ตสฺเสว ขลุ โภ หิมวโต ปพฺพตราชสฺส ปุรตฺถิเม ทิสาภาเค
สุสุขุมสุนิปุณคิริปภวา✎ ร่าง
Tasseva khalu, bho, himavato pabbatarājassa puratthimadisābhāge susukhumasunipuṇagirippabhava—
อ้างอิงPTS 5.419 · พุทธชยันตี 31.382
หริตุปยนฺติโย ฯ✎ ร่าง
haritupayantiyo.
อุปฺปลปทุม-
กุมุทนฬินสตปตฺตโสคนฺธิกมนฺทาลกสมฺปติวิรูฬฺหสุจิคนฺธมนุญฺญมนาปกปฺปเทเส✎ ร่าง
Uppala paduma kumuda nalina satapatta sogandhika mandālaka sampativirūḷhasucigandhamanuññamāvakappadese.
กุรวกมุจลินฺทเกตกเวทิสวญฺชุลปุนฺนาคพกุลติลกปิยกหสนสาล-
สลฬจมฺปกอโสกนาครุกฺขติริฏิภุชปตฺตโลทฺทจนฺทโนฆวเน
กาลาครุปทุมปิยงฺคุเทวทารุกโจจคหเน กกุธกุฏชองฺโกลกจฺจิการกณิการ-
กณเวรโกรณฺฑโกวิฬารกึสุกโยธิกวนมลฺลิกมนงฺคณมนวชฺชภณฺฑิสุรุจิภคินิมาล-
มลฺยธเร ชาติสุมนมธุคนฺธิกธนุตกฺการิตาลิสตครอุสีรโกฏฺฐคจฺฉวิตเต
อธิมุตฺติกสํกุสุมิตลตาวิตตปฏิมณฺฑิตปฺปเทเส หํสปิลวกาทมฺพการณฺฑกาภินาทิเต
วิชฺชาธรสิทฺธสมณตาปสคณาธิวุตฺเถ
นรเทวยกฺขรกฺขสทานวคนฺธพฺพกินฺนรมโหรคานุจิณฺณปฺปเทเส
เอวรูเป ขลุ โภ รมฺเม วนสณฺเฑ ปุณฺณมุโข นาม ปุสฺสโกกิโล
ปฏิวสติ อติวิย มธุรคิโร วิลาสิตนยนมตฺตกฺโข ฯ✎ ร่าง
Kuravakamucalindaketakavedisavañjulapunnāgabakulatilakapiyakahasanasālasaḷalacampakaasokanāgarukkhatirīṭibhujapattaloddacandanoghavane kāḷāgarupadmakapiyaṅgudevadārukacocagahane kakudhakuṭajaaṅkolakaccikārakaṇikārakaṇṇikārakanaverakoraṇḍakakoviḷārakiṁsukayodhikavanamallikamanaṅgaṇamanavajjabhaṇḍisurucirabhaginimālāmalyadhare jātisumanamadhugandhikadhanutakkāritālīsatagaramusīrakoṭṭhakacchavitate atimuttakasaṅkusumitalatāvitatapaṭimaṇḍitappadese haṁsapilavakādambakāraṇḍavābhinadite vijjādharasiddhasamaṇatāpasagaṇādhivuṭṭhe varadevayakkharakkhasadānavagandhabbakinnaramahoragānuciṇṇappadese evarūpe khalu, bho, ramme vanasaṇḍe puṇṇamukho nāma phussakokilo paṭivasati ativiya madhuragiro vilāsitanayano mattakkho.
อ้างอิงPTS 5.420
ตสฺเสว ขลุ โภ ปุณฺณมุขสฺส ปุสฺสโกกิลสฺส อฑฺฒุฑฺฒานิ
อิตฺถีสตานิ ปริจาริกา ทิชกญฺญาโย ฯ✎ ร่าง
Tasseva khalu, bho, puṇṇamukhassa phussakokilassa aḍḍhuḍḍhāni itthisatāni paricārikā dijakaññāyo.
อ้างอิงสยามรัฐ 28.109
อถ ขลุ โภ เทฺว ทิชกญฺญาโย
กฏฺฐํ มุเขน ฑํสิตฺวา ตํ ปุณฺณมุขํ ปุสฺสโกกิลํ มชฺเฌ นิสีทาเปตฺวา
อุฑฺเฑนฺติ✎ ร่าง
Atha khalu, bho, dve dijakaññāyo kaṭṭhaṁ mukhena ḍaṁsitvā taṁ puṇṇamukhaṁ phussakokilaṁ majjhe nisīdāpetvā uḍḍenti—
มา นํ ปุณฺณมุขํ ปุสฺสโกกิลํ อทฺธานปริยายปเถ กิลมโถ
อุพฺพาเหตฺถาติ ฯ✎ ร่าง
“mā naṁ puṇṇamukhaṁ phussakokilaṁ addhānapariyāyapathe kilamatho ubbāhetthā”ti.
ปญฺญาส ทิชกญฺญาโย เหฏฺฐโต เหฏฺฐโต เฑนฺติ✎ ร่าง
Paññāsa dijakaññāyo heṭṭhato heṭṭhato uḍḍenti—
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 69.82
สจายํ ปุณฺณมุโข ปุสฺสโกกิโล อาสนา ปริปติสฺสติ มยํ ตํ ปกฺเขหิ
ปฏิคฺคเหสฺสามาติ ฯ✎ ร่าง
“sacāyaṁ puṇṇamukho phussakokilo āsanā paripatissati, mayaṁ taṁ pakkhehi paṭiggahessāmā”ti.
ปญฺญาส ทิชกญฺญาโย อุปรูปริ เฑนฺติ✎ ร่าง
Paññāsa dijakaññāyo uparūpari uḍḍenti—
มา นํ
ปุณฺณมุขํ ปุสฺสโกกิลํ อาตาโป ปริตาเปสีติ ฯ✎ ร่าง
“mā naṁ puṇṇamukhaṁ phussakokilaṁ ātapo paritāpesī”ti.
ปญฺญาส ปญฺญาส
ทิชกญฺญาโย อุภโต ปสฺเสน เฑนฺติ✎ ร่าง
Paññāsa paññāsa dijakaññāyo ubhatopassena uḍḍenti—
มา นํ ปุณฺณมุขํ ปุสฺสโกกิลํ สีตํ วา
อุณฺหํ วา ติณํ วา รโช วา วาโต วา อุสฺสาโว วา อุปปฺผุสีติ ฯ✎ ร่าง
“mā naṁ puṇṇamukhaṁ phussakokilaṁ sītaṁ vā uṇhaṁ vā tiṇaṁ vā rajo vā vāto vā ussāvo vā upapphusī”ti.
ปญฺญาส ทิชกญฺญาโย ปุรโต ปุรโต เฑนฺติ✎ ร่าง
Paññāsa dijakaññāyo purato purato uḍḍenti—
อ้างอิงพุทธชยันตี 31.384
มา นํ
ปุณฺณมุขํ ปุสฺสโกกิลํ โคปาลกา วา ปสุปาลกา วา ติณหารกา วา
กฏฺฐหารกา วา วนกมฺมิกา วา กฏฺเฐน วา กถลาย ๑- วา ปาณินา วา
(ปาสาเณน วา) เลฑฺฑุนา วา ทณฺเฑน วา สตฺเถน วา สกฺขราหิ วา
ปหารํ อทํสุ✎ ร่าง
“mā naṁ puṇṇamukhaṁ phussakokilaṁ gopālakā vā pasupālakā vā tiṇahārakā vā kaṭṭhahārakā vā vanakammikā vā kaṭṭhena vā kaṭhalena vā pāṇinā vā leḍḍunā vā daṇḍena vā satthena vā sakkharāhi vā pahāraṁ adaṁsu.
มายํ ปุณฺณมุโข ปุสฺสโกกิโล คจฺเฉหิ วา ลตาหิ วา
รุกฺเขหิ วา สาขาหิ วา ถมฺเภหิ วา ปาสาเณหิ วา พลวนฺเตหิ วา
ปกฺขีหิ สงฺคาเมสีติ ฯ✎ ร่าง
Māyaṁ puṇṇamukho phussakokilo gacchehi vā latāhi vā rukkhehi vā sākhāhi vā thambhehi vā pāsāṇehi vā balavantehi vā pakkhīhi saṅgamesī”ti.
ปญฺญาส ทิชกญฺญาโย ปจฺฉโต ปจฺฉโต เฑนฺติ
สณฺหาหิ สขิลาหิ มญฺชูหิ มธุราหิ วาจาหิ สมุทาจรนฺติโย✎ ร่าง
Paññāsa dijakaññāyo pacchato pacchato uḍḍenti saṇhāhi sakhilāhi mañjūhi madhurāhi vācāhi samudācarantiyo—
อ้างอิงPTS 5.421
มายํ ปุณฺณมุโข
ปุสฺสโกกิโล อาสเน ปริยุกฺกณฺฐีติ ฯ✎ ร่าง
“māyaṁ puṇṇamukho phussakokilo āsane pariyukkaṇṭhī”ti.
ปญฺญาส ทิชกญฺญาโย ทิโสทิสํ
เฑนฺติ อเนกรุกฺขวิวิธวิกติผลมาหรนฺติโย✎ ร่าง
Paññāsa dijakaññāyo disodisaṁ uḍḍenti anekarukkhavividhavikatiphalamāharantiyo—
มายํ ปุณฺณมุโข ปุสฺสโกกิโล
ขุทฺทาย ปริกิลมิตฺถาติ ฯ✎ ร่าง
“māyaṁ puṇṇamukho phussakokilo khudāya parikilamitthā”ti.
อถ ขลุ โภ ตา ทิชกญฺญาโย ตํ ปุณฺณมุขํ
@เชิงอรรถ: ๑ ม. กฐเลน วา ฯ
ปุสฺสโกกิลํ อาราเมเนว อารามํ อุยฺยาเนเนว อุยฺยานํ นทีติตฺเถเนว
นทีติตฺถํ ปพฺพตสิขเรเนว ปพฺพตสิขรํ อมฺพวเนเนว อมฺพวนํ ชมฺพูวเนเนว
ชมฺพูวนํ ลพุชวเนเนว ลพุชวนํ นาฬิเกรสญฺจาริเยเนว นาฬิเกรสญฺจารึ
ขิปฺปเมว อภิสมฺโภนฺติ รติตฺถาย ฯ✎ ร่าง
Atha khalu, bho, tā dijakaññāyo taṁ puṇṇamukhaṁ phussakokilaṁ ārāmeneva ārāmaṁ uyyāneneva uyyānaṁ nadītittheneva nadītitthaṁ pabbatasikhareneva pabbatasikharaṁ ambavaneneva ambavanaṁ jambuvaneneva jambuvanaṁ labujavaneneva labujavanaṁ nāḷikerasañcāriyeneva nāḷikerasañcāriyaṁ khippameva abhisambhonti ratitthāya.
อ้างอิงสยามรัฐ 28.110
อถ ขลุ โภ ปุณฺณมุโข ปุสฺสโกกิโล
ตาหิ ทิชกญฺญาหิ ทิวสํ ปริพฺยูโฬฺห เอวํ ปสํสติ✎ ร่าง
Atha khalu, bho, puṇṇamukho phussakokilo tāhi dijakaññāhi divasaṁ paribyūḷho evaṁ pasaṁsati—
สาธุ สาธุ ภคินิโย เอตํ โข
ภคินิโย ตุมฺหากํ ปฏิรูปํ กุลธีตานํ ยํ ตุเมฺห ภตฺตารํ ปริจเรยฺยาถาติ ฯ✎ ร่าง
“sādhu sādhu, bhaginiyo, etaṁ kho, bhaginiyo, tumhākaṁ patirūpaṁ kuladhītānaṁ, yaṁ tumhe bhattāraṁ paricareyyāthā”ti.