เนื้อความทั้งข้อ
[๕๖๔] ... ดูกรภิกษุทั้งหลาย เรากำหนดรู้ใจด้วยใจแล้ว ย่อมรู้บุคคล
บางคนในโลกนี้อย่างนี้ว่า แม้เพราะแท่งทองคำเป็นเหตุ ... ฯ
... ดูกรภิกษุทั้งหลาย เรากำหนดใจด้วยใจแล้ว ย่อมรู้บุคคลบางคนใน
โลกนี้อย่างนี้ว่า แม้เพราะร้อยแห่งแท่งทองคำเป็นเหตุ ... ฯ
... ดูกรภิกษุทั้งหลาย เรากำหนดรู้ใจด้วยใจแล้ว ย่อมรู้บุคคลบางคนใน
โลกนี้อย่างนี้ว่า แม้เพราะแท่งแห่งทองสิงคิเป็นเหตุ ... ฯ
... ดูกรภิกษุทั้งหลาย เรากำหนดรู้ใจด้วยใจแล้ว ย่อมรู้บุคคลบางคนใน
โลกนี้อย่างนี้ว่า แม้เพราะร้อยแท่งแห่งทองสิงคิเป็นเหตุ ... ฯ
... ดูกรภิกษุทั้งหลาย เรากำหนดรู้ใจด้วยใจแล้ว ย่อมรู้บุคคลบางคนใน
โลกนี้อย่างนี้ว่า แม้เพราะแผ่นดินที่เต็มด้วยทองเป็นเหตุ ... ฯ
... ดูกรภิกษุทั้งหลาย เรากำหนดรู้ใจด้วยใจแล้ว ย่อมรู้บุคคลบางคนใน
โลกนี้อย่างนี้ว่า แม้เพราะเห็นแก่ของกำนัลเพียงเล็กน้อยเป็นเหตุ ... ฯ
... ดูกรภิกษุทั้งหลาย เรากำหนดรู้ใจด้วยใจแล้ว ย่อมรู้บุคคลบางคนใน
โลกนี้อย่างนี้ว่า แม้เพราะเหตุแห่งชีวิตเป็นเหตุ ... ฯ
... ดูกรภิกษุทั้งหลาย เรากำหนดรู้ใจด้วยใจแล้ว ย่อมรู้บุคคลบางคนใน
โลกนี้อย่างนี้ว่า แม้เพราะนางงามประจำชนบทเป็นเหตุ ท่านผู้นี้ก็ไม่จงใจพูดมุสา
แต่สมัยต่อมา เราเห็นเขาถูกลาภ สักการะและชื่อเสียงครอบงำย่ำยีจิตแล้ว ก็
กล่าวมุสาทั้งที่รู้ได้ ดูกรภิกษุทั้งหลาย ลาภ สักการะและชื่อเสียง ทารุณ ฯลฯ
อย่างนี้แล เธอทั้งหลายพึงศึกษาอย่างนี้แหละ ฯ
๑. สุวัณณปาติสูตร ๒. รูปิยปาติสูตร ๓. สุวัณณนิกขสูตร
๔. สุวัณณนิกขสตสูตร ๕. สิงคินิกขสูตร ๖. สังคินิกขสต
สูตร ๗. ปฐวีสูตร ๘. อามิสกิญจิกขสูตร ๙. ชีวิตสูตร
๑๐. ชนปทกัลยาณีสูตร ฯ
สาวตฺถิยํ วิหรติ✎ ร่าง
Sāvatthiyaṁ viharati.
At Sāvatthī.
อ้างอิงPTS 2.234 · สยามรัฐ 16.275 · พุทธชยันตี 14.356
อิธาหํ ภิกฺขเว เอกจฺจํ ปุคฺคลํ
เอวํ เจตสา เจโต ปริจฺจ ปชานามิ✎ ร่าง
“Idhāhaṁ, bhikkhave, ekaccaṁ puggalaṁ evaṁ cetasā ceto paricca pajānāmi:
“Mendicants, when I’ve comprehended the mind of a certain individual, I understand:
น วายมายสฺมา สุวณฺณนิกฺขสฺสปิ
@เชิงอรรถ: ๑ ม. ยุ. จายมายสฺมา ฯ เอวมุปริปิ ฯ
เหตุ✎ ร่าง
‘na cāyamāyasmā suvaṇṇanikkhassāpi hetu …pe…
‘This venerable would not tell a deliberate lie even for the sake of a gold ingot.’ …”
สุวณฺณนิกฺขสตสฺสปิ เหตุ✎ ร่าง
suvaṇṇanikkhasatassāpi hetu …
“‘… for the sake of a hundred gold ingots.’ …”
สิงฺคินิกฺขสฺสปิ เหตุ✎ ร่าง
siṅgīnikkhassāpi hetu …
“‘… for the sake of a mountain of gold.’ …”
สิงฺคินิกฺขสตสฺสปิ เหตุ✎ ร่าง
siṅgīnikkhasatassāpi hetu …
“‘… for the sake of a hundred mountains of gold.’ …”
ปฐวิยาปิ ชาตรูปปริปูราย เหตุ✎ ร่าง
pathaviyāpi jātarūpaparipūrāya hetu …
“‘… for the sake of the whole earth full of gold.’ …”
อามิสกิญฺจิกฺขเหตุปิ✎ ร่าง
āmisakiñcikkhahetupi …
“‘… for any kind of material reward.’ …”
ชีวิตเหตุปิ✎ ร่าง
jīvitahetupi …
“‘… for the sake of life.’ …”
ชนปทกลฺยาณิยาปิ เหตุ
สมฺปชานมุสา ภาเสยฺยาติ✎ ร่าง
janapadakalyāṇiyāpi hetu sampajānamusā bhāseyyā’ti.
“‘… for the sake of the finest lady in the land.’
ตเมนํ ปสฺสามิ อปเรน สมเยน
ลาภสกฺการสิโลเกน อภิภูตํ ปริยาทินฺนจิตฺตํ สมฺปชานมุสา
ภาสนฺตํ ฯ✎ ร่าง
Tamenaṁ passāmi aparena samayena lābhasakkārasilokena abhibhūtaṁ pariyādiṇṇacittaṁ sampajānamusā bhāsantaṁ.
But some time later I see them tell a deliberate lie because their mind is overcome and overwhelmed by possessions, honor, and popularity.
เอวํ ทารุโณ โข ภิกฺขเว ลาภสกฺการสิโลโก ฯเปฯ✎ ร่าง
Evaṁ dāruṇo kho, bhikkhave, lābhasakkārasiloko …pe…
So grim are possessions, honor, and popularity. …”
เอวญฺหิ โว ภิกฺขเว สิกฺขิตพฺพนฺติ ฯ✎ ร่าง
evañhi vo, bhikkhave, sikkhitabban”ti.
ทุติยวคฺโค ทุติโย ฯ✎ ร่าง
Dutiyo vaggo.
ตสฺส อุทฺทานํ✎ ร่าง
Tassuddānaṁ
เทฺว ปาตี เทฺวว สุวณฺณา✎ ร่าง
Dve pāti dve suvaṇṇā ca,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 24.212