁ, bhante, tamanussaramāno anabhirato brahmacariyaṁ carāmi, na sakkomi brahmacariyaṁ sandhāretuṁ, sikkhaṁ paccakkhāya hīnāyāvattissāmī”ti.
Recalling that, I am dissatisfied and shall resign the training.”
อถ โข ภควา อายสฺมนฺตํ นนฺทํ พาหาย
คเหตฺวา เสยฺยถาปิ นาม พลวา ปุริโส สมฺมิญฺชิตํ วา พาหํ
ปสาเรยฺย ปสาริตํ วา พาหํ สมฺมิญฺเชยฺย เอวเมวํ เชตวเน
อนฺตรหิโต เทเวสุ ตาวตึเสสุ ปาตุรโหสิ ฯ✎ ร่าง
Atha kho bhagavā āyasmantaṁ nandaṁ bāhāyaṁ gahetvā—seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṁ vā bāhaṁ pasāreyya, pasāritaṁ vā bāhaṁ samiñjeyya; evamevaṁ—jetavane antarahito devesu tāvatiṁsesu pāturahosi.
Then the Buddha took Nanda by the arm and, as easily as a strong person would extend or contract their arm, vanished from Jeta’s Grove and reappeared among the gods of the thirty-three.