เนื้อความทั้งข้อ
แปลไทย ฉบับหลวง
บาลีอักษรไทย
[๑๗๔] ดูกรภิกษุทั้งหลาย เมื่อบุคคลรู้ได้อย่างไร เห็นอย่างไร อาสวะทั้งหลาย
จึงสิ้นไปโดยลำดับ? ดูกรภิกษุทั้งหลาย ปุถุชนผู้มิได้สดับแล้ว ในโลกนี้ ไม่ได้เห็นพระอริยเจ้า
ทั้งหลาย ไม่ฉลาดในอริยธรรม มิได้รับแนะนำในอริยธรรม ไม่ได้เห็นสัตบุรุษ ไม่ฉลาด
ในสัปปุริสธรรม ไม่ได้รับแนะนำในสัปปุริสธรรม ย่อมตามเห็นรูปโดยความเป็นตน.
ดูกรภิกษุทั้งหลาย ก็การตามเห็นดังนั้นแล เป็นสังขาร ก็สังขารนั้น มีอะไรเป็นเหตุ มีอะไร
เป็นเครื่องก่อให้เกิดขึ้น มีอะไรเป็นกำเนิด มีอะไรเป็นแดนเกิด? ดูกรภิกษุทั้งหลาย สังขาร
นั้น เกิดจากตัณหาที่เกิดขึ้น แก่ปุถุชนผู้มิได้สดับแล้ว ผู้อันความเสวยอารมณ์ที่เกิดแต่อวิชชา
สัมผัสถูกต้องแล้ว. ดูกรภิกษุทั้งหลาย ด้วยประการฉะนี้แล แม้สังขารนั้นก็ไม่เที่ยง ปัจจัยปรุง
แต่ง อาศัยเหตุเกิดขึ้น แม้ตัณหานั้น แม้เวทนานั้น แม้ผัสสะนั้น แม้อวิชชานั้น ก็ไม่เที่ยง
อันปัจจัยปรุงแต่ง อาศัยเหตุเกิดขึ้น. ดูกรภิกษุทั้งหลาย เมื่อบุคคลรู้อยู่ แม้อย่างนี้ เห็นอยู่
อย่างนี้ อาสวะทั้งหลาย ย่อมสิ้นไปโดยลำดับ.
▴ ย่อ
กถญฺจ ภิกฺขเว ชานโต กถํ ปสฺสโต อนนฺตรา อาสวานํ
ขโย โหติ ฯ✎ ร่าง
Kathañca, bhikkhave, jānato kathaṁ passato anantarā āsavānaṁ khayo hoti?
And how, mendicants, do you know and see in order to end the defilements without delay?
อ้างอิง PTS 3.97 · สยามรัฐ 17.117 · ฉัฏฐสังคายนา 25.89 · พุทธชยันตี 15.164
อิธ ภิกฺขเว อสฺสุตวา ปุถุชฺชโน อริยานํ อทสฺสาวี
@เชิงอรรถ: ๑ โป. ภิกฺขุํ ฯ ๒ ยุ. โขสทฺโท ทิสฺสติ ฯ ๓ ม. ยุ. เทสิเต- ธมฺเม ฯ
อริยธมฺมสฺส อโกวิโท อริยธมฺเม อวินีโต สปฺปุริสานํ อทสฺสาวี
ฯเปฯ สปฺปุริสธมฺเม อวินีโต✎ ร่าง
Idha bhikkhave, assutavā puthujjano ariyānaṁ adassāvī ariyadhammassa akovido ariyadhamme avinīto, sappurisānaṁ adassāvī sappurisadhammassa akovido sappurisadhamme avinīto
Take an unlearned ordinary person who has not seen the noble ones, and is neither skilled nor trained in the teaching of the noble ones. They’ve not seen true persons, and are neither skilled nor trained in the teaching of the true persons.
รูปํ อตฺตโต สมนุปสฺสติ ฯ✎ ร่าง
rūpaṁ attato samanupassati.
They regard form as self.
ยา
โข ปน สา ภิกฺขเว สมนุปสฺสนา สงฺขาโร โส ฯ✎ ร่าง
Yā kho pana sā, bhikkhave, samanupassanā saṅkhāro so.
But that regarding is just a conditioned phenomenon.
โส ปน สงฺขาโร
กึนิทาโน กึสมุทโย กึชาติโก กึปภโว ๑- ฯ✎ ร่าง
So pana saṅkhāro kiṁnidāno kiṁsamudayo kiṁjātiko kiṁpabhavo?
And what’s the source, origin, birthplace, and inception of that conditioned phenomenon?
อวิชฺชาสมฺผสฺสเชน
ภิกฺขเว เวทยิเตน ผุฏฺฐสฺส อสฺสุตวโต ปุถุชฺชนสฺส อุปฺปนฺนา ตณฺหา✎ ร่าง
Avijjāsamphassajena, bhikkhave, vedayitena phuṭṭhassa assutavato puthujjanassa uppannā taṇhā;
When an unlearned ordinary person is struck by feelings born of contact with ignorance, craving arises.
ตโตโช โส สงฺขาโร ฯ✎ ร่าง
tatojo so saṅkhāro.
That conditioned phenomenon is born from that.
อิติ โข ภิกฺขเว โสปิ✎ ร่าง
Iti kho, bhikkhave, sopi saṅkhāro anicco saṅkhato paṭiccasamuppanno.
So that conditioned phenomenon is impermanent, conditioned, and dependently originated.
—
Sāpi taṇhā aniccā saṅkhatā paṭiccasamuppannā.
And that craving,
—
Sāpi vedanā, sopi phasso anicco saṅkhato paṭiccasamuppanno.
that feeling, that contact,