—
Dhammadinnātherīapadāna
ปทุมุตฺตโร นาม ชิโน✎ ร่าง
“Padumuttaro nāma jino,
สพฺพธมฺมาน ปารคู✎ ร่าง
sabbadhammāna pāragū;
อิโต สตสหสฺสมฺหิ✎ ร่าง
Ito satasahassamhi,
กปฺเป อุปฺปชฺชิ นายโก ฯ✎ ร่าง
kappe uppajji nāyako.
ตทาหํ หํสวติยา✎ ร่าง
Tadāhaṁ haṁsavatiyaṁ,
กุเล อญฺญตเร อหุ✎ ร่าง
kule aññatare ahuṁ;
ปรกมฺมํ ๑- กรี อาสึ✎ ร่าง
Parakammakārī āsiṁ,
นิปกา สีลสํวุตา ฯ✎ ร่าง
nipakā sīlasaṁvutā.
ปทุมุตฺตรสฺส พุทฺธสฺส✎ ร่าง
Padumuttarabuddhassa,
สุชาโต อคฺคสาวโก✎ ร่าง
sujāto aggasāvako;
วิหารา อภินิกฺขมฺม✎ ร่าง
Vihārā abhinikkhamma,
ปิณฺฑปาตาย คจฺฉติ ฯ✎ ร่าง
piṇḍapātāya gacchati.
ฆฏํ คเหตฺวา คจฺฉนฺตี✎ ร่าง
Ghaṭaṁ gahetvā gacchantī,
ตทา อุทกหาริกา✎ ร่าง
tadā udakahārikā;
ตํ ทิสฺวา อททึ ปูวํ✎ ร่าง
Taṁ disvā adadaṁ pūpaṁ,
ปสนฺนา เสหิ ปาณิภิ ฯ✎ ร่าง
pasannā sehi pāṇibhi.
ปฏิคฺคเหตฺวา ตตฺเถว✎ ร่าง
Paṭiggahetvā tattheva,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.124
นิสินฺโน ปริภุญฺชิ โส✎ ร่าง
nisinno paribhuñji so;
ตโต เนตฺวาน ตํ เคหํ✎ ร่าง
Tato netvāna taṁ gehaṁ,
อทาสึ ตสฺส โภชนํ ฯ✎ ร่าง
adāsiṁ tassa bhojanaṁ.
ตโต เม อยฺยโก ตุฏฺโฐ✎ ร่าง
Tato me ayyako tuṭṭho,
อกาสิ ๓- สุณิสํ สกํ✎ ร่าง
akarī suṇisaṁ sakaṁ;
สสฺสุยา สห คนฺตฺวาน✎ ร่าง
Sassuyā saha gantvāna,
สมฺพุทฺธํ อภิวาทยึ ฯ✎ ร่าง
sambuddhaṁ abhivādayiṁ.
ตทา โส ธมฺมกถิกํ✎ ร่าง
Tadā so dhammakathikaṁ,
ภิกฺขุนึ ปริกิตฺตยํ✎ ร่าง
bhikkhuniṁ parikittayaṁ;
ฐเปสิ เอตทคฺคมฺหิ✎ ร่าง
Ṭhapesi etadaggamhi,
ตํ สุตฺวา มุทิตา อหํ ฯ✎ ร่าง
taṁ sutvā muditā ahaṁ.
นิมนฺตยิตฺวา สุคตํ✎ ร่าง
Nimantayitvā sugataṁ,
อ้างอิงPTS 2.568
สสงฺฆํ โลกนายกํ✎ ร่าง
sasaṅghaṁ lokanāyakaṁ;
มหาทานํ ททิตฺวาน✎ ร่าง
Mahādānaṁ daditvāna,
ตํ ฐานํ อภิปตฺถยึ ฯ✎ ร่าง
taṁ ṭhānamabhipatthayiṁ.
ตโต มํ สุคโต อาห✎ ร่าง
Tato maṁ sugato āha,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.336
ฆนนินฺนาทสุสฺสุโร✎ ร่าง
ghananinnādasussaro;
มมุปฏฺฐานนิรตา✎ ร่าง
‘Mamupaṭṭhānanirate,
สสงฺฆปริเวสิกา ฯ✎ ร่าง
sasaṅghaparivesike.
สทฺธมฺมสฺสวเน ยุตฺตา✎ ร่าง
Saddhammassavane yutte,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.238
คุณวฑฺฒิตมานสา✎ ร่าง
guṇavaddhitamānase;
ภทฺเท ภวสฺสุ มุทิตา✎ ร่าง
Bhadde bhavassu muditā,
ลจฺฉเสตํ ๓- ปณิธิผลํ ฯ✎ ร่าง
lacchase paṇidhīphalaṁ.
สตสหสฺเส อิโต กปฺเป✎ ร่าง
Satasahassito kappe,
โอกฺกากกุลสมฺภโว✎ ร่าง
okkākakulasambhavo;
โคตโม นาม นาเมน✎ ร่าง
Gotamo nāma gottena,
สตฺถา โลเก ภวิสฺสติ ฯ✎ ร่าง
satthā loke bhavissati.
ตสฺส ธมฺเมสุ ทายาทา✎ ร่าง
Tassa dhammesu dāyādā,
โอรสา ธมฺมนิมฺมิตา✎ ร่าง
orasā dhammanimmitā;
ธมฺมทินฺนาติ นาเมน✎ ร่าง
Dhammadinnāti nāmena,
เหสฺสติ สตฺถุสาวิกา ฯ✎ ร่าง
hessati satthu sāvikā’.
ตํ สุตฺวา มุทิตา หุตฺวา✎ ร่าง
Taṁ sutvā muditā hutvā,
ยาวชีวํ มหามุนึ✎ ร่าง
yāvajīvaṁ mahāmuniṁ;
เมตฺตจิตฺตา ปริจรึ✎ ร่าง
Mettacittā paricariṁ,
ปจฺจเยหิ วินายกํ ฯ✎ ร่าง
paccayehi vināyakaṁ.
เตน กมฺเมน สุกเตน✎ ร่าง
Tena kammena sukatena,
เจตนาปณิธีหิ จ✎ ร่าง
cetanāpaṇidhīhi ca;
ชหิตฺวา มานุสํ เทหํ✎ ร่าง
Jahitvā mānusaṁ dehaṁ,
ตาวตึสํ อคญฺฉหํ ฯ✎ ร่าง
tāvatiṁsamagacchahaṁ.
อิมมฺหิ ภทฺทเก กปฺเป✎ ร่าง
Imamhi bhaddake kappe,
พฺรหฺมพนฺธุ มหายโส✎ ร่าง
brahmabandhu mahāyaso;
กสฺสโป นาม นาเมน✎ ร่าง
Kassapo nāma gottena,
อุปฺปชฺชิ วทตํ วโร ฯ✎ ร่าง
uppajji vadataṁ varo.
อุปฏฺฐาโก มเหสิสฺส✎ ร่าง
Upaṭṭhāko mahesissa,
ตทา อาสิ นริสฺสโร✎ ร่าง
tadā āsi narissaro;
กาสิราชา กิกี นาม✎ ร่าง
Kāsirājā kikī nāma,
พาราณสิปุรุตฺตเม ฯ✎ ร่าง
bārāṇasipuruttame.
ฉฏฺฐา ตสฺส ๔- อหํ ธีตา✎ ร่าง
Chaṭṭhā tassāsahaṁ dhītā,
สุธมฺมา อิติ วิสฺสุตา✎ ร่าง
sudhammā iti vissutā;
ธมฺมํ สุตฺวา ชินคฺคสฺส✎ ร่าง
Dhammaṁ sutvā jinaggassa,
ปพฺพชฺชํ สมโรจยึ ฯ✎ ร่าง
pabbajjaṁ samarocayiṁ.
อนุชานิ น โน ตาโต✎ ร่าง
Anujāni na no tāto,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.126
อคาเรว ตทา มยํ✎ ร่าง
agāreva tadā mayaṁ;
วีสํ วสฺสสหสฺสานิ✎ ร่าง
Vīsavassasahassāni,
วิจริมฺห อตนฺทิตา ฯ✎ ร่าง
vicarimha atanditā.
ตติยํ ภาณวารํ ฯ✎ ร่าง
Tatiyaṁ bhāṇavāraṁ.
โกมาริพฺรหฺมจริยํ✎ ร่าง
Komāribrahmacariyaṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.337
ราชกญฺญา สุเขฏฺฐิตา✎ ร่าง
rājakaññā sukhedhitā;
พุทฺโธปฏฺฐานนิรตา✎ ร่าง
Buddhopaṭṭhānaniratā,
มุทิตา สตฺต ธีตโร ฯ✎ ร่าง
muditā satta dhītaro.
สมณี สมณคุตฺตา จ✎ ร่าง
Samaṇī samaṇaguttā ca,
ภิกฺขุนี ภิกฺขุทาสิกา✎ ร่าง
bhikkhunī bhikkhudāyikā;
ธมฺมา เจว สุธมฺมา จ✎ ร่าง
Dhammā ceva sudhammā ca,
สตฺตมี สงฺฆทาสิกา ฯ✎ ร่าง
sattamī saṅghadāyikā.
เขมา อุปฺปลวณฺณา จ✎ ร่าง
Khemā uppalavaṇṇā ca,
ปฏาจารา จ กุณฺฑลา✎ ร่าง
paṭācārā ca kuṇḍalā;
โคตมี จ อหํ เจว✎ ร่าง
Gotamī ca ahañceva,
วิสาขา โหติ สตฺตมี ฯ✎ ร่าง
visākhā hoti sattamī.
เตหิ กมฺเมหิ สุกเตหิ✎ ร่าง
Tehi kammehi sukatehi,
เจตนาปณิธีหิ จ✎ ร่าง
cetanāpaṇidhīhi ca;
ชหิตฺวา มานุสํ เทหํ✎ ร่าง
Jahitvā mānusaṁ dehaṁ,
ตาวตึสํ อคญฺฉหํ ฯ✎ ร่าง
tāvatiṁsamagacchahaṁ.
ปจฺฉิเม จ ภเว ทานิ✎ ร่าง
Pacchime ca bhave dāni,
อ้างอิงPTS 2.569 · ฉัฏฐสังคายนา 58.239
คิริพฺพชปุรุตฺตเม✎ ร่าง
giribbajapuruttame;
ชาตา เสฏฺฐิกุเล ผีเต✎ ร่าง
Jātā seṭṭhikule phīte,
สพฺพกามสมิทฺธเน ฯ✎ ร่าง
sabbakāmasamiddhine.
ยทา รูปคุณูเปตา✎ ร่าง
Yadā rūpaguṇūpetā,
ปฐเม โยพฺพเน ฐิตา✎ ร่าง
paṭhame yobbane ṭhitā;
ตทา ปรกุลํ คนฺตฺวา✎ ร่าง
Tadā parakulaṁ gantvā,
วสึ สุขสมปฺปิตา ฯ✎ ร่าง
vasiṁ sukhasamappitā.
อุเปตฺวา โลกสรณํ✎ ร่าง
Upetvā lokasaraṇaṁ,
สุณิตฺวา ธมฺมเทสนํ✎ ร่าง
suṇitvā dhammadesanaṁ;
อนาคามิผลํ ปตฺโต✎ ร่าง
Anāgāmiphalaṁ patto,
สามิโก เม สุพุทฺธิมา ฯ✎ ร่าง
sāmiko me subuddhimā.
ตทา ๑- ตํ อนุชาเนตฺวา✎ ร่าง
Tadāhaṁ anujānetvā,
ปพฺพชึ อนคาริยํ✎ ร่าง
pabbajiṁ anagāriyaṁ;
น จิเรเนว กาเลน✎ ร่าง
Na cireneva kālena,
อรหตฺตํ อปาปุณึ ฯ✎ ร่าง
arahattamapāpuṇiṁ.
ตทา อุปาสโก โส มํ✎ ร่าง
Tadā upāsako so maṁ,
อุปคนฺตฺวา อปุจฺฉถ✎ ร่าง
upagantvā apucchatha;
คมฺภีเร นิปุเณ ปเญฺห✎ ร่าง
Gambhīre nipuṇe pañhe,
เต สพฺเพ พฺยากรึ อหํ ฯ✎ ร่าง
te sabbe byākariṁ ahaṁ.
ชิโน ตสฺมึ คุเณ ตุฏฺโฐ✎ ร่าง
Jino tasmiṁ guṇe tuṭṭho,
เอตทคฺเค ฐเปสิ มํ✎ ร่าง
etadagge ṭhapesi maṁ;
ภิกฺขุนึ ธมฺมกถิกํ✎ ร่าง
‘Bhikkhuniṁ dhammakathikaṁ,
นาญฺญํ ปสฺสามิ เอทิสํ ฯ✎ ร่าง
nāññaṁ passāmi edisiṁ.
ธมฺมทินฺนา ยถา ธีรา✎ ร่าง
Dhammadinnā yathā dhīrā,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.338
เอวํ ธาเรถ ภิกฺขโว✎ ร่าง
evaṁ dhāretha bhikkhavo’;
เอวาหํ ปณฺฑิตา นาม✎ ร่าง
Evāhaṁ paṇḍitā homi,
นายเกนานุกมฺปิตา ฯ✎ ร่าง
nāyakenānukampitā.
ปริจิณฺโณ มยา สตฺถา✎ ร่าง
Pariciṇṇo mayā satthā,
กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ;
โอหิโต ครุโก ภาโร✎ ร่าง
Ohito garuko bhāro,
ภวเนตฺติ สมูหตา ฯ✎ ร่าง
bhavanetti samūhatā.
ยสฺสตฺถาย ปพฺพชิตา✎ ร่าง
Yassatthāya pabbajitā,
อคารสฺมา อนคาริยํ✎ ร่าง
agārasmānagāriyaṁ;
โส เม อตฺโถ อนุปฺปตฺโต✎ ร่าง
So me attho anuppatto,
สพฺพสํโยชนกฺขโย ฯ✎ ร่าง
sabbasaṁyojanakkhayo.
อิทฺธีสุ จ วสี โหมิ✎ ร่าง
Iddhīsu ca vasī homi,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.128
ทิพฺพาย โสตธาตุยา✎ ร่าง
dibbāya sotadhātuyā;
ปรจิตฺตานิ ชานามิ พ✎ ร่าง
Paracittāni jānāmi,
ุทฺธสาสนการิกา ๒- ฯ✎ ร่าง
satthusāsanakārikā.
ปุพฺเพนิวาสํ ชานามิ✎ ร่าง
Pubbenivāsaṁ jānāmi,
ทิพฺพจกฺขุํ วิโสธิตํ✎ ร่าง
dibbacakkhu visodhitaṁ;
เขเปตฺวา อาสเว สพฺเพ✎ ร่าง
Khepetvā āsave sabbe,
วิสุทฺธาสึ สุนิมฺมลา ฯ✎ ร่าง
visuddhāsiṁ sunimmalā.
กิเลสา ฌาปิตา มยฺหํ ภวา สพฺ✎ ร่าง
Kilesā jhāpitā mayhaṁ,
เพ สมูหตา
นาคีว พนฺธนํ เฉตฺวา✎ ร่าง
…pe…
วิหรามิ อนาสวา ฯ✎ ร่าง
viharāmi anāsavā.
สฺวาคตํ วต เม อาสิ พุทฺธ✎ ร่าง
Svāgataṁ vata me āsi,
เสฏฺฐสฺส สนฺติเก
ติสฺโส วิชฺชา อนุปฺปตฺตา✎ ร่าง
…pe…
กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขา✎ ร่าง
Paṭisambhidā catasso,
ปิจ อฏฺฐิเม
ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา✎ ร่าง
…pe…
กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
อิตฺถํ สุทํ ธมฺมทินฺนา ภิกฺขุนี อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ✎ ร่าง
Itthaṁ sudaṁ dhammadinnā bhikkhunī imā gāthāyo abhāsitthāti.
ธมฺมทินฺนาเถริยา✎ ร่าง
Dhammadinnātheriyāpadānaṁ tatiyaṁ.
อปทานํ สมตฺตํ ฯ
@เชิงอรรถ: ๑ ม. ยุ. โหมิ ฯ ๒ ม. ยุ. สตฺถุสาสน ... ฯ
จตุตฺถํ ส✎ ร่าง
Therīapadāna
กุลาเถริยาปทานํ✎ ร่าง
Kuṇḍalakesīvagga