เล่ม ๔๐ — อภิธรรมปิฎก ยมก ๑ ข้อ 616

เนื้อความทั้งข้อ

[๖๑๖] อัพยากตธรรม เป็นปัจจัยแก่กุศลธรรม โดยอัตถิปัจจัย มีอย่างเดียว คือ ปุเรชาต ได้แก่พระเสขะหรือปุถุชน พิจารณาเห็นจักษุ โดยความ เป็นของไม่เที่ยง เป็นทุกข์ เป็นอนัตตา พระเสขะหรือปุถุชน พิจารณาเห็นโสตะ ฆานะ ชิวหา กาย รูป เสียง กลิ่น รส โผฏฐัพพะ หทยวัตถุ โดยความเป็นของไม่เที่ยง เป็นทุกข์ เป็นอนัตตา พระเสขะหรือปุถุชน เห็นรูปด้วยทิพพจักษุ พระเสขะหรือปุถุชน ฟังเสียงด้วยทิพพโสตธาตุ หทยวัตถุ เป็นปัจจัยแก่กุศลขันธ์ทั้งหลาย โดยอัตถิปัจจัย

patthana1.2:876.1 #

อพฺยากโต ธมฺโม กุสลสฺส ธมฺมสฺส อตฺถิปจฺจเยน ปจฺจโย ปุเรชาตํ: เสกฺขา วา ปุถุชฺชนา วา จกฺขุํ อนิจฺจโต ทุกฺขโต อนตฺตโต วิปสฺสนฺติ โสตํ ... ฆานํ ชิวฺหํ กายํ รูเป สทฺเท คนฺเธ รเส โผฏฺฐพฺเพ ... วตฺถุํ อนิจฺจโต ทุกฺขโต อนตฺตโต วิปสฺสนฺติ ทิพฺเพน จกฺขุนา รูปํ ปสฺสนฺติ ทิพฺพาย โสตธาตุยา สทฺทํ สุณนฺติ ฯ วตฺถุ กุสลานํ ขนฺธานํ อตฺถิปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ✎ ร่าง

Abyākato dhammo kusalassa dhammassa atthipaccayena paccayo. Purejātaṁ—sekkhā vā puthujjanā vā cakkhuṁ aniccato dukkhato anattato vipassanti … sotaṁ …pe… ghānaṁ …pe… jivhaṁ …pe… kāyaṁ …pe… rūpe …pe… sadde …pe… gandhe …pe… rase …pe… phoṭṭhabbe …pe… vatthuṁ aniccato dukkhato anattato vipassanti, dibbena cakkhunā rūpaṁ passanti, dibbāya sotadhātuyā saddaṁ suṇanti. Vatthu kusalānaṁ khandhānaṁ atthipaccayena paccayo.