เนื้อความทั้งข้อ
แปลไทย ฉบับหลวง
บาลีอักษรไทย
[๓๖๕] ดูกรภิกษุทั้งหลาย ปุถุชนผู้ไม่ได้สดับแล้ว ย่อมพูดอย่างนี้ว่า
ในมหาสมุทรมีบาดาล ดูกรภิกษุทั้งหลาย ปุถุชนผู้ไม่ได้สดับแล้ว ย่อมพูดวาจา
อันไม่มีไม่ปรากฏอย่างนี้ว่าในมหาสมุทรมีบาดาล ดูกรภิกษุทั้งหลาย คำว่า บาดาล
นี้เป็นชื่อของทุกขเวทนาที่เป็นไปในสรีระแล ปุถุชนผู้ไม่ได้สดับถูกทุกขเวทนา
อันเป็นไปในสรีระถูกต้องแล้ว ย่อมเศร้าโศก ลำบาก ร่ำไร ทุบอกคร่ำครวญ
ย่อมถึงความงมงาย ปุถุชนผู้ไม่ได้สดับนี้ เรากล่าวว่า ไม่ปรากฏในบาดาล ทั้งหยั่ง
ไม่ถึงอีกด้วย ส่วนอริยสาวกผู้สดับแล้ว ถูกทุกขเวทนาอันเป็นไปในสรีระถูกต้อง
ย่อมไม่เศร้าโศก ไม่ลำบาก ไม่ร่ำไร ไม่ทุบอกคร่ำครวญ ย่อมไม่ถึงความงมงาย
ดูกรภิกษุทั้งหลาย อริยสาวกผู้สดับแล้วนี้ เรากล่าวว่า ย่อมปรากฏในบาดาล
ทั้งหยั่งถึงอีกด้วย ฯ
▴ ย่อ
อสฺสุตวา ภิกฺขเว ปุถุชฺชโน เอวํ ๔- วาจํ ภาสติ✎ ร่าง
“Assutavā, bhikkhave, puthujjano yaṁ vācaṁ bhāsati:
“Mendicants, when an unlearned ordinary person says that
อ้างอิง สยามรัฐ 18.256 · ฉัฏฐสังคายนา 26.204
อตฺถิ
มหาสมุทฺเท ปาตาโลติ ฯ✎ ร่าง
‘atthi mahāsamudde pātālo’ti.
there’s an abyss under the ocean,
ตํ โข ปเนตํ ภิกฺขเว อสฺสุตวา ปุถุชฺชโน
อสนฺตํ อสํวิชฺชมานํ เอวํ วาจํ ภาสติ✎ ร่าง
Taṁ kho panetaṁ, bhikkhave, assutavā puthujjano asantaṁ avijjamānaṁ evaṁ vācaṁ bhāsati:
they’re speaking of something that doesn’t exist.
อตฺถิ มหาสมุทฺเท ปาตาโลติ ฯ✎ ร่าง
‘atthi mahāsamudde pātālo’ti.
สารีริกานํ โข เอตํ ภิกฺขเว ทุกฺขานํ เวทนานํ อธิวจนํ ยทิทํ
ปาตาโลติ ฯ✎ ร่าง
Sārīrikānaṁ kho etaṁ, bhikkhave, dukkhānaṁ vedanānaṁ adhivacanaṁ yadidaṁ ‘pātālo’ti.
‘Abyss’ is a term for painful physical feelings.
อสฺสุตวา ภิกฺขเว ปุถุชฺชโน สารีริกาย ทุกฺขาย
@เชิงอรรถ: ๑ ม. นิรนุสโย ฯ ๒ ม. ยุ. ตญฺจาปิ ฯ ๓ ยุ. สงฺขํ โน เปติ ฯ เอวมุปริปิ ฯ@๔ ม. ยุ. ยํ ฯ
เวทนาย ผุฏฺโฐ สมาโน โสจติ กิลมติ ปริเทวติ อุรตฺตาฬี ๑-
กนฺทติ สมฺโมหํ อาปชฺชติ ฯ✎ ร่าง
Assutavā, bhikkhave, puthujjano sārīrikāya dukkhāya vedanāya phuṭṭho samāno socati kilamati paridevati urattāḷiṁ kandati sammohaṁ āpajjati.
When an unlearned ordinary person experiences painful physical feelings they sorrow and wail and lament, beating their breast and falling into confusion.
อยํ วุจฺจติ ภิกฺขเว อสฺสุตวา
ปุถุชฺชโน ปาตาเล ๒- น ปจฺจุฏฺฐาสิ คาธญฺจ นชฺฌคา ๓- ฯ✎ ร่าง
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, ‘assutavā puthujjano pātāle na paccuṭṭhāsi, gādhañca nājjhagā’.
They’re called an unlearned ordinary person who hasn’t stood up in the abyss and has found no footing.
สุตวา
จ โข ภิกฺขเว อริยสาวโก สารีริกาย ทุกฺขาย เวทนาย ผุฏฺโฐ
สมาโน น ๔- โสจติ น กิลมติ น ปริเทวติ น อุรตฺตาฬี กนฺทติ
สมฺโมหํ นาปชฺชติ ฯ✎ ร่าง
Sutavā ca kho, bhikkhave, ariyasāvako sārīrikāya dukkhāya vedanāya phuṭṭho samāno neva socati, na kilamati, na paridevati, na urattāḷiṁ kandati, na sammohaṁ āpajjati.
When a learned noble disciple experiences painful physical feelings they don’t sorrow or wail or lament, beating their breast and falling into confusion.
อยํ วุจฺจติ ภิกฺขเว สุตวา อริยสาวโก
ปาตาเล ปจฺจุฏฺฐาสิ คาธญฺจ อชฺฌคาติ ฯ✎ ร่าง
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, ‘sutavā ariyasāvako pātāle paccuṭṭhāsi, gādhañca ajjhagā’ti.
They’re called a learned noble disciple who has stood up in the abyss and found a footing.