เล่ม ๓๑ — ขุททกนิกาย ปฏิสัมภิทามรรค ข้อ 342

เนื้อความทั้งข้อ

[๓๔๒] ทิฐิอันถือเอาที่สุดว่า ชีพอันนั้น สรีระก็อันนั้น ย่อมถือผิด ด้วยอาการ ๕ เป็นไฉน ฯ ทิฐิ คือ ความลูบคลำด้วยความถือผิดว่า รูปเป็นชีพและสรีระ ชีพอันใด สรีระก็อันนั้น ทิฐินั้นถือเอาที่สุดเช่นนั้น เพราะฉะนั้นจึงชื่อว่า อันตคาหิกทิฐิ ทิฐิไม่ใช่วัตถุ วัตถุไม่ใช่ทิฐิ ... นี้เป็นทิฐิอันถือเอาที่สุดว่า ชีพอันนั้น สรีระก็ อันนั้นที่ ๑ อันตคาหิกทิฐิเป็นมิจฉาทิฐิ ฯลฯ เหล่านี้สังโยชน์ แต่ไม่ใช่ทิฐิ ทิฐิ คือ ความลูบคลำด้วยความถือผิดว่า เวทนาเป็นชีพและเป็นสรีระ สัญญาเป็นชีพ และเป็นสรีระ สังขารเป็นชีพและเป็นสรีระ วิญญาณเป็นชีพและเป็นสรีระ ชีพอันใด สรีระก็อันนั้น ทิฐินั้นถือเอาที่สุดเช่นนั้น เพราะฉะนั้นจึงชื่อว่า อันตคาหิกทิฐิ ฯลฯ ทิฐิอันถือเอาที่สุดว่า ชีพอันนั้น สรีระก็อันนั้น ย่อมถือผิด ด้วยอาการ ๕ เหล่านี้ ฯ

ps1.2:81.1 #

ตํ ชีวํ ตํ สรีรนฺติ✎ ร่าง

“Taṁ jīvaṁ taṁ sarīran”ti—

อ้างอิงสยามรัฐ 31.230 · พุทธชยันตี 35.1.290

ps1.2:81.2 #

อนฺตคฺคาหิกาย ทิฏฺฐิยา กตเมหิ ปญฺจหากาเรหิ อภินิเวโส โหติ ฯ✎ ร่าง

antaggāhikāya diṭṭhiyā katamehi pañcahākārehi abhiniveso hoti?

ps1.2:81.3 #

รูปํ ชีวญฺเจว สรีรญฺจ✎ ร่าง

Rūpaṁ jīvañceva sarīrañca;

ps1.2:81.4 #

ยํ ชีวํ ตํ สรีรนฺติ✎ ร่าง

yaṁ jīvaṁ taṁ sarīraṁ, yaṁ sarīraṁ taṁ jīvanti—

ps1.2:81.5 #

อภินิเวสปรามาโส ทิฏฺฐิ✎ ร่าง

abhinivesaparāmāso diṭṭhi.

ps1.2:81.6 #

ตาย ทิฏฺฐิยา โส อนฺโต คหิโตติ✎ ร่าง

Tāya diṭṭhiyā so anto gahitoti—

ps1.2:81.7 #

อนฺตคฺคาหิกา ทิฏฺฐิ✎ ร่าง

antaggāhikā diṭṭhi.

ps1.2:81.8 #

ทิฏฺฐิ น วตฺถุ วตฺถุ น ทิฏฺฐิ✎ ร่าง

Diṭṭhi na vatthu, vatthu na diṭṭhi.

ps1.2:81.9 #

อญฺญา ทิฏฺฐิ อญฺญํ วตฺถุ✎ ร่าง

Aññā diṭṭhi, aññaṁ vatthu.

ps1.2:81.10 #

ยา จ ทิฏฺฐิ ยญฺจ วตฺถุ✎ ร่าง

Yā ca diṭṭhi yañca vatthu—

ps1.2:81.11 #

อยํ ปฐมา ตํ ชีวํ ตํ สรีรนฺติ✎ ร่าง

ayaṁ paṭhamā “taṁ jīvaṁ taṁ sarīran”ti—

ps1.2:81.12 #

อนฺตคฺคาหิกา ทิฏฺฐิ✎ ร่าง

antaggāhikā diṭṭhi.

ps1.2:81.13 #

อนฺตคฺคาหิกา ทิฏฺฐิ มิจฺฉาทิฏฺฐิ ฯเปฯ✎ ร่าง

Antaggāhikā diṭṭhi micchādiṭṭhi …pe…

ps1.2:81.14 #

อิมานิ สญฺโญชนานิ น จ ทิฏฺฐิโย✎ ร่าง

imāni saññojanāni, na ca diṭṭhiyo.

ps1.2:82.1 #

เวทนา ชีวา เจว สรีรญฺจ✎ ร่าง

Vedanā jīvā ceva sarīraṁ ca …

ps1.2:82.2 #

สญฺญา ชีวา เจว สรีรญฺจ✎ ร่าง

saññā jīvā ceva sarīraṁ ca …

ps1.2:82.3 #

สงฺขารา ชีวา เจว สรีรญฺจ✎ ร่าง

saṅkhārā jīvā ceva sarīraṁ ca …

ps1.2:82.4 #

วิญฺญาณํ ชีวญฺเจว สรีรญฺจ✎ ร่าง

viññāṇaṁ jīvañceva sarīrañca;

ps1.2:82.5 #

ยํ ชีวํ ตํ สรีรนฺติ✎ ร่าง

yaṁ jīvaṁ taṁ sarīraṁ, yaṁ sarīraṁ taṁ jīvanti—

ps1.2:82.6 #

อภินิเวสปรามาโส ทิฏฺฐิ✎ ร่าง

abhinivesaparāmāso diṭṭhi.

ps1.2:82.7 #

ตาย ทิฏฺฐิยา โส อนฺโต คหิโตติ✎ ร่าง

Tāya diṭṭhiyā so anto gahitoti—

ps1.2:82.8 #

อนฺตคฺคาหิกา ทิฏฺฐิ ฯเปฯ✎ ร่าง

antaggāhikā diṭṭhi …pe…

ps1.2:82.9 #

ตํ ชีวํ ตํ สรีรนฺติ✎ ร่าง

“taṁ jīvaṁ taṁ sarīran”ti—

ps1.2:82.10 #

อนฺตคฺคาหิกาย ทิฏฺฐิยา อิเมหิ ปญฺจหากาเรหิ อภินิเวโส โหติ ฯ✎ ร่าง

antaggāhikāya diṭṭhiyā imehi pañcahākārehi abhiniveso hoti.