เล่ม ๔๐ — อภิธรรมปิฎก ยมก ๑ ข้อ 1176

เนื้อความทั้งข้อ

[๑๑๗๖] ธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนา เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุต ด้วยสุขเวทนา โดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยะ อนันตรูปนิสสยะ ปกตูปนิสสยะ ที่เป็น ปกตูปนิสสยะ ได้แก่ บุคคลอาศัยศรัทธาที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนา ให้ทานด้วยจิตที่สัมปยุต ด้วยสุขเวทนา ฯลฯ ก่อมานะ ถือทิฏฐิ บุคคลอาศัยศีลที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนา ฯลฯ อาศัยความปรารถนา ให้ทาน ด้วยจิตที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนา ฯลฯ ยังสมาบัติให้เกิดขึ้น ถือเอาสิ่งของที่เจ้าของไม่ได้ให้ด้วยจิต ที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนา ฯลฯ ฆ่าชาวนิคม ศรัทธา ฯลฯ ความปรารถนาที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนา กายวิญญาณที่สหรคตด้วย สุข เป็นปัจจัยแก่ความปรารถนาที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนา แก่กายวิญญาณที่สหรคตด้วยสุข แก่ขันธ์ ทั้งหลายที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนา โดยอุปนิสสยปัจจัย

patthana1.3:135.1 #

อทุกฺขมสุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตสฺส ธมฺมสฺส อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย อารมฺมณูปนิสฺสโย อนนฺตรูปนิสฺสโย ปกตูปนิสฺสโย ฯ✎ ร่าง

Adukkhamasukhāya vedanāya sampayutto dhammo sukhāya vedanāya sampayuttassa dhammassa upanissayapaccayena paccayo—ārammaṇūpanissayo, anantarūpanissayo, pakatūpanissayo …pe….

patthana1.3:136.1 #

ปกตูปนิสฺสโย: อทุกฺขมสุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตํ สทฺธํ อุปนิสฺสาย สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺเตน จิตฺเตน ทานํ เทติ ฯเปฯ มานํ ชปฺเปติ ทิฏฺฐึ คณฺหาติ อทุกฺขมสุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตํ สีลํ ... ฯเปฯ ... ปตฺถนํ อุปนิสฺสาย สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺเตน จิตฺเตน ทานํ เทติ ฯเปฯ สมาปตฺตึ อุปฺปาเทติ สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺเตน จิตฺเตน อทินฺนํ อาทิยติ ฯเปฯ นิคมฆาตํ กโรติ ฯ อทุกฺขมสุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตา สทฺธา ฯเปฯ ... ปตฺถนา สุขสหคตํ กายวิญฺญาณํ สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตาย สทฺธาย ฯเปฯ ... ปตฺถนาย สุขสหคตสฺส กายวิญฺญาณสฺส สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตกานํ ขนฺธานํ อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ✎ ร่าง

Pakatūpanissayo—adukkhamasukhāya vedanāya sampayuttaṁ saddhaṁ upanissāya sukhāya vedanāya sampayuttena cittena dānaṁ deti …pe… diṭṭhiṁ gaṇhāti. Adukkhamasukhāya vedanāya sampayuttaṁ sīlaṁ …pe… patthanaṁ upanissāya sukhāya vedanāya sampayuttena cittena dānaṁ deti …pe… samāpattiṁ uppādeti. Sukhāya vedanāya sampayuttena cittena adinnaṁ ādiyati …pe… nigamaghātaṁ karoti. Adukkhamasukhāya vedanāya sampayuttā saddhā …pe… patthanā sukhāya vedanāya sampayuttāya saddhāya …pe… patthanāya … sukhasahagatassa kāyaviññāṇassa sukhāya vedanāya sampayuttakānaṁ khandhānaṁ upanissayapaccayena paccayo.

อ้างอิงสยามรัฐ 40.392 · พุทธชยันตี 50.266