เนื้อความทั้งข้อ
[๑๘๔] ธรรมเป็นกุศล เป็นไฉน?
โยคาวจรบุคคล เจริญมรรคปฏิปทาเพื่อเข้าถึงรูปภูมิ ไม่มีบริกรรมสัญญาในรูปภายใน
เห็นรูปภายนอกที่ไพบูลย์ ตั้งใจว่า จะรู้จะเห็นครอบงำรูปนั้น สงัดจากกาม สงัดจากอกุศลธรรม
ทั้งหลายแล้ว บรรลุปฐมฌาน เป็นทุกขาปฏิปทาทันธาภิญญา ฯลฯ อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ฯลฯ
อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ฯลฯ
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่า ธรรมเป็นกุศล.
ธรรมเป็นกุศล เป็นไฉน?
โยคาวจรบุคคล เจริญมรรคปฏิปทาเพื่อเข้าถึงรูปภูมิ ไม่มีบริกรรมสัญญาในรูปภายใน
เห็นรูปภายนอกที่ไพบูลย์ ตั้งใจว่า จะรู้จะเห็นครอบงำรูปนั้น สงัดจากกาม สงัดจากอกุศลธรรม
ทั้งหลายแล้ว บรรลุปฐมฌาน เป็นทุกขาปฏิปทาขิปปาภิญญา ฯลฯ อยู่ในสมัยใด
ผัสสะ ฯลฯ อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ฯลฯ
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่า ธรรมเป็นกุศล.
ธรรมเป็นกุศล เป็นไฉน?
โยคาวจรบุคคล เจริญมรรคปฏิปทาเพื่อเข้าถึงรูปภูมิ ไม่มีบริกรรมสัญญาในรูปภายใน
เห็นรูปภายนอกที่ไพบูลย์ ตั้งใจว่า จะรู้จะเห็นครอบงำรูปนั้น สงัดจากกาม สงัดจากอกุศลธรรม
ทั้งหลายแล้ว บรรลุปฐมฌาน เป็นสุขาปฏิปทาทันธาภิญญา ฯลฯ อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ฯลฯ
อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ฯลฯ
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่า ธรรมเป็นกุศล.
ธรรมเป็นกุศล เป็นไฉน?
โยคาวจรบุคคล เจริญมรรคปฏิปทาเพื่อเข้าถึงรูปภูมิ ไม่มีบริกรรมสัญญาในรูปภายใน
เห็นรูปภายนอกที่ไพบูลย์ ตั้งใจว่า จะรู้จะเห็นครอบงำรูปนั้น สงัดจากกาม สงัดจากอกุศลธรรม
ทั้งหลายแล้ว บรรลุปฐมฌาน เป็นสุขาปฏิปทาขิปปาภิญญา ฯลฯ อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ฯลฯ
อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ฯลฯ
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่า ธรรมเป็นกุศล.
ธรรมเป็นกุศล เป็นไฉน?
โยคาวจรบุคคล เจริญมรรคปฏิปทาเพื่อเข้าถึงรูปภูมิ ไม่มีบริกรรมสัญญาในรูปภายใน
เห็นรูปภายนอกที่ไพบูลย์ ตั้งใจว่า จะรู้จะเห็นครอบงำรูปนั้น ทุติยฌาน ฯลฯ บรรลุตติยฌาน
ฯลฯ บรรลุจตุตถฌาน ฯลฯ บรรลุปฐมฌาน ฯลฯ บรรลุปัญจมฌาน ฯลฯ เป็นทุกขาปฏิปทา-
*ทันธาภิญญา ฯลฯ เป็นทุกขาปฏิปทาขิปปาภิญญา ฯลฯ เป็นสุขาปฏิปทาทันธาภิญญา ฯลฯ
เป็นสุขาปฏิปทาขิปปาภิญญา ฯลฯ อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ฯลฯ อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ฯลฯ
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่า ธรรมเป็นกุศล.
กตเม ธมฺมา กุสลา✎ ร่าง
Katame dhammā kusalā?
อ้างอิงPTS 48 · สยามรัฐ 34.68
ยสฺมึ สมเย รูปูปปตฺติยา มคฺคํ
ภาเวติ อชฺฌตฺตํ อรูปสญฺญี พหิทฺธา รูปานิ ปสฺสติ อปฺปมาณานิ
ตานิ อภิภุยฺย ชานามิ ปสฺสามีติ วิวิจฺเจว กาเมหิ ฯเปฯ ปฐมํ
ฌานํ อุปสมฺปชฺช วิหรติ ทุกฺขาปฏิปทํ ทนฺธาภิญฺญํ ตสฺมึ สมเย
ผสฺโส โหติ ฯเปฯ อวิกฺเขโป โหติ ฯเปฯ✎ ร่าง
Yasmiṁ samaye rūpūpapattiyā maggaṁ bhāveti ajjhattaṁ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi …pe… paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṁ dandhābhiññaṁ, tasmiṁ samaye phasso hoti …pe… avikkhepo hoti …pe…
อิเม ธมฺมา กุสลา ฯ✎ ร่าง
ime dhammā kusalā.
กตเม ธมฺมา กุสลา✎ ร่าง
Katame dhammā kusalā?
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 113.67 · พุทธชยันตี 41.106
ยสฺมึ สมเย รูปูปปตฺติยา มคฺคํ
ภาเวติ อชฺฌตฺตํ อรูปสญฺญี พหิทฺธา รูปานิ ปสฺสติ อปฺปมาณานิ
ตานิ อภิภุยฺย ชานามิ ปสฺสามีติ วิวิจฺเจว กาเมหิ ฯเปฯ ปฐมํ ฌานํ
อุปสมฺปชฺช วิหรติ ทุกฺขาปฏิปทํ ขิปฺปาภิญฺญํ ตสฺมึ สมเย ผสฺโส
โหติ ฯเปฯ อวิกฺเขโป โหติ ฯเปฯ✎ ร่าง
Yasmiṁ samaye rūpūpapattiyā maggaṁ bhāveti ajjhattaṁ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi …pe… paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṁ khippābhiññaṁ, tasmiṁ samaye phasso hoti …pe… avikkhepo hoti …pe…
อิเม ธมฺมา กุสลา ฯ✎ ร่าง
ime dhammā kusalā.
กตเม ธมฺมา กุสลา✎ ร่าง
Katame dhammā kusalā?
ยสฺมึ สมเย รูปูปปตฺติยา มคฺคํ
ภาเวติ อชฺฌตฺตํ อรูปสญฺญี พหิทฺธา รูปานิ ปสฺสติ อปฺปมาณานิ ตานิ
อภิภุยฺย ชานามิ ปสฺสามีติ วิวิจฺเจว กาเมหิ ฯเปฯ ปฐมํ ฌานํ
อุปสมฺปชฺช วิหรติ สุขาปฏิปทํ ทนฺธาภิญฺญํ ตสฺมึ สมเย ผสฺโส
โหติ ฯเปฯ อวิกฺเขโป โหติ ฯเปฯ✎ ร่าง
Yasmiṁ samaye rūpūpapattiyā maggaṁ bhāveti ajjhattaṁ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi …pe… paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṁ dandhābhiññaṁ, tasmiṁ samaye phasso hoti …pe… avikkhepo hoti …pe…
อิเม ธมฺมา กุสลา ฯ✎ ร่าง
ime dhammā kusalā.
กตเม ธมฺมา กุสลา✎ ร่าง
Katame dhammā kusalā?
ยสฺมึ สมเย รูปูปปตฺติยา มคฺคํ
ภาเวติ อชฺฌตฺตํ อรูปสญฺญี พหิทฺธา รูปานิ ปสฺสติ อปฺปมาณานิ
ตานิ อภิภุยฺย ชานามิ ปสฺสามีติ วิวิจฺเจว กาเมหิ ฯเปฯ ปฐมํ ฌานํ
อุปสมฺปชฺช วิหรติ สุขาปฏิปทํ ขิปฺปาภิญฺญํ ตสฺมึ สมเย ผสฺโส
โหติ ฯเปฯ อวิกฺเขโป โหติ ฯเปฯ✎ ร่าง
Yasmiṁ samaye rūpūpapattiyā maggaṁ bhāveti ajjhattaṁ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vivicceva kāmehi …pe… paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati sukhapaṭipadaṁ khippābhiññaṁ, tasmiṁ samaye phasso hoti …pe… avikkhepo hoti …pe…
อิเม ธมฺมา กุสลา ฯ✎ ร่าง
ime dhammā kusalā.
กตเม ธมฺมา กุสลา✎ ร่าง
Katame dhammā kusalā?
อ้างอิงสยามรัฐ 34.69
ยสฺมึ สมเย รูปูปปตฺติยา มคฺคํ
ภาเวติ อชฺฌตฺตํ อรูปสญฺญี พหิทฺธา รูปานิ ปสฺสติ อปฺปมาณานิ
ตานิ อภิภุยฺย ชานามิ ปสฺสามีติ วิตกฺกวิจารานํ วูปสมา ฯเปฯ ทุติยํ
ฌานํ ฯเปฯ✎ ร่าง
Yasmiṁ samaye rūpūpapattiyā maggaṁ bhāveti ajjhattaṁ arūpasaññī bahiddhā rūpāni passati appamāṇāni, tāni abhibhuyya jānāmi passāmīti vitakkavicārānaṁ vūpasamā …pe… dutiyaṁ jhānaṁ …pe…
ตติยํ ฌานํ ฯเปฯ✎ ร่าง
tatiyaṁ jhānaṁ …pe…
จตุตฺถํ ฌานํ ฯเปฯ✎ ร่าง
catutthaṁ jhānaṁ …pe…
ปฐมํ
ฌานํ ฯเปฯ✎ ร่าง
paṭhamaṁ jhānaṁ …pe…
ปญฺจมํ ฌานํ อุปสมฺปชฺช วิหรติ ทุกฺขาปฏิปทํ
ทนฺธาภิญฺญํ ฯเปฯ✎ ร่าง
pañcamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṁ dandhābhiññaṁ …pe…
ทุกฺขาปฏิปทํ ขิปฺปาภิญฺญํ ฯเปฯ✎ ร่าง
dukkhapaṭipadaṁ khippābhiññaṁ …pe…
สุขาปฏิปทํ
ทนฺธาภิญฺญํ ฯเปฯ✎ ร่าง
sukhapaṭipadaṁ dandhābhiññaṁ …pe…
สุขาปฏิปทํ ขิปฺปาภิญฺญํ ตสฺมึ สมเย
ผสฺโส โหติ ฯเปฯ อวิกฺเขโป โหติ ฯเปฯ✎ ร่าง
sukhapaṭipadaṁ khippābhiññaṁ, tasmiṁ samaye phasso hoti …pe… avikkhepo hoti …pe…
อิเม ธมฺมา กุสลา ฯ✎ ร่าง
ime dhammā kusalā.
จตสฺโส ปฏิปทา ฯ✎ ร่าง
Catasso paṭipadā.
—
2.1.2.14. Dve ārammaṇāni