—
Cūḷasugandhattheraapadāna
อิมมฺหิ ภทฺทเก กปฺเป✎ ร่าง
“Imamhi bhaddake kappe,
อ้างอิงPTS 2.508 · ฉัฏฐสังคายนา 58.160 · พุทธชยันตี 37.1.392
พฺรหฺมพนฺธุ มหายโส✎ ร่าง
brahmabandhu mahāyaso;
กสฺสโป นาม นาเมน✎ ร่าง
Kassapo nāma gottena,
อุปฺปชฺชิ วทตํ วโร ฯ✎ ร่าง
uppajji vadataṁ varo.
อนุพฺยญฺชนสมฺปนฺโน✎ ร่าง
Anubyañjanasampanno,
พตฺตึสวรลกฺขโณ✎ ร่าง
bāttiṁsavaralakkhaṇo;
พฺยามปฺปภาปริวุโต✎ ร่าง
Byāmappabhāparivuto,
รํสิชาลสโมคโต ๑- ฯ✎ ร่าง
raṁsijālasamotthaṭo.
อสฺสาเสตา ยถา จนฺโท✎ ร่าง
Assāsetā yathā cando,
สุริโยว ปภงฺกโร✎ ร่าง
sūriyova pabhaṅkaro;
นิพฺพาเปตา ยถา เมโฆ✎ ร่าง
Nibbāpetā yathā megho,
สาคโรว คุณากโร ฯ✎ ร่าง
sāgarova guṇākaro.
ธรณีริว สีเลน✎ ร่าง
Dharaṇīriva sīlena,
หิมวาว สมาธินา✎ ร่าง
himavāva samādhinā;
อากาโส วิย ปญฺญาย✎ ร่าง
Ākāso viya paññāya,
อสงฺโค อนิโล ยถา ฯ✎ ร่าง
asaṅgo anilo yathā.
ตทาหํ พาราณสิยํ✎ ร่าง
Tadāhaṁ bārāṇasiyaṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.249
อุปปนฺโน มหากุเล✎ ร่าง
upapanno mahākule;
ปหูตธนธญฺญสฺมึ✎ ร่าง
Pahūtadhanadhaññasmiṁ,
นานารตนสญฺจเย ฯ✎ ร่าง
nānāratanasañcaye.
มหตา ปริวาเรน✎ ร่าง
Mahatā parivārena,
นิสินฺนํ โลกนายกํ✎ ร่าง
nisinnaṁ lokanāyakaṁ;
อุเปจฺจ ธมฺมมสฺโสสึ✎ ร่าง
Upecca dhammamassosiṁ,
อมตํว ๑- มโนรหํ ๒- ฯ✎ ร่าง
amataṁva manoharaṁ.
ทฺวตฺตึสลกฺขณธโร✎ ร่าง
Dvattiṁsalakkhaṇadharo,
สุนกฺขตฺโตว จนฺทิมา✎ ร่าง
sanakkhattova candimā;
อนุพฺยญฺชนสมฺปนฺโน✎ ร่าง
Anubyañjanasampanno,
สาลราชาว ผุลฺลิโต ฯ✎ ร่าง
sālarājāva phullito.
รํสิชาลปริกฺขิตฺโต✎ ร่าง
Raṁsijālaparikkhitto,
ทิตฺโตว กนกาจโล✎ ร่าง
dittova kanakācalo;
พฺยามปฺปภาปริวุโต✎ ร่าง
Byāmappabhāparivuto,
สตรํสีว ๓- ทิวากโร ฯ✎ ร่าง
sataraṁsī divākaro.
โสณฺณานโน ชินวโร รมฺ✎ ร่าง
Soṇṇānano jinavaro,
มณีว ๔- สิลุจฺจโย✎ ร่าง
samaṇīva siluccayo;
กรุณาปุณฺณหทโย✎ ร่าง
Karuṇā puṇṇahadayo,
คุเณน ๕- วิย สาคโร ฯ✎ ร่าง
guṇena viya sāgaro.
โลกวิสฺสุตกิตฺติ จ✎ ร่าง
Lokavissutakitti ca,
สิเนรุว นคุตฺตโม✎ ร่าง
sinerūva naguttamo;
ยสสา วิตโต ธีโร✎ ร่าง
Yasasā vitthato vīro,
อากาสสทิโส มุนิ ฯ✎ ร่าง
ākāsasadiso muni.
อสงฺคจิตฺโต สพฺพตฺถ✎ ร่าง
Asaṅgacitto sabbattha,
อนิโล วิย นายโก✎ ร่าง
anilo viya nāyako;
ปติฏฺฐา สพฺพภูตานํ✎ ร่าง
Patiṭṭhā sabbabhūtānaṁ,
มหีว มุนิ สตฺตโม ฯ✎ ร่าง
mahīva munisattamo.
อนูปลิตฺโต โลเกน✎ ร่าง
Anupalitto lokena,
โตเยน ปทุมํ ยถา✎ ร่าง
toyena padumaṁ yathā;
กุวาทคจฺฉทหโน✎ ร่าง
Kuvādagacchadahano,
อคฺคิกฺขนฺโธว โส ๖- วสิ ฯ✎ ร่าง
aggikhandhova sobhasi.
อคโท วิย สพฺพตฺถ✎ ร่าง
Agadho viya sabbattha,
กิเลสวิสนาสโก✎ ร่าง
kilesavisanāsako;
คนฺธมาทนเสโลว✎ ร่าง
Gandhamādanaselova,
คุณคนฺธวิภูสิโต ฯ✎ ร่าง
guṇagandhavibhūsito.
คุณานํ อากโร ธีโร✎ ร่าง
Guṇānaṁ ākaro vīro,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.161
รตนานํว สาคโร✎ ร่าง
ratanānaṁva sāgaro;
สินฺธุว ๗- จ นราชญฺโญ✎ ร่าง
Sindhūva vanarājīnaṁ,
กิเลสมลหารโก ฯ✎ ร่าง
kilesamalahārako.
วิชยีว มหาโยโธ✎ ร่าง
Vijayīva mahāyodho,
อ้างอิงPTS 2.509 · สยามรัฐ 33.250 · พุทธชยันตี 37.1.394
มารเสนาปฺปมทฺทโน✎ ร่าง
mārasenāvamaddano;
จกฺกวตฺตีว โส ราชา✎ ร่าง
Cakkavattīva so rājā,
โพชฺฌงฺครตนิสฺสโร ฯ✎ ร่าง
bojjhaṅgaratanissaro.
มหาภิสกฺกสงฺกาโส✎ ร่าง
Mahābhisakkasaṅkāso,
โทสพฺยาธิติกิจฺฉโก✎ ร่าง
dosabyādhitikicchako;
สลฺลกตฺโต ยถา เสฏฺโฐ✎ ร่าง
Sallakatto yathā vejjo,
ทิฏฺฐิคณฺฑวิผาลโก ฯ✎ ร่าง
diṭṭhigaṇḍaviphālako.
โส ตทา โลกปชฺโชโต✎ ร่าง
So tadā lokapajjoto,
สนรามรสกฺกโต✎ ร่าง
sanarāmarasakkato;
ปริสาสุ นราทิจฺโจ✎ ร่าง
Parisāsu narādicco,
ธมฺมํ เทสยเต ชิโน ฯ✎ ร่าง
dhammaṁ desayate jino.
ทานํ ทตฺวา มหาโภโค✎ ร่าง
‘Dānaṁ datvā mahābhogo,
สีเลน สุคตูปโค✎ ร่าง
sīlena sugatūpago;
ภาวนาย จ นิพฺพาติ✎ ร่าง
Bhāvanāya ca nibbāti’,
อิจฺเจวมนุสาสถ ฯ✎ ร่าง
iccevamanusāsatha.
เทสนนฺตํ มหสฺสาทํ✎ ร่าง
Desanaṁ taṁ mahassādaṁ,
อาทิมชฺฌนฺตโสภนํ✎ ร่าง
ādimajjhantasobhanaṁ;
สุณนฺติ ปริสา สพฺพา✎ ร่าง
Suṇanti parisā sabbā,
อมตํว มหารสํ ฯ✎ ร่าง
amataṁva mahārasaṁ.
สุตฺวา สุมธุรํ ธมฺมํ✎ ร่าง
Sutvā sumadhuraṁ dhammaṁ,
ปสนฺโน ชินสาสเน✎ ร่าง
pasanno jinasāsane;
สุคตํ สรณํ คนฺตฺวา✎ ร่าง
Sugataṁ saraṇaṁ gantvā,
ยาวชีวํ นมสฺสหํ ฯ✎ ร่าง
yāvajīvaṁ namassahaṁ.
มุนิโน คนฺธกุฏิยา✎ ร่าง
Munino gandhakuṭiyā,
อุพฺพฏฺเฏสึ ๓- ตทา มหึ✎ ร่าง
opuñjesiṁ tadā mahiṁ;
จตุชฺชาเตน คนฺเธน✎ ร่าง
Catujjātena gandhena,
มาเส อฏฺฐ ทิเน สฺวหํ ฯ✎ ร่าง
māse aṭṭha dinesvahaṁ.
ปณิธาย สุคนฺธนฺตํ✎ ร่าง
Paṇidhāya sugandhattaṁ,
สรีรสฺส วิคนฺธิโน✎ ร่าง
sarīravissagandhino;
ตทา ชิโน วิยากาสิ✎ ร่าง
Tadā jino viyākāsi,
สุคนฺธตนุลาภิตํ ฯ✎ ร่าง
sugandhatanulābhitaṁ.
โยยํ คนฺธกุฏิภูมึ✎ ร่าง
‘Yo yaṁ gandhakuṭibhūmiṁ,
คนฺเธน อุพฺพโฏ ๕- สกึ✎ ร่าง
gandhenopuñjate sakiṁ;
เตน กมฺมวิปาเกน✎ ร่าง
Tena kammavipākena,
อุปปนฺโน ยหึ ตหึ ฯ✎ ร่าง
upapanno tahiṁ tahiṁ.
สุคนฺธเทโห สพฺพตฺถ✎ ร่าง
Sugandhadeho sabbattha,
ภวิสฺสติ อยํ นโร✎ ร่าง
bhavissati ayaṁ naro;
คุณคนฺธายุโต หุตฺวา✎ ร่าง
Guṇagandhayutto hutvā,
นิพฺพายิสฺสตินาสโว ฯ✎ ร่าง
nibbāyissatināsavo’.
เตน กมฺเมน สุกเตน✎ ร่าง
Tena kammena sukatena,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.251
เจตนาปณิธีหิ จ✎ ร่าง
cetanāpaṇidhīhi ca;
ชหิตฺวา มานุสํ เทหํ✎ ร่าง
Jahitvā mānusaṁ dehaṁ,
ตาวตึสํ อคญฺฉหํ ฯ✎ ร่าง
tāvatiṁsamagacchahaṁ.
ปจฺฉิเม จ ภเว ทานิ✎ ร่าง
Pacchime ca bhave dāni,
ชาโต วิปฺปกุเล อหํ✎ ร่าง
jāto vippakule ahaṁ;
คพฺภํ เม วสโต มาตา✎ ร่าง
Gabbhaṁ me vasato mātā,
เทเหนาสิ สุคนฺธิกา ฯ✎ ร่าง
dehenāsi sugandhitā.
ยทา จ มาตุกุจฺฉิมฺหา✎ ร่าง
Yadā ca mātukucchimhā,
นิกฺขมามิ ตทา ปุรํ✎ ร่าง
nikkhamāmi tadā purī;
สาวตฺถิ สพฺพคนฺเธหิ✎ ร่าง
Sāvatthisabbagandhehi,
วาสิตา วิย วายถ ฯ✎ ร่าง
vāsitā viya vāyatha.
ปุปฺผวสฺสญฺจ สุรภิ✎ ร่าง
Pupphavassañca surabhi,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.162
ทิพฺพคนฺธํ มโนรมํ✎ ร่าง
dibbagandhaṁ manoramaṁ;
ธูปานิ จ มหคฺฆานิ✎ ร่าง
Dhūpāni ca mahagghāni,
อุปวายึสุ ตาวเท ฯ✎ ร่าง
upavāyiṁsu tāvade.
เทวา จ สพฺพคนฺเธหิ✎ ร่าง
Devā ca sabbagandhehi,
อ้างอิงPTS 2.510
ธูปปุปฺเผหิ ตํ ฆรํ✎ ร่าง
dhūpapupphehi taṁ gharaṁ;
วาสยึสุ สุคนฺเธน✎ ร่าง
Vāsayiṁsu sugandhena,
ยสฺมึ ชาโต อหํ ฆเร ฯ✎ ร่าง
yasmiṁ jāto ahaṁ ghare.
ยทา จ ตรุโณ ภทฺโท✎ ร่าง
Yadā ca taruṇo bhaddo,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.1.396
ปฐเม โยพฺพเน ฐิโต✎ ร่าง
paṭhame yobbane ṭhito;
ตทา เสสํ ๒- สปริสํ✎ ร่าง
Tadā selaṁ saparisaṁ,
วิเนตฺวา นรสารถิ ฯ✎ ร่าง
vinetvā narasārathi.
เตหิ สพฺเพหิ สหิโต✎ ร่าง
Tehi sabbehi parivuto,
สาวตฺถิปุรมาคโต✎ ร่าง
sāvatthipuramāgato;
ตทา พุทฺธานุภาวนฺตํ✎ ร่าง
Tadā buddhānubhāvaṁ taṁ,
ทิสฺวา ปพฺพชิโต อหํ ฯ✎ ร่าง
disvā pabbajito ahaṁ.
สีลํ สมาธิปญฺญญฺจ✎ ร่าง
Sīlaṁ samādhipaññañca,
วิมุตฺติญฺจ อนุตฺตรํ✎ ร่าง
vimuttiñca anuttaraṁ;
ภาเวตฺวา จตุโร ธมฺเม✎ ร่าง
Bhāvetvā caturo dhamme,
ปาปุณึ อาสวกฺขยํ ฯ✎ ร่าง
pāpuṇiṁ āsavakkhayaṁ.
ยทา ปพฺพชิโต จาหํ✎ ร่าง
Yadā pabbajito cāhaṁ,
ยทา จ อรหํ ๔- อหํ✎ ร่าง
yadā ca arahā ahuṁ;
นิพฺพายิสฺสํ ยทา จาหํ✎ ร่าง
Nibbāyissaṁ yadā cāhaṁ,
คนฺธวสฺโส ตทา อหุ ฯ✎ ร่าง
gandhavasso tadā ahu.
สรีรคนฺโธ จ เสฏฺโฐติเสติ ๕- เม✎ ร่าง
Sarīragandho ca sadātiseti me,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.252
มหารหํ จนฺทนํ จมฺปกุปฺปลํ✎ ร่าง
Mahārahaṁ candanacampakuppalaṁ;
ตเถว คนฺเธ อิตเร จ สพฺพโส✎ ร่าง
Tatheva gandhe itare ca sabbaso,
ปสยฺห วายามิ คโต ยหึ ตหึ✎ ร่าง
Pasayha vāyāmi tato tahiṁ tahiṁ.
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
—
Itthaṁ sudaṁ āyasmā cūḷasugandho thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
—
Cūḷasugandhattherassāpadānaṁ dasamaṁ.
—
Bhaddiyavaggo pañcapaññāsamo.
—
Kaṇikāravhayo vaggo,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.163
—
Kaccāno bhaddiyo vaggo,
—
Navagāthāsatānīha,
อ้างอิงPTS 2.511 · สยามรัฐ 33.253
—
“Mahāsamuddaṁ oggayha,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.164 · พุทธชยันตี 37.1.398
—
bhavanaṁ me sunimmitaṁ;
—
Nadī ca sandate tattha,
—
Macchakacchapasañchannā,
—
Sabbe soṇṇamayā rukkhā,
—
vandayiṁ taṁ mahāyasaṁ.
—
Sambuddhaṁ abhivādetvā,
—
sasaṅghaṁ taṁ nimantayiṁ;
—
Mama dhammakathaṁ katvā,
—
Sambuddhaṁ abhivādetvā,
—
‘Pubbaṇhasamayaṁ buddho,
—
Lābhā amhaṁ suladdhā no,
—
Mayampi buddhaseṭṭhassa,
—
Annaṁ pānaṁ paṭṭhapetvā,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.165
—
bhikkhusaṅghaṁ anuttaraṁ.
—
Pahūtenannapānena,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.1.400
—
bhikkhusaṅghaṁ atappayiṁ;
—
bhikkhusaṅghassadāsahaṁ.
—
Bhikkhusaṅghe nisīditvā,
—
Sahassakkhattuṁ rājāyaṁ,
—
satthā loke bhavissati.
—
Bhikkhusaṅghe nisīditvā,
—
Citake chattaṁ dhārenti,
—
heṭṭhā chattamhi ḍayhatha’.
—
Sāmaññaṁ me anuppattaṁ,
ฯ✎ ร่าง
sabbadānassidaṁ phalaṁ.
กิเลสา ฌาปิตา มยฺหํ✎ ร่าง
Kilesā jhāpitā mayhaṁ,
ภวา สพฺเพ สมูหตา✎ ร่าง
bhavā sabbe samūhatā;
นาโคว พนฺธนํ เฉตฺวา✎ ร่าง
Nāgova bandhanaṁ chetvā,
วิหรามิ อนาสโว ฯ✎ ร่าง
viharāmi anāsavo.
สฺวาคตํ วต เม อาสิ✎ ร่าง
Svāgataṁ vata me āsi,
พุทฺธเสฏฺฐสฺส สนฺติเก✎ ร่าง
mama buddhassa santike;
ติสฺโส วิชฺชา อนุปฺปตฺตา✎ ร่าง
Tisso vijjā anuppattā,
กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส✎ ร่าง
Paṭisambhidā catasso,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.166
วิโมกฺขาปิจ อฏฺฐิเม✎ ร่าง
vimokkhāpi ca aṭṭhime;
ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา✎ ร่าง
Chaḷabhiññā sacchikatā,
กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา จูฬสุคนฺโธ เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ
จูฬ✎ ร่าง
Itthaṁ sudaṁ āyasmā yaso thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
สุคนฺธตฺเถรสฺส✎ ร่าง
Yasattherassāpadānaṁ paṭhamaṁ.
อ✎ ร่าง
Nadīkassapattheraapadāna
—
“Padumuttarassa bhagavato,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.1.402
—
Sampattomhi acalaṁ ṭhānaṁ,
—
yaṁ phalaṁ adadiṁ tadā;
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
—
Itthaṁ sudaṁ āyasmā nadīkassapo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
—
Nadīkassapattherassāpadānaṁ dutiyaṁ.
—
Gayākassapattheraapadāna
—
Sakaṁ cittaṁ pasādetvā,
—
abhivādetvāna subbataṁ;
—
Ubho hatthehi paggayha,
—
kolaṁ buddhassadāsahaṁ.
—
Ekatiṁse ito kappe,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.167
—
yaṁ phalaṁ adadiṁ tadā;
—
Kilesā jhāpitā mayhaṁ,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.1.404
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
—
Itthaṁ sudaṁ āyasmā gayākassapo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
—
Gayākassapattherassāpadānaṁ tatiyaṁ.
—
“Nibbute kakusandhamhi,
—
labhimha byamhamuttamaṁ;
—
puññakammassidaṁ phalaṁ.
—
Divā vā yadi vā rattiṁ,
—
caṅkamanto ṭhito cahaṁ;
—
puññakammassidaṁ phalaṁ.
—
yaṁ buddhamabhipūjayiṁ;
—
buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
—
Itthaṁ sudaṁ āyasmā kimilo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
—
Kimilattherassāpadānaṁ catutthaṁ.
—
Vajjīputtattheraapadāna
—
“Sahassaraṁsī bhagavā,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.1.406
—
Phalahattho ahaṁ disvā,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.168
—
savaṇṭaṁ adadiṁ phalaṁ.
—
yaṁ phalaṁ adadiṁ tadā;
—
phaladānassidaṁ phalaṁ.
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
—
Itthaṁ sudaṁ āyasmā vajjīputto thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
—
Vajjīputtattherassāpadānaṁ pañcamaṁ.
—
“Sumedho nāma sambuddho,
—
Ajjhogāhetvā himavantaṁ,
—
disvā cittaṁ pasādayiṁ.
—
Vicinaṁ addasaṁ pupphaṁ,
—
kaṇikāraṁ devagandhikaṁ;
—
Buddhassa ānubhāvena,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.1.408
—
Uddhaṁ vaṇṭā adhopattā,
—
chāyaṁ kubbanti satthuno.
—
Tattha me sukataṁ byamhaṁ,
—
Sahassakaṇḍaṁ satabheṇḍu,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.169
—
byamhe pātubhaviṁsu me.
—
Pupphassa heṭṭhā tiṭṭhāmi,
—
Parivārenti maṁ niccaṁ,
—
Tattha bhutvā pivitvā ca,
—
Satānaṁ pañcakkhattuñca,
—
Satānaṁ tīṇikkhattuñca,
—
Bhave bhave saṁsaranto,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.1.410
—
buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
—
buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
—
khattiye cāpi brāhmaṇe;
—
buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
—
buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
—
buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
—
buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
—
Navavatthaṁ navaphalaṁ,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.170
—
buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
—
Imaṁ khāda imaṁ bhuñja,
—
buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
—
buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
—
Atho cetasikaṁ dukkhaṁ,
—
buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
—
Upasampadāyī buddho,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.1.412
—
buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
—
Dibbacakkhuvisuddhaṁ me,
—
buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
—
Paṭisambhidā anuppatto,
—
buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
—
yaṁ buddhamabhipūjayiṁ;
—
buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
—
Itthaṁ sudaṁ āyasmā uttaro thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
—
Uttarattherassāpadānaṁ chaṭṭhaṁ.
—
Aparauttarattheraapadāna
—
“Nibbute lokanāthamhi,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.171
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
—
Itthaṁ sudaṁ āyasmā aparauttaratthero imā gāthāyo abhāsitthāti.
—
Aparassa uttarattherassāpadānaṁ sattamaṁ.
—
“Ogayha yaṁ pokkharaṇiṁ,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.1.414
—
Uddharāmi bhisaṁ tattha,
—
Rattambaradharo buddho,
—
Uddhaṁ nijjhāyamānohaṁ,
—
Tattheva ṭhitako santo,
—
‘Madhuṁ bhisehi sahitaṁ,
—
khīraṁ sappiṁ muḷālikaṁ.
—
Paṭiggaṇhātu me buddho,
—
Paṭiggaṇhi mama bhikkhaṁ,
—
Paṭiggahetvā sambuddho,
—
gati tuyhaṁ samijjhatu;
—
labhassu vipulaṁ sukhaṁ’.
—
Idaṁ vatvāna sambuddho,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.172
—
Bhikkhamādāya sambuddho,
—
Bhisaṁ rukkhe laggetvāna,
—
Sāyaṁ pātaṁ upaṭṭhanti,
—
bhisadānassidaṁ phalaṁ.
—
Manussayonimāgantvā,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.1.416
—
bhisadānassidaṁ phalaṁ.
—
natthi dāni punabbhavo.
—
yaṁ bhisaṁ adadiṁ tadā;
—
bhisadānassidaṁ phalaṁ.
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
—
Itthaṁ sudaṁ āyasmā bhaddajitthero imā gāthāyo abhāsitthāti.
—
Bhaddajittherassāpadānaṁ aṭṭhamaṁ.
—
Rittakaṁ pattaṁ disvāna,
—
yaṁ bhikkhamadadiṁ tadā;
—
kummāsassa idaṁ phalaṁ.
—
Kilesā jhāpitā mayhaṁ,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.173
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
—
Itthaṁ sudaṁ āyasmā sivakatthero imā gāthāyo abhāsitthāti.
—
Sivakattherassāpadānaṁ navamaṁ.
—
“Padumuttaro nāma jino,
—
Jalitvā aggikkhandhova,
—
dhātuṁ tattha samānayuṁ;
—
buddhathūpaṁ akaṁsu te.
—
Chaṭṭhā masāragallassa,
—
Devā tattha samāgantvā,
—
‘Mayampi thūpaṁ kassāma,
—
kassāma kañcukaṁ mayaṁ’.
—
aññaṁ vaḍḍhesuṁ yojanaṁ;
—
Nāgā tattha samāgantvā,
—
buddhathūpaṁ akaṁsu te.
—
Mayampi thūpaṁ kassāma,
—
Indanīlaṁ mahānīlaṁ,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.174
—
buddhathūpaṁ achādayuṁ.
—
Mayampi thūpaṁ kassāma,
—
Sabbaṁ maṇimayaṁ thūpaṁ,
—
Yojanaṁ tepi vaḍḍhesuṁ,
—
Kumbhaṇḍā ca samāgantvā,
—
Paccekaṁ buddhaseṭṭhassa,
—
Mayampi thūpaṁ kassāma,
—
Yojanaṁ tepi vaḍḍhesuṁ,
—
Yakkhā tattha samāgantvā,
—
Paccekaṁ buddhaseṭṭhassa,
—
Mayampi thūpaṁ kassāma,
—
Yojanaṁ tepi vaḍḍhesuṁ,
—
Gandhabbā ca samāgantvā,
—
kumbhaṇḍā guyhakā tathā.
—
Sabbe akaṁsu buddhathūpaṁ,
—
Mayampi thūpaṁ kassāma,
—
Vediyo satta katvāna,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.175
—
dhajaṁ chattaṁ akaṁsu te;
—
Sabbasoṇṇamayaṁ thūpaṁ,
—
gandhabbā kārayuṁ tadā.
—
Abhibhonti na tassābhā,
—
Dhajaṁ vā pupphadāmaṁ vā,
—
Na te passanti taṁ yakkhaṁ,
—
dāmaṁ passanti gacchato;
—
Evaṁ passitvā gacchantā,
—
sabbe gacchanti suggatiṁ.
—
yassa dhātughare disaṁ;
—
kāraṁ kubbaṁ na tappare.
—
Vāteritaṁ dhajaṁ disvā,
—
bhiyyo hāsaṁ janesahaṁ.
—
Tattha cittaṁ pasādetvā,
—
Taṁ bhikkhuṁ abhivādetvā,
—
vipākaṁ pucchahaṁ dhaje.
—
‘Tassa dhajassa vipākaṁ,
—
Parivāressanti taṁ niccaṁ,
—
dhajadānassidaṁ phalaṁ.
—
Parivāressanti taṁ niccaṁ,
—
dhajadānassidaṁ phalaṁ.
—
Chaḷasītisahassāni,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.176
—
Parivāressanti taṁ niccaṁ,
—
dhajadānassidaṁ phalaṁ.
—
Sahassakkhattuṁ rājā ca,
—
satthā loke bhavissati.
—
brahmabandhu bhavissasi.
—
Ārādhayitvā sambuddhaṁ,
—
hessasi satthu sāvako’.
—
Satasahasse kataṁ kammaṁ,
—
phalaṁ dassesi me idha;
—
Cakkavattissa santassa,
—
dhajadānassidaṁ phalaṁ.
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
—
Itthaṁ sudaṁ āyasmā upavānatthero imā gāthāyo abhāsitthāti.
—
Upavānattherassāpadānaṁ dasamaṁ.
—
Raṭṭhapālattheraapadāna
—
“Padumuttarassa bhagavato,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.177
—
Agghāpetvāna taṁ sabbaṁ,
—
Mahoghadānaṁ karitvāna,
—
Taṁ me buddho viyākāsi,
—
Bhikkhusaṅghe nisīditvā,
—
Byamhuttamamhi nibbattā,
—
Paññāsakkhattuṁ devindo,
—
Aṭṭhapaññāsakkhattuñca,
—
satthā loke bhavissati.
—
So pacchā pabbajitvāna,
—
pemaṁ mayhaṁ na vijjati.
—
Vīriyaṁ me dhuradhorayhaṁ,
—
Kilesā jhāpitā mayhaṁ,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.178
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
—
Itthaṁ sudaṁ āyasmā raṭṭhapālo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
—
Raṭṭhapālattherassāpadānaṁ ekādasamaṁ.
—
Yasavaggo chapaññāsamo.
ปทานํ สมตฺตํ ฯ
อุทฺทานํ
ภทฺทิโย เรวโต เถโร มหาลาภี จ สีวลี
วงฺคีโส นนฺทโก เจว กาฬุทายี ตถาภโย ฯ
โลมโส วนวจฺโฉ จ สุคนฺโธ ทสโม กโต
ตีณิ คาถาสตา ตตฺถ โสฬสา จ ตทุตฺตริ ฯ
ภทฺทิยวคฺโค ปญฺจปญฺญาโส ฯ
อถ วคฺคุทฺทานํ
กณิการวฺหโย วคฺโค ผลโท ติณทายโก
กจฺจาโน ภทฺทิโย วคฺโค คาถาโย คณิตา วสา ๒- ฯ
@เชิงอรรถ: ๑ ยุ. สพฺพโต ฯ ๒ ม. จิมา ฯ ยุ. วิห ฯ
นว คาถาสตานิ จ จตุราสีติเมว จ
ฉปญฺญาสํ ปญฺจสตา อปทานา ปกาสิตา ฯ
สห อุทฺทานคาถาหิ ฉ สหสฺสานิ โหนฺติมา
เทฺว สตานิ จ คาถานํ อฏฺฐารส ตทุตฺตริ ฯ
เอตฺตาวตา พุทฺธาปทานญฺจ ปจฺเจกพุทฺธาปทานญฺจ เถราปทานญฺจ
สมตฺตานิ ฯ✎ ร่าง
Therāpadānaṁ samattaṁ.
เถรีอปทานํ
ปฐโม✎ ร่าง
Therīapadāna
สุเมธาวคฺโค
ปฐมํ✎ ร่าง
Sumedhāvagga
สุเมธาเถริยาปทานํ✎ ร่าง
Sumedhātherīapadāna
—
Namo tassa Bhagavato Arahato Sammāsambuddhassa.
อถ เถริกาปทานานิ สุณาถ✎ ร่าง
Atha therikāpadānāni suṇātha—
อ้างอิงPTS 2.512 · สยามรัฐ 33.254 · ฉัฏฐสังคายนา 58.179