เนื้อความทั้งข้อ
[๔๗] แผ่นดินร้อนดังเพลิง แผ่นดินดุจมีเถ้ารึงไหล พระผู้มีพระภาคพระ
นามว่าปทุมุตระ เสด็จจงกรมอยู่ที่กลางแจ้ง เรากั้นร่มขาวเดินทาง
ไป ได้เห็นพระสัมพุทธเจ้าเข้าที่กลางแจ้งนั้น แล้วเกิดความคิด
ขึ้นว่า ภูมิภาคถูกพยับแดดแผ่คลุม แผ่นดินนี้จึงกลายเป็นเหมือน
ถ่านเพลิง ลมพายุใหญ่ที่ทำสรีรกายให้ลอยขึ้นได้ ตั้งขึ้นอยู่ หนาว
ร้อน ย่อมทำให้ลำบาก ขอได้โปรดรับร่มนี้ อันเป็นเครื่องป้องกัน
ลมและแดดเถิด ข้าพระองค์จักถูกต้องนิพพาน พระชินเจ้าพระ-
นามว่าปทุมุตระผู้ทรงอนุเคราะห์ ประกอบด้วยพระกรุณา มี
พระยศใหญ่ ทรงทราบความดำริของเราแล้ว ทรงรับไว้ในกาลนั้น
เราได้เป็นจอมเทวดาเสวยราชสมบัติในเทวโลก ๓๐ กัป ได้เป็น
พระเจ้าจักรพรรดิราช ๕๐๐ ครั้ง และได้เป็นพระเจ้าประเทศราชอัน
ไพบูลย์ โดยคณนานับมิได้ เราได้เสวยกรรมของตนซึ่งตนได้ก่อ
สร้างไว้ดีแล้วในปางก่อน นี้เป็นชาติสุดท้ายของเรา ภพที่สุดกำลัง
เป็นไป ถึงทุกวันนี้ชนทั้งหลายก็พากันกั้นเศวตฉัตรให้เราตลอดกาล
ทุกเมื่อ ในกัปที่แสนแต่กัปนี้ เราได้ถวายร่มนั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย
นี้เป็นผลแห่งการถวายร่ม เราเผากิเลสทั้งหลายแล้ว ... พระพุทธ
ศาสนาเราได้ทำเสร็จแล้ว ดังนี้.
ทราบว่า ท่านพระเอกฉัตติยเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล.
—
Ekachattiyattheraapadāna
องฺคารชาตา ปฐวี✎ ร่าง
“Aṅgārajātā pathavī,
อ้างอิงPTS 2.405 · สยามรัฐ 33.72
กุกฺกุฬานุคตา มหิ✎ ร่าง
kukkuḷānugatā mahī;
ปทุมุตฺตโร ภควา✎ ร่าง
Padumuttaro bhagavā,
อพฺโภกาสมฺหิ จงฺกมิ ฯ✎ ร่าง
abbhokāsamhi caṅkami.
ปณฺฑรํ ฉตฺตมาทาย✎ ร่าง
Paṇḍaraṁ chattamādāya,
อทฺธานํ ปติปชฺชหํ✎ ร่าง
addhānaṁ paṭipajjahaṁ;
ตตฺถ ทิสฺวาน สมฺพุทฺธํ จ✎ ร่าง
Tattha disvāna sambuddhaṁ,
ิตฺตํ ๑- เม อุปปชฺชถ ฯ✎ ร่าง
vitti me upapajjatha.
มรีจิโมผุนา ๒- ภูมิ✎ ร่าง
Marīciyotthaṭā bhūmi,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.36 · พุทธชยันตี 37.1.152
องฺคาราว มหี อยํ✎ ร่าง
aṅgārāva mahī ayaṁ;
อุปฏฺฐนฺติ ๓- มหาวาตา✎ ร่าง
Upahanti mahāvātā,
สรีรกายุเขปนา ๔- ฯ✎ ร่าง
sarīrassāsukhepanā.
สีตํ อุณฺหํ วิหนติ✎ ร่าง
Sītaṁ uṇhaṁ vihanantaṁ,
วาตาตปนิวารณํ✎ ร่าง
vātātapanivāraṇaṁ;
ปฏิคฺคณฺห อิมํ ฉตฺตํ✎ ร่าง
Paṭiggaṇha imaṁ chattaṁ,
ผสฺสยิสฺสามิ นิพฺพุตึ ฯ✎ ร่าง
phassayissāmi nibbutiṁ.
อนุกมฺปโก การุณิโก✎ ร่าง
Anukampako kāruṇiko,
ปทุมุตฺตโร มหายโส✎ ร่าง
padumuttaro mahāyaso;
มม สงฺกปฺปมญฺญาย✎ ร่าง
Mama saṅkappamaññāya,
ปฏิคฺคณฺหิ ตทา ชิโน ฯ✎ ร่าง
paṭiggaṇhi tadā jino.
ตึสกปฺปานิ เทวินฺโท✎ ร่าง
Tiṁsa kappāni devindo,
เทวรชฺชมการยึ✎ ร่าง
devarajjamakārayiṁ;
สตานํ ปญฺจกฺขตฺตุํ จ✎ ร่าง
Satānaṁ pañcakkhattuñca,
จกฺกวตฺติ อโหสหํ ฯ✎ ร่าง
cakkavattī ahosahaṁ.
ปเทสรชฺชํ วิปุลํ✎ ร่าง
Padesarajjaṁ vipulaṁ,
คณนาโต อสงฺขยํ✎ ร่าง
gaṇanāto asaṅkhiyaṁ;
อนุโภมิ สกํ กมฺมํ✎ ร่าง
Anubhomi sakaṁ kammaṁ,
ปุพฺเพ สุกตมตฺตโน ฯ✎ ร่าง
pubbe sukatamattano.
อยํ เม ปจฺฉิมา ชาติ✎ ร่าง
Ayaṁ me pacchimā jāti,
จริโม วตฺตเต ภโว✎ ร่าง
carimo vattate bhavo;
อชฺชาปิ เสตฉตฺตํ เม✎ ร่าง
Ajjāpi setacchattaṁ me,
สพฺพกาลํ ธรียติ ฯ✎ ร่าง
sabbakālaṁ dharīyati.
สตสหสฺเส อิโต กปฺเป✎ ร่าง
Satasahassito kappe,
ยํ ฉตฺตมททึ ตทา✎ ร่าง
yaṁ chattamadadiṁ tadā;
ทุคฺคตึ นาภิชานามิ✎ ร่าง
Duggatiṁ nābhijānāmi,
ฉตฺตทานสฺสิทํ ผลํ ฯ✎ ร่าง
chattadānassidaṁ phalaṁ.
กิเลสา ฌาปิตา มยฺหํ ภวา สพฺ✎ ร่าง
Kilesā jhāpitā mayhaṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.73
เพ สมูหตา
นาโคว พนฺธนํ เฉตฺวา✎ ร่าง
…pe…
วิหรามิ อนาสโว ฯ✎ ร่าง
viharāmi anāsavo.
สฺวาคตํ วต เม อาสิ มม พุทฺธสฺส สนฺติ✎ ร่าง
Svāgataṁ vata me āsi,
เก
ติสฺโส วิชฺชา อนุปฺปตฺตา✎ ร่าง
…pe…
กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขา✎ ร่าง
Paṭisambhidā catasso,
ปิจ อฏฺฐิเม
ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา✎ ร่าง
…pe…
กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา เอกฉตฺติโย เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ✎ ร่าง
Itthaṁ sudaṁ āyasmā ekachattiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
เอกฉตฺติยตฺเถรสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ
อฏฺฐมํ ชาติปุปฺผิยตฺ✎ ร่าง
Ekachattiyattherassāpadānaṁ sattamaṁ.
เถราปทานํ✎ ร่าง
Therāpadāna