เอวมฺเม สุตํ ฯ✎ ร่าง
Evaṁ me sutaṁ—
So I have heard.
อ้างอิงPTS 13 · พุทธชยันตี 24.154
เอกํ สมยํ ภควา สาวตฺถิยํ
วิหรติ เชตวเน อนาถปิณฺฑิกสฺส อาราเม ฯ✎ ร่าง
ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
At one time the Buddha was staying near Sāvatthī in Jeta’s Grove, Anāthapiṇḍika’s monastery.
เตน โข ปน
สมเยน อญฺญตโร อิจฺฉานงฺคลโก อุปาสโก สาวตฺถึ อนุปฺปตฺโต
โหติ เกนจิเทว กรณีเยน ฯ✎ ร่าง
Tena kho pana samayena aññataro icchānaṅgalako upāsako sāvatthiṁ anuppatto hoti kenacideva karaṇīyena.
Now at that time a certain lay follower from Icchānaṅgalaka arrived at Sāvatthī on some business.
อถ โข โส อุปาสโก สาวตฺถิยํ
ตํ กรณียํ ตีเรตฺวา เยน ภควา เตนุปสงฺกมิ อุปสงฺกมิตฺวา
ภควนฺตํ อภิวาเทตฺวา เอกมนฺตํ นิสีทิ ฯ✎ ร่าง
Atha kho so upāsako sāvatthiyaṁ taṁ karaṇīyaṁ tīretvā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi.
Having concluded his business in Sāvatthī he went to see the Buddha, bowed, and sat down to one side.
เอกมนฺตํ นิสินฺนํ โข ตํ อุปาสกํ ภควา เอตทโวจ✎ ร่าง
Ekamantaṁ nisinnaṁ kho taṁ upāsakaṁ bhagavā etadavoca:
The Buddha said this to him:
จิรสฺสํ โข
ตฺวํ อุปาสก อิมํ ปริยายมกาสิ ยทิทํ อิธาคมนายาติ ฯ✎ ร่าง
“cirassaṁ kho tvaṁ, upāsaka, imaṁ pariyāyamakāsi yadidaṁ idhāgamanāyā”ti.
“It’s been a long time, lay follower, since you took the opportunity to come here.”
จิรปฏิกาหํ ภนฺเต
ภควนฺตํ ทสฺสนาย อุปสงฺกมิตุกาโม อปิจาหํ เกหิจิ ๒- กิจฺจกรณีเยหิ
พฺยาวโฏ เอวาหํ นาสกฺขึ ภควนฺตํ ทสฺสนาย อุปสงฺกมิตุนฺติ ฯ✎ ร่าง
“Cirapaṭikāhaṁ, bhante, bhagavantaṁ dassanāya upasaṅkamitukāmo, api cāhaṁ kehici kehici kiccakaraṇīyehi byāvaṭo. Evāhaṁ nāsakkhiṁ bhagavantaṁ dassanāya upasaṅkamitun”ti.
“For a long time I’ve wanted to come and see the Buddha, but I wasn’t able, being prevented by my many duties and responsibilities.”
อถ โข
ภควา เอตมตฺถํ วิทิตฺวา ตายํ เวลายํ อิมํ อุทานํ อุทาเนสิ✎ ร่าง
Atha kho bhagavā etamatthaṁ viditvā tāyaṁ velāyaṁ imaṁ udānaṁ udānesi:
Then, understanding this matter, on that occasion the Buddha expressed this heartfelt sentiment:
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 47.83
สุขํ วต ตสฺส น โหติ กิญฺจิ✎ ร่าง
“Sukhaṁ vata tassa na hoti kiñci,
“One who has nothing is happy indeed,
สงฺขาตธมฺมสฺส พหุสฺสุตสฺส✎ ร่าง
Saṅkhātadhammassa bahussutassa;
a learned person who has appraised the teaching.
สกิญฺจนํ ปสฺส วิหญฺญมานํ✎ ร่าง
Sakiñcanaṁ passa vihaññamānaṁ,
See how troubled are those with attachments,
ชโน ชนมฺหิ ๓- ปฏิพนฺธรูโปติ ฯ✎ ร่าง
Jano janasmiṁ paṭibandharūpo”ti.
a person bound tight to people.”
—
Udāna 2.6
Heartfelt Sayings 2.6