เล่ม ๒๖ — ขุททกนิกาย วิมานวัตถุ–เปตวัตถุ–เถรคาถา–เถรีคาถา ข้อ 464

👁 การแสดงผล ▾

แตะเพื่อเปิด/ปิดแต่ละส่วน

คำแปลไทย (ทั้งข้อ) บาลีอักษรไทย บาลีโรมัน English (Sujato) อ้างอิง

เนื้อความทั้งข้อ

[๔๖๔] นักปราชญ์กล่าวสรรเสริญ ความเป็นผู้มีกัลยาณมิตรไว้เฉพาะในโลกว่า บุคคลผู้คบกัลยาณมิตร ถึงแม้จะเป็นพาลก็พึงเป็นบัณฑิตได้บ้าง ควร คบสัตบุรุษ เพราะปัญญาย่อมเจริญแก่บุคคลผู้คบสัตบุรุษโดยแท้ คน ทุกคนมีกษัตริย์เป็นต้น เมื่อคบสัตบุรุษทั้งหลาย พึงพ้นจากทุกข์แม้ ทั้งปวงได้ และพึงรู้แจ้งอริยสัจ ๔ คือ ทุกข์ ๑ เหตุให้เกิดทุกข์ ๑ ความดับทุกข์ ๑ อัฏฐังคิกมรรค ๑ พระพุทธเจ้าผู้เป็นสารถี ฝึกบุรุษผู้ ควรฝึก ได้ตรัสไว้ว่า ความเป็นหญิง เป็นเหตุนำมาซึ่งทุกข์ เพราะว่า การอยู่ร่วมกับหญิงร่วมสามีกันก็ดี การคลอดบุตรก็มี เป็นทุกข์ทั้งนั้น หญิงบางพวกคลอดบุตรครั้งแรก อดกลั้นทุกข์อันเกิดขึ้นเพราะการคลอด บุตรไม่ไหวจึงตัดคอตนเองเสียก็มี พวกหญิงที่เจริญด้วยความสุขพากัน กินยาพิษก็มี เด็กตายในครรภ์ก็มี คนทั้งสองคือเด็กอยู่ในครรภ์และ มารดาผู้มีครรภ์ ย่อมได้รับความพินาศ เราเดินทางในเวลาจวนคลอด ได้เห็นสามีตายแล้ว ยังไม่ทันถึงเรือนของตน ก็คลอดบุตรกลางทาง บุตรทั้งสองคนก็ตาย และสามีก็ตายในหนทาง มารดาบิดาและพี่ชาย ของเราผู้กำพร้า อันเขาเผาอยู่บนเชิงตะกอนเดียวกัน เมื่อสิ้นสกุลแล้ว เป็นกำพร้า ท่านเสวยทุกข์ หาประมาณมิได้ ก็น้ำตาของท่านไหลออก แล้ว หลายพันชาติ เราเห็นท่านและเนื้อบุตรของท่าน อันสัตว์มีสุนัข เป็นต้นกัดกินแล้ว ที่กลางป่าช้า เรามีวงศ์สกุลอันฉิบหายแล้ว เป็นผู้อัน ชนทั้งปวงติเตียน สามีตายแล้ว ได้บรรลุอมตธรรม อริยมรรคอัน ประกอบด้วยองค์ ๘ เป็นที่ให้ถึงอมตธรรม เราได้เจริญแล้ว แม้นิพพาน เราก็ได้ทำให้แจ้งแล้ว เราได้เห็นแว่นธรรมแล้ว เราเป็นผู้มีลูกศรอันตัด แล้ว ปลงภาระลงแล้ว กิจที่ควรทำเราได้ทำเสร็จแล้ว พระกีสาโคตมี เถรีเป็นผู้มีจิตหลุดพ้นดีแล้ว ได้กล่าวเนื้อความนี้ ดังนี้แล.

เทียบรายประโยค (49 ประโยค)

thig10.1:0.2 #

—

Ekādasakanipāta

The Book of the Elevens

thig10.1:0.3 #

—

Kisāgotamītherīgāthā

Kisāgotamī

thig10.1:1.1 #

กลฺยาณมิตฺตตา มุนินา✎ ร่าง

“Kalyāṇamittatā muninā,

“Pointing out how the world works,

อ้างอิงสยามรัฐ 26.470 · ฉัฏฐสังคายนา 56.329 · พุทธชยันตี 29.52

thig10.1:1.2 #

โลกํ อาทิสฺส วณฺณิตา✎ ร่าง

lokaṁ ādissa vaṇṇitā;

the sages have praised good friendship.

thig10.1:1.3 #

กลฺยาณมิตฺเต ภชมาโน✎ ร่าง

Kalyāṇamitte bhajamāno,

Associating with good friends,

thig10.1:1.4 #

อปิ พาโล ปณฺฑิโต อสฺส ฯ✎ ร่าง

api bālo paṇḍito assa.

even a fool becomes astute.

thig10.1:2.1 #

ภชิตพฺพา สปฺปุริสา✎ ร่าง

Bhajitabbā sappurisā,

Associate with true persons,

thig10.1:2.2 #

ปญฺญา ตถาปิ ๑- วฑฺฒติ ภชนฺตานํ✎ ร่าง

Paññā tathā vaḍḍhati bhajantānaṁ;

for that is how wisdom grows.

thig10.1:2.3 #

ภชมาโน โย ๒- โกจิ ขตฺติยาทิโก สปฺปุริเส✎ ร่าง

Bhajamāno sappurise,

Should you associate with true persons,

thig10.1:2.4 #

สพฺเพหิปิ ทุกฺเขหิ เจว โมจเย✎ ร่าง

Sabbehipi dukkhehi pamucceyya.

you would be freed from all suffering.

thig10.1:3.1 #

ทุกฺขญฺเจว วิชาเนยฺย✎ ร่าง

Dukkhañca vijāneyya,

And you would understand suffering,

thig10.1:3.2 #

ทุกฺขสฺส จ สมุทยํ นิโรธ✎ ร่าง

Dukkhassa ca samudayaṁ nirodhaṁ;

its origin and cessation,

thig10.1:3.3 #

ฏฺฐงฺคิกมคฺคํ✎ ร่าง

Aṭṭhaṅgikañca maggaṁ,

the eightfold path,

thig10.1:3.4 #

จตฺตาริ อริยสจฺจานิ จ ๓- ฯ✎ ร่าง

Cattāripi ariyasaccāni”.

and so the four noble truths.”

thig10.1:4.1 #

ทุกฺโข อิตฺถิภาโว✎ ร่าง

“Dukkho itthibhāvo,

“‘A woman’s life is painful,’

อ้างอิงPTS 144

thig10.1:4.2 #

อกฺขาโต ปุริสทมฺมสารถินา ฯ✎ ร่าง

Akkhāto purisadammasārathinā;

explained the Buddha, guide for those fit to train,

thig10.1:4.3 #

สปตฺติกมฺปิ หิ ทุกฺขํ✎ ร่าง

Sapattikampi hi dukkhaṁ,

‘and for a co-wife it’s especially so.

thig10.1:4.4 #

อปฺเปกจฺจา สกึ วิชาตาโย✎ ร่าง

Appekaccā sakiṁ vijātāyo.

After giving birth just once,

thig10.1:5.1 #

คลเก ๔- อปกนฺตนฺติ✎ ร่าง

Galake api kantanti,

some women even cut their own throat,

thig10.1:5.2 #

สุขุมาลินิโย วิสานิ ขาทนฺติ✎ ร่าง

Sukhumāliniyo visāni khādanti;

while delicate ladies take poison.

thig10.1:5.3 #

ชนมารกมชฺฌคตา✎ ร่าง

Janamārakamajjhagatā,

Being guilty of killing a person,

thig10.1:5.4 #

อุโภปิ พฺยสนานิ อนุโภนฺติ✎ ร่าง

Ubhopi byasanāni anubhonti”.

they both undergo ruin.’”

thig10.1:6.1 #

อุปวิชญฺญา คจฺฉนฺตี✎ ร่าง

“Upavijaññā gacchantī,

“I was on the road, near to giving birth,

thig10.1:6.2 #

อทฺทสาหํ ปตึ มตํ✎ ร่าง

addasāhaṁ patiṁ mataṁ;

when I saw my husband dead.

thig10.1:6.3 #

ปนฺเถ วิชายิตฺวาน✎ ร่าง

Panthamhi vijāyitvāna,

I gave birth there on the road

thig10.1:6.4 #

อปฺปตฺตาหํ สกํ เคหํ ฯ✎ ร่าง

appattāva sakaṁ gharaṁ.

before I’d reached my own house.

thig10.1:7.1 #

เทฺว ปุตฺตา กาลกตา✎ ร่าง

Dve puttā kālakatā,

My two children have died,

thig10.1:7.2 #

ปติ จ ปนฺเถ มโต กปณิกาย✎ ร่าง

Patī ca panthe mato kapaṇikāya;

and on the road my husband lies dead—oh woe is me!

thig10.1:7.3 #

มาตา ปิตา จ ภาตา จ✎ ร่าง

Mātā pitā ca bhātā,

Mother, father, and brother

thig10.1:7.4 #

ฑยฺหนฺติ เอกจิตกายํ ฯ✎ ร่าง

Ḍayhanti ca ekacitakāyaṁ”.

all burning up on the same pyre.”

thig10.1:8.1 #

ขีณกุลมฺหิ ๖- กปเณ✎ ร่าง

“Khīṇakulīne kapaṇe,

“Oh woe is you whose family is lost,

thig10.1:8.2 #

อนุภูตํ เต ทุกฺขํ อปริมาณํ✎ ร่าง

Anubhūtaṁ te dukhaṁ aparimāṇaṁ;

the suffering you have undergone has no measure;

thig10.1:8.3 #

อสฺสุ จ เต ปวตฺตํ หิ✎ ร่าง

Assū ca te pavattaṁ,

you have been shedding tears

thig10.1:8.4 #

พหูนิ ชาติสหสฺสานิ ฯ |๔๖๔.๒๒๑| ป✎ ร่าง

Bahūni ca jātisahassāni.

for many thousands of lives.”

thig10.1:9.1 #

สฺสึ ตํ สุสานมชฺเฌ✎ ร่าง

Vasitā susānamajjhe,

“While staying in the charnel ground,

อ้างอิงสยามรัฐ 26.471

thig10.1:9.2 #

อโถปิ ขาทิตานิ ปุตฺตมํสานิ✎ ร่าง

Athopi khāditāni puttamaṁsāni;

I saw my son’s flesh being eaten.

thig10.1:9.3 #

หตกุลิกา สพฺพครหิตา✎ ร่าง

Hatakulikā sabbagarahitā,

With my family destroyed, condemned by all,

thig10.1:9.4 #

มตปติกา อมตํ อธิคจฺฉึ ฯ✎ ร่าง

Matapatikā amatamadhigacchiṁ.

and my husband dead, I realized freedom from death.

thig10.1:10.1 #

ภาวิโต เม อยํ มคฺโค✎ ร่าง

Bhāvito me maggo,

I’ve developed the noble eightfold path

thig10.1:10.2 #

อริโยฏฺฐงฺคิโก อมตคามี✎ ร่าง

Ariyo aṭṭhaṅgiko amatagāmī;

leading to freedom from death.

thig10.1:10.3 #

นิพฺพานํปิ สจฺฉิกตํ✎ ร่าง

Nibbānaṁ sacchikataṁ,

I’ve realized extinguishment,

thig10.1:10.4 #

ธมฺมาทาสํ อเวกฺขิหํ ๑- ฯ✎ ร่าง

Dhammādāsaṁ avekkhiṁhaṁ.

as seen in the mirror of the Dhamma.

thig10.1:11.1 #

อหมฺหิ กนฺตสลฺลา✎ ร่าง

Ahamamhi kantasallā,

I’ve plucked out the dart,

thig10.1:11.2 #

โอหิตภารา กตํ ๒- เม กรณียํ✎ ร่าง

Ohitabhārā katañhi karaṇīyaṁ;

laid down the burden, and done what needed to be done.”

thig10.1:11.3 #

กีสาโคตมี เถรี สุ✎ ร่าง

Kisā gotamī therī,

The senior nun Kisāgotamī,

thig10.1:11.4 #

วิมุตฺตจิตฺตา อิมํ ภณีติ ฯ✎ ร่าง

Vimuttacittā imaṁ bhaṇī”ti.

her mind released, said this.

thig10.1:12.1 #

กีสาโคตมี ฯ✎ ร่าง

… Kisā gotamī therī ….

thig10.1:13.1 #

เอกาทสกนิปาโต สมตฺโต ฯ✎ ร่าง

Ekādasakanipāto niṭṭhito.

thig11.1:0.1 #

เถรีคาถาย ทฺวาทสกนิปาโต✎ ร่าง

Therīgāthā 11.1

Verses of the Senior Nuns 11.1

‹ กลับสารบัญ เล่ม ๒๖ — ขุททกนิกาย วิมานวัตถุ–เปตวัตถุ–เถรคาถา–เถรีคาถา

ความน่าเชื่อถือ: ✓ ทางการ 🤖 AI จับคู่ ✎ ร่าง — "ร่าง" คือจับคู่อัตโนมัติ อาจคลาดเคลื่อน ยังไม่ตรวจทาน