เล่ม ๑๔ — มัชฌิมนิกาย อุปริปัณณาสก์ ข้อ 813

เนื้อความทั้งข้อ

[๘๑๓] ก็ข้อที่เรากล่าวดังนี้ว่า พึงทราบอายตนะภายนอก ๖ นั่น เรา อาศัยอะไรกล่าวแล้ว ได้แก่ อายตนะคือรูป อายตนะคือเสียง อายตนะคือกลิ่น อายตนะคือรส อายตนะคือโผฏฐัพพะ อายตนะคือธรรมารมณ์ ข้อที่เรากล่าว ดังนี้ว่า พึงทราบอายตนะภายนอก ๖ นั่น เราอาศัยอายตนะดังนี้ กล่าวแล้ว นี้ ธรรมหมวดหก หมวดที่ ๒ ฯ

mn148:5.1 #

ฉ พาหิรานิ อายตนานิ เวทิตพฺพานีติ✎ ร่าง

‘Cha bāhirāni āyatanāni veditabbānī’ti—

‘The six exterior sense fields should be understood.’

อ้างอิงPTS 3.281 · สยามรัฐ 14.510

mn148:5.2 #

อิติ โข ปเนตํ วุตฺตํ ฯ กิญฺเจตํ ปฏิจฺจํ วุตฺตํ ฯ✎ ร่าง

iti kho panetaṁ vuttaṁ. Kiñcetaṁ paṭicca vuttaṁ?

That’s what I said, but why did I say it?

mn148:5.3 #

รูปายตนํ สทฺทายตนํ คนฺธายตนํ รสายตนํ โผฏฺฐพฺพายตนํ ธมฺมายตนํ ฯ✎ ร่าง

Rūpāyatanaṁ, saddāyatanaṁ, gandhāyatanaṁ, rasāyatanaṁ, phoṭṭhabbāyatanaṁ, dhammāyatanaṁ.

There are the sense fields of sights, sounds, smells, tastes, touches, and ideas.

mn148:5.4 #

ฉ พาหิรานิ อายตนานิ เวทิตพฺพานีติ✎ ร่าง

‘Cha bāhirāni āyatanāni veditabbānī’ti—

‘The six exterior sense fields should be understood.’

mn148:5.5 #

อิติ ยนฺตํ วุตฺตํ อิทเมตํ ปฏิจฺจ วุตฺตํ ฯ✎ ร่าง

iti yaṁ taṁ vuttaṁ, idametaṁ paṭicca vuttaṁ.

That’s what I said, and this is why I said it.

mn148:5.6 #

อิทํ ทุติยํ ฉกฺกํ ฯ✎ ร่าง

Idaṁ dutiyaṁ chakkaṁ.

This is the second set of six.