เนื้อความทั้งข้อ
[๑๒๗] ผลแห่งกรรมทั้งหลาย ที่พระราชโอรสทำไว้ในชาติก่อนพึงย่ำยีหัวใจ
พระราชโอรสได้เสวยรูป เสียง กลิ่น รส โผฏฐัพพะ อันน่ารื่นรมย์
ใจ และการฟ้อนรำขับร้อง ความยินดี ความสนุกสนานเป็นอันมาก
เสด็จเที่ยวไปในสวนแล้วเข้าไปสู่เมืองราชคฤห์ ได้ทรงเห็นพระปัจเจก-
พุทธเจ้านามว่าสุเนตตะ ผู้มีตนอันฝึกแล้วมีจิตตั้งมั่น มักน้อย สมบูรณ์
ด้วยหิริ ยินดีในอาหารเฉพาะที่มีอยู่ในบาตร เสด็จลงจากคอช้างแล้ว
ตรัสถามว่า ได้อะไรบ้าง พระผู้เป็นเจ้า แล้วทรงจับบาตรของพระปัจเจก-
พุทธเจ้ายกขึ้นสูง แล้วทุ่มลงที่พื้นดินให้แตก ทรงพระสรวล หลีกไป
หน่อยหนึ่งได้ตรัสกะพระปัจเจกพุทธเจ้า ผู้แลดูอยู่ด้วยอำนาจความกรุณา
ว่า เราเป็นพระราชโอรสของพระเจ้ากิตวัสสะ แน่ะภิกษุ ท่านจักทำอะไร
เรา พระราชโอรสได้เสวยผลอันเผ็ดร้อนแห่งกรรมอันหยาบช้านั้นเพรียบ
พร้อมแล้วในนรก พระราชโอรสผู้เป็นพาลทำบาปหยาบช้าไว้ จึงได้
ประสบทุกข์อันกล้าแข็งอยู่ในนรก ๘๔,๐๐๐ ปี นอนหงายบ้าง นอน
คว่ำบ้าง นอนตะแคงซ้ายบ้าง นอนตะแคงขวาบ้าง เท้าชี้ขึ้นข้างบนบ้าง
หมกไหม้อยู่สิ้นกาลนาน ทำบาปหยาบช้าไว้ จึงได้ประสบทุกข์อันกล้า
แข็งในนรกหลายหมื่นปีเป็นอันมาก บุคคลผู้มีการงานอันลามก พากัน
ประทุษร้ายฤาษีผู้ไม่ประทุษร้ายต่อผู้ประทุษร้ายมีวัตรอันงาม ย่อมได้เสวย
ทุกข์อันเผ็ดร้อนอย่างยิ่งเห็นปานนี้แล เปรตผู้เป็นพระราชบุตรเสวยทุกข์
เป็นอันมากในนรกนั้นสิ้นปีเป็นอันมาก จุติจากนรกแล้วมาเกิดเป็นเปรต
อดอยากอีก บุคคลรู้โทษอันเกิดเพราะอำนาจแห่งความมัวเมาในความ
เป็นใหญ่อย่างนี้แล้ว พึงละความมัวเมาในความเป็นใหญ่เสีย แล้วพึง
ประพฤติอ่อนน้อมต่อผู้ควรอ่อนน้อม ผู้ใดมีความเคารพในพระพุทธเจ้า
พระธรรมและพระสงฆ์ ผู้นั้นอันบุคคลพึงสรรเสริญในปัจจุบัน ผู้นั้น
เป็นคนมีปัญญา เมื่อตายไป ย่อมเข้าถึงสวรรค์.
พระมหาโมคคัลลานเถระได้ถามเปรตตนหนึ่งว่า
ปุพฺเพ กตานํ กมฺมานํ✎ ร่าง
Pubbe katānaṁ kammānaṁ,
วิปาโก มถเย มนํ✎ ร่าง
vipāko mathaye manaṁ;
รูเป สทฺเท รเส คนฺเธ✎ ร่าง
Rūpe sadde rase gandhe,
โผฏฺฐพฺเพ จ มโนรเม ฯ✎ ร่าง
phoṭṭhabbe ca manorame.
นจฺจํ คีตํ รตึ ขิฑฺฑํ✎ ร่าง
Naccaṁ gītaṁ ratiṁ khiḍḍaṁ,
อนุภุตฺวา อนปฺปกํ✎ ร่าง
anubhutvā anappakaṁ;
อุยฺยาเน ปริจาริตฺวา✎ ร่าง
Uyyāne paricaritvā,
ปวิสนฺโต คิริพฺพชํ ฯ✎ ร่าง
pavisanto giribbajaṁ.
อิสึ สุเนตฺตมทฺทกฺขิ✎ ร่าง
Isiṁ sunetta maddakkhi,
อตฺตทนฺตํ สมาหิตํ✎ ร่าง
attadantaṁ samāhitaṁ;
อปฺปิจฺฉํ หิรีสมฺปนฺนํ✎ ร่าง
Appicchaṁ hirisampannaṁ,
อุญฺเฉ ปตฺตคเต รตํ ฯ✎ ร่าง
uñche pattagate rataṁ.
หตฺถิกฺขนฺธโต โอรุยฺห✎ ร่าง
Hatthikkhandhato oruyha,
ลทฺธา ภนฺเตติ จ พฺรูวิ✎ ร่าง
laddhā bhanteti cābravi;
ตสฺส ปตฺตํ คเหตฺวาน✎ ร่าง
Tassa pattaṁ gahetvāna,
อุจฺจํ ปคฺคยฺห ขตฺติโย ฯ✎ ร่าง
uccaṁ paggayha khattiyo.
ถณฺฑิเล ปตฺตํ ภินฺทิตฺวา✎ ร่าง
Thaṇḍile pattaṁ bhinditvā,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 56.155
หสมาโน อปกฺกมิ✎ ร่าง
hasamāno apakkami;
รญฺโญ กิตวสฺสาหํ ปุตฺโต✎ ร่าง
“Rañño kitavassāhaṁ putto,
กึ มํ ภิกฺขุ กริสฺสสิ ฯ✎ ร่าง
kiṁ maṁ bhikkhu karissasi”.
ตสฺส กมฺมสฺส ผรุสสฺส✎ ร่าง
Tassa kammassa pharusassa,
วิปาโก กฏุโก อหุ✎ ร่าง
vipāko kaṭuko ahu;
ยํ ราชปุตฺโต เวเทสิ✎ ร่าง
Yaṁ rājaputto vedesi,
นิรยมฺหิ สมปฺปิโต ฯ✎ ร่าง
nirayamhi samappito.
ฉเฬว จตุราสีติ✎ ร่าง
Chaḷeva caturāsīti,
วสฺสานิ นหุตานิ จ✎ ร่าง
vassāni navutāni ca;
ภุสํ ทุกฺขํ นิคจฺฉิฏฺโฐ✎ ร่าง
Bhusaṁ dukkhaṁ nigacchittho,
นิรเย กตกิพฺพิโส ฯ✎ ร่าง
niraye katakibbiso.
อุตฺตาโนปิ จ ปจฺจิตฺถ✎ ร่าง
Uttānopi ca paccittha,
อ้างอิงพุทธชยันตี 27.152
นิกุชฺโช วามทกฺขิโณ✎ ร่าง
nikujjo vāmadakkhiṇo;
อุทฺธํปาโท ฐิโต เจว✎ ร่าง
Uddhampādo ṭhito ceva,
จิรํ พาโล อปจฺจิถ ฯ✎ ร่าง
ciraṁ bālo apaccatha.
พหูนิ วสฺสสหสฺสานิ✎ ร่าง
Bahūni vassasahassāni,
อ้างอิงสยามรัฐ 26.252
ปูคานิ นหุตานิ จ✎ ร่าง
pūgāni nahutāni ca;
ภุสํ ทุกฺขํ นิคจฺฉิฏฺโฐ✎ ร่าง
Bhusaṁ dukkhaṁ nigacchittho,
นิรเย กตกิพฺพิโส ฯ✎ ร่าง
niraye katakibbiso.
เอตาทิสํ โข กฏุกํ✎ ร่าง
Etādisaṁ kho kaṭukaṁ,
อปฺปทุฏฺฐปโทสินํ✎ ร่าง
appaduṭṭhappadosinaṁ;
ปจฺจนฺติ ปาปกมฺมนฺตา✎ ร่าง
Paccanti pāpakammantā,
อิสึ อาสชฺช สุพฺพตํ ฯ✎ ร่าง
isimāsajja subbataṁ.
โส ตตฺถ พหุวสฺสานิ✎ ร่าง
So tattha bahuvassāni,
เวทยิตฺวา พหุทุกฺขํ✎ ร่าง
vedayitvā bahuṁ dukhaṁ;
ขุปฺปิปาสหโต นาม✎ ร่าง
Khuppipāsahato nāma,
เปโต อาสิ ตโต จุโต ฯ✎ ร่าง
peto āsi tato cuto.
เอวมาทีนวํ ญตฺวา✎ ร่าง
Etamādīnavaṁ ñatvā,
อิสฺสรมทสมฺภวํ✎ ร่าง
issaramadasambhavaṁ;
ปหาย อิสฺสรมทํ✎ ร่าง
Pahāya issaramadaṁ,
นิวาตมนุวตฺตเย ฯ✎ ร่าง
nivātamanuvattaye.
ทิฏฺเฐว ธมฺเม ปาสํโส✎ ร่าง
Diṭṭheva dhamme pāsaṁso,
โย พุทฺเธสุ สคารโว✎ ร่าง
yo buddhesu sagāravo;
กายสฺส เภทา สปฺปญฺโญ✎ ร่าง
Kāyassa bhedā sappañño,
สคฺคํ โส อุปปชฺชตีติ ฯ✎ ร่าง
saggaṁ so upapajjatīti.
ราชปุตฺตเปตวตฺถุ สตฺตมํ ฯ✎ ร่าง
Rājaputtapetavatthu sattamaṁ.