เล่ม ๒๘ — ขุททกนิกาย ชาดก ๒ (จัตตาฬีส–มหานิบาต) ข้อ 861

👁 การแสดงผล ▾

แตะเพื่อเปิด/ปิดแต่ละส่วน

คำแปลไทย (ทั้งข้อ) บาลีอักษรไทย บาลีโรมัน อ้างอิง

เนื้อความทั้งข้อ

[๘๖๑] ข้าแต่พระราชา กระหม่อมฉันจักยกตัวอย่างมาเปรียบถวายเพื่อประโยชน์ แก่ทูลกระหม่อม บัณฑิตทั้งหลายในโลกนี้ บางพวกย่อมรู้เนื้อความได้ ด้วยอุปมา เปรียบเหมือนเรือของพ่อค้า บรรทุกสินค้าหนักเกินประมาณ ย่อมนำสินค้าอันหนักยิ่งจมลงในมหาสมุทร ฉันใด นรชนสั่งสมบาป- กรรมทีละน้อยๆ ก็ย่อมพาเอาบาปอันหนักยิ่งไปจมลงในนรก ฉันนั้น ทูลกระหม่อมเพคะ อกุศลอันหนักของอลาตเสนาบดียังไม่บริบูรณ์ก่อน อลาตเสนาบดียังสั่งสมบาปอันเป็นเหตุให้ไปสู่ทุคติอยู่ ขอเดชะ การที่ อลาตเสนาบดีได้รับความสุขอยู่ในบัดนี้ เป็นผลบุญที่ตนได้ทำไว้แล้ว ในปางก่อนนั่นเอง บุญของอลาตเสนาบดีนั้นจะหมดสิ้น อลาตเสนาบดี จึงมายินดีในอกุศลกรรมอันไม่ใช่คุณ หลีกละทางตรงเดินไปตามทาง อ้อม นรชนสั่งสมบุญไว้แม้ทีละน้อยๆ ย่อมไปสู่เทวโลก เหมือน วีชกบุรุษผู้เป็นทาสยินดีในกรรมอันงาม ย่อมมุ่งไปสู่สวรรค์ได้ เปรียบ เหมือนตาชั่งที่กำลังชั่งของ ย่อมต่ำลงข้างหนึ่ง เมื่อเอาของหนักออกเสีย ข้างที่ต่ำก็จะสูงขึ้น ฉะนั้น นายวีชกะผู้เป็นทาส เห็นทุกข์ในตนวันนี้ เพราะได้เสพบาปกรรมที่ตนกระทำไว้ในปางก่อน บาปของเขาจะหมด สิ้น เขาจึงมายินดีในวินัยอย่างนั้น ทูลกระหม่อมอย่าคบหากัสสป- คุณาชีวก ทรงดำเนินทางผิดเลย เพคะ.

เทียบรายประโยค (40 ประโยค)

ja545:92.1 #

อุปมนฺเต กริสฺสามิ✎ ร่าง

Upamaṁ te karissāmi,

อ้างอิงสยามรัฐ 28.302

ja545:92.2 #

มหาราช ตวตฺถิยา✎ ร่าง

mahārāja tavatthiyā;

ja545:92.3 #

อุปมายปิเธกจฺเจ✎ ร่าง

Upamāya midhekacce,

ja545:92.4 #

อตฺถํ ชานนฺติ ปณฺฑิตา ฯ✎ ร่าง

atthaṁ jānanti paṇḍitā.

ja545:93.1 #

วาณิชานํ ยถา นาวา✎ ร่าง

Vāṇijānaṁ yathā nāvā,

ja545:93.2 #

อปฺปมาณภารา ครุ✎ ร่าง

appamāṇabharā garu;

ja545:93.3 #

อติภารํ สมาทาย✎ ร่าง

Atibhāraṁ samādāya,

ja545:93.4 #

อณฺณเว อวสีทติ ฯ✎ ร่าง

aṇṇave avasīdati.

ja545:94.1 #

เอวเมว นโร ปาปํ✎ ร่าง

Evameva naro pāpaṁ,

ja545:94.2 #

โถกํ โถกมฺปิ อาจินํ✎ ร่าง

thokaṁ thokampi ācinaṁ;

ja545:94.3 #

อติภารํ สมาทาย✎ ร่าง

Atibhāraṁ samādāya,

ja545:94.4 #

นิรเย อวสีทติ ฯ✎ ร่าง

niraye avasīdati.

ja545:95.1 #

น ตาว ภาโร ปริปูโร✎ ร่าง

Na tāva bhāro paripūro,

ja545:95.2 #

อลาตสฺส มหีปติ✎ ร่าง

alātassa mahīpati;

ja545:95.3 #

อาจินาติ จ ตํ ปาปํ✎ ร่าง

Ācināti ca taṁ pāpaṁ,

ja545:95.4 #

เยน คจฺฉติ ทุคฺคตึ ฯ✎ ร่าง

yena gacchati duggatiṁ.

ja545:96.1 #

ปุพฺเพวสฺส กตํ ปุญฺญํ✎ ร่าง

Pubbevassa kataṁ puññaṁ,

ja545:96.2 #

อลาตสฺส มหีปติ✎ ร่าง

alātassa mahīpati;

ja545:96.3 #

ตสฺเสว เทว นิสฺสนฺโท✎ ร่าง

Tasseva deva nissando,

ja545:96.4 #

ยญฺเจโส ลภเต สุขํ ฯ✎ ร่าง

yañceso labhate sukhaṁ.

ja545:97.1 #

ขียเตวสฺส ตํ ปุญฺญํ✎ ร่าง

Khīyate cassa taṁ puññaṁ,

ja545:97.2 #

ตถาหิ อคุเณ รโต✎ ร่าง

tathā hi aguṇe rato;

ja545:97.3 #

อุชุมคฺคํ อวหาย✎ ร่าง

Ujumaggaṁ avahāya,

ja545:97.4 #

กุมฺมคฺคํ อนุธาวติ ฯ✎ ร่าง

kummaggamanudhāvati.

ja545:98.1 #

ตุลา ยถา ปคฺคหิตา✎ ร่าง

Tulā yathā paggahitā,

อ้างอิงPTS 6.235 · พุทธชยันตี 32.206

ja545:98.2 #

โอหิเต ตุลมณฺฑเล✎ ร่าง

ohite tulamaṇḍale;

ja545:98.3 #

อุนฺนเมติ ตุลาสีสํ✎ ร่าง

Unnameti tulāsīsaṁ,

ja545:98.4 #

ภาเร โอโรปิเต สติ ฯ✎ ร่าง

bhāre oropite sati.

ja545:99.1 #

เอวเมว นโร ปุญฺญํ✎ ร่าง

Evameva naro puññaṁ,

ja545:99.2 #

โถกํ โถกมฺปิ อาจินํ✎ ร่าง

thokaṁ thokampi ācinaṁ;

ja545:99.3 #

สคฺคาติมาโน ทาโสว ว✎ ร่าง

Saggātimāno dāsova,

ja545:99.4 #

ีชโก สาตเว รโต ฯ✎ ร่าง

bījako sātave rato.

ja545:100.1 #

ยมชฺช วีชโก ทาโส✎ ร่าง

Yamajja bījako dāso,

ja545:100.2 #

ทุกฺขํ ปสฺสติ อตฺตนิ✎ ร่าง

dukkhaṁ passati attani;

ja545:100.3 #

ปุพฺเพวสฺส กตํ ปาปํ✎ ร่าง

Pubbevassa kataṁ pāpaṁ,

ja545:100.4 #

ตเมโส ปฏิเสวติ ฯ✎ ร่าง

tameso paṭisevati.

ja545:101.1 #

ขียเตวสฺส ตํ ปาปํ✎ ร่าง

Khīyate cassa taṁ pāpaṁ,

ja545:101.2 #

ตถาหิ วินเย รโต✎ ร่าง

tathā hi vinaye rato;

ja545:101.3 #

กสฺสปญฺจ สมาปชฺช✎ ร่าง

Kassapañca samāpajja,

ja545:101.4 #

มาเหวุปฺปถมาคมา ฯ✎ ร่าง

mā hevuppathamāgamā.

‹ กลับสารบัญ เล่ม ๒๘ — ขุททกนิกาย ชาดก ๒ (จัตตาฬีส–มหานิบาต)

ความน่าเชื่อถือ: ✓ ทางการ 🤖 AI จับคู่ ✎ ร่าง — "ร่าง" คือจับคู่อัตโนมัติ อาจคลาดเคลื่อน ยังไม่ตรวจทาน