เนื้อความทั้งข้อ
แปลไทย ฉบับหลวง
บาลีอักษรไทย
[๒๐๕] สมัยหนึ่ง ท่านพระมหากัจจายนะอยู่ ณ อรัญญกุฎี ใกล้
มักกรกฏนคร ในอวันตีชนบท ครั้งนั้นแล พวกมาณพผู้เที่ยวหาฟืนเป็นอันมาก
ซึ่งเป็นอันเตวาสิกของโลหิจจพราหมณ์ ได้พากันเข้าไปยังอรัญญกุฎีของท่านพระ
มหากัจจายนะ ครั้นแล้วพากันเดินตามกันไปมา เที่ยวตามกันไปรอบๆ กุฎีเล่น
เสเลยยกกีฬามีเสียงเอ็ดอึงอึกทึกอยู่ว่า อันสมณะโล้นเหล่านี้เป็นเชื้อแถวคฤหบดี
เป็นชั้นเลว เป็นเหล่ากอเกิดแต่เท้าแห่งพรหม อันชาวแว่นแคว้นเหล่านี้สักการะ
เคารพ นับถือ บูชา ยำเกรง ดังนี้ ฯ
ครั้งนั้นแล ท่านพระมหากัจจายนะออกจากวิหารแล้ว ได้กล่าวกะมาณพ
เหล่านั้นว่า ดูกรมาณพทั้งหลาย พวกเธออย่าได้ส่งเสียงไป เราจักกล่าวธรรม
ให้เธอทั้งหลายฟัง เมื่อท่านพระมหากัจจายนะกล่าวอย่างนี้แล้ว มาณพเหล่านั้นก็
ได้พากันนิ่งอยู่ ครั้งนั้นแล ท่านพระมหากัจจายนะได้กล่าวกะมาณพเหล่านั้นด้วย
คาถาทั้งหลายว่า ฯ
▴ ย่อ
เอกํ สมยํ อายสฺมา มหากจฺจาโน อวนฺตีสุ วิหรติ
มกฺกรกเฏ ๓- อรญฺญกุฏิกายํ ฯ✎ ร่าง
Ekaṁ samayaṁ āyasmā mahākaccāno avantīsu viharati makkarakate araññakuṭikāyaṁ.
At one time Venerable Mahākaccāna was staying in the land of the Avantis in a wilderness hut near Makkarakaṭa.
อ้างอิง PTS 4.117 · สยามรัฐ 18.148
อถ โข โลหิจฺจสฺส พฺราหฺมณสฺส
@เชิงอรรถ: ๑ ม. ยุ. โขสทฺโท นตฺถิ ฯ ๒ ม. นสทฺโท นตฺถิ ฯ ๓ ม. มกฺกรกเต ฯ
สมฺพหุลา อนฺเตวาสิกา กฏฺฐหารกา มาณวกา เยนายสฺมโต
มหากจฺจานสฺส อรญฺญกุฏิกา เตนุปสงฺกมึสุ อุปสงฺกมิตฺวา ปริโต
ปริโต กุฏิกายํ อนุจงฺกมนฺติ อนุวิจรนฺติ อุจฺจาสทฺทา มหาสทฺทา
กานิจิ กานิจิ เสเลยฺยกานิ กโรนฺติ✎ ร่าง
Atha kho lohiccassa brāhmaṇassa sambahulā antevāsikā kaṭṭhahārakā māṇavakā yenāyasmato mahākaccānassa araññakuṭikā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā parito parito kuṭikāya anucaṅkamanti anuvicaranti uccāsaddā mahāsaddā kānici kānici seleyyakāni karonti:
Then several students, pupils of the brahmin Lohicca, approached Mahākaccāna’s wilderness hut while collecting firewood. They walked and wandered all around the hut, making a colossal racket and all kinds of jeers:
อิเม ปน มุณฺฑกา สมณกา
อิพฺภา กณฺหา ๒- พนฺธุปาทาปจฺจา อิเมสํ ภารตกานํ ๓- สกฺกตา
ครุกตา มานิตา ปูชิตา อปจิตาติ ฯ✎ ร่าง
“ime pana muṇḍakā samaṇakā ibbhā kaṇhā bandhupādāpaccā, imesaṁ bharatakānaṁ sakkatā garukatā mānitā pūjitā apacitā”ti.
“These shavelings, fake ascetics, primitives, black spawn from the feet of our kinsman, the Lord! They’re honored, respected, revered, venerated, and esteemed by so-called inheritors of Vedic culture.”
อถ โข อายสฺมา มหากจฺจาโน
วิหารา นิกฺขมิตฺวา เต มาณวเก เอตทโวจ✎ ร่าง
Atha kho āyasmā mahākaccāno vihārā nikkhamitvā te māṇavake etadavoca:
Then Mahākaccāna left his dwelling and said to those young students,
มา✎ ร่าง
“mā māṇavakā saddamakattha;
“Young students, stop being so noisy.
—
dhammaṁ vo bhāsissāmī”ti.
I will speak to you on the teaching.”
—
Evaṁ vutte, te māṇavakā tuṇhī ahesuṁ.
When this was said, the young students fell silent.
—
Atha kho āyasmā mahākaccāno te māṇavake gāthāhi ajjhabhāsi:
Then Mahākaccāna recited these verses for them: