—
Sakkhiṁ karitvāna amānusena;
—
Pakkāmi so licchavīnaṁ sakāsaṁ,
—
Atha bravi parisaṁ sannisinnaṁ.
—
“Suṇantu bhonto mama ekavākyaṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 26.237 · พุทธชยันตี 27.116
—
Varaṁ varissaṁ labhissāmi atthaṁ;
—
Sūlāvuto puriso luddakammo,
—
Paṇihitadaṇḍo anusattarūpo.
—
Ettāvatā vīsatirattimattā,
—
Yato āvuto neva jīvati na mato;
—
Tāhaṁ mocayissāmi dāni,
—
Yathāmatiṁ anujānātu saṅgho”ti.
—
“Etañca aññañca lahuṁ pamuñca,
—
Ko taṁ vadetha tathā karontaṁ;
—
Yathā pajānāsi tathā karohi,
—
Yathāmatiṁ anujānāti saṅgho”ti.
—
So taṁ padesaṁ upasaṅkamitvā,
—
Sūlāvutaṁ mocayi khippameva;
—
“Mā bhāyi sammā”ti ca taṁ avoca,
—
Tikicchakānañca upaṭṭhapesi.
—
“Kappitakañca upasaṅkamitvā,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 56.142
—
Teneva saha saṁvibhajitvā kāle;
—
Sayaṁ mukhenūpanisajja licchavi,
—
Tatheva pucchittha naṁ kāraṇatthiko.
—
Sūlāvuto puriso luddakammo,
อ้างอิงสยามรัฐ 26.238
—
Paṇihitadaṇḍo anusattarūpo;
—
Ettāvatā vīsatirattimattā,
—
Yato āvuto neva jīvati na mato.
—
So mocito gantvā mayā idāni,
—
Etassa yakkhassa vaco hi bhante;
—
Siyā nu kho kāraṇaṁ kiñcideva,
—
Yena so nirayaṁ no vajeyya.
—
Ācikkha bhante yadi atthi hetu,
—
Saddhāyikaṁ hetuvaco suṇoma;
—
Na tesaṁ kammānaṁ vināsamatthi,
—
Avedayitvā idha byantibhāvo”ti.
—
“Sace sa dhammāni samācareyya,
อ้างอิงพุทธชยันตี 27.118
—
Sakkacca rattindivamappamatto;
—
Mucceyya so nirayā ca tamhā,
—
Kammaṁ siyā aññatra vedanīyan”ti.
—
“Aññāto eso purisassa attho,
—
Mamampi dāni anukampa bhante;
—
Anusāsa maṁ ovada bhūripañña,
—
Yathā ahaṁ no nirayaṁ vajeyyan”ti.
—
“Ajjeva buddhaṁ saraṇaṁ upehi,
อ้างอิงสยามรัฐ 26.239
—
Dhammañca saṅghañca pasannacitto;
—
Tatheva sikkhāya padāni pañca,
—
Akhaṇḍaphullāni samādiyassu.
—
Pāṇātipātā viramassu khippaṁ,
—
Loke adinnaṁ parivajjayassu;
—
Amajjapo mā ca musā abhāṇī,
—
Sakena dārena ca hohi tuṭṭho;
—
Imañca ariyaṁ aṭṭhaṅgavarenupetaṁ,
—
Samādiyāhi kusalaṁ sukhudrayaṁ.
—
Annaṁ pānaṁ khādanīyaṁ,
—
Bhikkhūpi sīlasampanne,
—
sadā puññaṁ pavaḍḍhati.
—
Evañca dhammāni samācaranto,
อ้างอิงสยามรัฐ 26.240
—
Sakkacca rattindivamappamatto;
—
Muñca tuvaṁ nirayā ca tamhā,
—
Kammaṁ siyā aññatra vedanīyan”ti.
—
“Ajjeva buddhaṁ saraṇaṁ upemi,
—
Dhammañca saṅghañca pasannacitto;
—
Tatheva sikkhāya padāni pañca,
—
Akhaṇḍaphullāni samādiyāmi.
—
Pāṇātipātā viramāmi khippaṁ,
—
Loke adinnaṁ parivajjayāmi;
—
Amajjapo no ca musā bhaṇāmi,
—
Sakena dārena ca homi tuṭṭho;
—
Imañca ariyaṁ aṭṭhaṅgavarenupetaṁ,
—
Samādiyāmi kusalaṁ sukhudrayaṁ.
—
Cīvaraṁ piṇḍapātañca,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 56.143 · พุทธชยันตี 27.120
—
Annaṁ pānaṁ khādanīyaṁ,
—
Bhikkhū ca sīlasampanne,
—
buddhānaṁ sāsane rato”ti.
—
Etādiso licchavi ambasakkaro,
—
Vesāliyaṁ aññataro upāsako;
—
Saddho mudū kārakaro ca bhikkhu,
—
Saṅghañca sakkacca tadā upaṭṭhahi.
—
Sūlāvuto ca arogo hutvā,
อ้างอิงสยามรัฐ 26.241
—
Serī sukhī pabbajjaṁ upāgami;
—
Bhikkhuñca āgamma kappitakuttamaṁ,
—
Ubhopi sāmaññaphalāni ajjhaguṁ.
—
Etādisā sappurisāna sevanā,
—
Mahapphalā hoti sataṁ vijānataṁ;
—
Sūlāvuto aggaphalaṁ aphassayi,
—
Phalaṁ kaniṭṭhaṁ pana ambasakkaroti.
—
Ambasakkarapetavatthu paṭhamaṁ.
สุโณถ ยกฺขสฺส จ วาณิชาน จ✎ ร่าง
“Suṇotha yakkhassa vāṇijāna ca,
—
Samāgamo yattha tadā ahosi;
—
Yathā kathaṁ itaritarena cāpi,
—
Subhāsitaṁ tañca suṇātha sabbe.
—
Yo so ahu rājā pāyāsi nāma,
—
Bhummānaṁ sahabyagato yasassī;
—
So modamānova sake vimāne,
—
Amānuso mānuse ajjhabhāsī”ti.
—
“Vaṅke araññe amanussaṭṭhāne,
—
Kantāre appodake appabhakkhe;
—
Suduggame vaṇṇupathassa majjhe,
—
Vaṅkambhayā naṭṭhamanā manussā.
—
Nayidha phalā mūlamayā ca santi,
อ้างอิงพุทธชยันตี 27.122
—
Upādānaṁ natthi kutodha bhakkho;
—
Aññatra paṁsūhi ca vālukāhi ca,
—
Tatāhi uṇhāhi ca dāruṇāhi ca.
—
Ujjaṅgalaṁ tattamivaṁ kapālaṁ,
—
Anāyasaṁ paralokena tulyaṁ;
—
Luddānamāvāsamidaṁ purāṇaṁ,
—
Bhūmippadeso abhisattarūpo.
—
Atha tumhe kena vaṇṇena,
—
Kimāsamānā imaṁ padesaṁ hi;
—
Anupaviṭṭhā sahasā samacca,
—
Lobhā bhayā atha vā sampamūḷhā”ti.
—
“Magadhesu aṅgesu ca satthavāhā,
—
Āropayitvā paṇiyaṁ puthuttaṁ;
—
Te yāmase sindhusovīrabhūmiṁ,
—
Dhanatthikā uddayaṁ patthayānā.
—
Divā pipāsaṁ nadhivāsayantā,
—
Yoggānukampañca samekkhamānā;
—
Etena vegena āyāma sabbe,
ฯ✎ ร่าง
Rattiṁ maggaṁ paṭipannā vikāle.
เป✎ ร่าง
Te duppayātā aparaddhamaggā,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 56.144
—
Andhākulā vippanaṭṭhā araññe;
—
Suduggame vaṇṇupathassa majjhe,
ฯ✎ ร่าง
Disaṁ na jānāma pamūḷhacittā.
—
Idañca disvāna adiṭṭhapubbaṁ,
วิมาน✎ ร่าง
Vimānaseṭṭhañca tavañca yakkha;
—
Tatuttariṁ jīvitamāsamānā,
—
Disvā patītā sumanā udaggā”ti.
—
“Pāraṁ samuddassa imañca vaṇṇuṁ,
วตฺ✎ ร่าง
Vettācaraṁ saṅkupathañca maggaṁ;
—
Nadiyo pana pabbatānañca duggā,
ถุ✎ ร่าง
Puthuddisā gacchatha bhogahetu.
—
Pakkhandiyāna vijitaṁ paresaṁ,
—
Verajjake mānuse pekkhamānā;
—
Yaṁ vo sutaṁ vā atha vāpi diṭṭhaṁ,
—
Accherakaṁ taṁ vo suṇoma tātā”ti.
—
“Itopi accherataraṁ kumāra,
อ้างอิงพุทธชยันตี 27.124
—
Na no sutaṁ vā atha vāpi diṭṭhaṁ;
—
Atītamānussakameva sabbaṁ,
—
Disvā na tappāma anomavaṇṇaṁ.
—
Vehāyasaṁ pokkharañño savanti,
—
Pahūtamalyā bahupuṇḍarīkā;
—
Dumā cime niccaphalūpapannā,
—
Atīva gandhā surabhiṁ pavāyanti.
—
Veḷūriyathambhā satamussitāse,
—
Silāpavāḷassa ca āyataṁsā;
—
Masāragallā sahalohitaṅgā,
—
Thambhā ime jotirasāmayāse.
—
Sahassathambhaṁ atulānubhāvaṁ,
—
Tesūpari sādhumidaṁ vimānaṁ;
—
Ratanantaraṁ kañcanavedimissaṁ,
—
Tapanīyapaṭṭehi ca sādhuchannaṁ.
—
Jambonaduttattamidaṁ sumaṭṭho,
—
Pāsādasopānaphalūpapanno;
—
Daḷho ca vaggu ca susaṅgato ca,
—
Atīva nijjhānakhamo manuñño.
—
Ratanantarasmiṁ bahuannapānaṁ,
—
Parivārito accharāsaṅgaṇena;
—
Murajaālambaratūriyaghuṭṭho,
—
Abhivanditosi thutivandanāya.
—
So modasi nārigaṇappabodhano,
—
Vimānapāsādavare manorame;
—
Acintiyo sabbaguṇūpapanno,
—
Rājā yathā vessavaṇo naḷinyā.
—
Devo nu āsi udavāsi yakkho,
—
Udāhu devindo manussabhūto;
—
Pucchanti taṁ vāṇijā satthavāhā,
—
Ācikkha ko nāma tuvaṁsi yakkho”ti.
—
“Serīsako nāma ahamhi yakkho,
—
Kantāriyo vaṇṇupathamhi gutto;
—
Imaṁ padesaṁ abhipālayāmi,
—
Vacanakaro vessavaṇassa rañño”ti.
—
“Adhiccaladdhaṁ pariṇāmajaṁ te,
อ้างอิงพุทธชยันตี 27.126
—
Sayaṅkataṁ udāhu devehi dinnaṁ;
—
Pucchanti taṁ vāṇijā satthavāhā,
—
Kathaṁ tayā laddhamidaṁ manuññan”ti.
—
“Nādhiccaladdhaṁ na pariṇāmajaṁ me,
—
Na sayaṅkataṁ na hi devehi dinnaṁ;
—
Sakehi kammehi apāpakehi,
—
Puññehi me laddhamidaṁ manuññan”ti.
—
“Kiṁ te vataṁ kiṁ pana brahmacariyaṁ,
—
Kissa suciṇṇassa ayaṁ vipāko;
—
Pucchanti taṁ vāṇijā satthavāhā,
—
Kathaṁ tayā laddhamidaṁ vimānan”ti.
—
“Mamaṁ pāyāsīti ahu samaññā,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 56.145
—
Rajjaṁ yadā kārayiṁ kosalānaṁ;
—
Natthikadiṭṭhi kadariyo pāpadhammo,
—
Ucchedavādī ca tadā ahosiṁ.
—
Samaṇo ca kho āsi kumārakassapo,
—
Bahussuto cittakathī uḷāro;
—
So me tadā dhammakathaṁ abhāsi,
—
Diṭṭhivisūkāni vinodayī me.
—
Tāhaṁ tassa dhammakathaṁ suṇitvā,
—
Upāsakattaṁ paṭivedayissaṁ;
—
Pāṇātipātā virato ahosiṁ,
—
Loke adinnaṁ parivajjayissaṁ;
—
Amajjapo no ca musā abhāṇiṁ,
—
Sakena dārena ca ahosi tuṭṭho.
—
Taṁ me vataṁ taṁ pana brahmacariyaṁ,
—
Tassa suciṇṇassa ayaṁ vipāko;
—
Teheva kammehi apāpakehi,
—
Puññehi me laddhamidaṁ vimānan”ti.
—
“Saccaṁ kirāhaṁsu narā sapaññā,
—
Anaññathā vacanaṁ paṇḍitānaṁ;
—
Yahiṁ yahiṁ gacchati puññakammo,
—
Tahiṁ tahiṁ modati kāmakāmī.
—
Yahiṁ yahiṁ sokapariddavo ca,
อ้างอิงพุทธชยันตี 27.128
—
Vadho ca bandho ca parikkileso;
—
Tahiṁ tahiṁ gacchati pāpakammo,
—
Na muccati duggatiyā kadācī”ti.
—
“Sammūḷharūpova jano ahosi,
—
Asmiṁ muhutte kalalīkatova;
—
Janassimassa tuyhañca kumāra,
—
Appaccayo kena nu kho ahosī”ti.
—
“Ime ca sirīsavanā tātā,
—
Dibbā gandhā surabhī sampavanti;
—
Te sampavāyanti imaṁ vimānaṁ,
—
Divā ca ratto ca tamaṁ nihantvā.
—
Imesañca kho vassasataccayena,
—
Sipāṭikā phalati ekamekā;
—
Mānussakaṁ vassasataṁ atītaṁ,
—
Yadagge kāyamhi idhūpapanno.
—
Disvānahaṁ vassasatāni pañca,
—
Asmiṁ vimāne ṭhatvāna tātā;
—
Āyukkhayā puññakkhayā cavissaṁ,
—
Teneva sokena pamucchitosmī”ti.
—
“Kathaṁ nu soceyya tathāvidho so,
—
Laddhā vimānaṁ atulaṁ cirāya;
—
Ye cāpi kho ittaramupapannā,
—
Te nūna soceyyuṁ parittapuññā”ti.
—
“Anucchaviṁ ovadiyañca me taṁ,
—
Yaṁ maṁ tumhe peyyavācaṁ vadetha;
—
Tumhe ca kho tātā mayānuguttā,
—
Yenicchakaṁ tena paletha sotthin”ti.
—
“Gantvā mayaṁ sindhusovīrabhūmiṁ,
—
Dhanatthikā uddayaṁ patthayānā;
—
Yathāpayogā paripuṇṇacāgā,
—
Kāhāma serīsamahaṁ uḷāran”ti.
—
“Mā ceva serīsamahaṁ akattha,
อ้างอิงพุทธชยันตี 27.130
—
Sabbañca vo bhavissati yaṁ vadetha;
—
Pāpāni kammāni vivajjayātha,
—
Dhammānuyogañca adhiṭṭhahātha.
—
Upāsako atthi imamhi saṅghe,
—
Bahussuto sīlavatūpapanno;
—
Saddho ca cāgī ca supesalo ca,
—
Vicakkhaṇo santusito mutīmā.
—
Sañjānamāno na musā bhaṇeyya,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 56.146
—
Parūpaghātāya na cetayeyya;
—
Vebhūtikaṁ pesuṇaṁ no kareyya,
—
Saṇhañca vācaṁ sakhilaṁ bhaṇeyya.
—
Sagāravo sappatisso vinīto,
—
Apāpako adhisīle visuddho;
—
So mātaraṁ pitarañcāpi jantu,
—
Dhammena poseti ariyavutti.
—
Maññe so mātāpitūnaṁ kāraṇā,
—
Bhogāni pariyesati na attahetu;
—
Mātāpitūnañca yo accayena,
—
Nekkhammapoṇo carissati brahmacariyaṁ.
—
Ujū avaṅko asaṭho amāyo,
—
Na lesakappena ca vohareyya;
—
So tādiso sukatakammakārī,
—
Dhamme ṭhito kinti labhetha dukkhaṁ.
—
Taṁ kāraṇā pātukatomhi attanā,
—
Tasmā dhammaṁ passatha vāṇijāse;
—
Aññatra teniha bhasmī bhavetha,
—
Andhākulā vippanaṭṭhā araññe;
—
Taṁ khippamānena lahuṁ parena,
—
Sukho have sappurisena saṅgamo”ti.
—
“Kiṁ nāma so kiñca karoti kammaṁ,
—
Kiṁ nāmadheyyaṁ kiṁ pana tassa gottaṁ;
—
Mayampi naṁ daṭṭhukāmamha yakkha,
—
Yassānukampāya idhāgatosi;
—
Lābhā hi tassa yassa tuvaṁ pihesī”ti.
—
“Yo kappako sambhavanāmadheyyo,
—
Upāsako kocchaphalūpajīvī;
—
Jānātha naṁ tumhākaṁ pesiyo so,
—
Mā kho naṁ hīḷittha supesalo so”ti.
—
“Jānāmase yaṁ tvaṁ pavadesi yakkha,
อ้างอิงพุทธชยันตี 27.132
—
Na kho naṁ jānāma sa edisoti;
—
Mayampi naṁ pūjayissāma yakkha,
—
Sutvāna tuyhaṁ vacanaṁ uḷāran”ti.
สฺมึ สตฺตมสฺส สุ✎ ร่าง
“Ye keci imasmiṁ satthe manussā,
นิกฺขิตฺตวคฺค✎ ร่าง
Daharā mahantā athavāpi majjhimā;
—
Sabbeva te ālambantu vimānaṁ,
สฺส ทสมวตฺถุสฺมึ ทฏฺฐพฺพํ)
เสริสฺสกเปตวตฺถุ ทุติยํ ฯ✎ ร่าง
Passantu puññānaṁ phalaṁ kadariyā”ti.