กตเม จ ถปติ กุสลา สีลา ฯ✎ ร่าง
Katame ca, thapati, kusalā sīlā?
And what are skillful behaviors?
กุสลํ กายกมฺมํ
กุสลํ วจีกมฺมํ อาชีวปาริสุทฺธึปิ โข อหํ ถปติ สีลสฺมึ วทามิ✎ ร่าง
Kusalaṁ kāyakammaṁ, kusalaṁ vacīkammaṁ, ājīvaparisuddhampi kho ahaṁ, thapati, sīlasmiṁ vadāmi.
Skillful deeds by way of body and speech, and purified livelihood are included in behavior, I say.
อิเม วุจฺจนฺติ ถปติ กุสลา สีลา ฯ✎ ร่าง
Ime vuccanti, thapati, kusalā sīlā.
These are called skillful behaviors.
อิเม จ ถปติ กุสลา สีลา
กึสมุฏฺฐานา ฯ✎ ร่าง
Ime ca, thapati, kusalā sīlā kiṁsamuṭṭhānā?
And where do these skillful behaviors stem from?
สมุฏฺฐานมฺปิ เนสํ วุตฺตํ ฯ✎ ร่าง
Samuṭṭhānampi nesaṁ vuttaṁ.
Where they stem from has been stated.
จิตฺตสมุฏฺฐานาติสฺส
วจนียํ ฯ✎ ร่าง
‘Cittasamuṭṭhānā’tissa vacanīyaṁ.
You should say that they stem from the mind.
กตมํ จิตฺตํ ฯ✎ ร่าง
Katamaṁ cittaṁ?
What mind?
จิตฺตมฺปิ หิ พหุ อเนกวิธํ นานปฺปการกํ✎ ร่าง
Cittampi hi bahuṁ anekavidhaṁ nānappakārakaṁ.
The mind takes many and diverse forms.
ยํ จิตฺตํ วีตราคํ วีตโทสํ วีตโมหํ อิโตสมุฏฺฐานา กุสลา
สีลา ฯ✎ ร่าง
Yaṁ cittaṁ vītarāgaṁ vītadosaṁ vītamohaṁ, itosamuṭṭhānā kusalā sīlā.
But skillful behaviors stem from a mind that is free from greed, hate, and delusion.
อิเม จ ถปติ กุสลา สีลา กุหึ อปริเสสา นิรุชฺฌนฺติ ฯ✎ ร่าง
Ime ca, thapati, kusalā sīlā kuhiṁ aparisesā nirujjhanti?
And where do these skillful behaviors cease without remainder?
นิโรโธปิ เนสํ วุตฺโต ฯ✎ ร่าง
Nirodhopi nesaṁ vutto.
Their cessation has also been stated.
อิธ ถปติ ภิกฺขุ สีลวา โหติ โน จ
สีลมโย✎ ร่าง
Idha, thapati, bhikkhu sīlavā hoti no ca sīlamayo,
It’s when a mendicant behaves ethically, but they are not determined by ethical behavior.
ตญฺจ เจโตวิมุตฺตึ ปญฺญาวิมุตฺตึ ยถาภูตํ ปชานาติ
ยตฺถสฺส เต กุสลา สีลา อปริเสสา นิรุชฺฌนฺติ ฯ✎ ร่าง
tañca cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ yathābhūtaṁ pajānāti; yatthassa te kusalā sīlā aparisesā nirujjhanti.
And they truly understand the freedom of heart and freedom by wisdom where these skillful behaviors cease without remainder.
กถํ ปฏิปนฺโน จ ถปติ กุสลานํ สีลานํ นิโรธาย
ปฏิปนฺโน โหติ ฯ✎ ร่าง
Kathaṁ paṭipanno ca, thapati, kusalānaṁ sīlānaṁ nirodhāya paṭipanno hoti?
And how is someone practicing for the cessation of skillful behaviors?
อ้างอิงสยามรัฐ 13.349
อิธ ถปติ ภิกฺขุ อนุปฺปนฺนานํ ปาปกานํ อกุสลานํ
ธมฺมานํ อนุปฺปาทาย ฉนฺทํ ชเนติ วายมติ วิริยํ อารภติ จิตฺตํ ปคฺคณฺหาติ
ปทหติ✎ ร่าง
Idha, thapati, bhikkhu anuppannānaṁ pāpakānaṁ akusalānaṁ dhammānaṁ anuppādāya chandaṁ janeti vāyamati vīriyaṁ ārabhati cittaṁ paggaṇhāti padahati;
It’s when a mendicant generates enthusiasm, tries, makes an effort, exerts the mind, and strives so that bad, unskillful qualities don’t arise …
อุปฺปนฺนานํ ปาปกานํ อกุสลานํ ธมฺมานํ ปหานาย ฯเปฯ✎ ร่าง
uppannānaṁ pāpakānaṁ akusalānaṁ dhammānaṁ pahānāya …pe…
so that unskillful qualities are given up …
อนุปฺปนฺนานํ กุสลานํ ธมฺมานํ อุปฺปาทาย ฯเปฯ✎ ร่าง
anuppannānaṁ kusalānaṁ dhammānaṁ uppādāya …pe…
so that skillful qualities arise …
อุปฺปนฺนานํ กุสลานํ
ธมฺมานํ ฐิติยา อสมฺโมสาย ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย ภาวนาย
ปาริปูริยา ฉนฺทํ ชเนติ วายมติ วิริยํ อารภติ จิตฺตํ ปคฺคณฺหาติ
ปทหติ ฯ✎ ร่าง
uppannānaṁ kusalānaṁ dhammānaṁ ṭhitiyā asammosāya bhiyyobhāvāya vepullāya bhāvanāya pāripūriyā chandaṁ janeti vāyamati vīriyaṁ ārabhati cittaṁ paggaṇhāti padahati.
so that skillful qualities that have arisen remain, are not lost, but increase, mature, and are fulfilled by development.
เอวํ ปฏิปนฺโน โข ถปติ กุสลานํ สีลานํ นิโรธาย
ปฏิปนฺโน โหติ ฯ✎ ร่าง
Evaṁ paṭipanno kho, thapati, kusalānaṁ sīlānaṁ nirodhāya paṭipanno hoti.
Someone practicing like this is practicing for the cessation of skillful behaviors.