เล่ม ๓๕ — อภิธรรมปิฎก ธัมมสังคณี ข้อ 126

เนื้อความทั้งข้อ

[๑๒๖] โสตธาตุ เป็นไฉน โสตะใด เป็นปสาทรูป อาศัยมหาภูตรูป ๔ ฯลฯ นี้เรียกว่า บ้านว่าง บ้าง นี้เรียกว่า โสตธาตุ สัททธาตุ เป็นไฉน เสียงใด อาศัยมหาภูตรูป ๔ เห็นไม่ได้ กระทบไม่ได้ ฯลฯ นี้เรียกว่า สัททธาตุบ้าง นี้เรียกว่า สัททธาตุ โสตวิญญาณธาตุ เป็นไฉน จิต มโน มานัส หทัย ปัณฑร มโน มนายตนะ มนินทรีย์ วิญญาณ วิญญาณขันธ์ โสตวิญญาณธาตุที่สมกัน อาศัยโสตปสาทและสัททารมณ์ เกิดขึ้น นี้เรียกว่า โสตวิญญาณธาตุ

vb3:36.1 #

ตตฺถ กตมา โสตธาตุ✎ ร่าง

Tattha katamā sotadhātu?

อ้างอิงสยามรัฐ 35.109

vb3:36.2 #

ยํ โสตํ จตุนฺนํ มหาภูตานํ อุปาทาย ปสาโท ฯเปฯ สุญฺโญ คาโมเปโส✎ ร่าง

Yaṁ sotaṁ catunnaṁ mahābhūtānaṁ upādāya pasādo …pe… suñño gāmopeso—

vb3:36.3 #

อยํ วุจฺจติ โสตธาตุ ฯ✎ ร่าง

ayaṁ vuccati “sotadhātu”.

vb3:37.1 #

ตตฺถ กตมา สทฺทธาตุ✎ ร่าง

Tattha katamā saddadhātu?

vb3:37.2 #

โย สทฺโท จตุนฺนํ มหาภูตานํ อุปาทาย อนิทสฺสโน สปฺปฏิโฆ ฯเปฯ สทฺทธาตุเปสา✎ ร่าง

Yo saddo catunnaṁ mahābhūtānaṁ upādāya anidassano sappaṭigho …pe… saddadhātupesā—

vb3:37.3 #

อยํ วุจฺจติ สทฺทธาตุ ฯ✎ ร่าง

ayaṁ vuccati “saddadhātu”.

vb3:38.1 #

ตตฺถ กตมา โสตวิญฺญาณธาตุ✎ ร่าง

Tattha katamā sotaviññāṇadhātu?

vb3:38.2 #

โสตญฺจ ปฏิจฺจสทฺเท จ อุปฺปชฺชติ จิตฺตํ มโน มานสํ หทยํ ปณฺฑรํ มโน มนายตนํ มนินฺทฺริยํ วิญฺญาณํ วิญฺญาณกฺขนฺโธ ตชฺชา โสตวิญฺญาณธาตุ✎ ร่าง

Sotañca paṭicca sadde ca uppajjati cittaṁ mano mānasaṁ hadayaṁ paṇḍaraṁ mano manāyatanaṁ manindriyaṁ viññāṇaṁ viññāṇakkhandho tajjāsotaviññāṇadhātu—

vb3:38.3 #

อยํ วุจฺจติ โสตวิญฺญาณธาตุ ฯ✎ ร่าง

ayaṁ vuccati “sotaviññāṇadhātu”.