เล่ม ๒๕ — ขุททกนิกาย ขุททกปาฐะ–ธรรมบท–อุทาน–อิติวุตตก–สุตตนิบาต ข้อ 268

👁 การแสดงผล ▾

แตะเพื่อเปิด/ปิดแต่ละส่วน

คำแปลไทย (ทั้งข้อ) บาลีอักษรไทย บาลีโรมัน English (Sujato) อ้างอิง

เนื้อความทั้งข้อ

[๒๖๘] ดูกรภิกษุทั้งหลาย มลทินในภายใน ๓ ประการนี้ เป็นอมิตร เป็นศัตรู เป็นผู้ฆ่า เป็นข้าศึกในภายใน ๓ ประการเป็นไฉน คือ โลภะ ๑ โทสะ ๑ โมหะ ๑ ดูกรภิกษุทั้งหลาย มลทินในภายใน ๓ ประการนี้แล เป็น อมิตร เป็นศัตรู เป็นผู้ฆ่า เป็นข้าศึกในภายใน ฯ โลภะให้เกิดความฉิบหายโลภะทำจิตให้กำเริบชนไม่รู้สึกโลภะ นั้นอันเกิดแล้วในภายในว่าเป็นภัย คนโลภย่อมไม่รู้ประโยชน์ ย่อมไม่เห็นธรรม โลภะย่อมครอบงำนรชนในขณะนั้น ความ มืดตื้อย่อมมีในขณะนั้น ก็ผู้ใดละความโลภได้ขาด ย่อมไม่โลภ ในอารมณ์เป็นที่ตั้งแห่งความโลภ ความโลภอันอริยมรรคย่อม ละเสียได้จากบุคคลนั้น เปรียบเหมือนหยดน้ำตกไปจาก ใบบัวฉะนั้น โทสะให้เกิดความฉิบหาย โทสะทำจิต ให้กำเริบ ชนไม่รู้จักโทสะนั้นอันเกิดในภายในว่าเป็นภัย คนโกรธย่อมไม่รู้จักประโยชน์ ย่อมไม่เห็นธรรม โทสะ ย่อมครอบงำนรชนในขณะใด ความมืดตื้อย่อมมีในขณะ นั้น ก็บุคคลใดละโทสะได้ขาด ย่อมไม่ประทุษร้ายใน อารมณ์เป็นที่ตั้งแห่งความประทุษร้าย โทสะอันอริยมรรค ย่อมละเสียได้จากบุคคลนั้น เปรียบเหมือนผลตาลสุกหลุด จากขั้วฉะนั้น โมหะให้เกิดความฉิบหาย โมหะทำจิต ให้กำเริบ ชนไม่รู้สึกโมหะนั้นอันเกิดในภายในว่าเป็นภัย คนหลงย่อมไม่รู้จักประโยชน์ ย่อมไม่เห็นธรรม โมหะ ย่อมครอบงำนรชนในขณะใด ความมืดตื้อย่อมมีในขณะ นั้น ก็บุคคลใดละโมหะได้ขาด ย่อมไม่หลงในอารมณ์ เป็นที่ตั้งแห่งความหลง บุคคลนั้นย่อมกำจัดความหลงได้ ทั้งหมด เปรียบเหมือนพระอาทิตย์อุทัยขจัดมืดฉะนั้น ฯ

เทียบรายประโยค (47 ประโยค)

iti88:1.1 #

—

Vuttañhetaṁ bhagavatā vuttamarahatāti me sutaṁ:

This was said by the Buddha, the Perfected One: that is what I heard.

iti88:2.1 #

ตโยเม ภิกฺขเว อนฺตรา มลา อนฺตรา อมิตฺตา อนฺตรา สปตฺตา อนฺตรา วธกา อนฺตรา ปจฺจตฺถิกา✎ ร่าง

“Tayome, bhikkhave, antarāmalā antarāamittā antarāsapattā antarāvadhakā antarāpaccatthikā.

“Mendicants, there are these three inner stains, inner foes, inner enemies, inner killers, and inner adversaries.

อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 48.61

iti88:2.2 #

กตเม ตโย✎ ร่าง

Katame tayo?

What three?

iti88:2.3 #

โลโภ ภิกฺขเว อนฺตรา มโล อนฺตรา อมิตฺโต อนฺตรา สปตฺโต อนฺตรา วธโก อนฺตรา ปจฺจตฺถิโก ฯ✎ ร่าง

Lobho, bhikkhave, antarāmalo antarāamitto antarāsapatto antarāvadhako antarāpaccatthiko.

Greed,

iti88:2.4 #

โทโส ภิกฺขเว อนฺตรา มโล อนฺตรา อมิตฺโต อนฺตรา สปตฺโต อนฺตรา วธโก อนฺตรา ปจฺจตฺถิโก ฯ✎ ร่าง

Doso, bhikkhave, antarāmalo antarāamitto antarāsapatto antarāvadhako antarāpaccatthiko.

hate,

iti88:2.5 #

โมโห ภิกฺขเว อนฺตรา มโล อนฺตรา อมิตฺโต อนฺตรา สปตฺโต อนฺตรา วธโก อนฺตรา ปจฺจตฺถิโก ฯ✎ ร่าง

Moho, bhikkhave, antarāmalo antarāamitto antarāsapatto antarāvadhako antarāpaccatthiko.

and delusion.

iti88:2.6 #

อิเม โข ภิกฺขเว ตโย อนฺตรา มลา อนฺตรา อมิตฺตา อนฺตรา สปตฺตา อนฺตรา วธกา อนฺตรา ปจฺจตฺถิกาติ ฯ✎ ร่าง

Ime kho, bhikkhave, tayo antarāmalā antarāamittā antarāsapattā antarāvadhakā antarāpaccatthikā”ti.

These three are inner stains, inner foes, inner enemies, inner killers, and inner adversaries.”

iti88:2.7 #

—

Etamatthaṁ bhagavā avoca.

The Buddha spoke this matter.

iti88:2.8 #

—

Tatthetaṁ iti vuccati:

On this it is said:

iti88:3.1 #

อนตฺถชนโน โลโภ✎ ร่าง

“Anatthajanano lobho,

“Greed creates harm;

iti88:3.2 #

โลโภ จิตฺตปฺปโกปโน✎ ร่าง

lobho cittappakopano;

greed upsets the mind.

iti88:3.3 #

ภยมนฺตรโต ชาตํ✎ ร่าง

Bhayamantarato jātaṁ,

That person doesn’t recognize

iti88:3.4 #

ตํ ชโน นาวพุชฺฌติ ฯ✎ ร่าง

taṁ jano nāvabujjhati.

the danger that arises within.

iti88:4.1 #

ลุทฺโธ อตฺถํ น ชานาติ✎ ร่าง

Luddho atthaṁ na jānāti,

A greedy person doesn’t know the good.

อ้างอิงPTS 84

iti88:4.2 #

ลุทฺโธ ธมฺมํ น ปสฺสติ✎ ร่าง

luddho dhammaṁ na passati;

A greedy person doesn’t see the truth.

iti88:4.3 #

อนฺธตมํ ตทา โหติ✎ ร่าง

Andhatamaṁ tadā hoti,

When a person is beset by greed,

iti88:4.4 #

ยํ โลโภ สหเต นรํ ฯ✎ ร่าง

yaṁ lobho sahate naraṁ.

only blind darkness is left.

iti88:5.1 #

โย จ โลภํ ปหนฺตฺวาน✎ ร่าง

Yo ca lobhaṁ pahantvāna,

Those who have given up greed,

อ้างอิงพุทธชยันตี 24.434

iti88:5.2 #

โลภเนยฺเย น ลุพฺภติ✎ ร่าง

lobhaneyye na lubbhati;

don’t get greedy even when provoked.

iti88:5.3 #

โลโภ ปหิยฺยเต ตมฺหา✎ ร่าง

Lobho pahīyate tamhā,

Greed falls off them

iti88:5.4 #

อุทพินฺทุว ๑- โปกฺขรา ฯ✎ ร่าง

udabindūva pokkharā.

like a drop from a lotus-leaf.

iti88:6.1 #

อนตฺถชนโน โทโส✎ ร่าง

Anatthajanano doso,

Hate creates harm;

อ้างอิงสยามรัฐ 25.296

iti88:6.2 #

โทโส จิตฺตปฺปโกปโน✎ ร่าง

doso cittappakopano;

hate upsets the mind.

iti88:6.3 #

ภยมนฺตรโต ชาตํ✎ ร่าง

Bhayamantarato jātaṁ,

That person doesn’t recognize

iti88:6.4 #

ตํ ชโน นาวพุชฺฌติ ฯ✎ ร่าง

taṁ jano nāvabujjhati.

the danger that arises within.

iti88:7.1 #

ทุฏฺโฐ อตฺถํ น ชานาติ✎ ร่าง

Duṭṭho atthaṁ na jānāti,

A hateful person doesn’t know the good.

iti88:7.2 #

ทุฏฺโฐ ธมฺมํ น ปสฺสติ✎ ร่าง

duṭṭho dhammaṁ na passati;

A hateful person doesn’t see the truth.

iti88:7.3 #

อนฺธตมํ ตทา โหติ✎ ร่าง

Andhatamaṁ tadā hoti,

When a person is beset by hate,

iti88:7.4 #

ยํ โทโส สหเต นรํ ฯ✎ ร่าง

yaṁ doso sahate naraṁ.

only blind darkness is left.

iti88:8.1 #

โย จ โทสํ ปหนฺตฺวาน✎ ร่าง

Yo ca dosaṁ pahantvāna,

Those who have given up hate,

iti88:8.2 #

โทสเนยฺเย น ทุสฺสติ✎ ร่าง

dosaneyye na dussati;

don’t get angry even when provoked.

iti88:8.3 #

โทโส ปหิยฺยเต ตมฺหา✎ ร่าง

Doso pahīyate tamhā,

Hate falls off them

iti88:8.4 #

ตาลปกฺกํว พนฺธนา ฯ✎ ร่าง

tālapakkaṁva bandhanā.

like a ripe palmyra fruit from its stem.

iti88:9.1 #

อนตฺถชนโน โมโห✎ ร่าง

Anatthajanano moho,

Delusion creates harm;

iti88:9.2 #

โมโห จิตฺตปฺปโกปโน✎ ร่าง

moho cittappakopano;

delusion upsets the mind.

iti88:9.3 #

ภยมนฺตรโต ชาตํ✎ ร่าง

Bhayamantarato jātaṁ,

That person doesn’t recognize

iti88:9.4 #

ตํ ชโน นาวพุชฺฌติ ฯ✎ ร่าง

taṁ jano nāvabujjhati.

the danger that arises within.

iti88:10.1 #

มูโฬฺห อตฺถํ น ชานาติ✎ ร่าง

Mūḷho atthaṁ na jānāti,

A deluded person doesn’t know the good.

iti88:10.2 #

มูโฬฺห ธมฺมํ น ปสฺสติ✎ ร่าง

mūḷho dhammaṁ na passati;

A deluded person doesn’t see the truth.

iti88:10.3 #

อนฺธตมํ ตทา โหติ✎ ร่าง

Andhatamaṁ tadā hoti,

When a person is beset by delusion,

iti88:10.4 #

ยํ โมโห สหเต นรํ ฯ✎ ร่าง

yaṁ moho sahate naraṁ.

only blind darkness is left.

iti88:11.1 #

โย จ โมหํ ปหนฺตฺวาน✎ ร่าง

Yo ca mohaṁ pahantvāna,

Those who have given up delusion,

อ้างอิงPTS 85 · ฉัฏฐสังคายนา 48.62

iti88:11.2 #

โมหเนยฺเย น มุยฺหติ✎ ร่าง

mohaneyye na muyhati;

don’t get deluded even when provoked.

iti88:11.3 #

โมหํ วิหนฺติ โส สพฺพํ✎ ร่าง

Mohaṁ vihanti so sabbaṁ,

They banish all delusion,

iti88:11.4 #

อาทิจฺโจวุทยํ ตมนฺติ ฯ✎ ร่าง

ādiccovudayaṁ taman”ti.

as the rising sun the dark.”

iti88:12.1 #

—

Ayampi attho vutto bhagavatā, iti me sutanti.

This too is a matter that was spoken by the Blessed One: that is what I heard.

iti88:12.2 #

นวมํ ฯ✎ ร่าง

Navamaṁ.

‹ กลับสารบัญ เล่ม ๒๕ — ขุททกนิกาย ขุททกปาฐะ–ธรรมบท–อุทาน–อิติวุตตก–สุตตนิบาต

ความน่าเชื่อถือ: ✓ ทางการ 🤖 AI จับคู่ ✎ ร่าง — "ร่าง" คือจับคู่อัตโนมัติ อาจคลาดเคลื่อน ยังไม่ตรวจทาน