เนื้อความทั้งข้อ
แปลไทย ฉบับหลวง
บาลีอักษรไทย
[๑๔๘] ครั้งนั้นแล พระผู้มีพระภาคทรงพระดำริเช่นนี้ว่า อัมพัฏฐมาณพผู้นี้ กล่าว
เหยียบย่ำพวกศากยะอย่างหนัก โดยเรียกว่า เป็นแต่พวกคฤหบดีแท้ๆ ถ้ากระไร เราจะพึง
ถามถึงโคตรเธอดูบ้าง
แล้วพระผู้มีพระภาค ได้ตรัสพระพุทธพจน์นี้กับอัมพัฏฐมาณพว่า
อัมพัฏฐะ เธอมีโคตรว่าอย่างไร?
กัณหายนโคตร ท่านโคดม.
อัมพัฏฐะ ก็เธอระลึกถึงโคตรเก่าแก่อันเป็นของมารดาบิดาดูเถิด พวกศากยะเป็นลูกเจ้า
เธอเป็นลูกนางทาสีของพวกศากยะ ก็พวกศากยะเขาพากันอ้างถึงพระเจ้าอุกกากราชว่าเป็น
บรรพบุรุษ.
▴ ย่อ
อถโข ภควโต เอตทโหสิ✎ ร่าง
Atha kho bhagavato etadahosi:
ครั้งนั้นแล พระผู้มีพระภาคทรงพระดำริเช่นนี้ว่า🤖 AI จับคู่
Then it occurred to the Buddha,
อติพาฬฺหํ โข อยํ อมฺพฏฺโฐ
มาณโว สเกฺยสุ อิพฺภาวาเทน นิมฺมเทติ ยนฺนูนาหํ โคตฺตํ ปุจฺเฉยฺยนฺติ ฯ✎ ร่าง
“atibāḷhaṁ kho ayaṁ ambaṭṭho māṇavo sakyesu ibbhavādena nimmādeti, yannūnāhaṁ gottaṁ puccheyyan”ti.
อัมพัฏฐมาณพผู้นี้ กล่าว
เหยียบย่ำพวกศากยะอย่างหนัก โดยเรียกว่า เป็นแต่พวกคฤหบดีแท้ๆ ถ้ากระไร เราจะพึง
ถามถึงโคตรเธอดูบ้าง🤖 AI จับคู่
“This Ambaṭṭha puts the Sakyans down way too much by calling them primitives. Why don’t I ask him about his own clan?”
อถโข ภควา อมฺพฏฺฐํ มาณวํ เอตทโวจ✎ ร่าง
Atha kho bhagavā ambaṭṭhaṁ māṇavaṁ etadavoca:
แล้วพระผู้มีพระภาค ได้ตรัสพระพุทธพจน์นี้กับอัมพัฏฐมาณพว่า🤖 AI จับคู่
So the Buddha said to him,
กถํโคตฺโตสิ อมฺพฏฺฐาติ ฯ✎ ร่าง
“kathaṁ gottosi, ambaṭṭhā”ti?
อัมพัฏฐะ เธอมีโคตรว่าอย่างไร?🤖 AI จับคู่
“What is your clan, Ambaṭṭha?”
กณฺหายโนหมสฺมิ โภ โคตมาติ ฯ✎ ร่าง
“Kaṇhāyanohamasmi, bho gotamā”ti.
กัณหายนโคตร ท่านโคดม🤖 AI จับคู่
“I am a Kaṇhāyana, worthy Gotama.”
โปราณํ โข ปน เต อมฺพฏฺฐ
มาตาเปตฺติกํ นาม โคตฺตํ อนุสฺสรโต อยฺยปุตฺตา สกฺยา ภวนฺติ
ทาสิปุตฺโต ตฺวมสิ สกฺยานํ✎ ร่าง
“Porāṇaṁ kho pana te, ambaṭṭha, mātāpettikaṁ nāmagottaṁ anussarato ayyaputtā sakyā bhavanti; dāsiputto tvamasi sakyānaṁ.
อัมพัฏฐะ ก็เธอระลึกถึงโคตรเก่าแก่อันเป็นของมารดาบิดาดูเถิด พวกศากยะเป็นลูกเจ้า
เธอเป็นลูกนางทาสีของพวกศากยะ🤖 AI จับคู่
“But, recollecting the ancient name and clan of your mother and father, the Sakyans were the children of the masters, while you’re descended from the son of a slavegirl of the Sakyans.
สกฺยา โข ปน อมฺพฏฺฐ ราชานํ
อุกฺกากํ ๑- ปิตามหํ ทหนฺติ ๒- ฯ✎ ร่าง
Sakyā kho pana, ambaṭṭha, rājānaṁ okkākaṁ pitāmahaṁ dahanti.
ก็พวกศากยะเขาพากันอ้างถึงพระเจ้าอุกกากราชว่าเป็น
บรรพบุรุษ🤖 AI จับคู่
But the Sakyans regard King Okkāka as their grandfather.