เนื้อความทั้งข้อ
[๔๒๖] ติสสเมตเตยยมาณพทูลถามปัญหาว่า
ใครชื่อว่าผู้ยินดีในโลกนี้ ความหวั่นไหวทั้งหลายย่อมไม่มีแก่
ใคร ใครรู้ส่วนทั้งสอง (คืออดีตกับอนาคต) แล้วไม่ติดอยู่
ในส่วนท่ามกลาง (ปัจจุบัน) ด้วยปัญญา พระองค์ตรัส
สรรเสริญใครว่า เป็นมหาบุรุษ ใครล่วงตัณหาเครื่องร้อยรัดใน
โลกนี้ได้ ฯ
พระผู้มีพระภาคตรัสพยากรณ์ว่า ดูกรเมตเตยยะ
ภิกษุเห็นโทษในกามทั้งหลายแล้วประพฤติพรหมจรรย์ มี
ตัณหาปราศไปแล้ว มีสติทุกเมื่อ พิจารณาเห็นธรรมแล้ว
ดับกิเลสได้แล้ว ชื่อว่าผู้ยินดีในโลกนี้ ความหวั่นไหว
ทั้งหลายย่อมไม่มีแก่ภิกษุนั้น ภิกษุนั้นรู้ซึ่งส่วนทั้งสองแล้ว
ไม่ติดอยู่ในส่วนท่ามกลางด้วยปัญญา เรากล่าวสรรเสริญ
ภิกษุนั้นว่าเป็นมหาบุรุษ ภิกษุนั้นล่วงตัณหาเครื่องร้อยรัดใน
โลกนี้เสียได้ ฯ
—
(iccāyasmā tissametteyyo)
said Venerable Tissametteyya.
โกธ สนฺตุสิโต โลเก (อิจฺจายสฺมา ติสฺสเมตฺเตยฺโย ๑-)
กสฺส โน สนฺติ อิญฺชิตา✎ ร่าง
Kassa no santi iñjitā;
“Who has no disturbances?
โก อุภนฺตมภิญฺญาย✎ ร่าง
Ko ubhantamabhiññāya,
What thoughtful one, having known both ends,
มชฺเฌ มนฺตา น ลิมฺปติ✎ ร่าง
Majjhe mantā na lippati;
is not stuck in the middle?
กํ พฺรูสิ มหาปุริโสติ✎ ร่าง
Kaṁ brūsi mahāpurisoti,
Who do they say is a great man?
โก อิธ สิพฺพนิมจฺจคา ๒- ฯ✎ ร่าง
Ko idha sibbinimaccagā”.
Who here has escaped the seamstress?”
กาเมสุ พฺรหฺมจริยวา (เมตฺเตยฺยาติ ภควา✎ ร่าง
“Kāmesu brahmacariyavā,
“Leading the spiritual life among sensual pleasures,”
อ้างอิงสยามรัฐ 25.532
—
(metteyyāti bhagavā)
replied the Buddha,
วีตตโณฺห สทา สโต✎ ร่าง
Vītataṇho sadā sato;
“rid of craving, ever mindful;
สงฺขาย นิพฺพุโต ภิกฺขุ✎ ร่าง
Saṅkhāya nibbuto bhikkhu,
a mendicant who, after appraisal, is quenched:
ตสฺส โน สนฺติ อิญฺชิตา✎ ร่าง
Tassa no santi iñjitā.
that’s who has no disturbances.
โส อุภนฺตมภิญฺญาย✎ ร่าง
So ubhantamabhiññāya,
That thoughtful one, having known both ends,
มชฺเฌ มนฺตา น ลิมฺปติ✎ ร่าง
Majjhe mantā na lippati;
is not stuck in the middle.
ตํ พฺรูมิ มหาปุริโสติ✎ ร่าง
Taṁ brūmi mahāpurisoti,
He is a great man, I declare,
โส อิธ สิพฺพนิมจฺจคาติ ฯ✎ ร่าง
So idha sibbinimaccagā”ti.
he has escaped the seamstress here.”
ติสฺสเมตฺเตยฺยมาณวกปญฺหา ทุติยา ฯ✎ ร่าง
Tissametteyyamāṇavapucchā dutiyā.
สุตฺตนิปาเต ปญฺจมสฺส ปารายนวคฺคสฺส ตติยา✎ ร่าง
Sutta Nipāta 5.4
Anthology of Discourses 5.4
ปุณฺณกปญฺหา✎ ร่าง
Puṇṇakamāṇavapucchā
The Questions of Puṇṇaka
—
“Anejaṁ mūladassāviṁ,
“To the imperturbable, the seer of the root,”
อ้างอิงPTS 200 · ฉัฏฐสังคายนา 48.233