เอวํ วุตฺเต อเจโล กสฺสโป ภควนฺตํ เอตทโวจ✎ ร่าง
Evaṁ vutte, acelo kassapo bhagavantaṁ etadavoca:
เมื่อพระผู้มีพระภาคตรัสอย่างนี้แล้ว อเจลกกัสสปได้ทูลว่า ข้าแต่พระโคดม
ผู้เจริญ สามัญคุณทำได้ยาก พรหมัญคุณทำได้ยาก🤖 AI จับคู่
When he had spoken, Kassapa said to the Buddha,
ทุกฺกรํ โภ โคตม สามญฺญํ ทุกฺกรํ พฺรหฺมญฺญนฺติ ฯ✎ ร่าง
“dukkaraṁ, bho gotama, sāmaññaṁ dukkaraṁ brahmaññan”ti.
พระผู้มีพระภาคตรัสว่า ดูกรกัสสป ข้อนี้เป็นปกติในโลก ที่สามัญคุณทำได้ยาก
พรหมัญคุณทำได้ยาก🤖 AI จับคู่
“It’s hard, worthy Gotama, to be a true ascetic or a true brahmin.”
ปกติ โข
เอสา กสฺสป โลกสฺมึ ทุกฺกรํ สามญฺญํ ทุกฺกรํ พฺรหฺมญฺญนฺติ ฯ✎ ร่าง
“Pakati kho esā, kassapa, lokasmiṁ ‘dukkaraṁ sāmaññaṁ dukkaraṁ brahmaññan’ti.
“It’s typical, Kassapa, in this world to think that it’s hard to be a true ascetic or brahmin.
อเจลโก เจปิ กสฺสป โหติ มุตฺตาจาโร หตฺถาวเลขโน ฯเปฯ
อิติ เอวรูปํ อทฺธมาสิกํปิ ปริยายภตฺตโภชนานุโยคมนุยุตฺโต วิหรติ ฯ✎ ร่าง
Acelako cepi, kassapa, hoti, muttācāro, hatthāpalekhano …pe… iti evarūpaṁ addhamāsikampi pariyāyabhattabhojanānuyogamanuyutto viharati.
But someone might practice all those forms of mortification.
อิมาย จ กสฺสป มตฺตาย อิมินา จ ตโปปกฺกเมน สามญฺญํ วา
อภวิสฺส พฺรหฺมญฺญํ วา ทุกฺกรํ สุทุกฺกรํ เนตํ อภวิสฺส กลฺลํ
วจนาย✎ ร่าง
Imāya ca, kassapa, mattāya iminā tapopakkamena sāmaññaṁ vā abhavissa brahmaññaṁ vā dukkaraṁ sudukkaraṁ, netaṁ abhavissa kallaṁ vacanāya:
And if it was only because of just that much, only because of that course of fervent mortification that it was so very hard to be a true ascetic or brahmin, it wouldn’t be appropriate to say that
ทุกฺกรํ สามญฺญํ ทุกฺกรํ พฺรหฺมญฺญนฺติ✎ ร่าง
‘dukkaraṁ sāmaññaṁ dukkaraṁ brahmaññan’ti.
it’s hard to be a true ascetic or brahmin.
สกฺกา จ ปเนตํ
อภวิสฺส กาตุํ คหปตินา วา คหปติปุตฺเตน วา อนฺตมโส
กุมฺภทาสิยาปิ✎ ร่าง
Sakkā ca panetaṁ abhavissa kātuṁ gahapatinā vā gahapatiputtena vā antamaso kumbhadāsiyāpi:
For it would be quite possible for a householder or a householder’s child—or even the bonded maid who carries the water-jar—
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 1.152
หนฺทาหํ อเจลโก โหมิ มุตฺตาจาโร หตฺถาวเลขโน
ฯเปฯ อิติ เอวรูปํ อทฺธมาสิกํปิ ปริยายภตฺตโภชนานุโยคมนุยุตฺโต
วิหรามีติ ฯ✎ ร่าง
‘handāhaṁ acelako homi, muttācāro, hatthāpalekhano …pe… iti evarūpaṁ addhamāsikampi pariyāyabhattabhojanānuyogamanuyutto viharāmī’ti.
to practice all those forms of mortification.
ยสฺมา จ โข กสฺสป อญฺญเตฺรว อิมาย จ มตฺตาย
อญฺญตฺร อิมินา จ ตโปปกฺกเมน สามญฺญํ วา โหติ พฺรหฺมญฺญํ
@เชิงอรรถ: * มีการแก้ไขคำ ภกฺขุ เป็น ภิกฺขุ
วา ทุกฺกรํ สุทุกฺกรํ ตสฺมา เอตํ กลฺลํ วจนาย✎ ร่าง
Yasmā ca kho, kassapa, aññatreva imāya mattāya aññatra iminā tapopakkamena sāmaññaṁ vā hoti brahmaññaṁ vā dukkaraṁ sudukkaraṁ, tasmā etaṁ kallaṁ vacanāya:
It’s because there’s something other than just that much, something other than that course of fervent mortification that it’s so very hard to be a true ascetic or brahmin. And that’s why it is appropriate to say that
อ้างอิงPTS 1.169 · สยามรัฐ 9.214 · พุทธชยันตี 7.370
ทุกฺกรํ สามญฺญํ
ทุกฺกรํ พฺรหฺมญฺญนฺติ ฯ✎ ร่าง
‘dukkaraṁ sāmaññaṁ dukkaraṁ brahmaññan’ti.
it’s hard to be a true ascetic or brahmin.
ยโต โข กสฺสป ภิกฺขุ อเวรํ อพฺยาปชฺฌํ
เมตฺตจิตฺตํ ภาเวติ อาสวานญฺจ ขยา อนาสวญฺเจโตวิมุตฺตึ
ปญฺญาวิมุตฺตึ ทิฏฺเฐ ว ธมฺเม สยํ อภิญฺญา สจฺฉิกตฺวา อุปสมฺปชฺช
วิหรติ ฯ✎ ร่าง
Yato kho, kassapa, bhikkhu averaṁ abyāpajjaṁ mettacittaṁ bhāveti, āsavānañca khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati.
Take a mendicant who develops a heart of love, free of enmity and ill will. And they realize the undefiled freedom of heart and freedom by wisdom in this very life, and live having realized it with their own insight due to the ending of defilements.
อยํ วุจฺจติ กสฺสป ภิกฺขุ สมโณ อิติปิ พฺราหฺมโณ อิติปิ ฯ✎ ร่าง
Ayaṁ vuccati, kassapa, bhikkhu samaṇo itipi brāhmaṇo itipi.
When they achieve this, they’re a mendicant who is called a ‘true ascetic’ and also ‘a true brahmin’. …”
สากภกฺโข เจปิ กสฺสป โหติ สามากภกฺโข ฯเปฯ
วนมูลผลาหาโร ยาเปติ ปวตฺตผลโภชี ฯ✎ ร่าง
Sākabhakkho cepi, kassapa, hoti, sāmākabhakkho …pe… vanamūlaphalāhāro yāpeti pavattaphalabhojī.
อิมาย จ กสฺสป มตฺตาย
อิมินา จ ตโปปกฺกเมน สามญฺญํ วา อภวิสฺส พฺรหฺมญฺญํ วา
ทุกฺกรํ สุทุกฺกรํ เนตํ อภวิสฺส กลฺลํ วจนาย✎ ร่าง
Imāya ca, kassapa, mattāya iminā tapopakkamena sāmaññaṁ vā abhavissa brahmaññaṁ vā dukkaraṁ sudukkaraṁ, netaṁ abhavissa kallaṁ vacanāya:
ทุกฺกรํ สามญฺญํ
ทุกฺกรํ พฺรหฺมญฺญนฺติ ฯ✎ ร่าง
‘dukkaraṁ sāmaññaṁ dukkaraṁ brahmaññan’ti.
สกฺกา จ ปเนตํ อภวิสฺส กาตุํ คหปตินา
วา คหปติปุตฺเตน วา อนฺตมโส กุมฺภทาสิยาปิ✎ ร่าง
Sakkā ca panetaṁ abhavissa kātuṁ gahapatinā vā gahapatiputtena vā antamaso kumbhadāsiyāpi:
หนฺทาหํ สากภกฺโข
โหมิ สามากภกฺโข วา ฯเปฯ วนมูลผลาหาโร ยาเปมิ ปวตฺตผลโภชีติ ฯ✎ ร่าง
‘handāhaṁ sākabhakkho vā homi, sāmākabhakkho vā …pe… vanamūlaphalāhāro yāpemi pavattaphalabhojī’ti.
ยสฺมา จ โข กสฺสป อญฺญเตฺรว อิมาย มตฺตาย
อญฺญตฺร อิมินา จ ตโปปกฺกเมน สามญฺญํ วา โหติ พฺรหฺมญฺญํ
วา ทุกฺกรํ สุทุกฺกรํ ตสฺมา เอตํ กลฺลํ วจนาย✎ ร่าง
Yasmā ca kho, kassapa, aññatreva imāya mattāya aññatra iminā tapopakkamena sāmaññaṁ vā hoti brahmaññaṁ vā dukkaraṁ sudukkaraṁ, tasmā etaṁ kallaṁ vacanāya:
ทุกฺกรํ สามญฺญํ
ทุกฺกรํ พฺรหฺมญฺญนฺติ ฯ✎ ร่าง
‘dukkaraṁ sāmaññaṁ dukkaraṁ brahmaññan’ti.
ยโต โข กสฺสป ภิกฺขุ อเวรํ อพฺยาปชฺฌํ
เมตฺตจิตฺตํ ภาเวติ อาสวานญฺจ ขยา อนาสวญฺเจโตวิมุตฺตึ
ปญฺญาวิมุตฺตึ ทิฏฺเฐ ว ธมฺเม สยํ อภิญฺญา สจฺฉิกตฺวา อุปสมฺปชฺช
วิหรติ ฯ✎ ร่าง
Yato kho, kassapa, bhikkhu averaṁ abyāpajjaṁ mettacittaṁ bhāveti, āsavānañca khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati.
อยํ วุจฺจติ กสฺสป ภิกฺขุ สมโณ อิติปิ พฺราหฺมโณ อิติปิ ฯ✎ ร่าง
Ayaṁ vuccati, kassapa, bhikkhu samaṇo itipi brāhmaṇo itipi.
สาณานิ เจปิ กสฺสป ธาเรติ มสาณานิปิ ธาเรติ ฯเปฯ
สายํ ตติยกํปิ อุทโกโรหนานุโยคมนุยุตฺโต วิหรติ ฯ✎ ร่าง
Sāṇāni cepi, kassapa, dhāreti, masāṇānipi dhāreti …pe… sāyatatiyakampi udakorohanānuyogamanuyutto viharati.
อ้างอิงสยามรัฐ 9.215 · ฉัฏฐสังคายนา 1.153
อิมาย จ
กสฺสป มตฺตาย อิมินา จ ตโปปกฺกเมน สามญฺญํ วา อภวิสฺส
พฺรหฺมญฺญํ วา ทุกฺกรํ สุทุกฺกรํ เนตํ อภวิสฺส กลฺลํ วจนาย✎ ร่าง
Imāya ca, kassapa, mattāya iminā tapopakkamena sāmaññaṁ vā abhavissa brahmaññaṁ vā dukkaraṁ sudukkaraṁ, netaṁ abhavissa kallaṁ vacanāya:
ทุกฺกรํ
สามญฺญํ ทุกฺกรํ พฺรหฺมญฺญนฺติ ฯ✎ ร่าง
‘dukkaraṁ sāmaññaṁ dukkaraṁ brahmaññan’ti.
สกฺกา จ ปเนตํ อภวิสฺส กาตุํ
คหปตินา วา คหปติปุตฺเตน วา อนฺตมโส กุมฺภทาสิยาปิ✎ ร่าง
Sakkā ca panetaṁ abhavissa kātuṁ gahapatinā vā gahapatiputtena vā antamaso kumbhadāsiyāpi:
หนฺทาหํ
สาณานิปิ ธาเรมิ มสาณานิปิ ธาเรมิ ฯเปฯ สายํ ตติยกํปิ
อุทโกโรหนานุโยคมนุยุตฺโต วิหรามีติ ฯ✎ ร่าง
‘handāhaṁ sāṇānipi dhāremi, masāṇānipi dhāremi …pe… sāyatatiyakampi udakorohanānuyogamanuyutto viharāmī’ti.
ยสฺมา จ โข กสฺสป อญฺญเตฺรว อิมาย จ มตฺตาย
อญฺญตฺร อิมินา จ ตโปปกฺกเมน สามญฺญํ วา โหติ พฺรหฺมญฺญํ
วา ทุกฺกรํ สุทุกฺกรํ ตสฺมา เอตํ กลฺลํ วจนาย✎ ร่าง
Yasmā ca kho, kassapa, aññatreva imāya mattāya aññatra iminā tapopakkamena sāmaññaṁ vā hoti brahmaññaṁ vā dukkaraṁ sudukkaraṁ, tasmā etaṁ kallaṁ vacanāya:
ทุกฺกรํ สามญฺญํ
ทุกฺกรํ พฺรหฺมญฺญนฺติ ฯ✎ ร่าง
‘dukkaraṁ sāmaññaṁ dukkaraṁ brahmaññan’ti.
ยโต โข กสฺสป ภิกฺขุ อเวรํ อพฺยาปชฺฌํ
เมตฺตจิตฺตํ ภาเวติ อาสวานญฺจ ขยา อนาสวญฺเจโตวิมุตฺตึ
ปญฺญาวิมุตฺตึ ทิฏฺเฐ ว ธมฺเม สยํ อภิญฺญา สจฺฉิกตฺวา อุปสมฺปชฺช
วิหรติ ฯ✎ ร่าง
Yato kho, kassapa, bhikkhu averaṁ abyāpajjaṁ mettacittaṁ bhāveti, āsavānañca khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati.
อยํ วุจฺจติ กสฺสป ภิกฺขุ สมโณ อิติปิ พฺราหฺมโณ อิติปีติ ฯ✎ ร่าง
Ayaṁ vuccati, kassapa, bhikkhu samaṇo itipi brāhmaṇo itipī”ti.