—
Candanamāliyattheraapadāna
ปญฺจกามคุเณ หิตฺวา✎ ร่าง
“Pañca kāmaguṇe hitvā,
ปิยรูเป มโนรเม✎ ร่าง
piyarūpe manorame;
อสีติโกฏิโย หิตฺวา✎ ร่าง
Asītikoṭiyo hitvā,
ปพฺพชึ อนคาริยํ ฯ✎ ร่าง
pabbajiṁ anagāriyaṁ.
ปพฺพชิตฺวาน กาเยน✎ ร่าง
Pabbajitvāna kāyena,
ปาปกมฺมํ วิวชฺชยึ✎ ร่าง
pāpakammaṁ vivajjayiṁ;
วจีทุจฺจริตํ หิตฺวา✎ ร่าง
Vacīduccaritaṁ hitvā,
นทีกูเล วสามหํ ฯ✎ ร่าง
nadīkūle vasāmahaṁ.
เอเกกํ ๑- มํ วิหรนฺตํ✎ ร่าง
Ekakaṁ maṁ viharantaṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.108
พุทฺธเสฏฺโฐ อุปาคมิ✎ ร่าง
buddhaseṭṭho upāgami;
นาหํ ชานามิ พุทฺโธติ✎ ร่าง
Nāhaṁ jānāmi buddhoti,
อกาสึ ปฏิสนฺถรํ ฯ✎ ร่าง
akāsiṁ paṭisanthāraṁ.
กริตฺวา ปฏิสนฺถารํ✎ ร่าง
Karitvā paṭisanthāraṁ,
นามโคตฺตํ อปุจฺฉหํ✎ ร่าง
nāmagottamapucchahaṁ;
เทวตา นุสิ คนฺธพฺโพ✎ ร่าง
‘Devatānusi gandhabbo,
อาทู ๒- สกฺโก ปุรินฺทโท ฯ✎ ร่าง
adu sakko purindado.
โก วา ตฺวํ กสฺส วา ปุตฺโต✎ ร่าง
Ko vā tvaṁ kassa vā putto,
มหาพฺรหฺมา อิธาคโต✎ ร่าง
mahābrahmā idhāgato;
วิโรจสิ ทิสา สพฺพา✎ ร่าง
Virocesi disā sabbā,
อุทยํ สุริโย ยถา ฯ✎ ร่าง
udayaṁ sūriyo yathā.
สหสฺสารานิ จกฺกานิ✎ ร่าง
Sahassārāni cakkāni,
อ้างอิงPTS 2.424
ปาเท ทิสฺสนฺติ มาริส✎ ร่าง
pāde dissanti mārisa;
โก วา ตฺวํ กสฺส วา ปุตฺโต✎ ร่าง
Ko vā tvaṁ kassa vā putto,
กถํ ชาเนมุ ตํ มยํ ฯ✎ ร่าง
kathaṁ jānemu taṁ mayaṁ;
นามโคตฺตํ ปเวเทหิ✎ ร่าง
Nāmagottaṁ pavedehi,
สํสยํ อปเนหิ เม✎ ร่าง
saṁsayaṁ apanehi me.
นมฺหิ เทโว น คนฺธพฺโพ✎ ร่าง
Namhi devo na gandhabbo,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.1.200
นมฺหิ สกฺโก ปุรินฺทโท ฯ✎ ร่าง
namhi sakko purindado;
พฺรหฺมภาโว จ เม นตฺถิ✎ ร่าง
Brahmabhāvo ca me natthi,
เอเตสํ อุตฺตโม อหํ✎ ร่าง
etesaṁ uttamo ahaṁ.
อตีโต วิสยํ เตสํ✎ ร่าง
Atīto visayaṁ tesaṁ,
ทาลยึ กามพนฺธนํ ฯ✎ ร่าง
dālayiṁ kāmabandhanaṁ;
สพฺเพ กิเลเส ฌาเปตฺวา✎ ร่าง
Sabbe kilese jhāpetvā,
ปตฺโต สมฺโพธิมุตฺตมํ✎ ร่าง
patto sambodhimuttamaṁ’.
ตสฺส วาจํ สุณิตฺวาหํ✎ ร่าง
Tassa vācaṁ suṇitvāhaṁ,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.62
อิทํ วจนมพฺรวึ ฯ✎ ร่าง
idaṁ vacanamabraviṁ;
ยทิ พุทฺโธสิ สพฺพญฺญู✎ ร่าง
‘Yadi buddhoti sabbaññū,
นิสีท ตฺวํ มหามุนิ✎ ร่าง
nisīda tvaṁ mahāmune.
ตมหํ ปูชยิสฺสามิ✎ ร่าง
Tamahaṁ pūjayissāmi,
ทุกฺขสฺสนฺตกโร ตุวํ ฯ✎ ร่าง
dukkhassantakaro tuvaṁ’;
ปตฺถริตฺวา ชินจมฺมํ✎ ร่าง
Pattharitvā jinacammaṁ,
อทาสิ สตฺถุโน อหํ✎ ร่าง
adāsi satthuno ahaṁ.
นิสีทิ ตตฺถ ภควา✎ ร่าง
Nisīdi tattha bhagavā,
สีโหว คิริคพฺภเร ฯ✎ ร่าง
sīhova girigabbhare;
ขิปฺปํ ปพฺพตมารุยฺห✎ ร่าง
Khippaṁ pabbatamāruyha,
อมฺพสฺส ผลมคฺคหึ✎ ร่าง
ambassa phalamaggahiṁ.
สาลกลฺยาณิกํ ปุปฺผํ✎ ร่าง
Sālakalyāṇikaṁ pupphaṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.109
จนฺทนญฺจ มหารหํ ฯ✎ ร่าง
Candanañca mahārahaṁ;
ขิปฺปํ ปคฺคยฺห ตํ สพฺพํ✎ ร่าง
Khippaṁ paggayha taṁ sabbaṁ,
อุเปตฺวา ๑- โลกนายกํ✎ ร่าง
Upetvā lokanāyakaṁ.
ผลํ พุทฺธสฺส ทตฺวาน✎ ร่าง
Phalaṁ buddhassa datvāna,
สาลปุปฺผํ อปูชยึ ฯ✎ ร่าง
sālapupphamapūjayiṁ;
จนฺทนํ อนุลิมฺปิตฺวา✎ ร่าง
Candanaṁ anulimpitvā,
อวนฺทึ สตฺถุโน อหํ✎ ร่าง
avandiṁ satthuno ahaṁ.
ปสนฺนจิตฺโต สุมโน✎ ร่าง
Pasannacitto sumano,
วิปุลาย จ ปีติยา ฯ✎ ร่าง
vipulāya ca pītiyā;
อชินมฺหิ นิสีทิตฺวา✎ ร่าง
Ajinamhi nisīditvā,
สุเมโธ โลกนายโก✎ ร่าง
sumedho lokanāyako.
มม กมฺมํ ปกิตฺเตสิ✎ ร่าง
Mama kammaṁ pakittesi,
หาสยนฺโต มมํ ตทา ฯ✎ ร่าง
hāsayanto mamaṁ tadā;
อิมินา ผลทาเนน✎ ร่าง
‘Iminā phaladānena,
คนฺธมาเลหิ จูภยํ✎ ร่าง
gandhamālehi cūbhayaṁ.
ปญฺจวีเส กปฺปสเต✎ ร่าง
Pañcavīse kappasate,
เทวโลเก รมิสฺสติ ฯ✎ ร่าง
devaloke ramissati;
อนูนมนสงฺกปฺโป✎ ร่าง
Anūnamanasaṅkappo,
วสวตฺติ ภวิสฺสติ✎ ร่าง
vasavattī bhavissati.
ฉพฺพีสติกปฺปสเต✎ ร่าง
Chabbīsatikappasate,
มนุสฺสตฺตํ คมิสฺสติ ฯ✎ ร่าง
manussattaṁ gamissati;
ภวิสฺสติ จกฺกวตฺติ✎ ร่าง
Bhavissati cakkavattī,
จาตุรนฺโต มหิทฺธิโก✎ ร่าง
cāturanto mahiddhiko.
เวกรํ ๒- นาม นครํ✎ ร่าง
Vebhāraṁ nāma nagaraṁ,
วิสุกมฺเมน มาปิตํ ฯ✎ ร่าง
vissakammena māpitaṁ;
เหสฺสติ สพฺพโสวณฺณํ✎ ร่าง
Hessati sabbasovaṇṇaṁ,
นานารตนภูสิตํ✎ ร่าง
nānāratanabhūsitaṁ.
เอเตเนว อุปาเยน✎ ร่าง
Eteneva upāyena,
สํสริสฺสติ โยนิโย ๓- ฯ✎ ร่าง
saṁsarissati so bhave;
สพฺพตฺถ สุขิโต ๔- หุตฺวา✎ ร่าง
Sabbattha pūjito hutvā,
เทวตฺเต อถ มานุเส✎ ร่าง
devatte atha mānuse.
ปจฺฉิเม ภวสมฺปตฺเต✎ ร่าง
Pacchime bhave sampatte,
พฺรหฺมพนฺธุ ภวิสฺสติ ฯ✎ ร่าง
brahmabandhu bhavissati;
อคารา อภินิกฺขมฺม✎ ร่าง
Agārā abhinikkhamma,
อนคาริ ภวิสฺสติ✎ ร่าง
anagārī bhavissati;
อวิญฺญตฺติปจฺจโย ๕- หุตฺวา✎ ร่าง
Abhiññāpāragū hutvā,
นิพฺพายิสฺสตินาสโว ฯ✎ ร่าง
nibbāyissatināsavo’.
อิทํ วตฺวาน สมฺพุทฺโธ✎ ร่าง
Idaṁ vatvāna sambuddho,
อ้างอิงPTS 2.425
สุเมโธ โลกนายโก✎ ร่าง
sumedho lokanāyako;
มม นิชฺฌายมานสฺส✎ ร่าง
Mama nijjhāyamānassa,
ปกฺกามิ อนิลญฺชเส ฯ✎ ร่าง
pakkāmi anilañjase.
เตน กมฺเมน สุกเตน✎ ร่าง
Tena kammena sukatena,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.110 · พุทธชยันตี 37.1.202
เจตนาปณิธีหิ จ✎ ร่าง
cetanāpaṇidhīhi ca;
ชหิตฺวา มานุสํ เทหํ✎ ร่าง
Jahitvā mānusaṁ dehaṁ,
ตุสิตํ ๑- อุปปชฺชหํ ฯ✎ ร่าง
tāvatiṁsamagacchahaṁ.
ตุสิตโต จวิตฺวาน✎ ร่าง
Tusitato cavitvāna,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.63
นิพฺพตฺตึ มาตุกุจฺฉิยา✎ ร่าง
nibbattiṁ mātukucchiyaṁ;
โภเค เม อูนตา นตฺถิ✎ ร่าง
Bhoge me ūnatā natthi,
ยมฺหิ คพฺเภ วสามหํ ฯ✎ ร่าง
yamhi gabbhe vasāmahaṁ.
มาตุกุจฺฉิคเต มยิ✎ ร่าง
Mātukucchigate mayi,
อนฺนปานญฺจ โภชนํ✎ ร่าง
annapānañca bhojanaṁ;
มาตุยา มม ฉนฺเทน✎ ร่าง
Mātuyā mama chandena,
นิพฺพตฺตติ ยถิจฺฉกํ ฯ✎ ร่าง
nibbattati yadicchakaṁ.
ชาติยา ปญฺจวสฺเสน✎ ร่าง
Jātiyā pañcavassena,
ปพฺพชึ อนคาริยํ✎ ร่าง
pabbajiṁ anagāriyaṁ;
โอโรปิตมฺหิ เกสมฺหิ✎ ร่าง
Oropitamhi kesamhi,
อรหตฺตํ อปาปุณึ ฯ✎ ร่าง
arahattamapāpuṇiṁ.
ปุพฺพกมฺมํ คเวสนฺโต✎ ร่าง
Pubbakammaṁ gavesanto,
โอเรน นทฺทสํ อหํ✎ ร่าง
orena nāddasaṁ ahaṁ;
ตึสกปฺปสหสฺสมฺหิ✎ ร่าง
Tiṁsakappasahassamhi,
มม กมฺมํ อนุสฺสรึ ฯ✎ ร่าง
mama kammamanussariṁ.
นโม เต ปุริสาชญฺญ✎ ร่าง
Namo te purisājañña,
นโม เต ปุริสุตฺตม✎ ร่าง
namo te purisuttama;
ตว สาสนมาคมฺม✎ ร่าง
Tava sāsanamāgamma,
ปตฺโตมฺหิ อจลํ ปทํ ฯ✎ ร่าง
pattomhi acalaṁ padaṁ.
ตึสกปฺปสหสฺสมฺหิ สมฺ✎ ร่าง
Tiṁsakappasahassamhi,
พุทฺธมภิปูชยึ✎ ร่าง
yaṁ buddhamabhipūjayiṁ;
ทุคฺคตึ นาภิชานามิ✎ ร่าง
Duggatiṁ nābhijānāmi,
พุทฺธปูชายิทํ ผลํ ฯ✎ ร่าง
buddhapūjāyidaṁ phalaṁ.
กิเลสา ฌาปิตา มยฺหํ ภวา สพฺ✎ ร่าง
Kilesā jhāpitā mayhaṁ,
เพ สมูหตา
นาโคว พนฺธนํ เฉตฺวา✎ ร่าง
…pe…
วิหรามิ อนาสโว ฯ✎ ร่าง
viharāmi anāsavo.
สฺวาคตํ วต เม อาสิ มม พุทฺธสฺส สนฺติ✎ ร่าง
Svāgataṁ vata me āsi,
เก
ติสฺโส วิชฺชา อนุปฺปตฺตา✎ ร่าง
…pe…
กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขา✎ ร่าง
Paṭisambhidā catasso,
ปิจ อฏฺฐิเม
ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา✎ ร่าง
…pe…
กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา จนฺทนมาลิโย เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ✎ ร่าง
Itthaṁ sudaṁ āyasmā candanamāliyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
อ้างอิงสยามรัฐ 33.111
จนฺทนมาลิยตฺเถรสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ
ฉฏฺฐํ ธาตุปูชกตฺ✎ ร่าง
Candanamāliyattherassāpadānaṁ pañcamaṁ.
เถราปทาน✎ ร่าง
Therāpadāna