เนื้อความทั้งข้อ
[๒๔๘] ดูกรภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายจงใส่ใจถึงรูปโดยอุบายอัน
แยบคาย และจงพิจารณาเห็นความไม่เที่ยงแห่งรูปตามความเป็นจริง เมื่อใส่ใจถึง
รูปโดยอุบายอันแยบคาย และพิจารณาเห็นความไม่เที่ยงแห่งรูปตามความเป็นจริง
ย่อมเบื่อหน่ายแม้ในรูป เพราะสิ้นความเพลิดเพลิน จึงสิ้นราคะ เพราะสิ้นราคะ
จึงสิ้นความเพลิดเพลิน เพราะสิ้นความเพลิดเพลินและราคะ เราจึงเรียกว่า จิต
หลุดพ้นดีแล้ว ฯลฯ เธอทั้งหลายจงใส่ใจถึงธรรมารมณ์โดยอุบายอันแยบคาย
และจงพิจารณาเห็นความไม่เที่ยงแห่งธรรมารมณ์ตามความเป็นจริง เมื่อใส่ใจถึง
ธรรมารมณ์โดยอุบายอันแยบคาย และพิจารณาเห็นความไม่เที่ยงแห่งธรรมารมณ์
ตามความเป็นจริง ย่อมเบื่อหน่ายในธรรมารมณ์ เพราะสิ้นความเพลิดเพลิน จึง
สิ้นราคะ เพราะสิ้นราคะ จึงสิ้นความเพลิดเพลิน เพราะสิ้นความเพลิดเพลิน
และราคะ เราจึงเรียกว่า จิตหลุดพ้นดีแล้ว ฯ
รูเป ภิกฺขเว โยนิโส มนสิกโรถ รูปานิจฺจตญฺจ
ยถาภูตํ สมนุปสฺสถ ฯ✎ ร่าง
“Rūpe, bhikkhave, yoniso manasi karotha, rūpāniccatañca yathābhūtaṁ samanupassatha.
“Mendicants, rationally apply the mind to sights. Truly see the impermanence of sights.
อ้างอิงสยามรัฐ 18.181
รูเป ภิกฺขเว ภิกฺขุ โยนิโส มนสิกโรนฺโต
รูปานิจฺจตญฺจ ยถาภูตํ สมนุปสฺสนฺโต รูเปสุ ๑- นิพฺพินฺทติ✎ ร่าง
Rūpe, bhikkhave, bhikkhu yoniso manasikaronto, rūpāniccatañca yathābhūtaṁ samanupassanto rūpesupi nibbindati.
When a mendicant does this, they grow disillusioned with sights.
นนฺทิกฺขยา
ราคกฺขโย✎ ร่าง
Nandikkhayā rāgakkhayo;
When relishing ends, greed ends. When greed ends, relishing ends.
ราคกฺขยา นนฺทิกฺขโย✎ ร่าง
rāgakkhayā nandikkhayo.
นนฺทิราคกฺขยา จิตฺตํ สุวิมุตฺตนฺติ
วุจฺจติ ฯ✎ ร่าง
Nandirāgakkhayā cittaṁ suvimuttanti vuccati.
When relishing and greed end, the mind is said to be well freed.
สทฺเท✎ ร่าง
Sadde …
Rationally apply the mind to sounds …
คนฺเธ✎ ร่าง
gandhe …
smells …
รเส✎ ร่าง
rase …
tastes …
โผฏฺฐพฺเพ✎ ร่าง
phoṭṭhabbe …
touches …
ธมฺเม ภิกฺขเว โยนิโส
มนสิกโรถ ธมฺมานิจฺจตญฺจ ยถาภูตํ สมนุปสฺสถ✎ ร่าง
dhamme, bhikkhave, yoniso manasi karotha, dhammāniccatañca yathābhūtaṁ samanupassatha.
ideas. Truly see the impermanence of ideas.
ธมฺเม ภิกฺขเว
ภิกฺขุ โยนิโส มนสิกโรนฺโต ธมฺมานิจฺจตญฺจ ยถาภูตํ สมนุปสฺสนฺโต
ธมฺเมสุ นิพฺพินฺทติ✎ ร่าง
Dhamme, bhikkhave, bhikkhu yoniso manasikaronto, dhammāniccatañca yathābhūtaṁ samanupassanto dhammesupi nibbindati.
When a mendicant does this, they grow disillusioned with ideas.
นนฺทิกฺขยา ราคกฺขโย✎ ร่าง
Nandikkhayā rāgakkhayo;
When relishing ends, greed ends.
ราคกฺขยา
@เชิงอรรถ: ๑ ม. ยุ. รูเปสุปิ ... ฯ เอวมุปริปิ ฯ
นนฺทิกฺขโย✎ ร่าง
rāgakkhayā nandikkhayo.
When greed ends, relishing ends.
นนฺทิราคกฺขยา จิตฺตํ สุวิมุตฺตนฺติ วุจฺจตีติ ฯ✎ ร่าง
Nandirāgakkhayā cittaṁ suvimuttanti vuccatī”ti.
When relishing and greed end, the mind is said to be well freed.”
จตุตฺถํ ฯ✎ ร่าง
Catutthaṁ.
—
Saṁyutta Nikāya 35.160
Linked Discourses 35.160
—
16. Nandikkhayavagga
16. The End of Relishing