เล่ม ๓๑ — ขุททกนิกาย ปฏิสัมภิทามรรค ข้อ 304

เนื้อความทั้งข้อ

[๓๐๔] ที่ตั้งแห่งทิฐิ ๘ เป็นไฉน แม้ขันธ์ทั้งหลายก็เป็นที่ตั้งแห่งทิฐิ แม้อวิชชา ผัสสะ สัญญา วิตก อโยนิโสมนสิการ มิตรชั่ว เสียงแต่ที่อื่น ทุกอย่างเป็นที่ตั้งแห่งทิฐิ ฯ ขันธ์ทั้งหลายเป็นเหตุ เป็นปัจจัย ชื่อว่าเป็นที่ตั้งแห่งทิฐิ เพราะอรรถว่า เป็นที่อาศัยตั้งขึ้น แม้ขันธ์ทั้งหลายก็เป็นที่ตั้งแห่งทิฐิอย่างนี้ ... อวิชชา ... ผัสสะ ... สัญญา ... วิตก ... อโยนิโสมนสิการ ... มิตรชั่ว เสียงแต่ที่อื่น ก็เป็น เหตุเป็นปัจจัย ชื่อว่าเป็นที่ตั้งแห่งทิฐิ เพราะอรรถว่าเป็นที่อาศัยตั้งขึ้น แม้เสียง แต่ที่อื่นก็เป็นที่ตั้งแห่งทิฐิอย่างนี้ ที่ตั้งแห่งทิฐิ ๘ เหล่านี้ ฯ

ps1.2:17.1 #

กตมานิ อฏฺฐ ทิฏฺฐิฏฺฐานานิ ฯ✎ ร่าง

Katamāni aṭṭha diṭṭhiṭṭhānāni?

ps1.2:17.2 #

ขนฺธาปิ ทิฏฺฐิฏฺฐานํ อวิชฺชาปิ ทิฏฺฐิฏฺฐานํ ผสฺโสปิ ทิฏฺฐิฏฺฐานํ สญฺญาปิ ทิฏฺฐิฏฺฐานํ วิตกฺกาปิ ๑- ทิฏฺฐิฏฺฐานํ อโยนิโสมนสิกาโรปิ ทิฏฺฐิฏฺฐานํ ปาปมิตฺโตปิ ทิฏฺฐิฏฺฐานํ ปรโตโฆโสปิ ทิฏฺฐิฏฺฐานํ ฯ✎ ร่าง

Khandhāpi diṭṭhiṭṭhānaṁ, avijjāpi diṭṭhiṭṭhānaṁ, phassopi diṭṭhiṭṭhānaṁ, saññāpi diṭṭhiṭṭhānaṁ, vitakkopi diṭṭhiṭṭhānaṁ, ayoniso manasikāropi diṭṭhiṭṭhānaṁ, pāpamittopi diṭṭhiṭṭhānaṁ, paratoghosopi diṭṭhiṭṭhānaṁ.

ps1.2:18.1 #

ขนฺธา เหตุ ขนฺธา ปจฺจโย ทิฏฺฐิฏฺฐานํ อุปาทาย สมุฏฺฐานฏฺเฐน✎ ร่าง

Khandhā hetu khandhā paccayo diṭṭhiṭṭhānaṁ upādāya samuṭṭhānaṭṭhena—

ps1.2:18.2 #

เอวํ ขนฺธาปิ ทิฏฺฐิฏฺฐานํ✎ ร่าง

evaṁ khandhāpi diṭṭhiṭṭhānaṁ.

ps1.2:19.1 #

อวิชฺชา เหตุ อวิชฺชา ปจฺจโย ทิฏฺฐิฏฺฐานํ อุปาทาย สมุฏฺฐานฏฺเฐน✎ ร่าง

Avijjā hetu avijjā paccayo diṭṭhiṭṭhānaṁ upādāya samuṭṭhānaṭṭhena—

ps1.2:19.2 #

เอวํ อวิชฺชาปิ ทิฏฺฐิฏฺฐานํ✎ ร่าง

evaṁ avijjāpi diṭṭhiṭṭhānaṁ.

ps1.2:20.1 #

ผสฺโส เหตุ ผสฺโส ปจฺจโย ทิฏฺฐิฏฺฐานํ อุปาทาย สมุฏฺฐานฏฺเฐน✎ ร่าง

Phasso hetu phasso paccayo diṭṭhiṭṭhānaṁ upādāya samuṭṭhānaṭṭhena—

ps1.2:20.2 #

เอวํ ผสฺโสปิ ทิฏฺฐิฏฺฐานํ✎ ร่าง

evaṁ phassopi diṭṭhiṭṭhānaṁ.

ps1.2:21.1 #

สญฺญา เหตุ สญฺญา ปจฺจโย ทิฏฺฐิฏฺฐานํ อุปาทาย สมุฏฺฐานฏฺเฐน✎ ร่าง

Saññā hetu saññā paccayo diṭṭhiṭṭhānaṁ upādāya samuṭṭhānaṭṭhena—

ps1.2:21.2 #

เอวํ สญฺญาปิ ทิฏฺฐิฏฺฐานํ✎ ร่าง

evaṁ saññāpi diṭṭhiṭṭhānaṁ.

ps1.2:22.1 #

วิตกฺกา ๒- เหตุ วิตกฺกา ปจฺจโย ทิฏฺฐิฏฺฐานํ อุปาทาย สมุฏฺฐานฏฺเฐน✎ ร่าง

Vitakko hetu vitakko paccayo diṭṭhiṭṭhānaṁ upādāya, samuṭṭhānaṭṭhena—

ps1.2:22.2 #

เอวํ วิตกฺกาปิ ทิฏฺฐิฏฺฐานํ✎ ร่าง

evaṁ vitakkopi diṭṭhiṭṭhānaṁ.

ps1.2:23.1 #

อโยนิโสมนสิกาโร เหตุ อโยนิโสมนสิกาโร ปจฺจโย ทิฏฺฐิฏฺฐานํ อุปาทาย สมุฏฺฐานฏฺเฐน✎ ร่าง

Ayoniso manasikāro hetu ayoniso manasikāro paccayo diṭṭhiṭṭhānaṁ upādāya samuṭṭhānaṭṭhena—

ps1.2:23.2 #

เอวํ อโยนิโสมนสิกาโรปิ ทิฏฺฐิฏฺฐานํ✎ ร่าง

evaṁ ayoniso manasikāropi diṭṭhiṭṭhānaṁ.

ps1.2:24.1 #

ปาปมิตฺโต เหตุ ปาปมิตฺโต ปจฺจโย ทิฏฺฐิฏฺฐานํ อุปาทาย สมุฏฺฐานฏฺเฐน✎ ร่าง

Pāpamitto hetu pāpamitto paccayo diṭṭhiṭṭhānaṁ upādāya, samuṭṭhānaṭṭhena—

ps1.2:24.2 #

เอวํ ปาปมิตฺโตปิ ทิฏฺฐิฏฺฐานํ✎ ร่าง

evaṁ pāpamittopi diṭṭhiṭṭhānaṁ.

ps1.2:25.1 #

ปรโตโฆโส เหตุ ปรโตโฆโส ปจฺจโย ทิฏฺฐิฏฺฐานํ อุปาทาย สมุฏฺฐานฏฺเฐน✎ ร่าง

Paratoghoso hetu paratoghoso paccayo diṭṭhiṭṭhānaṁ upādāya samuṭṭhānaṭṭhena—

อ้างอิงสยามรัฐ 31.201

ps1.2:25.2 #

เอวํ @เชิงอรรถ: ๑ ม. ยุ. วิตกฺโกปิ ฯ ๒ ม. ยุ. วิตกฺโก ฯ เอวมุปริปิ ฯ ปรโตโฆโสปิ ทิฏฺฐิฏฺฐานํ✎ ร่าง

evaṁ paratoghosopi diṭṭhiṭṭhānaṁ.

ps1.2:25.3 #

อิมานิ อฏฺฐ ทิฏฺฐิฏฺฐานานิ ฯ✎ ร่าง

Imāni aṭṭha diṭṭhiṭṭhānāni.