อถ โข ทีฆตปสฺสี นิคนฺโถ เยน อุปาลิสฺส คหปติสฺส
นิเวสนํ เตนุปสงฺกมิ ฯ✎ ร่าง
Atha kho dīghatapassī nigaṇṭho yena upālissa gahapatissa nivesanaṁ tenupasaṅkami.
Then Dīgha Tapassī went to Upāli’s home.
อ้างอิงPTS 1.382 · สยามรัฐ 13.71 · ฉัฏฐสังคายนา 13.51 · พุทธชยันตี 11.74
อทฺทสา โข โทวาริโก ทีฆตปสฺสึ
นิคนฺถํ ทูรโตว อาคจฺฉนฺตํ✎ ร่าง
Addasā kho dovāriko dīghatapassiṁ nigaṇṭhaṁ dūratova āgacchantaṁ.
The gatekeeper saw him coming off in the distance
ทิสฺวาน ทีฆตปสฺสึ นิคนฺถํ เอตทโวจ✎ ร่าง
Disvāna dīghatapassiṁ nigaṇṭhaṁ etadavoca:
and said to him,
ติฏฺฐ ภนฺเต มา ปาวิสิ✎ ร่าง
“tiṭṭha, bhante, mā pāvisi.
“Wait, sir, do not enter.
อชฺชตคฺเค อุปาลิ คหปติ สมณสฺส
โคตมสฺส สาวกตฺตํ อุปคโต✎ ร่าง
Ajjatagge upāli gahapati samaṇassa gotamassa sāvakattaṁ upagato.
From now on the householder Upāli has become a disciple of the ascetic Gotama.
อาวฏํ ทฺวารํ นิคนฺถานํ นิคนฺถีนํ
อนาวฏํ ทฺวารํ ภควโต สาวกานํ ภิกฺขูนํ ภิกฺขุนีนํ อุปาสกานํ
@เชิงอรรถ: ๑ โป. สจฺจํ ฯ
อุปาสิกานํ✎ ร่าง
Āvaṭaṁ dvāraṁ nigaṇṭhānaṁ nigaṇṭhīnaṁ, anāvaṭaṁ dvāraṁ bhagavato bhikkhūnaṁ bhikkhunīnaṁ upāsakānaṁ upāsikānaṁ.
His gate is closed to Jain monks and nuns, and opened for the Buddha’s monks, nuns, laymen, and laywomen.
สเจ เต ภนฺเต ปิณฺฑเกน อตฺโถ เอตฺเถว ติฏฺฐ
เอตฺเถว เต อาหริสฺสนฺตีติ ฯ✎ ร่าง
Sace te, bhante, piṇḍakena attho, ettheva tiṭṭha, ettheva te āharissantī”ti.
If you require almsfood, wait here, they will bring it to you.”
น เม อาวุโส ปิณฺฑเกน อตฺโถติ
วตฺวา ตโต ปฏินิวตฺติตฺวา เยน นิคนฺโถ นาฏปุตฺโต เตนุปสงฺกมิ
อุปสงฺกมิตฺวา นิคนฺถํ นาฏปุตฺตํ เอตทโวจ✎ ร่าง
“Na me, āvuso, piṇḍakena attho”ti vatvā tato paṭinivattitvā yena nigaṇṭho nāṭaputto tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā nigaṇṭhaṁ nāṭaputtaṁ etadavoca:
Saying, “No, worthy man, I do not require almsfood,” he turned back and went to the Jain Ñātika and said to him,
สจฺจํเยว โข ภนฺเต
ยํ อุปาลิ คหปติ สมณสฺส โคตมสฺส สาวกตฺตํ อุปคโต เอตํ
โข เต อหํ ภนฺเต นาลตฺถํ น โข เม ตํ ๑- ภนฺเต รุจฺจติ ยํ
อุปาลิ คหปติ สมณสฺส โคตมสฺส วาทํ อาโรเปยฺย สมโณ หิ
ภนฺเต โคตโม มายาวี อาวฏฺฏนึ มายํ ชานาติ ยาย อญฺญติตฺถิยานํ
สาวเก อาวฏฺเฏตีติ อาวฏฺโฏ โข เต ภนฺเต อุปาลิ คหปติ สมเณน
โคตเมน อาวฏฺฏนิยา มายายาติ ฯ อฏฺฐานํ โข เอตํ ๒- ทีฆตปสฺสิ
อนวกาโส ยํ อุปาลิ คหปติ สมณสฺส โคตมสฺส สาวกตฺตํ อุปคจฺเฉยฺย
ฐานญฺจ โข เอตํ วิชฺชติ ยํ สมโณ โคตโม อุปาลิสฺส คหปติสฺส
สาวกตฺตํ อุปคจฺเฉยฺยาติ ฯ
{๗๗.๑} ทุติยมฺปิ โข ๓- ทีฆตปสฺสี นิคนฺโถ นิคนฺถํ นาฏปุตฺตํ
เอตทโวจ สจฺจํเยว โข ภนฺเต ยํ อุปาลิ คหปติ สมณสฺส โคตมสฺส
สาวกตฺตํ อุปคโต✎ ร่าง
“saccaṁyeva kho, bhante, yaṁ upāli gahapati samaṇassa gotamassa sāvakattaṁ upagato.
“Sir, it’s really true that Upāli has become Gotama’s disciple.
เอตํ โข เต อหํ ภนฺเต นาลตฺถํ น โข เม ภนฺเต
รุจฺจติ ยํ อุปาลิ คหปติ สมณสฺส โคตมสฺส วาทํ อาโรเปยฺย✎ ร่าง
Etaṁ kho te ahaṁ, bhante, nālatthaṁ, na kho me, bhante, ruccati yaṁ upāli gahapati samaṇassa gotamassa vādaṁ āropeyya.
Sir, I couldn’t get you to accept that it wasn’t a good idea for the householder Upāli to rebut the ascetic Gotama’s doctrine.
สมโณ หิ ภนฺเต โคตโม มายาวี อาวฏฺฏนึ มายํ ชานาติ ยาย
อญฺญติตฺถิยานํ สาวเก อาวฏฺเฏตีติ✎ ร่าง
Samaṇo hi, bhante, gotamo māyāvī āvaṭṭaniṁ māyaṁ jānāti yāya aññatitthiyānaṁ sāvake āvaṭṭetīti.
For the ascetic Gotama is deceitful. He knows a conversion trick, and uses it to convert the disciples of other religions.
อาวฏฺโฏ โข เต ภนฺเต
@เชิงอรรถ: ๑ ม. อยํ ปาโฐ นตฺถิ ฯ ๒ ยุ. ม. ทีฆอิติ น ทิสฺสติ ฯ@๓ โป. ยุ. ทุติยมฺปิ โข...ตติยมฺปิ โข ทีฆตปสฺสีติ ทิสฺสติ ฯ
อุปาลิ คหปติ สมเณน โคตเมน อาวฏฺฏนิยา มายายาติ ฯ✎ ร่าง
Āvaṭṭo kho te, bhante, upāli gahapati samaṇena gotamena āvaṭṭaniyā māyāyā”ti.
The householder Upāli has been converted by the ascetic Gotama’s conversion trick!”
อฏฺฐานํ โข เอตํ ตปสฺสิ อนวกาโส ยํ อุปาลิ คหปติ สมณสฺส
โคตมสฺส สาวกตฺตํ อุปคจฺเฉยฺย✎ ร่าง
“Aṭṭhānaṁ kho etaṁ, tapassi, anavakāso yaṁ upāli gahapati samaṇassa gotamassa sāvakattaṁ upagaccheyya.
“It is impossible, Tapassī, it cannot happen that Upāli could become Gotama’s disciple.
ฐานญฺจ โข เอตํ วิชฺชติ ยํ สมโณ
โคตโม อุปาลิสฺส คหปติสฺส สาวกตฺตํ อุปคจฺเฉยฺย✎ ร่าง
Ṭhānañca kho etaṁ vijjati yaṁ samaṇo gotamo upālissa gahapatissa sāvakattaṁ upagaccheyyā”ti.
But it is possible that Gotama could become Upāli’s disciple.”
—
Dutiyampi kho dīghatapassī nigaṇṭho nigaṇṭhaṁ nāṭaputtaṁ etadavoca:
For a second time …
—
“saccaṁyeva, bhante …pe…
—
upālissa gahapatissa sāvakattaṁ upagaccheyyā”ti.
—
Tatiyampi kho dīghatapassī nigaṇṭho nigaṇṭhaṁ nāṭaputtaṁ etadavoca:
and a third time, Dīgha Tapassī told the Jain Ñātika
—
“saccaṁyeva kho, bhante …
that it was really true.
—
pe…
“It is impossible …
—
upālissa gahapatissa sāvakattaṁ upagaccheyyā”ti.
—
“Handa cāhaṁ, tapassi, gacchāmi yāva cāhaṁ sāmaṁyeva jānāmi yadi vā upāli gahapati samaṇassa gotamassa sāvakattaṁ upagato yadi vā no”ti.
Well, Tapassī, I’d better go and find out for myself whether or not Upāli has become Gotama’s disciple.”