ปทุมุตฺตโร นาม ชิโน✎ ร่าง
“Padumuttaro nāma jino,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.225
สพฺพธมฺเมสุ จกฺขุมา✎ ร่าง
sabbadhammesu cakkhumā;
อิโต สตสหสฺสมฺหิ✎ ร่าง
Ito satasahassamhi,
กปฺเป อุปฺปชฺชิ นายโก ฯ✎ ร่าง
kappe uppajji nāyako.
สีลนฺตสฺส อสงฺเขยฺยํ✎ ร่าง
Sīlaṁ tassa asaṅkheyyaṁ,
สมาธิ วชิรูปโม✎ ร่าง
samādhi vajirūpamo;
อสงฺเขยฺยํ ญาณวรํ✎ ร่าง
Asaṅkheyyaṁ ñāṇavaraṁ,
วิมุตฺติ จ อโนปมา ฯ✎ ร่าง
vimutti ca anopamā.
มนุชามรุนาคานํ✎ ร่าง
Manujāmaranāgānaṁ,
พฺรหฺมานญฺจ สมาคเม✎ ร่าง
brahmānañca samāgame;
สมณพฺราหฺมณากิณฺเณ✎ ร่าง
Samaṇabrāhmaṇākiṇṇe,
ธมฺมํ เทเสสิ นายโก ฯ✎ ร่าง
dhammaṁ desesi nāyako.
สสาวกํ มหาลาภึ✎ ร่าง
Sasāvakaṁ mahālābhiṁ,
ปุญฺญวนฺตํ ชุตินฺธรํ✎ ร่าง
puññavantaṁ jutindharaṁ;
ฐเปสิ เอตทคฺคมฺหิ✎ ร่าง
Ṭhapesi etadaggamhi,
ปริสาสุ วิสารโท ฯ✎ ร่าง
parisāsu visārado.
ตทาหํ ขตฺติโย อาสึ✎ ร่าง
Tadāhaṁ khattiyo āsiṁ,
นคเร หํสสวฺหเย✎ ร่าง
nagare haṁsasavhaye;
สุตฺวา ชินสฺส ตํ วากฺยํ✎ ร่าง
Sutvā jinassa taṁ vākyaṁ,
สาวกสฺส คุณํ พหุํ ฯ✎ ร่าง
sāvakassa guṇaṁ bahuṁ.
นิมนฺตยิตฺวา สตฺตาหํ✎ ร่าง
Nimantayitvā sattāhaṁ,
อ้างอิงPTS 2.493
โภชยิตฺวา สสาวกํ✎ ร่าง
bhojayitvā sasāvakaṁ;
มหาทานํ ททิตฺวาน✎ ร่าง
Mahādānaṁ daditvāna,
ตํ ฐานํ อภิปตฺถยึ ฯ✎ ร่าง
taṁ ṭhānamabhipatthayiṁ.
ตทา มํ วินตํ ปาเท✎ ร่าง
Tadā maṁ vinataṁ pāde,
ทิสฺวาน ปุริสาสโภ✎ ร่าง
disvāna purisāsabho;
สเรน มหตา ธีโร✎ ร่าง
Sarena mahatā vīro,
อิมํ วจนมพฺรวิ ฯ✎ ร่าง
idaṁ vacanamabravi.
ตโต ชินสฺส วจนํ✎ ร่าง
‘Tato jinassa vacanaṁ,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.1.358
โสตุกามา มหาชนา✎ ร่าง
sotukāmā mahājanā;
เทวตา อถ คนฺธพฺพา✎ ร่าง
Devadānavagandhabbā,
พฺรหฺมาโน ๓- จ มหิทฺธิกา ฯ✎ ร่าง
brahmāno ca mahiddhikā’.
สมณพฺราหฺมณา เจว✎ ร่าง
Samaṇabrāhmaṇā ceva,
นมสฺสึสุ กตญฺชลี✎ ร่าง
namassiṁsu katañjalī;
นโม เต ปุริสาชญฺญ✎ ร่าง
‘Namo te purisājañña,
นโม เต ปุริสุตฺตม ฯ✎ ร่าง
namo te purisuttama.
ขตฺติเยน มหาทานํ✎ ร่าง
Khattiyena mahādānaṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.226 · ฉัฏฐสังคายนา 58.144
ทินฺนํ สตฺตาหกาธิกํ✎ ร่าง
dinnaṁ sattāhikampi vo;
โสตุกามา ผลํ ตสฺส✎ ร่าง
Sotukāmā phalaṁ tassa,
พฺยากโรหิ มหามุนิ ฯ✎ ร่าง
byākarohi mahāmune’.
ตโต อโวจ ภควา✎ ร่าง
Tato avoca bhagavā,
สุณาถ มม ภาสิตํ✎ ร่าง
‘suṇātha mama bhāsitaṁ;
อปฺปเมยฺยมฺหิ พุทฺธมฺหิ✎ ร่าง
Appameyyamhi buddhamhi,
สสงฺฆมฺหิ ปติฏฺฐิตา ๒- ฯ✎ ร่าง
sasaṅghamhi patiṭṭhitā.
ทกฺขิณาทาย ๓- โก วตฺตา✎ ร่าง
Dakkhiṇā tāya ko vattā,
อปฺปเมยฺยผลา หิ สา✎ ร่าง
appameyyaphalā hi sā;
อปิเจส มหาโภโค✎ ร่าง
Api ce sa mahābhogo,
ฐานํ ปตฺเถติ อุตฺตมํ ฯ✎ ร่าง
ṭhānaṁ pattheti uttamaṁ.
ลาภี วิปุลลาภานํ✎ ร่าง
Lābhī vipulalābhānaṁ,
ยถา ภิกฺขุ สุทสฺสโน✎ ร่าง
yathā bhikkhu sudassano;
ตถาหมฺปิ ภเวยฺยนฺติ✎ ร่าง
Tathāhampi bhaveyyanti,
ลจฺฉเสตํ อนาคเต ฯ✎ ร่าง
lacchase taṁ anāgate.
สตสหสฺเส อิโต กปฺเป✎ ร่าง
Satasahassito kappe,
โอกฺกากกุลสมฺภโว✎ ร่าง
okkākakulasambhavo;
โคตโม นาม นาเมน✎ ร่าง
Gotamo nāma gottena,
สตฺถา โลเก ภวิสฺสติ ฯ✎ ร่าง
satthā loke bhavissati.
ตสฺส ธมฺเมสุ ทายาโท✎ ร่าง
Tassa dhammesu dāyādo,
โอรโส ธมฺมนิมฺมิโต✎ ร่าง
oraso dhammanimmito;
สีวลี นาม นาเมน✎ ร่าง
Sīvali nāma nāmena,
เหสฺสติ สตฺถุสาวโก ฯ✎ ร่าง
hessati satthu sāvako’.
เตน กมฺเมน สุกเตน✎ ร่าง
Tena kammena sukatena,
เจตนาปณิธีหิ จ✎ ร่าง
cetanāpaṇidhīhi ca;
ชหิตฺวา มานุสํ เทหํ✎ ร่าง
Jahitvā mānusaṁ dehaṁ,
ตาวตึสํ อคญฺฉหํ ฯ✎ ร่าง
tāvatiṁsūpago ahaṁ.
เอกนวุเต อิโต กปฺเป✎ ร่าง
Ekanavutito kappe,
วิปสฺสี โลกนายโก✎ ร่าง
vipassī lokanāyako;
อุปฺปชฺชิ จารุนยโน✎ ร่าง
Uppajji cārudassano,
สพฺพธมฺมวิปสฺสโก ฯ✎ ร่าง
sabbadhammavipassako.
ตทาหํ พนฺธุมติยา✎ ร่าง
Tadāhaṁ bandhumatiyaṁ,
กุลสฺสญฺญตรสฺส จ✎ ร่าง
kulassaññatarassa ca;
ทยิโต วุฏฺฐิโต ๕- เจว✎ ร่าง
Dayito passito ceva,
อาสึ กมฺมนฺตพฺยาวโฏ ๖- ฯ✎ ร่าง
āsiṁ kammantavāvaṭo.
ตทา อญฺญตโร ปุคฺโค✎ ร่าง
Tadā aññataro pūgo,
วิปสฺสิสฺส มเหสิโน✎ ร่าง
vipassissa mahesino;
ปริเวณํ ๘- อกาเรสิ✎ ร่าง
Parivesaṁ akārayi,
มหนฺตมิติ วิสฺสุตํ✎ ร่าง
mahantamativissutaṁ.
นิฏฺฐิเต จ มหาทานํ✎ ร่าง
Niṭṭhite ca mahādāne,
อ้างอิงPTS 2.494 · สยามรัฐ 33.227
ททุํ ขชฺชกสญฺญุตํ✎ ร่าง
daduṁ khajjakasañhitaṁ;
นวํ ทธึ มธุญฺเจว✎ ร่าง
Navaṁ dadhiṁ madhuñceva,
วิจินํ เนว อทฺทสุํ ฯ✎ ร่าง
vicinaṁ neva addasuṁ.
ตทาหนฺตํ ๑- คเหตฺวาน✎ ร่าง
Tadāhaṁ taṁ gahetvāna,
นวทธึ มธุมฺปิจ✎ ร่าง
navaṁ dadhiṁ madhumpi ca;
กมฺมสามิฆรํ คจฺฉึ✎ ร่าง
Kammassāmigharaṁ gacchiṁ,
ตเมสนฺตา ๒- มมทฺทสุํ ฯ✎ ร่าง
tamesantā mamaddasuṁ.
สหสฺสมปิ ทตฺวาน✎ ร่าง
Sahassamapi datvāna,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.1.360
นาลภิตฺถ ๓- สตทฺวยํ✎ ร่าง
nālabhiṁsu ca taṁ dvayaṁ;
ตโตหเมว จินฺเตสึ✎ ร่าง
Tatohaṁ evaṁ cintesiṁ,
เนตํ เหสฺสติ โอรกํ ฯ✎ ร่าง
‘netaṁ hessati orakaṁ.
ยถา อิเม ชนา สพฺเพ✎ ร่าง
Yathā ime janā sabbe,
สกฺกโรนฺติ ตถาคตํ✎ ร่าง
sakkaronti tathāgataṁ;
อหมฺปิ การํ กริสฺสามิ✎ ร่าง
Ahampi kāraṁ kassāmi,
สสงฺเฆ โลกนายเก ฯ✎ ร่าง
sasaṅghe lokanāyake’.
ตทาหเมว เนตฺวาน✎ ร่าง
Tadāhamevaṁ cintetvā,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.145
ทธึ มธุญฺจ เอกโต✎ ร่าง
dadhiṁ madhuñca ekato;
มทฺทิตฺวา โลกนาถสฺส✎ ร่าง
Madditvā lokanāthassa,
สสงฺฆสฺส อทาสหํ ฯ✎ ร่าง
sasaṅghassa adāsahaṁ.
เตน กมฺเมน สุกเตน✎ ร่าง
Tena kammena sukatena,
เจตนาปณิธีหิ จ✎ ร่าง
cetanāpaṇidhīhi ca;
ชหิตฺวา มานุสํ เทหํ✎ ร่าง
Jahitvā mānusaṁ dehaṁ,
ตาวตึสํ อคญฺฉหํ ฯ✎ ร่าง
tāvatiṁsamagacchahaṁ.
ปุนาหํ พาราณสิยํ✎ ร่าง
Punāhaṁ bārāṇasiyaṁ,
ราชา หุตฺวา มหายโส✎ ร่าง
rājā hutvā mahāyaso;
สตฺตุกสฺส ตทา ทุฏฺโฐ✎ ร่าง
Sattukassa tadā duṭṭho,
ทฺวารโรธํ อการยึ ฯ✎ ร่าง
dvārarodhamakārayiṁ.
ตทา ตปสฺสิโน รุทฺธา✎ ร่าง
Tadā tapassino ruddhā,
เอกาหํ รกฺขิตา อหุํ✎ ร่าง
ekāhaṁ rakkhitā ahuṁ;
ตโต ตสฺส วิปาเกน✎ ร่าง
Tato tassa vipākena,
ปาปิฏฺฐํ ๖- นิรยํ ภุสํ ฯ✎ ร่าง
pāpatiṁ nirayaṁ bhusaṁ.
ปจฺฉิเม จ ภเว ทานิ✎ ร่าง
Pacchime ca bhave dāni,
ชาโตหํ โลกิเย ปุเร✎ ร่าง
jātohaṁ koliye pure;
สุปฺปวาสาว ๗- เม มาตา✎ ร่าง
Suppavāsā ca me mātā,
มหาลิลิจฺฉวิ เม ปิตา ฯ✎ ร่าง
mahāli licchavī pitā.
ขตฺติเย ปุญฺญกมฺเมน✎ ร่าง
Khattiye puññakammena,
ทฺวารโรธสฺส วาหสา✎ ร่าง
dvārarodhassa vāhasā;
สตฺตวสฺสานิ นิวสึ✎ ร่าง
Satta vassāni nivasiṁ,
มาตุกุจฺฉิมฺหิ ทุกฺขิโต ฯ✎ ร่าง
mātukucchimhi dukkhito.
สตฺตาหํ ทฺวารมุโฬฺหหํ✎ ร่าง
Sattāhaṁ dvāramūḷhohaṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.228
มหาทุกฺขสมปฺปิโต✎ ร่าง
mahādukkhasamappito;
มาตา เม ฉนฺททาเนน✎ ร่าง
Mātā me chandadānena,
เอวํ อาสิ สุทุกฺขิตา ฯ✎ ร่าง
evaṁ āsi sudukkhitā.
สุวตฺถิโตหํ นิกฺขนฺโต✎ ร่าง
Suvatthitohaṁ nikkhanto,
พุทฺเธน อนุกมฺปิโต✎ ร่าง
buddhena anukampito;
นิกฺขนฺตทิวเสเยว✎ ร่าง
Nikkhantadivaseyeva,
ปพฺพชึ อนคาริยํ ฯ✎ ร่าง
pabbajiṁ anagāriyaṁ.
อุปชฺฌาโย สารีปุตฺโต เม✎ ร่าง
Upajjhā sāriputto me,
โมคฺคลฺลาโน มหิทฺธิโก✎ ร่าง
moggallāno mahiddhiko;
เกเส โอโรปยนฺโต เม✎ ร่าง
Kese oropayanto me,
อนุสาสิ มหามติ ฯ✎ ร่าง
anusāsi mahāmati.
เกเสสุ ฉิชฺชมาเนสุ✎ ร่าง
Kesesu chijjamānesu,
อ้างอิงPTS 2.495
อรหตฺตํ อปาปุณึ✎ ร่าง
arahattamapāpuṇiṁ;
เทวา นาคา มนุสฺสา จ✎ ร่าง
Devā nāgā manussā ca,
ปจฺจเย อุปเนนฺติ เม ฯ✎ ร่าง
paccaye upanenti me.
ปทุมุตฺตรนามญฺจ✎ ร่าง
Padumuttaranāthañca,
วิปสฺสิญฺจ วินายกํ✎ ร่าง
vipassiñca vināyakaṁ;
ยํ ปูชยึ ปมุทิโต✎ ร่าง
Yaṁ pūjayiṁ pamudito,
ปจฺจเยหิ วิเสสโต ฯ✎ ร่าง
paccayehi visesato.
ตโต เตสํ วิเสเสน✎ ร่าง
Tato tesaṁ visesena,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.1.362
กมฺมานํ วิปุลุตฺตมํ✎ ร่าง
kammānaṁ vipuluttamaṁ;
ลาภํ ลภามิ สพฺพตฺถ✎ ร่าง
Lābhaṁ labhāmi sabbattha,
วเน คาเม ชเล ถเล ฯ✎ ร่าง
vane gāme jale thale.
เรวตํ ทสฺสนตฺถาย✎ ร่าง
Revataṁ dassanatthāya,
ยทา ยาติ วินายโก✎ ร่าง
yadā yāti vināyako;
ตึสภิกฺขุสหสฺเสหิ✎ ร่าง
Tiṁsabhikkhusahassehi,
สห โลกคฺคนายโก ฯ✎ ร่าง
saha lokagganāyako.
ตทา เทโวปนีเตหิ✎ ร่าง
Tadā devopaṇītehi,
มมตฺถาย มหามติ✎ ร่าง
mamatthāya mahāmati;
ปจฺจเยหิ มหาวีโร✎ ร่าง
Paccayehi mahāvīro,
สสงฺโฆ โลกนายโก ฯ✎ ร่าง
sasaṅgho lokanāyako.
อุปฏฺฐิโต มยา พุทฺโธ✎ ร่าง
Upaṭṭhito mayā buddho,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.146
คนฺตฺวา เรวตมทฺทส✎ ร่าง
gantvā revatamaddasa;
ตโต เชตวนํ คนฺตฺวา✎ ร่าง
Tato jetavanaṁ gantvā,
เอตทคฺเค ฐเปสิ มํ ฯ✎ ร่าง
etadagge ṭhapesi maṁ.
ลาภีนํ สีวลี อคฺโค✎ ร่าง
‘Lābhīnaṁ sīvali aggo,
มม สิสฺเสสุ ภิกฺขโว✎ ร่าง
mama sissesu bhikkhavo’;
สพฺพโลกหิโต สตฺถา✎ ร่าง
Sabbalokahito satthā,
กิตฺตยิ ปริสาสุ มํ ฯ✎ ร่าง
kittayī parisāsu maṁ.
กิเลสา ฌาปิตา มยฺหํ ภวา สพฺ✎ ร่าง
Kilesā jhāpitā mayhaṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.229
เพ สมูหตา
นาโคว พนฺธนํ เฉตฺวา✎ ร่าง
…pe…
วิหรามิ อนาสโว ฯ✎ ร่าง
viharāmi anāsavo.
สฺวาคตํ วต เม อาสิ มม พุทฺธสฺส สนฺติ✎ ร่าง
Svāgataṁ vata me āsi,
เก
ติสฺโส วิชฺชา อนุปฺปตฺตา✎ ร่าง
…pe…
กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขา✎ ร่าง
Paṭisambhidā catasso,
ปิจ อฏฺฐิเม
ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา✎ ร่าง
…pe…
กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา สีวลี เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ✎ ร่าง
Itthaṁ sudaṁ āyasmā sīvalithero imā gāthāyo abhāsitthāti.
สีวลิตฺเถรสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ
จตุตฺถํ วงฺคีสตฺ✎ ร่าง
Sīvalittherassāpadānaṁ tatiyaṁ.
เถราปทานํ✎ ร่าง
Therāpadāna