เอกํ สมยํ อายสฺมา มหาโมคฺคลฺลาโน สาวตฺถิยํ
วิหรติ เชตวเน อนาถปิณฺฑิกสฺส อาราเม ฯ✎ ร่าง
Ekaṁ samayaṁ āyasmā mahāmoggallāno sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
At one time Venerable Mahāmoggallāna was staying near Sāvatthī in Jeta’s Grove, Anāthapiṇḍika’s monastery.
อ้างอิงPTS 4.263 · สยามรัฐ 18.323 · ฉัฏฐสังคายนา 26.257 · พุทธชยันตี 16.490
ตตฺร โข อายสฺมา
มหาโมคฺคลฺลาโน ภิกฺขู อามนฺเตสิ✎ ร่าง
Tatra kho āyasmā mahāmoggallāno bhikkhū āmantesi:
There Venerable Mahāmoggallāna addressed the mendicants:
อาวุโส ภิกฺขเวติ ๑- ฯ✎ ร่าง
“āvuso bhikkhave”ti.
“Reverends, mendicants!”
อาวุโสติ
โข เต ภิกฺขู อายสฺมโต มหาโมคฺคลฺลานสฺส ปจฺจสฺโสสุํ ฯ✎ ร่าง
“Āvuso”ti kho te bhikkhū āyasmato mahāmoggallānassa paccassosuṁ.
“Reverend,” they replied.
อายสฺมา มหาโมคฺคลฺลาโน เต ภิกฺขู ๒- เอตทโวจ✎ ร่าง
Āyasmā mahāmoggallāno etadavoca:
Venerable Mahāmoggallāna said this:
อิธ มยฺหํ อาวุโส รโหคตสฺส ปฏิสลฺลีนสฺส เอวํ เจตโส ปริวิตกฺโก
อุทปาทิ✎ ร่าง
“Idha mayhaṁ, āvuso, rahogatassa paṭisallīnassa evaṁ cetaso parivitakko udapādi:
“Just now, reverends, as I was in private retreat this thought came to mind:
ปฐมชฺฌานํ ปฐมชฺฌานนฺติ วุจฺจติ✎ ร่าง
‘paṭhamaṁ jhānaṁ, paṭhamaṁ jhānan’ti vuccati.
‘They speak of this thing called the “first absorption”.
กตมํ นุ โข
ปฐมชฺฌานนฺติ ฯ✎ ร่าง
Katamaṁ nu kho paṭhamaṁ jhānanti?
What is the first absorption?’
ตสฺส มยฺหํ อาวุโส เอตทโหสิ✎ ร่าง
Tassa mayhaṁ, āvuso, etadahosi:
It occurred to me:
อิธ ภิกฺขุ วิวิจฺเจว
กาเมหิ วิวิจฺจ อกุสเลหิ ธมฺเมหิ สวิตกฺกํ สวิจารํ วิเวกชํ ปีติสุขํ
ปฐมชฺฌานํ อุปสมฺปชฺช วิหรติ✎ ร่าง
‘idha bhikkhu vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaṁ savicāraṁ vivekajaṁ pītisukhaṁ paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
‘It’s when a mendicant, quite secluded from sensual pleasures, secluded from unskillful qualities, enters and remains in the first absorption, which has the rapture and bliss born of seclusion, while placing the mind and keeping it connected.
อิทํ วุจฺจติ ปฐมชฺฌานนฺติ ฯ✎ ร่าง
Idaṁ vuccati paṭhamaṁ jhānan’ti.
This is called the first absorption.’
โส ขฺวาหํ อาวุโส วิวิจฺเจว กาเมหิ วิวิจฺจ อกุสเลหิ ธมฺเมหิ
สวิตกฺกํ สวิจารํ วิเวกชํ ปีติสุขํ ปฐมชฺฌานํ อุปสมฺปชฺช
วิหรามิ ฯ✎ ร่าง
So khvāhaṁ, āvuso, vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaṁ savicāraṁ vivekajaṁ pītisukhaṁ paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharāmi.
And so … I was entering and remaining in the first absorption.
ตสฺส มยฺหํ อาวุโส อิมินา วิหาเรน วิหรโต
กามสหคตา สญฺญามนสิการา สมุทาจรนฺติ ฯ✎ ร่าง
Tassa mayhaṁ, āvuso, iminā vihārena viharato kāmasahagatā saññāmanasikārā samudācaranti.
While I was in that meditation, perception and focus accompanied by sensual pleasures beset me.
อถ โข มํ อาวุโส ภควา อิทฺธิยา อุปสงฺกมิตฺวา
เอตทโวจ✎ ร่าง
Atha kho maṁ, āvuso, bhagavā iddhiyā upasaṅkamitvā etadavoca:
Then the Buddha came up to me with his psychic power and said,
อ้างอิงสยามรัฐ 18.324
โมคฺคลฺลาน โมคฺคลฺลาน✎ ร่าง
‘moggallāna, moggallāna.
‘Moggallāna, Moggallāna!
มา พฺราหฺมณ ปฐมชฺฌานํ
ปมาโท ปฐมชฺฌาเน จิตฺตํ สณฺฐเปหิ ปฐมชฺฌาเน จิตฺตํ
เอโกทึ ๓- กโรหิ ปฐมชฺฌาเน จิตฺตํ สมาทหาติ ฯ✎ ร่าง
Mā, brāhmaṇa, paṭhamaṁ jhānaṁ pamādo, paṭhame jhāne cittaṁ saṇṭhapehi, paṭhame jhāne cittaṁ ekodiṁ karohi, paṭhame jhāne cittaṁ samādahā’ti.
Don’t neglect the first absorption, brahmin! Settle your mind in the first absorption; unify your mind and immerse it in the first absorption.’
โส ขฺวาหํ
อาวุโส อปเรน สมเยน วิวิจฺเจว กาเมหิ วิวิจฺจ อกุสเลหิ
@เชิงอรรถ: ๑ ยุ. ภิกฺขโวติ ฯ ๒ ม. ยุ. เต ภิกฺขูติ ปาฐทฺวยํ น ทิสฺสติ ฯ ๓ ยุ. เอโกทิ ฯ@เอวมุปริปิ ฯ
ธมฺเมหิ สวิตกฺกํ สวิจารํ วิเวกชํ ปีติสุขํ ปฐมชฺฌานํ อุปสมฺปชฺช
วิหาสึ ฯ✎ ร่าง
So khvāhaṁ, āvuso, aparena samayena vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaṁ savicāraṁ vivekajaṁ pītisukhaṁ paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja vihāsiṁ.
And so, after some time … I entered and remained in the first absorption.
ยํ หิ ตํ อาวุโส สมฺมา วทมาโน วเทยฺย✎ ร่าง
Yañhi taṁ, āvuso, sammā vadamāno vadeyya:
So if anyone should be rightly called
สตฺถารานุคฺคหิโต
สาวโก มหาภิญฺญตํ ปตฺโตติ ฯ มมํ ตํ สมฺมา
วทมาโน วเทยฺย✎ ร่าง
‘satthārānuggahito sāvako mahābhiññataṁ patto’ti, mamaṁ taṁ sammā vadamāno vadeyya:
a disciple who attained to great direct knowledge with help from the Teacher, it’s me.”
สตฺถารานุคฺคหิโต สาวโก มหาภิญฺญตํ ปตฺโตติ ฯ✎ ร่าง
‘satthārānuggahito sāvako mahābhiññataṁ patto’”ti.
—
Saṁyutta Nikāya 40.2
Linked Discourses 40.2
—
1. Moggallānavagga
1. By Moggallāna