—
khīraṁ tvaṁ pāyito mayā;
—
Tayāhaṁ santamaccantaṁ,
—
Bandhanārakkhane mayhaṁ,
—
labhanti tādisaṁ sutaṁ.
—
sulabhaṁ nāmamitthinaṁ;
—
Buddhamātāti yaṁ nāmaṁ,
—
Tañca laddhaṁ mahāvīra,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.285
—
taṁ sabbaṁ pūritaṁ mayā.
—
Parinibbātumicchāmi,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.202 · พุทธชยันตี 37.2.48
—
Katvā dehaṁ sudiṭṭhaṁ te,
—
santiṁ gacchāmi nāyaka”.
—
Dvattiṁsalakkhaṇūpetaṁ,
—
suppabhālaṅkataṁ tanuṁ;
—
Sañjhāghanāva bālakkaṁ,
—
mātucchaṁ dassayī jino.
—
Pacchime maraṇe mayhaṁ,
—
na taṁ ikkhāmahaṁ puno.
—
Itthiyo nāma lokagga,
อ้างอิงPTS 2.533
—
Yadi ko catthi doso me,
—
Itthikānañca pabbajjaṁ,
—
haṁ taṁ yāciṁ punappunaṁ;
—
Tattha ce atthi doso me,
—
taṁ khamassu narāsabha.
—
Tatra ce atthi dunnītaṁ,
—
taṁ khamassu khamādhipa”.
—
“Akkhante nāma khantabbaṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.286
—
Kimuttaraṁ te vakkhāmi,
—
Suddhe anūne mama bhikkhusaṅghe,
—
Lokā ito nissarituṁ khamante;
—
Pabhātakāle byasanaṅgatānaṁ,
—
Disvāna niyyātiva candalekhā”.
—
Tadetarā bhikkhuniyo jinaggaṁ,
—
Tārāva candānugatā sumeruṁ;
—
Padakkhiṇaṁ kacca nipacca pāde,
—
Ṭhitā mukhantaṁ samudikkhamānā.
—
“Na tittipubbaṁ tava dassanena,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.50
—
Cakkhuṁ na sotaṁ tava bhāsitena;
—
Cittaṁ mamaṁ kevalamekameva,
—
Pappuyya taṁ dhammarasena titti.
—
Ye te dakkhanti vadanaṁ,
—
Dīghaṅgulī tambanakhe,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.203
—
tepi dhaññā guṇandhara.
—
Madhurāni pahaṭṭhāni,
อ้างอิงPTS 2.534
—
Ye te vākyāni suyyanti,
—
Dhaññāhaṁ te mahāvīra,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.287
—
bhikkhusaṅghampi subbatā;
—
Nibbindā dukkhasaṅghāṭe,
—
“Dhiratthu saṅkhataṁ lolaṁ,
—
Yattha nāma jinassāyaṁ,
—
aniccaṁ sabbasaṅkhataṁ”.
—
Ānando ca tadā sekho,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.52
—
Tatthassūni karonto so,
—
“Hā santiṁ gotamī yāti,
—
nūna buddhopi nibbutiṁ;
—
Evaṁ vilāpamānaṁ taṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.288
—
“Na yuttaṁ socituṁ putta,
—
Tayā tāta samajjhiṭṭho,
—
Yaṁ na diṭṭhaṁ purāṇehi,
อ้างอิงPTS 2.535 · ฉัฏฐสังคายนา 58.204
—
pacchimaṁ dassanaṁ tava;
—
Tattha gacchāmahaṁ putta,
—
gato yattha na dissate.
—
Kadāci dhammaṁ desento,
—
kappaṁ tiṭṭha mahāmune;
—
Taṁ tathāvādiniṁ buddho,
—
‘Na hevaṁ vandiyā buddhā,
—
‘Kathaṁ carahi sabbaññū,
—
Kathaṁ avandiyā buddhā,
—
taṁ me akkhāhi pucchito’.
—
‘Āraddhavīriye pahitatte,
—
Etaṁ buddhānavandanaṁ’.
—
Tato upassayaṁ gantvā,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.54
—
Handāhaṁ parinibbissaṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.289
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
—
“Thīnaṁ dhammābhisamaye,
—
Tesaṁ diṭṭhippahānatthaṁ,
—
iddhiṁ dassehi gotamī”.
—
Tadā nipacca sambuddhaṁ,
—
Asajjamānā agamā,
อ้างอิงPTS 2.536 · ฉัฏฐสังคายนา 58.205
—
Sineruṁ daṇḍaṁ katvāna,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.290
—
chattaṁ katvā mahāmahiṁ;
—
dhārayaṁ caṅkamī nabhe.
—
Mucalindaṁ mahāselaṁ,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.56
—
Garuḷaṁ dviradaṁ sīhaṁ,
—
Appameyyaṁ bhikkhunīgaṇaṁ;
—
Anuppattā sakaṁ atthaṁ,
—
pāde vandāmi cakkhuma”.
—
Dassetvā vividhā iddhī,
—
Tadātivimhitā sabbā,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.291
—
“Padumuttaro nāma jino,
อ้างอิงPTS 2.537
—
sabbadhammesu cakkhumā;
—
Tadāhaṁ haṁsavatiyaṁ,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.206
—
iddhe phīte mahaddhane.
—
Vāsavaṁ viya vassantaṁ,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.58
—
Disvā cittaṁ pasādetvā,
—
sutvā cassa subhāsitaṁ;
—
Mātucchaṁ bhikkhuniṁ agge,
—
Sasaṅghassa naraggassa,
—
taṁ ṭhānamabhipatthayiṁ;
—
‘Yā sasaṅghaṁ abhojesi,
—
satthā loke bhavissati.
—
Tassa dhammesu dāyādā,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.292
—
Tassa buddhassa mātucchā,
—
Rattaññūnañca aggattaṁ,
—
bhikkhunīnaṁ labhissati’.
—
Saṁsāre saṁsarantīhaṁ,
อ้างอิงPTS 2.538 · ฉัฏฐสังคายนา 58.207
—
Sabbesaṁ tattha yo jeṭṭho,
—
Sayambhuno pañcasatā,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.60
—
Te disvāna ahaṁ tuṭṭhā,
—
Tato cutā sabbāpi tā,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.293
—
Pacchime ca bhave dāni,
—
Ahaṁ visiṭṭhā sabbāsaṁ,
—
Mama puttobhinikkhamma,
—
Pacchāhaṁ pabbajitvāna,
—
saha santisukhaṁ phusiṁ;
—
kammaññassa susikkhito.
—
“Ahonukampikā amhaṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.294 · ฉัฏฐสังคายนา 58.208
—
Kilesā jhāpitā amhaṁ,
อ้างอิงPTS 2.539 · พุทธชยันตี 37.2.62
—
Nāgīva bandhanaṁ chetvā,
—
buddhaseṭṭhassa santike;
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
—
Chaḷabhiññā sacchikatā,
—
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
—
dibbacakkhu visodhitaṁ;
—
natthi dāni punabbhavā.
—
Atthe dhamme ca nerutte,
—
kiṁ vakkhāmi vadantiyo;
—
tadā bhikkhuniyo jinaṁ;
—
Mahatā janakāyena,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.295
—
mātucchaṁ yāvakoṭṭhakaṁ.
—
“pacchimaṁ pādavandanaṁ.
—
Idaṁ pacchimakaṁ mayhaṁ,
—
passissāmi mukhaṁ tava.
—
Na ca me vandanaṁ vīra,
—
ajja gacchāmi nibbutiṁ”.
—
“Rūpena kiṁ tavānena,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.209 · พุทธชยันตี 37.2.64
—
diṭṭhe dhamme yathātathe;
—
Sabbaṁ saṅkhatamevetaṁ,
—
bhikkhunupassayaṁ sakaṁ;
—
Tassā pavattiṁ sutvāna,
—
“Mā no saraṇade nāthe,
อ้างอิงPTS 2.540
—
Tassā sīsaṁ pamajjantī,
—
“Alaṁ puttā visādena,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.296
—
Aniccaṁ saṅkhataṁ sabbaṁ,
—
paṭhamaṁ jhānamuttamaṁ;
—
Yāvatā paṭhamaṁ jhānaṁ,
—
Pupphavuṭṭhī ca gaganā,
—
raṅgamajjhe yathā naṭo;
—
Devā nāgāsurā brahmā,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.66
—
saṁviggāhiṁsu taṅkhaṇe;
—
yathāyaṁ vilayaṁ gatā”.
—
Yā ce maṁ parivāriṁsu,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.210
—
hāniccaṁ sabbasaṅkhataṁ;
—
Tato devā ca brahmā ca,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.297
—
Tadā āmantayī satthā,
อ้างอิงPTS 2.541
—
bhikkhūnaṁ mātu nibbutiṁ”.
—
“samāgacchantu bhikkhavo.
—
Suṇantu bhāsitaṁ mayhaṁ,
—
sarīraṁ pacchimaṁ mune;
—
Buddhamātāti paññattiṁ,
—
Na yattha pañcanettopi,
—
Yassatthi sugate saddhā,
—
Buddhamātussa sakkāraṁ,
—
Sudūraṭṭhāpi taṁ sutvā,
—
sīghamāgacchu bhikkhavo;
—
Cattāro lokapālā te,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.68
—
Kūṭāgārāni sabbāni,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.298
—
Sabbā tāpi bhikkhuniyo,
—
Devānaṁ khandhamāruḷhā,
—
Sabbaso chāditaṁ āsi,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.211
—
Paṭākā ussitānekā,
อ้างอิงPTS 2.542
—
Majjhaṁ gatopi cādicco,
—
Pūjayiṁsu ca niyyantiṁ,
—
nibbutaṁ buddhamātaraṁ.
—
Pacchā sasāvako buddho,
—
Buddhassa parinibbānaṁ,
—
Buddho buddhassa nibbāne,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.299
—
jhāpayiṁsu ca tā tahiṁ.
—
Sesabhāgāni ḍayhiṁsu,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.70
—
Saṅketaṁ buddhanibbānaṁ,
—
yathā rukkhassa tiṭṭhato.
—
Yo so mahattaro khandho,
อ้างอิงPTS 2.543 · ฉัฏฐสังคายนา 58.212
—
Tathā bhikkhunisaṅghassa,
—
Rattaññū bhikkhunīnaṁ sā,
—
evaṁ dhāretha bhikkhavo.
—
Iddhīsu ca vasī āsi,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.300
—
dibbacakkhu visodhitaṁ;
—
natthi tassā punabbhavo.
—
Paññāpetuṁ gati natthi,
—
pattānaṁ acalaṁ sukhaṁ.
—
Bhāvetvā sattabojjhaṅge,
—
dukkhassantaṁ karissatha”.
—
Itthaṁ sudaṁ mahāpajāpatigotamī imā gāthāyo abhāsitthāti.
—
Mahāpajāpatigotamītheriyāpadānaṁ sattamaṁ.
ปทุมุตฺตโร นาม ชิโน✎ ร่าง
“Padumuttaro nāma jino,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.72
สพฺพธมฺเมสุ จกฺขุมา✎ ร่าง
sabbadhammesu cakkhumā;
อิโต สตสหสฺสมฺหิ✎ ร่าง
Ito satasahassamhi,
กปฺเป อุปฺปชฺชิ นายโก ฯ✎ ร่าง
kappe uppajji nāyako.
ตทาหํ ๑- หํสวติยํ✎ ร่าง
Tadāhaṁ haṁsavatiyaṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.301 · ฉัฏฐสังคายนา 58.213
ชาตา เสฏฺฐิกุเล อหุ✎ ร่าง
jātā seṭṭhikule ahuṁ;
นานารตนปชฺโชเต✎ ร่าง
Nānāratanapajjote,
มหาสุขสมปฺปิตา ฯ✎ ร่าง
mahāsukhasamappitā.
อุเปตฺวา ตํ มหาวีรํ✎ ร่าง
Upetvā taṁ mahāvīraṁ,
อ้างอิงPTS 2.544
อสฺโสสึ ธมฺมเทสนํ✎ ร่าง
assosiṁ dhammadesanaṁ;
ตโต ชาตปฺปสาทาหํ✎ ร่าง
Tato jātappasādāhaṁ,
อุเปสึ ๒- สรณํ ชินํ ฯ✎ ร่าง
upemi saraṇaṁ jinaṁ.
มาตรํ ปิตรญฺจาหํ✎ ร่าง
Mātaraṁ pitarañcāhaṁ,
อายาจิตฺวา วินายกํ✎ ร่าง
āyācitvā vināyakaṁ;
นิมนฺตยิตฺวา สตฺตาหํ✎ ร่าง
Nimantayitvā sattāhaṁ,
โภชยึ สห สาวกํ ฯ✎ ร่าง
bhojayiṁ sahasāvakaṁ.
อติกฺกนฺเต จ สตฺตาเห✎ ร่าง
Atikkante ca sattāhe,
มหาปญฺญานมุตฺตมํ✎ ร่าง
mahāpaññānamuttamaṁ;
ภิกฺขุนึ เอตทคฺคมฺหิ✎ ร่าง
Bhikkhuniṁ etadaggamhi,
ฐเปสิ นรสารถิ ฯ✎ ร่าง
ṭhapesi narasārathi.
ตํ สุตฺวา มุทิตา หุตฺวา✎ ร่าง
Taṁ sutvā muditā hutvā,
ปุน ๓- ตสฺส มเหสิโน✎ ร่าง
puno tassa mahesino;
การํ กตฺวาน ตํ ฐานํ✎ ร่าง
Kāraṁ katvāna taṁ ṭhānaṁ,
ปนิปจฺจ ปณิทหึ ฯ✎ ร่าง
paṇipacca paṇīdahiṁ.
ตโต มํ ส ชิโน อาห✎ ร่าง
Tato mama jino āha,
สิชฺฌตํ ปณิธิ ตว✎ ร่าง
‘sijjhataṁ paṇidhī tava;
สสงฺเฆ เม กตํ การํ✎ ร่าง
Sasaṅghe me kataṁ kāraṁ,
อปฺปเมยฺยผลํ ตยา ฯ✎ ร่าง
appameyyaphalaṁ tayā.
สตสหสฺเส อิโต กปฺเป✎ ร่าง
Satasahassito kappe,
โอกฺกากกุลสมฺภโว✎ ร่าง
okkākakulasambhavo;
โคตโม นาม นาเมน✎ ร่าง
Gotamo nāma gottena,
สตฺถา โลเก ภวิสฺสติ ฯ✎ ร่าง
satthā loke bhavissati.
ตสฺส ธมฺเมสุ ทายาทา✎ ร่าง
Tassa dhammesu dāyādā,
โอรสา ธมฺมนิมฺมิตา✎ ร่าง
orasā dhammanimmitā;
เอตทคฺคมนุปฺปตฺตา✎ ร่าง
Etadaggamanuppattā,
เขมา นาม ภวิสฺสติ ฯ✎ ร่าง
khemā nāma bhavissati’.
เตน กมฺเมน สุกเตน✎ ร่าง
Tena kammena sukatena,
เจตนาปณิธีหิ จ✎ ร่าง
cetanāpaṇidhīhi ca;
ชหิตฺวา มานุสํ เทหํ✎ ร่าง
Jahitvā mānusaṁ dehaṁ,
ตาวตึสูปคา อหํ ฯ✎ ร่าง
tāvatiṁsūpagā ahaṁ.
ตโต จุตา ยามมคํ✎ ร่าง
Tato cutā yāmamagaṁ,
ตโตหํ ตุสิตํ คตา✎ ร่าง
tatohaṁ tusitaṁ gatā;
ตโต จ นิมฺมานรตึ✎ ร่าง
Tato ca nimmānaratiṁ,
วสวตฺตีปุรํ คตา ๔- ฯ✎ ร่าง
vasavattipuraṁ tato.
ยตฺถ ยตฺถูปปชฺชามิ✎ ร่าง
Yattha yatthūpapajjāmi,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.302
ตสฺส กมฺมสฺส วาหสา✎ ร่าง
tassa kammassa vāhasā;
ตตฺถ ตตฺเถว ราชูนํ✎ ร่าง
Tattha tattheva rājūnaṁ,
มเหสิตฺตมการยึ ฯ✎ ร่าง
mahesittamakārayiṁ.
ตโต จุตา มนุสฺสตฺเต✎ ร่าง
Tato cutā manussatte,
ราชูนํ จกฺกวตฺตินํ✎ ร่าง
rājūnaṁ cakkavattinaṁ;
มณฺฑลีนญฺจ ราชูนํ✎ ร่าง
Maṇḍalīnañca rājūnaṁ,
มเหสิตฺตมการยึ ฯ✎ ร่าง
mahesittamakārayiṁ.
สมฺปตฺตึ อนุโภตฺวาน✎ ร่าง
Sampattiṁ anubhotvāna,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.74
เทเวสุ มานุเสสุ จ✎ ร่าง
devesu manujesu ca;
สพฺพตฺถ สุขิตา หุตฺวา✎ ร่าง
Sabbattha sukhitā hutvā,
เนกกปฺเปสุ สํสรึ ฯ✎ ร่าง
nekakappesu saṁsariṁ.
เอกนวุเต อิโต กปฺเป✎ ร่าง
Ekanavutito kappe,
วิปสฺสี โลกนายโก✎ ร่าง
vipassī lokanāyako;
อุปฺปชฺชิ จารุทสฺสโน✎ ร่าง
Uppajji cārudassano,
สพฺพธมฺเม วิปสฺสโก ฯ✎ ร่าง
sabbadhammavipassako.
ตมหํ โลกนายกํ✎ ร่าง
Tamahaṁ lokanāyakaṁ,
อ้างอิงPTS 2.545 · ฉัฏฐสังคายนา 58.214
อุเปตฺวา นรสารถึ✎ ร่าง
upetvā narasārathiṁ;
ธมฺมํ ปณีตํ สุตฺวาน✎ ร่าง
Dhammaṁ bhaṇitaṁ sutvāna,
ปพฺพชึ อนคาริยํ ฯ✎ ร่าง
pabbajiṁ anagāriyaṁ.
ทสวสฺสสหสฺสานิ✎ ร่าง
Dasavassasahassāni,
ตสฺส วีรสฺส สาสเน✎ ร่าง
tassa vīrassa sāsane;
พฺรหฺมจริยํ จริตฺวาน✎ ร่าง
Brahmacariyaṁ caritvāna,
ยุตฺตโยคา พหุสฺสุตา ฯ✎ ร่าง
yuttayogā bahussutā.
ปจฺจยาการกุสลา✎ ร่าง
Paccayākārakusalā,
จตุสจฺจวิสารทา✎ ร่าง
catusaccavisāradā;
นิปุณา จิตฺตกถิกา✎ ร่าง
Nipuṇā cittakathikā,
สตฺถุสาสนการิกา ฯ✎ ร่าง
satthusāsanakārikā.
ตโต จุตาหํ ตุสิตํ✎ ร่าง
Tato cutāhaṁ tusitaṁ,
อุปปนฺนา ยสสฺสินี✎ ร่าง
upapannā yasassinī;
อภิโภสึ ๒- ตหึ อญฺเญ✎ ร่าง
Abhibhomi tahiṁ aññe,
พฺรหฺมจริยผเลนหํ ฯ✎ ร่าง
brahmacārīphalenahaṁ.
ยตฺถ ยตฺโถปปนฺนาหํ✎ ร่าง
Yattha yatthūpapannāhaṁ,
มหาโภคา มหทฺธนา✎ ร่าง
mahābhogā mahaddhanā;
เมธาวินี รูปวตี✎ ร่าง
Medhāvinī rūpavatī,
วินีตปริสาปิจ ฯ✎ ร่าง
vinītaparisāpi ca.
ภวามิ เตน กมฺเมน✎ ร่าง
Bhavāmi tena kammena,
โยเคน ชินสาสเน✎ ร่าง
yogena jinasāsane;
สพฺพา สมฺปตฺติโย มยฺหํ✎ ร่าง
Sabbā sampattiyo mayhaṁ,
สุลภา มนโส ปิยา ฯ✎ ร่าง
sulabhā manaso piyā.
โยปิ เม ภวเต ภตฺตา✎ ร่าง
Yopi me bhavate bhattā,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.303
ยตฺถ ยตฺถ คตายปิ✎ ร่าง
yattha yattha gatāyapi;
วิมาเนติ น มํ โกจิ✎ ร่าง
Vimāneti na maṁ koci,
ปฏิปตฺติผเลน เม ฯ✎ ร่าง
paṭipattibalena me.
อิมมฺหิ ภทฺทเก กปฺเป✎ ร่าง
Imamhi bhaddake kappe,
พฺรหฺมพนฺธุ มหายโส✎ ร่าง
brahmabandhu mahāyaso;
นาเมน โกนาคมโน✎ ร่าง
Nāmena koṇāgamano,
อุปฺปชฺชิ วทตํ วโร ฯ✎ ร่าง
uppajji vadataṁ varo.
ตทา หิ พาราณสิยํ✎ ร่าง
Tadā hi bārāṇasiyaṁ,
สุสมิทฺธิกุลปฺปชา✎ ร่าง
susamiddhakulappajā;
ธนญฺชานี สุเมธา จ✎ ร่าง
Dhanañjānī sumedhā ca,
อหํปิจ ตโย ชนา ฯ✎ ร่าง
ahampi ca tayo janā.
สงฺฆารามํ อทาสิมฺห เ✎ ร่าง
Saṅghārāmamadāsimha,
นเก สหสฺสิเก ๒- มุเน
ส✎ ร่าง
dānasahāyikā pure;
สงฺฆสฺส วิหารํ หิ✎ ร่าง
Saṅghassa ca vihārampi,
อุทฺทิสฺส การิกา ๔- มยํ ฯ✎ ร่าง
uddissa kārikā mayaṁ.
ตโต จุตา มยํ สพฺพา✎ ร่าง
Tato cutā mayaṁ sabbā,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.76
ตาวตึสูปคา อหุํ✎ ร่าง
tāvatiṁsūpagā ahuṁ;
ยสสา อคฺคตํ ปตฺตา✎ ร่าง
Yasasā aggataṁ pattā,
มนุสฺเสสุ ตเถว จ ฯ✎ ร่าง
manussesu tatheva ca.
อิมสฺมึเยว กปฺปมฺหิ✎ ร่าง
Imasmiṁyeva kappamhi,
พฺรหฺมพนฺธุ มหายโส✎ ร่าง
brahmabandhu mahāyaso;
กสฺสโป นาม นาเมน✎ ร่าง
Kassapo nāma gottena,
อุปฺปชฺชิ วทตํ วโร ฯ✎ ร่าง
uppajji vadataṁ varo.
อุปฏฺฐาโก มเหสิสฺส✎ ร่าง
Upaṭṭhāko mahesissa,
ตทา อาสิ นริสฺสโร✎ ร่าง
tadā āsi narissaro;
กาสิราชา กิกี นาม✎ ร่าง
Kāsirājā kikī nāma,
พาราณสิปุรุตฺตเม ฯ✎ ร่าง
bārāṇasipuruttame.
ตสฺสาสึ เชฏฺฐกา ธีตา✎ ร่าง
Tassāsiṁ jeṭṭhikā dhītā,
สมณี อิติ วิสฺสุตา✎ ร่าง
samaṇī iti vissutā;
ธมฺมํ สุตฺวา ชินคฺคสฺส✎ ร่าง
Dhammaṁ sutvā jinaggassa,
ปพฺพชฺชํ สมโรจยึ ฯ✎ ร่าง
pabbajjaṁ samarocayiṁ.
อนุชานิ น โน ตาโต✎ ร่าง
Anujāni na no tāto,
อ้างอิงPTS 2.546 · ฉัฏฐสังคายนา 58.215
อคาเรว ตทา มยํ✎ ร่าง
agāreva tadā mayaṁ;
วีสวสฺสสหสฺสานิ✎ ร่าง
Vīsavassasahassāni,
วิจริมฺห อตนฺทิตา ฯ✎ ร่าง
vicarimha atanditā.
โกมาริพฺรหฺมจริยํ✎ ร่าง
Komāribrahmacariyaṁ,
ราชกญฺญา สุเข ฐิตา✎ ร่าง
rājakaññā sukhedhitā;
พุทฺโธปฏฺฐานนิรตา✎ ร่าง
Buddhopaṭṭhānaniratā,
มุทิตา สตฺต ธีตโร ฯ✎ ร่าง
muditā satta dhītaro.
สมณี สมณคุตฺตา จ✎ ร่าง
Samaṇī samaṇaguttā ca,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.304
ภิกฺขุนี ภิกฺขุทาสิกา✎ ร่าง
bhikkhunī bhikkhudāyikā;
ธมฺมา เจว สุธมฺมา จ✎ ร่าง
Dhammā ceva sudhammā ca,
สตฺตมี สงฺฆทาสิกา ๒- ฯ✎ ร่าง
sattamī saṅghadāyikā.
อหํ อุปฺปลวณฺณา จ✎ ร่าง
Ahaṁ uppalavaṇṇā ca,
ปฏาจารา จ กุณฺฑลา✎ ร่าง
paṭācārā ca kuṇḍalā;
กิสาโคตมี ธมฺมทินฺนา✎ ร่าง
Kisāgotamī dhammadinnā,
วิสาขา โหติ สตฺตมี ฯ✎ ร่าง
visākhā hoti sattamī.
กทาจิ โส นราทิจฺโจ✎ ร่าง
Kadāci so narādicco,
ธมฺมํ เทเสติ ๓- อพฺภุตํ✎ ร่าง
dhammaṁ desesi abbhutaṁ;
มหานิทานสุตฺตนฺตํ✎ ร่าง
Mahānidānasuttantaṁ,
สุตฺวา ตํ ปริยาปุณึ ฯ✎ ร่าง
sutvā taṁ pariyāpuṇiṁ.
เตหิ กมฺเมหิ สุกเตหิ✎ ร่าง
Tehi kammehi sukatehi,
เจตนาปณิธีหิ จ✎ ร่าง
cetanāpaṇidhīhi ca;
ชหิตฺวา มานุสํ เทหํ✎ ร่าง
Jahitvā mānusaṁ dehaṁ,
ตาวตึสํ อคญฺฉหํ ฯ✎ ร่าง
tāvatiṁsamagacchahaṁ.
ปจฺฉิเม จ ภเว ทานิ✎ ร่าง
Pacchime ca bhave dāni,
สากลายํ ปุรุตฺตเม✎ ร่าง
sākalāya puruttame;
รญฺโญ มทฺทสฺส ธีตาสึ✎ ร่าง
Rañño maddassa dhītāmhi,
มนาปา ทยิตา ปิยา ฯ✎ ร่าง
manāpā dayitā piyā.
สห เม ชาตมตฺตมฺหิ✎ ร่าง
Saha me jātamattamhi,
เขมํ ตมฺหิ ปุเร อหุ✎ ร่าง
khemaṁ tamhi pure ahu;
ตโต เขมาติ นามํ เม✎ ร่าง
Tato khemāti nāmaṁ me,
คุณโต ๔- อุปปชฺชถ ฯ✎ ร่าง
guṇato upapajjatha.
ยทาหํ โยพฺพนํ ปตฺตา✎ ร่าง
Yadāhaṁ yobbanaṁ pattā,
รูปวณฺณวิภูสิตา✎ ร่าง
rūpalāvaññabhūsitā;
ตทา อทาสิ มํ ตาโต✎ ร่าง
Tadā adāsi maṁ tāto,
พิมฺพิสารสฺส ราชิโน ฯ✎ ร่าง
bimbisārassa rājino.
ตสฺสาหํ สุปิยา อาสึ✎ ร่าง
Tassāhaṁ suppiyā āsiṁ,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.78
รูปเกลายเน รตา✎ ร่าง
rūpake lāyane ratā;
รูปานํ โทสวาทีติ✎ ร่าง
Rūpānaṁ dosavādīti,
น อุเปมิ มหาทยํ ฯ✎ ร่าง
na upesiṁ mahādayaṁ.
พิมฺพิสาโร ตทา ราชา✎ ร่าง
Bimbisāro tadā rājā,
มมานุคฺคหพุทฺธิยา✎ ร่าง
mamānuggahabuddhiyā;
วณฺณยิตฺวา เวฬุวนํ✎ ร่าง
Vaṇṇayitvā veḷuvanaṁ,
คายเก คาปยี ๖- มมํ ฯ✎ ร่าง
gāyake gāpayī mamaṁ.
รมฺมํ เวฬุวนํ เยน✎ ร่าง
Rammaṁ veḷuvanaṁ yena,
น ทิฏฺฐํ สุคตาลยํ✎ ร่าง
na diṭṭhaṁ sugatālayaṁ;
น เตน นนฺทนํ ทิฏฺฐํ✎ ร่าง
Na tena nandanaṁ diṭṭhaṁ,
อิติ มญฺญมฺหเส มยํ ฯ✎ ร่าง
iti maññāmase mayaṁ.
เยน เวฬุวนํ ทิฏฺฐํ✎ ร่าง
Yena veḷuvanaṁ diṭṭhaṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.305
นรนนฺทนนนฺทนํ✎ ร่าง
naranandananandanaṁ;
สุทิฏฺฐํ นนฺทนํ เตน✎ ร่าง
Sudiṭṭhaṁ nandanaṁ tena,
อมรินฺทสุนนฺทนํ ฯ✎ ร่าง
amarindasunandanaṁ.
วิหาย นนฺทนํ เทวา✎ ร่าง
Vihāya nandanaṁ devā,
อ้างอิงPTS 2.547
โอตริตฺวา มหีตเล✎ ร่าง
otaritvā mahītalaṁ;
รมฺมํ เวฬุวนํ ทิสฺวา✎ ร่าง
Rammaṁ veḷuvanaṁ disvā,
น ตปฺปนฺติ สุวิมฺหิตา ฯ✎ ร่าง
na tappanti suvimhitā.
ราชปุญฺเญน นิพฺพตฺตํ✎ ร่าง
Rājapuññena nibbattaṁ,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.216
พุทฺธปุญฺเญน ภูสิตํ✎ ร่าง
buddhapuññena bhūsitaṁ;
โก วตฺตา ตสฺส นิสฺเสสํ✎ ร่าง
Ko vattā tassa nissesaṁ,
วนสฺส คุณสญฺจยํ ฯ✎ ร่าง
vanassa guṇasañcayaṁ.
ตํ สุตฺวา วนสมิทฺธึ✎ ร่าง
Taṁ sutvā vanasamiddhaṁ,
มม โสตมโนหรํ✎ ร่าง
mama sotamanoharaṁ;
ทฏฺฐุกามา ตมุยฺยานํ✎ ร่าง
Daṭṭhukāmā tamuyyānaṁ,
รญฺโญ อาโรจยึ ตทา ฯ✎ ร่าง
rañño ārocayiṁ tadā.
มหตา ปริวาเรน✎ ร่าง
Mahatā parivārena,
ตทา มํ ๒- โส มหีปติ
ส✎ ร่าง
tadā ca so mahīpati;
มฺเปเสสิ ๓- ตมุยฺยานํ✎ ร่าง
Maṁ pesesi tamuyyānaṁ,
ทสฺสนาย สมุสฺสุกํ ฯ✎ ร่าง
dassanāya samussukaṁ.
คจฺฉ ปสฺส มหาโภเค✎ ร่าง
‘Gaccha passa mahābhoge,
วนํ เนตฺตรสายนํ✎ ร่าง
vanaṁ nettarasāyanaṁ;
ยํ สทา ภาติ สิริยา✎ ร่าง
Yaṁ sadā bhāti siriyā,
สุคตาภาณุรญฺชิตํ ฯ✎ ร่าง
sugatābhānurañjitaṁ’.
ยทา จ ปิณฺฑาย มุนิ✎ ร่าง
‘Yadā ca piṇḍāya muni,
คิริพฺพชปุรุตฺตมํ✎ ร่าง
giribbajapuruttamaṁ;
ปวิฏฺโฐหํ ตทาเยว✎ ร่าง
Paviṭṭhohaṁ tadāyeva,
วนํ ทฏฺฐุมุปาคมึ ฯ✎ ร่าง
vanaṁ daṭṭhumupāgamiṁ’.
ตทา ตํ สมฺผุลฺลวนํ✎ ร่าง
Tadā taṁ phullavipinaṁ,
นานาภมรกุชฺชิตํ✎ ร่าง
nānābhamarakūjitaṁ;
โกกิลาคีตสหิตํ✎ ร่าง
Kokilāgītasahitaṁ,
มยูรคณนจฺจิตํ ฯ✎ ร่าง
mayūragaṇanaccitaṁ.
อปฺปสทฺทมนากิณฺณํ✎ ร่าง
Appasaddamanākiṇṇaṁ,
นานาจงฺกมภูสิตํ✎ ร่าง
nānācaṅkamabhūsitaṁ;
กุฏิมณฺฑปสงฺกิณฺณํ✎ ร่าง
Kuṭimaṇḍapasaṅkiṇṇaṁ,
โยคีวิรวิราชิตํ ๕- ฯ✎ ร่าง
yogīvaravirājitaṁ.
วิจรนฺตี อมญฺญิสฺสํ✎ ร่าง
Vicarantī amaññissaṁ,
สผลํ นยนํ มมํ✎ ร่าง
‘saphalaṁ nayanaṁ mama’;
ตทาปิ ตรุณํ ภิกฺขุํ✎ ร่าง
Tatthāpi taruṇaṁ bhikkhuṁ,
ยุตฺตํ ทิสฺวา วิจินฺตยึ ฯ✎ ร่าง
yuttaṁ disvā vicintayiṁ.
อีทิเสปิ วเน รมฺเม✎ ร่าง
‘Īdise vipine ramme,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.306 · พุทธชยันตี 37.2.80
ฐิโตยํ นวโยพฺพเน✎ ร่าง
ṭhitoyaṁ navayobbane;
วสนฺตมิว กนฺเตน✎ ร่าง
Vasantamiva kantena,
รูเปน สุสมนฺวิโต ๑- ฯ✎ ร่าง
rūpena ca samanvito.
นิสินฺโน รุกฺขมูลมฺหิ✎ ร่าง
Nisinno rukkhamūlamhi,
มุณฺโฑ สงฺฆาฏิปารุโต✎ ร่าง
muṇḍo saṅghāṭipāruto;
ฌายเต วตยํ ภิกฺขุ✎ ร่าง
Jhāyate vatayaṁ bhikkhu,
หิตฺวา วิสยชํ รตึ ฯ✎ ร่าง
hitvā visayajaṁ ratiṁ.
นนุ นาม คหฏฺเฐน✎ ร่าง
Nanu nāma gahaṭṭhena,
กามํ ภุตฺวา ยถาสุขํ✎ ร่าง
kāmaṁ bhutvā yathāsukhaṁ;
ปจฺฉา ชิณฺเณน ธมฺโมยํ✎ ร่าง
Pacchā jiṇṇena dhammoyaṁ,
จริตพฺโพ สุภทฺทโก ฯ✎ ร่าง
caritabbo subhaddako’.
สุญฺญกนฺติ วิทิตฺวาน✎ ร่าง
‘Suññakan’ti viditvāna,
อ้างอิงPTS 2.548
คนฺธเคหํ ชินาลยํ✎ ร่าง
‘gandhagehaṁ jinālayaṁ’;
อุเปตฺวา ชินมทฺทกฺขึ✎ ร่าง
Upetvā jinamaddakkhaṁ,
อุทยนฺตํว ภากรํ ฯ✎ ร่าง
udayantaṁva bhākaraṁ.
เอกกํ สุขมาสีนํ ว✎ ร่าง
Ekakaṁ sukhamāsīnaṁ,
ีชมานํ วริตฺถิยา✎ ร่าง
bījamānaṁ varitthiyā;
ทิสฺวาเนวํ วิจินฺเตสึ✎ ร่าง
Disvānevaṁ vicintesiṁ,
นายํ ลูโข นราสโภ ฯ✎ ร่าง
‘nāyaṁ lūkho narāsabho.
สา กญฺญา กนกาภาสา✎ ร่าง
Sā kaññā kanakābhāsā,
ปทุมานนโลจนา✎ ร่าง
padumānanalocanā;
พิมฺโพฏฺฐิ กุนฺททสฺสนา✎ ร่าง
Bimboṭṭhī kundadasanā,
มโนเนตฺตรสายนา ฯ✎ ร่าง
manonettarasāyanā.
เหมโทลา สุวทนา✎ ร่าง
Hemadolābhasavanā,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.217
กมลาการสุตฺถนี✎ ร่าง
kalikākārasutthanī;
เวทิมชฺฌา วรโสณี✎ ร่าง
Vedimajjhāva sussoṇī,
รมฺโมรู จารุภูสนา ฯ✎ ร่าง
rambhoru cārubhūsanā.
รตฺตํสกุปสมฺพฺยานา✎ ร่าง
Rattaṁsakupasambyānā,
นีลมฏฺฐนิวาสนา✎ ร่าง
nīlamaṭṭhanivāsanā;
อตปฺปเนยฺยรูเปน✎ ร่าง
Atappaneyyarūpena,
สพฺพาภรณมณฺฑิตา ๖- ฯ✎ ร่าง
hāsabhāvasamanvitā’.
ทิสฺวา ตเมวํ จินฺเตสึ✎ ร่าง
Disvā tamevaṁ cintesiṁ,
อโหยมติรูปินี✎ ร่าง
‘ahoyamabhirūpinī;
น มยาเนน เนตฺเตน✎ ร่าง
Na mayānena nettena,
ทิฏฺฐปุพฺพา กุทาจนํ ฯ✎ ร่าง
diṭṭhapubbā kudācanaṁ’.
ตโต ชราภิภูตา สา✎ ร่าง
Tato jarābhibhūtā sā,
วิวณฺณา วิกตานนา
ฉ✎ ร่าง
vivaṇṇā vikatānanā;
ินฺนทนฺตา ๗- เสตสิรา✎ ร่าง
Bhinnadantā setasirā,
สลาลา วทนาสุจิ ฯ✎ ร่าง
salālā vadanāsuci.
สงฺขิตฺตกณฺณา เสตกฺขี✎ ร่าง
Saṅkhittakaṇṇā setakkhī,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.307
ลมฺพาสุภปโยธรา✎ ร่าง
lambāsubhapayodharā;
วลีวิตตสพฺพงฺคี✎ ร่าง
Valivitatasabbaṅgī,
สิราวิตตเทหินี ฯ✎ ร่าง
sirāvitatadehinī.
นตงฺคี ทณฺฑทุติยา✎ ร่าง
Nataṅgā daṇḍadutiyā,
อุปณฺฑุปณฺฑุกา ๑- กิสา✎ ร่าง
upphāsulikatā kisā;
ปเวธมานา ปติตา✎ ร่าง
Pavedhamānā patitā,
นิสฺสสนฺตี มหุํ มหุํ ฯ✎ ร่าง
nissasantī muhuṁ muhuṁ.
ตโต เม อาสิ สํเวโค✎ ร่าง
Tato me āsi saṁvego,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.82
อพฺภูโต โลมหํสโน✎ ร่าง
abbhuto lomahaṁsano;
ธิรตฺถุ รูปํ อสุจึ✎ ร่าง
‘Dhiratthu rūpaṁ asuciṁ,
รมนฺเต ยตฺถ พาลิสา ฯ✎ ร่าง
ramante yattha bālisā’.
ตทา มหาการุณิโก✎ ร่าง
Tadā mahākāruṇiko,
ทิสฺวา สํวิคฺคมานสํ✎ ร่าง
disvā saṁviggamānasaṁ;
อุทคฺคจิตฺโต สุมโน✎ ร่าง
Udaggacitto sugato,
อิมา คาถา อภาสถ ฯ✎ ร่าง
imā gāthā abhāsatha.
อาตุรํ อสุจึ ปูตึ✎ ร่าง
‘Āturaṁ asuciṁ pūtiṁ,
อ้างอิงPTS 2.549
ปสฺส เขเม สมุสฺสยํ✎ ร่าง
passa kheme samussayaṁ;
อุคฺฆรนฺตํ ปคฺฆรนฺตํ✎ ร่าง
Uggharantaṁ paggharantaṁ,
พาลานํ อภินนฺทิตํ ฯ✎ ร่าง
bālānaṁ abhinanditaṁ.
อสุภาย จิตฺตํ ภาเวหิ✎ ร่าง
Asubhāya cittaṁ bhāvehi,
เอกคฺคํ สุสมาหิตํ✎ ร่าง
ekaggaṁ susamāhitaṁ;
สติ กายคตา ตฺยตฺถุ✎ ร่าง
Sati kāyagatā tyatthu,
นิพฺพิทาพหุลา ภว ฯ✎ ร่าง
nibbidā bahulā bhava.
ยถา อิทํ ตถา เอตํ✎ ร่าง
Yathā idaṁ tathā etaṁ,
ยถา เอตํ ตถา อิทํ✎ ร่าง
yathā etaṁ tathā idaṁ;
อชฺฌตฺตญฺจ พหิทฺธา จ✎ ร่าง
Ajjhattañca bahiddhā ca,
กาเย ฉนฺทํ วิราชย ฯ✎ ร่าง
kāye chandaṁ virājaya.
อนิมิตฺตญฺจ ภาเวหิ✎ ร่าง
Animittañca bhāvehi,
มานานุสย ปชฺชห✎ ร่าง
mānānusayamujjaha;
ตโต มานาภิสมยา✎ ร่าง
Tato mānābhisamayā,
อุปสนฺตา จริสฺสสิ ฯ✎ ร่าง
upasantā carissasi.
เย ราครตฺตานุปตนฺติ โสตํ✎ ร่าง
Ye rāgarattānupatanti sotaṁ,
สยํ กตํ มกฺกฏโกว ชาลํ✎ ร่าง
Sayaṁ kataṁ makkaṭakova jālaṁ;
เอตมฺปิ เฉตฺวาน ปริพฺพชนฺติ✎ ร่าง
Etampi chetvāna paribbajanti,
อนเปกฺขิโน ๒- กามสุขํ ปหาย ฯ✎ ร่าง
Anapekkhino kāmasukhaṁ pahāya’.
ตโต กลฺลิกจิตฺตํ มํ✎ ร่าง
Tato kallitacittaṁ maṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.308
ญตฺวาน นรสารถิ✎ ร่าง
ñatvāna narasārathi;
มหานิทานํ เทเสสิ✎ ร่าง
Mahānidānaṁ desesi,
สุตฺตนฺตํ วินยาย เม ฯ✎ ร่าง
suttantaṁ vinayāya me.
สุตฺวา สุตฺตนฺตเสฏฺฐนฺต✎ ร่าง
Sutvā suttantaseṭṭhaṁ taṁ,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.218
ปุพฺพสญฺญมนุสฺสรึ✎ ร่าง
pubbasaññamanussariṁ;
ตตฺถฏฺฐิตาวหํ สนฺตี✎ ร่าง
Tattha ṭhitāvahaṁ santī,
ธมฺมจกฺขุํ วิโสธยึ ฯ✎ ร่าง
dhammacakkhuṁ visodhayiṁ.
นิปติตฺวา มเหสิสฺส✎ ร่าง
Nipatitvā mahesissa,
ปาทมูลมฺหิ ตาวเท✎ ร่าง
pādamūlamhi tāvade;
อจฺจยํ เทสนตฺถาย✎ ร่าง
Accayaṁ desanatthāya,
อิมํ วจนมพฺรวึ ฯ✎ ร่าง
idaṁ vacanamabraviṁ.
นโม เต สพฺพทสฺสาวิ✎ ร่าง
‘Namo te sabbadassāvī,
นโม เต กรุณาลย✎ ร่าง
namo te karuṇākara;
นโม เต ติณฺณสํสาร✎ ร่าง
Namo te tiṇṇasaṁsāra,
นโม เต อมตนฺทท ฯ✎ ร่าง
namo te amataṁdada.
ทิฏฺฐิคหนปกฺขนฺตา✎ ร่าง
Diṭṭhigahanapakkhandā,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.84
กามราควิโมหิตา✎ ร่าง
kāmarāgavimohitā;
ตยา สมฺมา อุปาเยน✎ ร่าง
Tayā sammā upāyena,
วินีตา วินเย รตา ฯ✎ ร่าง
vinītā vinaye ratā.
อทสฺสเนน วิหิตา✎ ร่าง
Adassanena vibhogā,
ตาทิสานํ มเหสินํ✎ ร่าง
tādisānaṁ mahesinaṁ;
อนุโภนฺติ มหาทุกฺขํ✎ ร่าง
Anubhonti mahādukkhaṁ,
สตฺตา สํสารสาคเร ฯ✎ ร่าง
sattā saṁsārasāgare.
ยทาหํ โลกสรณํ✎ ร่าง
Yadāhaṁ lokasaraṇaṁ,
อรณํ มรณนฺตคํ✎ ร่าง
araṇaṁ araṇantaguṁ;
นาทฺทสามิ มธุรตฺถํ✎ ร่าง
Nāddasāmi adūraṭṭhaṁ,
เทเสสฺสามิ ๔- ตมจฺจยํ ฯ✎ ร่าง
desayāmi tamaccayaṁ.
มหาหิตํ วรทฺททํ✎ ร่าง
Mahāhitaṁ varadadaṁ,
อหิโตติ วิสงฺกิตา✎ ร่าง
ahitoti visaṅkitā;
โนเปสึ รูปนิรตา✎ ร่าง
Nopesiṁ rūpaniratā,
เทเสสฺสามิ ตมจฺจยํ ฯ✎ ร่าง
desayāmi tamaccayaṁ’.
ตทา มธุรนิคฺโฆโส✎ ร่าง
Tadā madhuranigghoso,
อ้างอิงPTS 2.550
มหาการุณิโก ชิโน✎ ร่าง
mahākāruṇiko jino;
อโวจ ติฏฺฐ เขเมติ✎ ร่าง
Avoca tiṭṭha khemeti,
สิญฺจนฺโต อมเตน มํ ฯ✎ ร่าง
siñcanto amatena maṁ.
ตทา ปณมฺม สิรสา✎ ร่าง
Tadā paṇamya sirasā,
กตฺวา จ นํ ปทกฺขิณํ✎ ร่าง
katvā ca naṁ padakkhiṇaṁ;
คนฺตฺวา ทิสฺวา นรปตึ✎ ร่าง
Gantvā disvā narapatiṁ,
อิมํ วจนมพฺรวึ ฯ✎ ร่าง
idaṁ vacanamabraviṁ.
อโห สมฺมา อุปาโย เต✎ ร่าง
‘Aho sammā upāyo te,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.309
จินฺติโตยมรินฺทม✎ ร่าง
cintitoyamarindama;
วนทสฺสนกามาย✎ ร่าง
Vanadassanakāmāya,
ทิฏฺโฐ นิพฺพนโถ ๑- มุนิ ฯ✎ ร่าง
diṭṭho nibbānato muni.
ยทิ เต รุจฺจเต ราชา✎ ร่าง
Yadi te ruccate rāja,
สาสเน ตสฺส ตาทิโน✎ ร่าง
sāsane tassa tādino;
ปพฺพชิสฺสามิ รูเปหํ✎ ร่าง
Pabbajissāmi rūpehaṁ,
นิพฺพินฺนา มุนิ ภาณินา ฯ✎ ร่าง
nibbinnā munivāṇinā’.
ทุติยํ ภาณวารํ ฯ✎ ร่าง
Dutiyaṁ bhāṇavāraṁ.
อญฺชลึ ปคฺคเหตฺวาน✎ ร่าง
Añjaliṁ paggahetvāna,
ตทาห ส มหีปติ✎ ร่าง
tadāha sa mahīpati;
อนุชานามิ เต ภทฺเท✎ ร่าง
‘Anujānāmi te bhadde,
ปพฺพชฺชา ตว สิชฺฌตุ ฯ✎ ร่าง
pabbajjā tava sijjhatu’.
ปพฺพชิตฺวา ตทา จาหํ สต✎ ร่าง
Pabbajitvā tadā cāhaṁ,
ฺตมาเส ๒- อุปฏฺฐิเต✎ ร่าง
addhamāse upaṭṭhite;
ทีโปทยญฺจ เภทญฺจ✎ ร่าง
Dīpodayañca bhedañca,
ทิสฺวา สํวิคฺคมานสา ฯ✎ ร่าง
disvā saṁviggamānasā.
นิพฺพินฺนา สพฺพสงฺขาเร✎ ร่าง
Nibbinnā sabbasaṅkhāre,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.219
ปจฺจยาการโกวิทา✎ ร่าง
paccayākārakovidā;
จตุโรเฆ อติกฺกมฺม✎ ร่าง
Caturoghe atikkamma,
อรหตฺตํ อปาปุณึ ฯ✎ ร่าง
arahattamapāpuṇiṁ.
อิทฺธิยา ๓- จ วสี อาสึ✎ ร่าง
Iddhīsu ca vasī āsiṁ,
ทิพฺพาย โสตธาตุยา✎ ร่าง
dibbāya sotadhātuyā;
เจโตปริยญาณสฺส✎ ร่าง
Cetopariyañāṇassa,
วสี จาปิ ภวามหํ ฯ✎ ร่าง
vasī cāpi bhavāmahaṁ.
ปุพฺเพนิวาสํ ชานามิ✎ ร่าง
Pubbenivāsaṁ jānāmi,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.86
ทิพฺพจกฺขุํ วิโสธิตํ✎ ร่าง
dibbacakkhu visodhitaṁ;
สพฺพาสวา ปริกฺขีณา✎ ร่าง
Sabbāsavā parikkhīṇā,
นตฺถิ ทานิ ปุนพฺภโว ฯ✎ ร่าง
natthi dāni punabbhavo.
อตฺถธมฺมนิรุตฺตีสุ✎ ร่าง
Atthadhammaniruttīsu,
ปฏิภาเณ ตเถว จ✎ ร่าง
paṭibhāne tatheva ca;
ปริสุทฺธํ มมํ ญาณํ✎ ร่าง
Parisuddhaṁ mama ñāṇaṁ,
อุปฺปนฺนํ พุทฺธสาสเน ฯ✎ ร่าง
uppannaṁ buddhasāsane.
กุสลาหํ วิสุทฺธีสุ✎ ร่าง
Kusalāhaṁ visuddhīsu,
กถาวตฺถุวิสารทา✎ ร่าง
kathāvatthuvisāradā;
อภิธมฺมนยญฺญู จ✎ ร่าง
Abhidhammanayaññū ca,
วสิปฺปตฺตามฺหิ สาสเน ฯ✎ ร่าง
vasippattāmhi sāsane.
ตโต โตรณวตฺถุสฺมึ✎ ร่าง
Tato toraṇavatthusmiṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.310
รญฺญา โกสลสามินา✎ ร่าง
raññā kosalasāminā;
ปุจฺฉิตฺวา นิปุเณ ปเญฺห✎ ร่าง
Pucchitā nipuṇe pañhe,
พฺยากโรนฺตี ยถากถํ ฯ✎ ร่าง
byākarontī yathātathaṁ.
ตทา ส ราชา สุคตํ✎ ร่าง
Tadā sa rājā sugataṁ,
อุปสงฺกมฺม ปุจฺฉถ✎ ร่าง
upasaṅkamma pucchatha;
ตเถว พุทฺโธ พฺยากาสิ✎ ร่าง
Tatheva buddho byākāsi,
ยถา เต พฺยากตา มยา ฯ✎ ร่าง
yathā te byākatā mayā.
ชิโน ตสฺมึ คุเณ ตุฏฺโฐ✎ ร่าง
Jino tasmiṁ guṇe tuṭṭho,
เอตทคฺเค ฐเปสิ มํ✎ ร่าง
etadagge ṭhapesi maṁ;
มหาปญฺญานมคฺคาติ✎ ร่าง
Mahāpaññānamaggāti,
ภิกฺขุนีนํ นรุตฺตโม ฯ✎ ร่าง
bhikkhunīnaṁ naruttamo.
กิเลสา ฌาปิตา มยฺหํ ภวา สพฺ✎ ร่าง
Kilesā jhāpitā mayhaṁ,
อ้างอิงPTS 2.551
เพ สมูหตา
นาคีว พนฺธนํ เฉตฺวา✎ ร่าง
…pe…
วิหรามิ อนาสวา ฯ✎ ร่าง
viharāmi anāsavā.
สฺวาคตํ วต เม อาสิ พุทฺธ✎ ร่าง
Svāgataṁ vata me āsi,
เสฏฺฐสฺส สนฺติเก
ติสฺโส วิชฺชา อนุปฺปตฺตา✎ ร่าง
…pe…
กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขา✎ ร่าง
Paṭisambhidā catasso,
ปิจ อฏฺฐิเม
ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา✎ ร่าง
…pe…
กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
อิตฺถํ สุทํ เขมา ภิกฺขุนี อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ✎ ร่าง
Itthaṁ sudaṁ khemā bhikkhunī imā gāthāyo abhāsitthāti.
เขมาเถริยา✎ ร่าง
Khemātheriyāpadānaṁ aṭṭhamaṁ.
อปทานํ✎ ร่าง
Therīapadāna
สมตฺตํ ฯ
นวมํ อุปฺปลวณฺณาเถริยาปทานํ✎ ร่าง
Ekūposathikavagga