เล่ม ๓๕ — อภิธรรมปิฎก ธัมมสังคณี ข้อ 195

เนื้อความทั้งข้อ

[๑๙๕] ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทา เป็นไฉน ภิกษุในศาสนานี้ เจริญโลกุตตรฌาน อันเป็นเครื่องนำออกไปจากโลก ให้เข้าสู่นิพพาน เพื่อประหาณทิฏฐิ เพื่อบรรลุปฐมภูมิสงัดจากกามสงัดจากอกุศล- *ธรรมทั้งหลายแล้ว บรรลุปฐมฌาน ที่มีวิตกมีวิจารมีปีติและสุขอันเกิดแต่วิเวก เป็นทุกขาปฏิปทาทันธาภิญญา อยู่ในสมัยใด มรรคมีองค์ ๘ คือ สัมมาทิฏฐิ ฯลฯ สัมมาสมาธิย่อมมีในสมัยนั้น นี้เรียกว่า ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทา ธรรมทั้งหลาย ที่เหลือ สัมปยุตด้วยทุกขนิโรธคามินีปฏิปทา

vb4:78.1 #

ตตฺถ กตมา ทุกฺขนิโรธคามินี ปฏิปทา✎ ร่าง

Tattha katamā dukkhanirodhagāminī paṭipadā?

อ้างอิงสยามรัฐ 35.143 · พุทธชยันตี 42.198

vb4:78.2 #

อิธ ภิกฺขุ ยสฺมึ สมเย โลกุตฺตรํ ฌานํ ภาเวติ นิยฺยานิกํ อปจยคามึ ทิฏฺฐิคตานํ ปหานาย ปฐมาย ภูมิยา ปตฺติยา วิวิจฺเจว กาเมหิ ฯเปฯ ปฐมํ ฌานํ อุปสมฺปชฺช วิหรติ ทุกฺขาปฏิปทํ ทนฺธาภิญฺญํ ตสฺมึ สมเย อฏฺฐงฺคิโก มคฺโค โหติ✎ ร่าง

Idha bhikkhu yasmiṁ samaye lokuttaraṁ jhānaṁ bhāveti niyyānikaṁ apacayagāmiṁ diṭṭhigatānaṁ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi …pe… paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṁ dandhābhiññaṁ, tasmiṁ samaye aṭṭhaṅgiko maggo hoti—

vb4:78.3 #

สมฺมาทิฏฺฐิ ฯเปฯ สมฺมาสมาธิ✎ ร่าง

sammādiṭṭhi …pe… sammāsamādhi.

vb4:78.4 #

อยํ วุจฺจติ ทุกฺขนิโรธคามินี ปฏิปทา✎ ร่าง

Ayaṁ vuccati “dukkhanirodhagāminī paṭipadā”.

vb4:78.5 #

อวเสสา ธมฺมา ทุกฺขนิโรธคามินิยา ปฏิปทาย สมฺปยุตฺตา ฯ✎ ร่าง

Avasesā dhammā dukkhanirodhagāminiyā paṭipadāya sampayuttā.