—
Uppalavaṇṇātherīapadāna
ภิกฺขุนี อุปฺปลวณฺณา✎ ร่าง
“Bhikkhunī uppalavaṇṇā,
อิทฺธิยา ปารมึ คตา✎ ร่าง
iddhiyā pāramiṁ gatā;
วนฺทิตฺวา สตฺถุโน ปาเท✎ ร่าง
Vanditvā satthuno pāde,
อิมํ วจนมพฺรวิ ฯ✎ ร่าง
idaṁ vacanamabravi.
นิติณฺณา ๑- ชาติสํสารํ✎ ร่าง
‘Nitthiṇṇā jātisaṁsāraṁ,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.220
ปตฺตาหํ อจลํ ปทํ✎ ร่าง
pattāhaṁ acalaṁ padaṁ;
สพฺพทุกฺขํ มยา ขีณํ✎ ร่าง
Sabbadukkhaṁ mayā khīṇaṁ,
อาโรเจมิ มหามุนิ ฯ✎ ร่าง
ārocemi mahāmuni.
ยาวตา ปริสา อตฺถิ✎ ร่าง
Yāvatā parisā atthi,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.311
ปสนฺนา ชินสาสเน
เ✎ ร่าง
pasannā jinasāsane;
ยสญฺจ เมปราโธตฺถิ✎ ร่าง
Yassā ca meparādhotthi,
ขมนฺตุ ชินสมฺมุขา ฯ✎ ร่าง
khamantu jinasammukhā.
สํสาเร สํสรนฺตา ๑- เม✎ ร่าง
Saṁsāre saṁsarantiyā,
ขลิตํ เม สเจ ภเว✎ ร่าง
khalitaṁ me sace bhave;
อาโรเจมิ มหาวีร✎ ร่าง
Ārocemi mahāvīra,
อปราธํ ขมสฺสุ เม ๒- ฯ✎ ร่าง
aparādhaṁ khamassu taṁ’.
อิทฺธิญฺจาปิ นิทสฺเสหิ✎ ร่าง
‘Iddhiñcāpi nidassehi,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.88
มม สาสนการิเก✎ ร่าง
mama sāsanakārike;
จตสฺโส ปริสา อชฺช✎ ร่าง
Catasso parisā ajja,
กงฺขํ ฉินฺทาหิ ยาวตา ฯ✎ ร่าง
kaṅkhaṁ chindāhi yāvatā’.
ธีตา ตุยฺหํ มหาวีร✎ ร่าง
‘Dhītā tuyhaṁ mahāvīra,
ปญฺญวนฺต ชุตินฺธร✎ ร่าง
paññavanta jutindhara;
พหุญฺจ ทุกฺกรํ กมฺมํ✎ ร่าง
Bahuñca dukkaraṁ kammaṁ,
กตํ เม อติทุกฺกรํ ฯ✎ ร่าง
kataṁ me atidukkaraṁ.
อุปฺปลสฺเสว เม วณฺโณ✎ ร่าง
Uppalasseva me vaṇṇo,
นาเมนุปฺปลนามิกา✎ ร่าง
nāmenuppalanāmikā;
สา ธีตา เต มหาวีร✎ ร่าง
Sāvikā te mahāvīra,
ปาเท วนฺทามิ จกฺขุมา ฯ✎ ร่าง
pāde vandāmi cakkhuma.
ราหุโล จ อหญฺเจว✎ ร่าง
Rāhulo ca ahañceva,
เนกชาติสเต พหู✎ ร่าง
nekajātisate bahū;
เอกสฺมึ สมฺภเว ชาตา✎ ร่าง
Ekasmiṁ sambhave jātā,
สมานฉนฺทเจตสา ฯ✎ ร่าง
samānachandamānasā.
นิพฺพตฺติ เอกโต โหติ✎ ร่าง
Nibbatti ekato hoti,
ชาติยา จาปิ เอกโต✎ ร่าง
jātiyāpi ca ekato;
ปจฺฉิเม ภวสมฺปตฺเต✎ ร่าง
Pacchime bhave sampatte,
อุภโย นามสมฺภวา ฯ✎ ร่าง
ubhopi nānāsambhavā.
ปุตฺโต จ ราหุโล นาม✎ ร่าง
Putto ca rāhulo nāma,
ธีตา อุปฺปลสวฺหยา✎ ร่าง
dhītā uppalasavhayā;
ปสฺส วีร มม อิทฺธึ✎ ร่าง
Passa vīra mamaṁ iddhiṁ,
พลํ ทสฺเสมิ สตฺถุโน ฯ✎ ร่าง
balaṁ dassemi satthuno’.
มหาสมุทฺเท จตุโร✎ ร่าง
Mahāsamudde caturo,
อ้างอิงPTS 2.552
ปกฺขิปิ หตฺถปาณิยํ✎ ร่าง
pakkhipi hatthapātiyaṁ;
เตลํ หตฺถคตญฺเจว✎ ร่าง
Telaṁ hatthagatañceva,
ขิฑฺโฑ โกมารโก ยถา ฯ✎ ร่าง
khiḍḍo komārako yathā.
อุพฺพตฺตยิตฺวา ปฐวึ✎ ร่าง
Ubbattayitvā pathaviṁ,
ปกฺขิปิ หตฺถปาณิยํ✎ ร่าง
pakkhipi hatthapātiyaṁ;
จิตฺตมุญฺชํ ยถา นาม✎ ร่าง
Cittaṁ muñjaṁ yathā nāma,
ลุญฺจิ โกมารโก ยุวา ฯ✎ ร่าง
luñci komārako yuvā.
จกฺกวาฬสมํ ปาณึ✎ ร่าง
Cakkavāḷasamaṁ pāṇiṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.312
ฉาทยิตฺวาน มตฺถเก✎ ร่าง
chādayitvāna matthake;
วสฺสาเปตฺวาน ผุสิตํ✎ ร่าง
Vassāpetvāna phusitaṁ,
นานาวณฺณํ ปุนปฺปุนํ ฯ✎ ร่าง
nānāvaṇṇaṁ punappunaṁ.
ภูมึ อุทุกฺขลํ กตฺวา✎ ร่าง
Bhūmiṁ udukkhalaṁ katvā,
ธญฺญํ กตฺวาน สกฺขรํ✎ ร่าง
dhaññaṁ katvāna sakkharaṁ;
สิเนรุํ มุสลํ กตฺวา✎ ร่าง
Sineruṁ musalaṁ katvā,
มทฺทิ โกมาริกา ยถา ๑- ฯ✎ ร่าง
maddi komārikā yathā.
ธีตาหํ พุทฺธเสฏฺฐสฺส✎ ร่าง
‘Dhītāhaṁ buddhaseṭṭhassa,
นาเมนุปฺปลสวฺหยา✎ ร่าง
nāmenuppalasavhayā;
อภิญฺญาสุ วสีภูตา✎ ร่าง
Abhiññāsu vasībhūtā,
ตว สาสนการิกา ฯ✎ ร่าง
tava sāsanakārikā.
นานาวิกุพฺพนํ กตฺวา✎ ร่าง
Nānāvikubbanaṁ katvā,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.221
ทสฺเสตฺวา โลกนายกํ✎ ร่าง
dassetvā lokanāyakaṁ;
นามโคตฺตํ ปกาเสตฺวา✎ ร่าง
Nāmagottañca sāvetvā,
ปาเท วนฺทามิ จกฺขุมา ฯ✎ ร่าง
pāde vandāmi cakkhuma.
อิทฺธิยา จ วสี โหมิ✎ ร่าง
Iddhīsu ca vasī homi,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.90
ทิพฺพาย โสตธาตุยา✎ ร่าง
dibbāya sotadhātuyā;
เจโตปริยญาณสฺส✎ ร่าง
Cetopariyañāṇassa,
วสี โหมิ มหามุเน ฯ✎ ร่าง
vasī homi mahāmune.
ปุพฺเพนิวาสํ ชานามิ✎ ร่าง
Pubbenivāsaṁ jānāmi,
ทิพฺพจกฺขุํ วิโสธิตํ✎ ร่าง
dibbacakkhu visodhitaṁ;
สพฺพาสวา ปริกฺขีณา✎ ร่าง
Sabbāsavā parikkhīṇā,
นตฺถิ ทานิ ปุนพฺภโว ฯ✎ ร่าง
natthi dāni punabbhavo.
อตฺถธมฺมนิรุตฺตีสุ✎ ร่าง
Atthadhammaniruttīsu,
ปฏิภาเณ ตเถว จ✎ ร่าง
Paṭibhāne tatheva ca;
ญาณํ เม วิปุลํ ๓- สุทฺธ✎ ร่าง
Ñāṇaṁ me vimalaṁ suddhaṁ,
สภาเวน มเหสิโน ฯ✎ ร่าง
Sabhāvena mahesino.
ปุริมานํ ชินคฺคานํ✎ ร่าง
Purimānaṁ jinaggānaṁ,
สงฺคามนฺเตน ทสฺสิตํ✎ ร่าง
saṅgamaṁ te nidassitaṁ;
อธิการํ พหุ มยฺหํ✎ ร่าง
Adhikāraṁ bahuṁ mayhaṁ,
ตุยฺหตฺถาย มหามุนิ ฯ✎ ร่าง
tuyhatthāya mahāmuni.
ยํ มยา ปุริมํ กมฺมํ✎ ร่าง
Yaṁ mayā pūritaṁ kammaṁ,
กุสลํ สร ๕- เม มุนิ✎ ร่าง
Kusalaṁ sara me muni;
ตวตฺถาย มหาวีร✎ ร่าง
Tavatthāya mahāvīra,
ปุญฺญํ อุปจิตํ มยา ฯ✎ ร่าง
Puññaṁ upacitaṁ mayā.
อภพฺพฏฺฐาเน วชฺเชตฺวา ป✎ ร่าง
Abhabbaṭṭhāne vajjetvā,
ริปาเจนฺโต อนาจารํ✎ ร่าง
vārayantī anācaraṁ;
ตวตฺถาย มหาวีร✎ ร่าง
Tavatthāya mahāvīra,
จตฺตํ ๗- เม ชีวิตุตฺตมํ ฯ✎ ร่าง
cattaṁ me jīvituttamaṁ.
ทสโกฏิสหสฺสานิ✎ ร่าง
Dasakoṭisahassāni,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.313
อทาสิ มม ชีวิตํ✎ ร่าง
adāsiṁ mama jīvitaṁ;
ปริจตฺตา จ เม โหมิ✎ ร่าง
Pariccattā ca me homi,
ตวตฺถาย มหามุนิ ฯ✎ ร่าง
tavatthāya mahāmuni’.
ตทาติวิมฺหิตา สพฺพา✎ ร่าง
Tadātivimhitā sabbā,
สิรสาว กตญฺชลี✎ ร่าง
sirasāva katañjalī;
อโวจยฺเย กตํ อาสิ✎ ร่าง
‘Avocayye kathaṁ āsi,
อตุลิทฺธิ ปรกฺกมา ฯ✎ ร่าง
atuliddhiparakkamā’.
สตสหสฺเส อิโต กปฺเป✎ ร่าง
Satasahassito kappe,
อ้างอิงPTS 2.553
นาคกญฺญา อหํ ตทา✎ ร่าง
nāgakaññā ahaṁ tadā;
วิมลา นาม นาเมน✎ ร่าง
Vimalā nāma nāmena,
กญฺญานํ สาธุสมฺมตา ฯ✎ ร่าง
kaññānaṁ sādhusammatā.
มโหรโค มหานาโค✎ ร่าง
Mahorago mahānāgo,
ปสนฺโน ชินสาสเน✎ ร่าง
pasanno jinasāsane;
ปทุมุตฺตรํ มหาเตชํ✎ ร่าง
Padumuttaraṁ mahātejaṁ,
นิมนฺเตสิ สสาวกํ ฯ✎ ร่าง
nimantesi sasāvakaṁ.
รตนมยญฺจ มณฺฑปํ✎ ร่าง
Ratanamayaṁ maṇḍapaṁ,
ปลฺลงฺกํ รตนามยํ✎ ร่าง
pallaṅkaṁ ratanāmayaṁ;
รตนวาลุกากิณฺณํ✎ ร่าง
Ratanaṁ vālukākiṇṇaṁ,
อุปโภคํ รตนามยํ ฯ✎ ร่าง
upabhogaṁ ratanāmayaṁ.
มคฺคญฺจ ปฏิยาเทสิ✎ ร่าง
Maggañca paṭiyādesi,
รตนธชภูสิตํ✎ ร่าง
ratanaddhajabhūsitaṁ;
ปจฺจุคฺคนฺตฺวาน สมฺพุทฺธํ✎ ร่าง
Paccuggantvāna sambuddhaṁ,
วชฺชนฺโต ตุริเยหิ โส ฯ✎ ร่าง
vajjanto tūriyehi so.
ปริสาหิ จ จตูหิ ผ✎ ร่าง
Parisāhi ca catūhi,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.92
รเต ๑- โลกนายโก✎ ร่าง
parivuto lokanāyako;
มโหรคสฺส ภวเน✎ ร่าง
Mahoragassa bhavane,
นิสีทิ ปรมาสเน ๒- ฯ✎ ร่าง
nisīdi paramāsane.
อนฺนปานํ ขาทนียํ✎ ร่าง
Annaṁ pānaṁ khādanīyaṁ,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.222
โภชนญฺจ มหารหํ✎ ร่าง
bhojanañca mahārahaṁ;
วรํ วรญฺจ ปาทาสิ✎ ร่าง
Varaṁ varañca pādāsi,
นาคราชา มหายสํ ๓- ฯ✎ ร่าง
nāgarājā mahāyasaṁ.
ภุญฺชิตฺวาน ส สมฺพุทฺโธ✎ ร่าง
Bhuñjitvāna sambuddho,
ปตฺเต โธวิตฺว โยนิโส✎ ร่าง
pattaṁ dhovitvā yoniso;
อนุโมทนิยํกาสิ✎ ร่าง
Anumodanīyaṅkāsi,
นาคกญฺญา มหิทฺธิกา ฯ✎ ร่าง
nāgakaññā mahiddhikā.
สพฺพญฺญุํ ผุลฺลิตํ ทิสฺวา✎ ร่าง
Sabbaññuṁ phullitaṁ disvā,
นาคกญฺญา มหายสํ✎ ร่าง
nāgakaññā mahāyasaṁ;
ปสนฺนํ สตฺถุโน จิตฺตํ✎ ร่าง
Pasannaṁ satthuno cittaṁ,
สุนิวทฺธญฺจ มานสํ ฯ✎ ร่าง
sunibandhañca mānasaṁ.
มมญฺจ จิตฺตมญฺญาย✎ ร่าง
Mamañca cittamaññāya,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.314
ชลชุตฺตมนามโก✎ ร่าง
jalajuttamanāmako;
ตสฺมึ ขเณ มหาวีโร✎ ร่าง
Tasmiṁ khaṇe mahāvīro,
ภิกฺขุนึ ทสฺสยิทฺธิยา ฯ✎ ร่าง
bhikkhuniṁ dassayiddhiyā.
อิทฺธี อเนกา ทสฺเสสิ✎ ร่าง
Iddhī anekā dassesi,
ภิกฺขุนี สา วิสารทา✎ ร่าง
bhikkhunī sā visāradā;
ปโมทิตา เวทชาตา✎ ร่าง
Pamoditā vedajātā,
สตฺถารํ เอตทพฺรวึ ฯ✎ ร่าง
satthāraṁ idamabravi.
อทฺทสาหํ อิมา อิทฺธี✎ ร่าง
‘Addasāhaṁ imaṁ iddhiṁ,
สุมิตา อิตรายปิ✎ ร่าง
sumanaṁ itarāyapi;
กถํ อโหสิ สา ธีร✎ ร่าง
Kathaṁ ahosi sā vīra,
อิทฺธิยา สุวิสารทา ฯ✎ ร่าง
iddhiyā suvisāradā’.
โอรสามุขโต ชาตา✎ ร่าง
‘Orasā mukhato jātā,
ธีตา มม มหิทฺธิกา✎ ร่าง
dhītā mama mahiddhikā;
มมานุสาสนีการา✎ ร่าง
Mamānusāsanikarā,
อิทฺธิยา สุวิสารทา ฯ✎ ร่าง
iddhiyā suvisāradā’.
พุทฺธสฺส วจนํ สุตฺวา ตุฏฺฐา✎ ร่าง
Buddhassa vacanaṁ sutvā,
เอวํ อโวจหํ✎ ร่าง
evaṁ patthesahaṁ tadā;
อหํปิ ตาทิสา โหมิ✎ ร่าง
‘Ahampi tādisā homi,
อิทฺธิยา สุวิสารทา ฯ✎ ร่าง
iddhiyā suvisāradā.
ปโมทิตาหํ สุมนา✎ ร่าง
Pamoditāhaṁ sumanā,
อ้างอิงPTS 2.554
ปตฺตอุตฺตมมานสา✎ ร่าง
patthe uttamamānasā;
อนาคตมฺหิ อทฺธาเน✎ ร่าง
Anāgatamhi addhāne,
อีทิสา โหมิ นายก ฯ✎ ร่าง
īdisā homi nāyaka’.
มณิมยญฺจ ๔- ปลฺลงฺกํ✎ ร่าง
Maṇimayamhi pallaṅke,
มณฺฑปญฺจ ปภสฺสรํ✎ ร่าง
maṇḍapamhi pabhassare;
อนฺนปาเนน ตปฺเปตฺวา✎ ร่าง
Annapānena tappetvā,
สสงฺฆํ โลกนายกํ ฯ✎ ร่าง
sasaṅghaṁ lokanāyakaṁ.
นาคานํ ปวรํ ปุปฺผํ✎ ร่าง
Nāgānaṁ pavaraṁ pupphaṁ,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.94
อรุณํ นาม อุปฺปลํ✎ ร่าง
aruṇaṁ nāma uppalaṁ;
วณฺณํ เม อีทิสํ โหตุ✎ ร่าง
‘Vaṇṇaṁ me īdisaṁ hotu’,
ปูเชสึ โลกนายกํ ฯ✎ ร่าง
pūjesiṁ lokanāyakaṁ.
เตน กมฺเมน สุกเตน✎ ร่าง
Tena kammena sukatena,
เจตนาปณิธีหิ จ✎ ร่าง
cetanāpaṇidhīhi ca;
ชหิตฺวา มานุสํ เทหํ✎ ร่าง
Jahitvā mānusaṁ dehaṁ,
ตาวตึสํ อคญฺฉหํ ฯ✎ ร่าง
tāvatiṁsamagacchahaṁ.
ตโต จุตาหํ มนุเช✎ ร่าง
Tato cutāhaṁ manuje,
อุปปนฺนา สยมฺภุโน✎ ร่าง
upapannā sayambhuno;
อุปฺปเลหิ ปฏิจฺฉนฺนํ✎ ร่าง
Uppalehi paṭicchannaṁ,
ปิณฺฑปาตมทาสหํ ฯ✎ ร่าง
piṇḍapātamadāsahaṁ.
เอกนวุเต อิโต กปฺเป✎ ร่าง
Ekanavutito kappe,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.315
วิปสฺสี นาม นายโก✎ ร่าง
vipassī nāma nāyako;
อุปฺปชฺชิ จารุนยโน✎ ร่าง
Uppajji cārudassano,
สพฺพธมฺเมสุ จกฺขุมา ฯ✎ ร่าง
sabbadhammesu cakkhumā.
เสฏฺฐิธีตา ตทา หุตฺวา✎ ร่าง
Seṭṭhidhītā tadā hutvā,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.223
พาราณสิปุรุตฺตเม✎ ร่าง
bārāṇasipuruttame;
นิมนฺเตตฺวาน สมฺพุทฺธํ✎ ร่าง
Nimantetvāna sambuddhaṁ,
สสงฺฆํ โลกนายกํ ฯ✎ ร่าง
sasaṅghaṁ lokanāyakaṁ.
มหาทานํ ททิตฺวาน✎ ร่าง
Mahādānaṁ daditvāna,
อุปฺปเลหิ วินายกํ✎ ร่าง
uppalehi vināyakaṁ;
ปูชยิตฺวา จ เตเหว✎ ร่าง
Pūjayitvā cetasāva,
วณฺณโสภํ อปตฺถยึ ฯ✎ ร่าง
vaṇṇasobhaṁ apatthayiṁ.
อิมมฺหิ ภทฺทเก กปฺเป✎ ร่าง
Imamhi bhaddake kappe,
พฺรหฺมพนฺธุ มหายโส✎ ร่าง
brahmabandhu mahāyaso;
กสฺสโป นาม นาเมน✎ ร่าง
Kassapo nāma gottena,
อุปฺปชฺชิ วทตํ วโร ฯ✎ ร่าง
uppajji vadataṁ varo.
อุปฏฺฐาโก มเหสิสฺส✎ ร่าง
Upaṭṭhāko mahesissa,
ตทา อาสิ นริสฺสโร✎ ร่าง
tadā āsi narissaro;
กาสิราชา กิกี นาม✎ ร่าง
Kāsirājā kikī nāma,
พาราณสิปุรุตฺตเม ฯ✎ ร่าง
bārāṇasipuruttame.
ตสฺสาสึ ทุติยา ธีตา✎ ร่าง
Tassāsiṁ dutiyā dhītā,
สมณีคุตฺตสวฺหยา✎ ร่าง
samaṇaguttasavhayā;
ธมฺมํ สุตฺวา ชินคฺคสฺส✎ ร่าง
Dhammaṁ sutvā jinaggassa,
ปพฺพชฺชํ สมโรจยึ ฯ✎ ร่าง
pabbajjaṁ samarocayiṁ.
อนุชานิ น โน ตาโต✎ ร่าง
Anujāni na no tāto,
อคาเรว ตทา มยํ✎ ร่าง
agāreva tadā mayaṁ;
วีสํ วสฺสสหสฺสานิ✎ ร่าง
Vīsavassasahassāni,
วิจริมฺห อตนฺทิตา ฯ✎ ร่าง
vicarimha atanditā.
โกมาริพฺรหฺมจริยํ✎ ร่าง
Komāribrahmacariyaṁ,
ราชกญฺญา สุเขฏฺฐิตา✎ ร่าง
rājakaññā sukhedhitā;
พุทฺโธปฏฺฐานนิรตา✎ ร่าง
Buddhopaṭṭhānaniratā,
มุทิตา สตฺต ธีตโร ฯ✎ ร่าง
muditā sattadhītaro.
สมณี สมณคุตฺตา จ✎ ร่าง
Samaṇī samaṇaguttā ca,
ภิกฺขุนี ภิกฺขุทาสิกา✎ ร่าง
bhikkhunī bhikkhudāyikā;
ธมฺมา เจว สุธมฺมา จ✎ ร่าง
Dhammā ceva sudhammā ca,
สตฺตมี สงฺฆทาสิกา ฯ✎ ร่าง
sattamī saṅghadāyikā.
อหํ เขมา จ สปฺปญฺญา✎ ร่าง
Ahaṁ khemā ca sappaññā,
ปฏาจารา จ กุณฺฑลา✎ ร่าง
paṭācārā ca kuṇḍalā;
กิสาโคตมี ธมฺมทินฺนา✎ ร่าง
Kisāgotamī dhammadinnā,
วิสาขา โหติ สตฺตมี ฯ✎ ร่าง
visākhā hoti sattamī.
เตหิ กมฺเมหิ สุกเตหิ✎ ร่าง
Tehi kammehi sukatehi,
อ้างอิงPTS 2.555 · สยามรัฐ 33.316 · พุทธชยันตี 37.2.96
เจตนาปณิธีหิ จ✎ ร่าง
cetanāpaṇidhīhi ca;
ชหิตฺวา มานุสํ เทหํ✎ ร่าง
Jahitvā mānusaṁ dehaṁ,
ตาวตึสํ อคญฺฉหํ ฯ✎ ร่าง
tāvatiṁsamagacchahaṁ.
ตโต จุตา มนุสฺเสสุ✎ ร่าง
Tato cutā manussesu,
อุปปนฺนา มหากุเล✎ ร่าง
upapannā mahākule;
ปีตมฏฺฐวรํ ทุสฺสํ✎ ร่าง
Pītaṁ maṭṭhaṁ varaṁ dussaṁ,
อทํ อรหโต อหํ ฯ✎ ร่าง
adaṁ arahato ahaṁ.
ตโต จุตา อริฏฺฐปุเร✎ ร่าง
Tato cutāriṭṭhapure,
ชาตา วิปฺปกุเล อหํ✎ ร่าง
jātā vippakule ahaṁ;
ธีตา ติริฏิวจฺฉสฺส✎ ร่าง
Dhītā tiriṭivacchassa,
อุมฺมาทนฺตี มโนหรา ฯ✎ ร่าง
ummādantī manoharā.
ตโต จุตา ชนปเท✎ ร่าง
Tato cutā janapade,
กุเล อญฺญตเร อหํ✎ ร่าง
kule aññatare ahaṁ;
ปสุตา นาติผีตมฺหิ✎ ร่าง
Pasūtā nātiphītamhi,
สาลึ โคเปมหนฺตทา ฯ✎ ร่าง
sāliṁ gopemahaṁ tadā.
ทิสฺวา ปจฺเจกสมฺพุทฺธํ✎ ร่าง
Disvā paccekasambuddhaṁ,
ปญฺจลาชสตานหํ✎ ร่าง
pañcalājāsatānihaṁ;
ทตฺวา ปทุมฉนฺนานิ✎ ร่าง
Datvā padumacchannāni,
ปญฺจ ปุตฺตสตานิปิ ๑- ฯ✎ ร่าง
pañca puttasatānihaṁ.
ปตฺถยึ เตสุ ปุตฺเตสุ✎ ร่าง
Patthayiṁ tepi patthesuṁ,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.224
มธุํ ทตฺวา สยมฺภุโน✎ ร่าง
madhuṁ datvā sayambhuno;
ตโต จุตา อรญฺเญหํ✎ ร่าง
Tato cutā araññehaṁ,
อชายึ ปทุโมทเร ฯ✎ ร่าง
ajāyiṁ padumodare.
กาสิรญฺโญ มเหสีหํ✎ ร่าง
Kāsirañño mahesīhaṁ,
หุตฺวา สกฺกตปูชิตา✎ ร่าง
hutvā sakkatapūjitā;
อชนึ ราชปุตฺตานํ✎ ร่าง
Ajaniṁ rājaputtānaṁ,
อนูนํ สตปญฺจกํ ฯ✎ ร่าง
anūnaṁ satapañcakaṁ.
ยทา เต โยพฺพนปฺปตฺตา✎ ร่าง
Yadā te yobbanappattā,
กีฬนฺตา ชลกีฬิตํ✎ ร่าง
kīḷantā jalakīḷitaṁ;
ทิสฺวาน โอปตฺตปทุมํ✎ ร่าง
Disvā opattapadumaṁ,
อาสุํ ปจฺเจกนายกา ฯ✎ ร่าง
āsuṁ paccekanāyakā.
สาหํ เตหิ วินาภูตา✎ ร่าง
Sāhaṁ tehi vinābhūtā,
สุตวเรหิ ๓- โสกินี✎ ร่าง
sutavīrehi sokinī;
จุตา อิสิคิลิปสฺเส✎ ร่าง
Cutā isigilipasse,
คามกมฺหิ อชายิหํ ฯ✎ ร่าง
gāmakamhi ajāyihaṁ.
ยทา พุทฺธาสุตมติ✎ ร่าง
Yadā buddhā sutamatī,
สุตานํ อตฺตโนปิจ✎ ร่าง
sutānaṁ bhattunopi ca;
ยาคุํ อาทาย คจฺฉนฺติ✎ ร่าง
Yāguṁ ādāya gacchantī,
อฏฺฐ ปจฺเจกนายเก ฯ✎ ร่าง
aṭṭha paccekanāyake.
ภิกฺขาย คามํ คจฺฉนฺเต✎ ร่าง
Bhikkhāya gāmaṁ gacchante,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.317
ทิสฺวา ปุตฺเต อนุสฺสรึ✎ ร่าง
disvā putte anussariṁ;
ขีรธารา วินิคฺคญฺฉิ✎ ร่าง
Khīradhārā viniggacchi,
ตทา เม ปุตฺตเปมสา ฯ✎ ร่าง
tadā me puttapemasā.
ตโต เตสํ อทํ ยาคุํ✎ ร่าง
Tato tesaṁ adaṁ yāguṁ,
ปสนฺนา เสหิ ปาณิภิ✎ ร่าง
pasannā sehi pāṇibhi;
ตโต จุตาหํ ติทสํ✎ ร่าง
Tato cutāhaṁ tidasaṁ,
นนฺทนํ อุปปชฺชหํ ฯ✎ ร่าง
nandanaṁ upapajjahaṁ.
อนุโภตฺวา สุขทุกฺขํ✎ ร่าง
Anubhotvā sukhaṁ dukkhaṁ,
สํสริตฺวา ภวาภเว✎ ร่าง
saṁsaritvā bhavābhave;
ตวตฺถาย มหาวีร✎ ร่าง
Tavatthāya mahāvīra,
ปริจฺจตฺตญฺจ ชีวิตํ ฯ✎ ร่าง
pariccattañca jīvitaṁ.
เอวํ พหุวิธํ ทุกฺขํ✎ ร่าง
Evaṁ bahuvidhaṁ dukkhaṁ,
อ้างอิงPTS 2.556
สมฺปตฺตี จ พหูวิธา✎ ร่าง
sampattī ca bahubbidhā;
ปจฺฉิเม ภวสมฺปตฺเต✎ ร่าง
Pacchime bhave sampatte,
ชาตา สาวตฺถิยํ ปุเร ฯ✎ ร่าง
jātā sāvatthiyaṁ pure.
มหทฺธเน เสฏฺฐิกุเล✎ ร่าง
Mahādhanaseṭṭhikule,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.98
สุขิเต สชฺชิเต ตถา✎ ร่าง
sukhite sajjite tathā;
นานารตนปชฺโชเต✎ ร่าง
Nānāratanapajjote,
สพฺพกามสมิทฺธเน ฯ✎ ร่าง
sabbakāmasamiddhine.
สกฺกตปูชิตา เจว✎ ร่าง
Sakkatā pūjitā ceva,
มานิตาปจิตา ตถา✎ ร่าง
mānitāpacitā tathā;
รูปสิรึ อนุปฺปตฺตา✎ ร่าง
Rūpasobhaggasampannā,
กุเลสุ อติสกฺกตา ฯ✎ ร่าง
kulesu atisakkatā.
อตีว ปตฺถิตา จาสึ✎ ร่าง
Atīva patthitā cāsiṁ,
รูปโภคสิรีหิ จ✎ ร่าง
rūpabhogasirīhi ca;
ปตฺถิตา เสฏฺฐิปุตฺเตหิ✎ ร่าง
Patthitā seṭṭhiputtehi,
อเนเกหิ สเตหิ จ ฯ✎ ร่าง
anekehi satehipi.
อคารํ ปชหิตฺวาน✎ ร่าง
Agāraṁ pajahitvāna,
ปพฺพชึ อนคาริยํ✎ ร่าง
pabbajiṁ anagāriyaṁ;
อฑฺฒมาเส ๑- อสมฺปตฺเต✎ ร่าง
Aḍḍhamāse asampatte,
จตุสจฺจํ อปาปุณึ ฯ✎ ร่าง
catusaccamapāpuṇiṁ.
อิทฺธิยา อภินิมฺมิตฺวา✎ ร่าง
Iddhiyā abhinimmitvā,
จตุรสฺสํ รถํ อหํ✎ ร่าง
caturassaṁ rathaṁ ahaṁ;
พุทฺธสฺส ปาเท อวนฺทึ✎ ร่าง
Buddhassa pāde vandissaṁ,
โลกนาถสิริมโต ๓- ฯ✎ ร่าง
lokanāthassa tādino.
สุปุปฺผิตคฺคํ อุปคมฺม ปาทปํ✎ ร่าง
‘Supupphitaggaṁ upagamma pādapaṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.318 · ฉัฏฐสังคายนา 58.225
เอกา ตุวํ ติฏฺฐสิ สาลมูเล✎ ร่าง
Ekā tuvaṁ tiṭṭhasi sālamūle;
น จาปิ ตุยฺหํ ทุติยตฺถิ โกจิ✎ ร่าง
Na cāpi te dutiyo atthi koci,
พาเล น ตฺวํ ภายสิ ธุตฺตกานํ ฯ✎ ร่าง
Bāle na tvaṁ bhāyasi dhuttakānaṁ’.
สตํ สหสฺสานิปิ ธุตฺตกานํ
อิธ✎ ร่าง
‘Sataṁ sahassānipi dhuttakānaṁ,
าคตา เอทิสกา ภเวยฺยุํ✎ ร่าง
Samāgatā edisakā bhaveyyuṁ;
โลมํ น อิญฺเช นปิ สมฺปเวเธ✎ ร่าง
Lomaṁ na iñje na sampavedhe,
กึ เม ตุวํ มาร กริสฺสเสโก ๔- ฯ✎ ร่าง
Kiṁ me tuvaṁ māra karissaseko.
เอสา อนฺตรธายามิ✎ ร่าง
Esā antaradhāyāmi,
กุจฺฉึ วา ปวิสามิ เต✎ ร่าง
kucchiṁ vā pavisāmi te;
ภมุกนฺตริกายมฺปิ✎ ร่าง
Bhamukantarikāyampi,
ติฏฺฐนฺตึ มํ น ทกฺขสิ ฯ✎ ร่าง
tiṭṭhantiṁ maṁ na dakkhasi.
จิตฺตมฺหิ วสิภูตาหํ✎ ร่าง
Cittasmiṁ vasībhūtāmhi,
อิทฺธิปาทา สุวิภาวิตา✎ ร่าง
iddhipādā subhāvitā;
สพฺพพนฺธนมุตฺตามฺหิ✎ ร่าง
Sabbabandhanamuttāmhi,
น ตํ ภายามิ อาวุโส ฯ✎ ร่าง
na taṁ bhāyāmi āvuso.
สตฺติสูลูปมา กามา✎ ร่าง
Sattisūlūpamā kāmā,
ขนฺธาปิ อธิกุณฺฑรา✎ ร่าง
khandhāsaṁ adhikuṭṭanā;
ยตฺถ กามรตึ พฺรูสิ✎ ร่าง
Yaṁ tvaṁ kāmaratiṁ brūsi,
อรติ ทานิ สา มม ฯ✎ ร่าง
aratī dāni sā mama.
สพฺพตฺถ วิหตา นนฺทิ✎ ร่าง
Sabbattha vihatā nandī,
อ้างอิงPTS 2.557
ตโมกฺขนฺธา ปทาลิตา✎ ร่าง
tamokhandho padālito;
เอวํ ชานาหิ ปาปิม✎ ร่าง
Evaṁ jānāhi pāpima,
นิหโต ตฺวมสิ อนฺตก ฯ✎ ร่าง
nihato tvamasi antaka’.
ชิโน ตสฺมึ คุเณ ตุฏฺโฐ✎ ร่าง
Jino tamhi guṇe tuṭṭho,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.100
เอตทคฺเค ฐเปสิ มํ
เสฏ✎ ร่าง
etadagge ṭhapesi maṁ;
ฺฐา ๕- อิทฺธิมตีนนฺติ✎ ร่าง
Aggā iddhimatīnanti,
ปริสาสุ วินายโก ฯ✎ ร่าง
parisāsu vināyako.
ปริจิณฺโณ มยา สตฺถา✎ ร่าง
Pariciṇṇo mayā satthā,
กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ;
โอหิโต คุรุโก ภาโร✎ ร่าง
Ohito garuko bhāro,
ภวเนตฺติ สมูหตา ฯ✎ ร่าง
bhavanettisamūhatā.
ยสฺสตฺถาย ปพฺพชิตา✎ ร่าง
Yassatthāya pabbajitā,
อคารสฺมา อนคาริยํ✎ ร่าง
agārasmānagāriyaṁ;
โส เม อตฺโถ อนุปฺปตฺโต✎ ร่าง
So me attho anuppatto,
สพฺพสํโยชนกฺขโย ฯ✎ ร่าง
sabbasaṁyojanakkhayo.
จีวรํ ปิณฺฑปาตญฺจ✎ ร่าง
Cīvaraṁ piṇḍapātañca,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.319
ปจฺจยํ สยนาสนํ✎ ร่าง
paccayaṁ sayanāsanaṁ;
ขเณน อุปนาเมนฺติ✎ ร่าง
Khaṇena upanāmenti,
สหสฺสานิ สมนฺตโต ฯ✎ ร่าง
sahassāni samantato.
กิเลสา ฌาปิตา มยฺหํ ภวา สพฺ✎ ร่าง
Kilesā jhāpitā mayhaṁ,
เพ สมูหตา
นาคีว พนฺธนํ เฉตฺวา✎ ร่าง
…pe…
วิหรามิ อนาสวา ฯ✎ ร่าง
viharāmi anāsavā.
สฺวาคตํ วต เม อาสิ พุทฺธ✎ ร่าง
Svāgataṁ vata me āsi,
เสฏฺฐสฺส สนฺติเก
ติสฺโส วิชฺชา อนุปฺปตฺตา✎ ร่าง
…pe…
กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขา✎ ร่าง
Paṭisambhidā catasso,
ปิจ อฏฺฐิเม
ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา✎ ร่าง
…pe…
กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
อิตฺถํ สุทํ อุปฺปลวณฺณา ภิกฺขุนี อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ✎ ร่าง
Itthaṁ sudaṁ uppalavaṇṇā bhikkhunī imā gāthāyo abhāsitthāti.
อุปฺปลวณฺณาเถริยา✎ ร่าง
Uppalavaṇṇātheriyāpadānaṁ navamaṁ.
อปทานํ✎ ร่าง
Therīapadāna
สมตฺตํ ฯ
ทสมํ ปฏาจาราเถริยาปทานํ✎ ร่าง
Ekūposathikavagga