เล่ม ๓๙ — อภิธรรมปิฎก กถาวัตถุ ๒ ข้อ 858

เนื้อความทั้งข้อ

[๘๕๘] ปุริสินทรีย์จักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใด อุเปกขินทรีย์จักเกิด ขึ้นแก่สัตว์นั้นหรือ สัตว์เหล่าใด เป็นปุริสะ ไปปฏิสนธิในภพไรๆ ก็โดยภาวะนั่นแหละ มีโสมนัสเกิดขึ้นแล้ว จักปรินิพพาน ปุริสินทรีย์จักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น แต่ อุเปกขินทรีย์จักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ ปุริสินทรีย์จักเกิดขึ้น และอุเปก- *ขินทรีย์ก็จักเกิดขึ้นแก่สัตว์ทั้งหลาย นอกนี้ หรือว่า อุเปกขินทรีย์จักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ปุริสินทรีย์จักเกิด ขึ้นแก่สัตว์นั้น สัตว์เหล่าใดเข้าถึงรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพาน และสัตว์ เหล่าใดเป็นอิตถี ไปปฏิสนธิในภพไรๆ ก็โดยภาวะนั่นแหละ มีอุเบกขา เกิดขึ้นแล้ว จักปรินิพพาน อุเปกขินทรีย์จักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น แต่ปุริสินทรีย์ จักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ อุเปกขินทรีย์จักเกิดขึ้น และปุริสินทรีย์ ก็จักเกิดขึ้นแก่สัตว์ทั้งหลาย นอกนี้

ya10.2.1:1131.1 #

ยสฺส ปุริสินฺทฺริยํ อุปฺปชฺชิสฺสติ ตสฺส อุเปกฺขินฺทฺริยํ อุปฺปชฺชิสฺสตีติ✎ ร่าง

Yassa purisindriyaṁ uppajjissati tassa upekkhindriyaṁ uppajjissatīti?

ya10.2.1:1132.1 #

เย ปุริสา เอเตเนว ภาเวน กติจิ ภเว ทสฺเสตฺวา โสมนสฺเสน อุปปชฺชิตฺวา ปรินิพฺพายิสฺสนฺติ เตสํ ปุริสินฺทฺริยํ อุปฺปชฺชิสฺสติ โน จ เตสํ อุเปกฺขินฺทฺริยํ อุปฺปชฺชิสฺสติ อิตเรสํ ปุริสินฺทฺริยญฺจ อุปฺปชฺชิสฺสติ อุเปกฺขินฺทฺริยญฺจ อุปฺปชฺชิสฺสติ ฯ✎ ร่าง

Ye purisā eteneva bhāvena katici bhave dassetvā somanassena upapajjitvā parinibbāyissanti tesaṁ purisindriyaṁ uppajjissati, no ca tesaṁ upekkhindriyaṁ uppajjissati. Itaresaṁ tesaṁ purisindriyañca uppajjissati upekkhindriyañca uppajjissati.

ya10.2.1:1133.1 #

ยสฺส วา ปน อุเปกฺขินฺทฺริยํ อุปฺปชฺชิสฺสติ ตสฺส ปุริสินฺทฺริยํ อุปฺปชฺชิสฺสตีติ✎ ร่าง

Yassa vā pana upekkhindriyaṁ uppajjissati tassa purisindriyaṁ uppajjissatīti?

อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 119.279

ya10.2.1:1134.1 #

เย รูปาวจรํ อรูปาวจรํ อุปปชฺชิตฺวา ปรินิพฺพายิสฺสนฺติ ยา จ อิตฺถิโย เอเตเนว ภาเวน กติจิ ภเว ทสฺเสตฺวา อุเปกฺขาย อุปปชฺชิตฺวา ปรินิพฺพายิสฺสนฺติ เตสํ อุเปกฺขินฺทฺริยํ อุปฺปชฺชิสฺสติ โน จ เตสํ ปุริสินฺทฺริยํ อุปฺปชฺชิสฺสติ อิตเรสํ อุเปกฺขินฺทฺริยญฺจ อุปฺปชฺชิสฺสติ ปุริสินฺทฺริยญฺจ อุปฺปชฺชิสฺสติ ฯ✎ ร่าง

Ye rūpāvacaraṁ arūpāvacaraṁ upapajjitvā parinibbāyissanti yā ca itthiyo eteneva bhāvena katici bhave dassetvā upekkhāya upapajjitvā parinibbāyissanti tesaṁ upekkhindriyaṁ uppajjissati, no ca tesaṁ purisindriyaṁ uppajjissati. Itaresaṁ tesaṁ upekkhindriyañca uppajjissati purisindriyañca uppajjissati.