‹ กลับ
ลตาวิมาน
เล่ม ๒๖ — ขุททกนิกาย วิมานวัตถุ–เปตวัตถุ–เถรคาถา–เถรีคาถา · ข้อ 32 · ขุ.วิ. ๒๖/๙๑๐ ↗
👁 การแสดงผล
แตะเพื่อเปิด/ปิดแต่ละส่วน
เนื้อความทั้งข้อ
[๓๒] นางเทพนารี ๕ องค์ มีความรุ่งเรือง มีปัญญา งดงามด้วยคุณธรรม เป็นธิดาของท้าวเวสสวัณมหาราช คือ นางลดาเทพธิดา ๑ นางสัชชาเทพ ธิดา ๑ นางปวราเทพธิดา ๑ นางอัจฉิมุตีเทพธิดา ๑ นางสุดาเทพธิดา ๑ ต่างเป็นนางบำเรอของท้าวสักกเทวราชผู้ประเสริฐ มีศิริ ได้พากันไปยัง แม่น้ำอันไหลมาจากสระอโนดาด มีน้ำเยือกเย็น มีดอกอุบลน่ารื่นรมย์ ในป่าหิมพานต์ เพื่อสรงสนาน ครั้นสรงสนาน ฟ้อนรำขับร้อง รื่นเริง สำราญใจในแม่น้ำแล้ว จึงนางสุดาเทพธิดาได้ถามนางลดาเทพธิดาผู้พี่ องค์ใหญ่ว่า เจ้าพี่จ๋าผู้มีดวงตาเหลืองปนแดง มีร่างประดับด้วยพวงมาลัย อุบล มี พวงมาลัยประดับเศียร ผิวพรรณก็งดงามเปล่งปลั่งดังทองคำ มีอวัยวะ ทุกส่วนงดงามผ่องใส เหมือนท้องฟ้าที่ปราศจากเมฆหมอก มีอายุยืน ดิฉันขอถามเจ้าพี่เพราะทำบุญอะไรไว้ เจ้าพี่จึงได้มียศมาก ทั้งเป็นที่รัก และโปรดปรานของพระภัสดา มีรูปงามสะสวยยิ่งนัก ทั้งฉลาดในการ ฟ้อนรำขับร้อง และบรรเลงเป็นเยี่ยม จนพวกเทพบุตรและเทพธิดา ไต่ถามถึงเสมอๆ ขอโปรดได้บอกแก่หม่อมฉันด้วยเถิด? นางเทพธิดาจึงตอบว่า ครั้นพี่ยังเป็นมนุษย์อยู่ในมนุษยโลก เป็นบุตรสะใภ้ในตระกูลมั่งคั่ง ตระกูลหนึ่ง พี่มิได้เป็นคนมักโกรธ เป็นผู้ประพฤติอยู่ใต้บังคับบัญชา ของสามี ไม่ประมาทในวันอุโบสถ เมื่อพี่ยังเป็นสาวอยู่ เป็นผู้ภักดี ด้วยการไม่ประพฤตินอกใจสามีหนุ่ม พี่เป็นที่โปรดปรานของสามีเป็น อย่างยิ่ง ก็เพราะพี่มีน้ำใจผ่องใส ได้ทำตัวให้เป็นที่โปรดปรานของสามี พร้อมทั้งญาติชั้นผู้ใหญ่ และบิดามารดาของสามี ตลอดจนคนใช้ชาย หญิง พี่จึงได้มีบริวารยศอันบุญกรรมจัดมาให้ถึงอย่างนี้ เพราะกุศลกรรม นั้น พี่จึงได้เป็นผู้พิเศษกว่านางฟ้าพวกอื่น ในที่ ๔ สถาน คือ อายุ วรรณะ สุขะ พละ ได้เสวยความยินดีมิใช่น้อย. เมื่อนางสุดาเทพธิดาได้ฟังดังนี้แล้ว จึงได้พูดกับพี่สาวทั้งสามว่า ข้าแต่เจ้าพี่ทั้งสาม เจ้าพี่ลดาได้แถลงถ้อยคำน่าฟังมากมิใช่หรือจ้ะ หม่อมฉันทูลถามถึงเรื่องที่พวกเราชอบสงสัยกันมาก ก็กล่าวแก้ได้อย่าง ไม่ผิดพลาด เจ้าพี่ลดาควรเป็นตัวอย่างอันดีเยี่ยมสำหรับเราทั้งสี่และ นารีทั้งหลาย มาเราทั้งปวงพึงประพฤติธรรมในสามีทั้งหลาย เราทั้งปวง พึงประพฤติในสามี เหมือนอย่างสตรีที่ดีประพฤติยำเกรงสามี ฉะนั้น ครั้นเราทั้งหลายปฏิบัติธรรม คือ การอนุเคราะห์ต่อสามีด้วยสภาพทั้ง ๕ อย่างแล้ว ก็จะได้สมบัติอย่างที่เจ้าพี่ลดาพูดถึงอยู่ประเดี๋ยวนี้ พระยา ราชสีห์ผู้สัญจรไปตามราวไพรใกล้เชิงเขา อาศัยอยู่บนบรรพตเขาหลวง แล้วก็เที่ยวตะครุบจับสัตว์ ๔ เท้าใหญ่น้อยทุกๆ ชนิดกัดกินเป็นอาหาร ได้ ฉันใด สตรีที่มีศรัทธาเป็นอริยสาวิกาในศาสนานี้ ก็ฉันนั้น เมื่อ ยังอาศัยภัสดาอยู่ ควรประพฤติยำเกรงสามี ฆ่าความโกรธเสีย กำจัด ความตระหนี่เสียได้แล้ว เขาผู้ประพฤติธรรมโดยชอบ จึงรื่นเริงบันเทิงใจ อยู่บนสวรรค์.
เทียบรายประโยค (46 ประโยค)
vv32:0.4 #
4. Latāvimānavatthu
vv32:1.1 #
ลตา จ สชฺชา ปวรา จ เทวตา✎ ร่าง
Latā ca sajjā pavarā ca devatā,
vv32:1.2 #
อจฺฉิมุตีราชวรสฺส สิรีมโต✎ ร่าง
Accimatī rājavarassa sirīmato;
vv32:1.3 #
สุตา จ รญฺโญ เวสฺสวณฺณสฺส ธีตา✎ ร่าง
Sutā ca rañño vessavaṇassa dhītā,
vv32:1.4 #
ราชี มตี ธมฺมคุเณหิ โสภิตา✎ ร่าง
Rājīmatī dhammaguṇehi sobhatha.
vv32:2.1 #
ปญฺเจตฺถ นาริโย อคมํสุ นฺหายิตุํ✎ ร่าง
Pañcettha nāriyo āgamaṁsu nhāyituṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 26.46 · ฉัฏฐสังคายนา 56.29
vv32:2.2 #
สีโตทกํ อุปฺปลินึ สิวํ นทึ✎ ร่าง
Sītodakaṁ uppaliniṁ sivaṁ nadiṁ;
vv32:2.3 #
ตา ตตฺถ นฺหายิตฺวา รมิตฺวา เทวตา✎ ร่าง
Tā tattha nhāyitvā rametvā devatā,
vv32:2.4 #
นจฺจิตฺวา คายิตฺวา สุตาลตํ พฺรวิ✎ ร่าง
Naccitvā gāyitvā sutā lataṁ bravi.
vv32:3.1 #
ปุจฺฉามิ ตํ อุปฺปลมาลธารินิ✎ ร่าง
“Pucchāmi taṁ uppalamāladhārini,
อ้างอิงพุทธชยันตี 26.68
vv32:3.2 #
อาเวฬินิ กาญฺจนสนฺนิภตฺตเจ ปี✎ ร่าง
Āveḷini kañcanasannibhattace;
vv32:3.3 #
ตรตฺตามฺพกฺขิ นเภว โสภเณ✎ ร่าง
Timiratambakkhi nabheva sobhane,
vv32:3.4 #
ทีฆายุกี เกน กโต ยโส ตว✎ ร่าง
Dīghāyukī kena kato yaso tava.
vv32:4.1 #
เกนาสิ ภทฺเท ปติโน ปิยตรา✎ ร่าง
Kenāsi bhadde patino piyatarā,
vv32:4.2 #
วิสิฏฺฐกลฺยาณิตรสฺส รูปโต✎ ร่าง
Visiṭṭhakalyāṇitarassu rūpato;
vv32:4.3 #
ปทกฺขิณา นจฺจคีตวาทิเต✎ ร่าง
Padakkhiṇā naccanagītavādite,
vv32:4.4 #
อาจิกฺข โน ตฺวํ นรนาริ ปุจฺฉิตาติ ฯ✎ ร่าง
Ācikkha no tvaṁ naranāripucchitā”ti.
vv32:5.1 #
อหํ มนุสฺเสสุ มนุสฺสภูตา✎ ร่าง
“Ahaṁ manussesu manussabhūtā,
vv32:5.2 #
อุฬารโภเค กุเล สุณิสา อโหสึ✎ ร่าง
Uḷārabhoge kule suṇisā ahosiṁ;
vv32:5.3 #
อกฺโกธนา ภตฺตุ วสานุวตฺตินี✎ ร่าง
Akkodhanā bhattuvasānuvattinī,
vv32:5.4 #
อปฺปมตฺตา อุโปสเถ✎ ร่าง
Uposathe appamattā ahosiṁ.
vv32:6.1 #
มนุสฺสภูตา ทหรา อปาวิกา✎ ร่าง
Manussabhūtā daharā apāpikā,
vv32:6.2 #
ปสนฺนจิตฺตา ปติมาภิราธยึ✎ ร่าง
Pasannacittā patimābhirādhayiṁ;
vv32:6.3 #
สเทวรํ สสฺสุรํ สทาสกํ✎ ร่าง
Sadevaraṁ sassasuraṁ sadāsakaṁ,
vv32:6.4 #
อภิราธยึ ตมฺหิ กโต ยโส มม✎ ร่าง
Abhirādhayiṁ tamhi kato yaso mama.
vv32:7.1 #
สาหํ เตน กุสเลน กมฺมุนา✎ ร่าง
Sāhaṁ tena kusalena kammunā,
อ้างอิงสยามรัฐ 26.47
vv32:7.2 #
จตุพฺภิ ฐาเนสุ วิเสสมชฺฌคา✎ ร่าง
Catubbhi ṭhānehi visesamajjhagā;
vv32:7.3 #
อายุญฺจ วณฺณญฺจ สุขํ พลญฺจ✎ ร่าง
Āyuñca vaṇṇañca sukhaṁ balañca,
vv32:7.4 #
ขิทฺทํ รตึ ปจฺจนุโภมนปฺปกํ✎ ร่าง
Khiḍḍāratiṁ paccanubhomanappakaṁ”.
vv32:8.1 #
สุตํ นุ ตํ ภาสติ ยํ อยํ ลตา✎ ร่าง
“Sutaṁ nu taṁ bhāsati yaṁ ayaṁ latā,
vv32:8.2 #
ยํ โน อาปุจฺฉิมฺห ๑- อกิตฺตยิโน✎ ร่าง
Yaṁ no apucchimha akittayī no;
vv32:8.3 #
ปติโน กิรมฺหากํ วิสิฏฺฐา นารินํ✎ ร่าง
Patino kiramhākaṁ visiṭṭha nārīnaṁ,
vv32:8.4 #
คตี จ เนสํ ปวรา จ เทวตา✎ ร่าง
Gatī ca tāsaṁ pavarā ca devatā.
vv32:9.1 #
ปตีสุ ธมฺมํ ปริจราม สพฺพา✎ ร่าง
Patīsu dhammaṁ pacarāma sabbā,
vv32:9.2 #
ปติพฺพตา ยถาภวนฺติ อิตฺถิโย✎ ร่าง
Patibbatā yattha bhavanti itthiyo;
vv32:9.3 #
ปตีสุ ธมฺมํ ปริจราม สพฺพา✎ ร่าง
Patīsu dhammaṁ pacaritva sabbā,
vv32:9.4 #
ลจฺฉามเส ภาสติ ยํ อยํ ลตา✎ ร่าง
Lacchāmase bhāsati yaṁ ayaṁ latā.
vv32:10.1 #
สีโห ยถา ปพฺพตสานุโคจโร✎ ร่าง
Sīho yathā pabbatasānugocaro,
vv32:10.2 #
มหินฺธรํ ปพฺพตมาวสิตฺวา✎ ร่าง
Mahindharaṁ pabbatamāvasitvā;
vv32:10.3 #
ปสยฺห คนฺตฺวา อิตเร จตุปฺปเท✎ ร่าง
Pasayha hantvā itare catuppade,
vv32:10.4 #
ขุทฺเท มิเค ขาทติ มํสโภชโน✎ ร่าง
Khudde mige khādati maṁsabhojano.
vv32:11.1 #
ตเถว สทฺธา อิธ อริยสาวิกา✎ ร่าง
Tatheva saddhā idha ariyasāvikā,
vv32:11.2 #
ภตฺตารํ นิสฺสาย ปตึ อนุพฺพตา✎ ร่าง
Bhattāraṁ nissāya patiṁ anubbatā;
vv32:11.3 #
โกธํ วธิตฺวา อนุภุยฺย มจฺเฉรํ✎ ร่าง
Kodhaṁ vadhitvā abhibhuyya maccharaṁ,
vv32:11.4 #
สคฺคมฺหิ สา โมทติ ธมฺมจารินีติ ฯ✎ ร่าง
Saggamhi sā modati dhammacārinī”ti.
vv32:12.1 #
ลตาวิมานํ จตุตฺถํ ฯ✎ ร่าง
Latāvimānaṁ catutthaṁ.
‹ กลับสารบัญ เล่ม ๒๖ — ขุททกนิกาย วิมานวัตถุ–เปตวัตถุ–เถรคาถา–เถรีคาถา
ความน่าเชื่อถือ: ✓ ทางการ 🤖 AI จับคู่ ✎ ร่าง — "ร่าง" คือจับคู่อัตโนมัติ อาจคลาดเคลื่อน ยังไม่ตรวจทาน