เล่ม ๓๓ — ขุททกนิกาย อปทาน ๒ ข้อ 166

👁 การแสดงผล ▾

แตะเพื่อเปิด/ปิดแต่ละส่วน

คำแปลไทย (ทั้งข้อ) บาลีอักษรไทย บาลีโรมัน อ้างอิง

เนื้อความทั้งข้อ

[๑๖๖] ในกัปที่หนึ่งแสนแต่ภัทรกัปนี้ พระพิชิตมารผู้เป็นนายกของโลก พระนามว่าปทุมุตระ ผู้ทรงรู้จบธรรมทั้งปวง เสด็จอุบัติขึ้นแล้ว ครั้ง นั้น ดิฉันเกิดในสกุลเศรษฐี เป็นผู้มีสุขชอบตกแต่ง เป็นที่รักของ บิดา เข้าไปเฝ้าพระมุนีผู้ประเสริฐพระองค์นั้น ได้ฟังพระดำรัส อันไพเราะ พระพิชิตมารทรงสรรเสริญภิกษุณีองค์หนึ่งว่า เป็นผู้เลิศ กว่าภิกษุณีทั้งหลายฝ่ายผู้ปรารภความเพียร ครั้งนั้น ดิฉันได้ฟัง พระพุทธพจน์นั้น แล้วมีความยินดี ได้ทำสักการะแด่พระศาสดา ถวายบังคมพระพุทธเจ้าแล้วได้ปรารถนาตำแหน่งนั้น พระมหา- วีรเจ้าทรงอนุโมทนาว่า ความปรารถนาของท่านจะสำเร็จในกัปที่ แสนหนึ่งแต่กัปนี้ พระศาสดาพระนามว่าโคดม มีสมภพในวงศ์ พระเจ้าโอกกากราชจักเสด็จอุบัติขึ้นในโลก ท่านนี้จักได้เป็นธรรม ทายาทของพระศาสดาพระองค์นั้น จักเป็นโอรสอันธรรมนิรมิต จักได้เป็นพระสาวิกาของพระศาสดา มีชื่อว่าโสณา ครั้งนั้น ดิฉันได้ ฟังพุทธานุโมทนานั้นแล้ว มีความยินดี มีจิตประกอบด้วยเมตตา บำรุงพระพิชิตมารผู้เป็นนายกชั้นพิเศษด้วยปัจจัยทั้งหลายจนตลอด ชีวิต ด้วยกุศลกรรมที่ทำไว้แล้วนั้น และด้วยการตั้งเจตน์จำนงไว้ ดิฉันละร่างกายมนุษย์แล้วได้ไปสู่สวรรค์ชั้นดาวดึงส์ ในภพหลัง ครั้งนี้ ดิฉันเกิดในสกุลเศรษฐีที่มั่งคั่งเจริญ มีทรัพย์มากในพระนคร สาวัตถี เมื่อดิฉันเติบโตเป็นสาว ได้ไปสู่สกุลผัว คลอดบุตรชาย ๑๐ คนล้วนแต่มีรูปงามยิ่งนักบุตรทุกคนนั้นตั้งอยู่ในความสุข จูงตา และใจของชนให้นิยมแม้แต่พวกศัตรูก็ชอบใจ เป็นที่รักของดิฉัน มาก ในกาลนั้นโดยที่ดิฉันไม่ปรารถนา สามีของดิฉันพร้อมด้วยบุตร ทั้ง ๑๐ คน พากันไปบวช ในพระพุทธศาสนา ดิฉันอยู่ผู้เดียว คิดว่า เราพลัดพรากจากสามีและบุตรเป็นกำพร้าอยู่ไม่ควรจะเป็นอยู่ แม้เราก็จักไปในอารามที่ภิกษุผู้เคยเป็นสามีอยู่ ครั้นคิดอย่างนี้แล้ว จึงออกบวช ครั้งนั้น พวกภิกษุณีละดิฉันไว้ในสำนักที่อยู่อาศัยแต่ผู้ เดียว สั่งดิฉันว่าท่านจงต้มน้ำไว้แล้วก็ไปกัน เวลานั้น ดิฉันตักน้ำ มาใส่ในหม้อเล็กตั้งทิ้งไว้แล้วนั่งอยู่ แต่นั้นดิฉันก็เริ่มเพียรทางจิต ได้พิจารณาเห็นขันธ์ทั้งหลายโดยความเป็นของไม่เที่ยง เป็นทุกข์ และเป็นอนัตตา ยังอาสวะทั้งปวงให้สิ้นไปแล้ว ได้บรรลุอรหัตผล เมื่อพวกภิกษุณีกลับมาแล้วถามถึงน้ำร้อน ดิฉันอธิษฐานเตโชธาตุ ให้น้ำร้อนเร็วพลัน ภิกษุณีเหล่านั้นพากันพิศวง ไปกราบทูลพระ- พิชิตมารผู้ประเสริฐ ให้ทรงทราบเรื่องนั้น พระโลกนาถทรงสดับ เรื่องนั้นแล้ว ทรงชื่นชม ได้ตรัสพระคาถานี้ว่า แท้จริง บุคคลผู้ ปรารภความเพียรมั่น มีชีวิตเป็นอยู่เพียงวันเดียว ก็ประเสริฐกว่า คนเกียจคร้านละความเพียรเป็นอยู่ ๑,๐๐๐ ปี พระมหามุนีมหาวีรเจ้า อันดิฉันให้โปรดแล้วเพราะความปฏิบัติดี ตรัสว่าดิฉันเป็นผู้เลิศกว่า ภิกษุณีทั้งหลายฝ่ายปรารภความเพียร ดิฉันเผากิเลสทั้งหลายแล้ว ... พระพุทธศาสนาดิฉันได้ทำเสร็จแล้ว. ทราบว่า ท่านพระโสณาภิกษุณีได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล.

เทียบรายประโยค (98 ประโยค)

thi-ap26:0.3 #

—

Soṇātherīapadāna

thi-ap26:1.1 #

ปทุมุตฺตโร นาม ชิโน✎ ร่าง

“Padumuttaro nāma jino,

thi-ap26:1.2 #

สพฺพธมฺมาน ปารคู✎ ร่าง

sabbadhammāna pāragū;

thi-ap26:1.3 #

อิโต สตสหสฺสมฺหิ✎ ร่าง

Ito satasahassamhi,

thi-ap26:1.4 #

กปฺเป อุปฺปชฺชิ นายโก ฯ✎ ร่าง

kappe uppajji nāyako.

thi-ap26:2.1 #

ตทา ๑- เสฏฺฐิกุเล ชาตา✎ ร่าง

Tadā seṭṭhikule jātā,

thi-ap26:2.2 #

สุขิตา สชฺชิตา ๒- ปิยา✎ ร่าง

sukhitā pūjitā piyā;

thi-ap26:2.3 #

อุเปตฺวา ตํ มุนิวรํ✎ ร่าง

Upetvā taṁ munivaraṁ,

thi-ap26:2.4 #

อสฺโสสึ มธุรํ วจํ ฯ✎ ร่าง

assosiṁ madhuraṁ vacaṁ.

thi-ap26:3.1 #

อารทฺธวิริยานคฺคํ✎ ร่าง

Āraddhavīriyānaggaṁ,

thi-ap26:3.2 #

วณฺเณติ ๓- ภิกฺขุนึ ชิโน✎ ร่าง

vaṇṇesi bhikkhuniṁ jino;

thi-ap26:3.3 #

ตํ สุตฺวา มุทิตา หุตฺวา✎ ร่าง

Taṁ sutvā muditā hutvā,

thi-ap26:3.4 #

การํ กตฺวาน สตฺถุโน ฯ✎ ร่าง

kāraṁ katvāna satthuno.

thi-ap26:4.1 #

อภิวาทิย สมฺพุทฺธํ ตํ✎ ร่าง

Abhivādiya sambuddhaṁ,

thi-ap26:4.2 #

ฐานํ ปตฺถยึ ตทา✎ ร่าง

ṭhānaṁ taṁ patthayiṁ tadā;

thi-ap26:4.3 #

อนุโมทิ มหาวีโร✎ ร่าง

Anumodi mahāvīro,

thi-ap26:4.4 #

สิชฺฌตํ ปณิธิ ตว ฯ✎ ร่าง

‘sijjhataṁ paṇidhī tava.

thi-ap26:5.1 #

สตสหสฺเส อิโต กปฺเป✎ ร่าง

Satasahassito kappe,

อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.247

thi-ap26:5.2 #

โอกฺกากกุลสมฺภโว✎ ร่าง

okkākakulasambhavo;

thi-ap26:5.3 #

โคตโม นาม นาเมน✎ ร่าง

Gotamo nāma gottena,

thi-ap26:5.4 #

สตฺถา โลเก ภวิสฺสติ ฯ✎ ร่าง

satthā loke bhavissati.

thi-ap26:6.1 #

ตสฺส ธมฺเมสุ ทายาทา✎ ร่าง

Tassa dhammesu dāyādā,

อ้างอิงPTS 2.577 · สยามรัฐ 33.349

thi-ap26:6.2 #

โอรสา ธมฺมนิมฺมิตา✎ ร่าง

orasā dhammanimmitā;

thi-ap26:6.3 #

โสณาติ นาม นาเมน✎ ร่าง

Soṇāti nāma nāmena,

thi-ap26:6.4 #

เหสฺสติ สตฺถุสาวิกา ฯ✎ ร่าง

hessati satthu sāvikā’.

thi-ap26:7.1 #

ตํ สุตฺวา มุทิตา หุตฺวา✎ ร่าง

Taṁ sutvā muditā hutvā,

thi-ap26:7.2 #

ยาวชีวํ ตถา ชินํ✎ ร่าง

yāvajīvaṁ tadā jinaṁ;

thi-ap26:7.3 #

เมตฺตจิตฺตา ปริจรึ✎ ร่าง

Mettacittā paricariṁ,

thi-ap26:7.4 #

ปจฺจเยหิ วินายกํ ฯ✎ ร่าง

paccayehi vināyakaṁ.

thi-ap26:8.1 #

เตน กมฺเมน สุกเตน✎ ร่าง

Tena kammena sukatena,

อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.144

thi-ap26:8.2 #

เจตนาปณิธีหิ จ✎ ร่าง

cetanāpaṇidhīhi ca;

thi-ap26:8.3 #

ชหิตฺวา มานุสํ เทหํ✎ ร่าง

Jahitvā mānusaṁ dehaṁ,

thi-ap26:8.4 #

ตาวตึสํ อคญฺฉหํ ฯ✎ ร่าง

tāvatiṁsamagacchahaṁ.

thi-ap26:9.1 #

ปจฺฉิเม จ ภเว ทานิ✎ ร่าง

Pacchime ca bhave dāni,

thi-ap26:9.2 #

ชาตา เสฏฺฐิกุเล อหํ✎ ร่าง

jātā seṭṭhikule ahaṁ;

thi-ap26:9.3 #

สาวตฺถิยํ ปุรวเร✎ ร่าง

Sāvatthiyaṁ puravare,

thi-ap26:9.4 #

อิทฺเธ ผีเต มหทฺธเน ฯ✎ ร่าง

iddhe phīte mahaddhane.

thi-ap26:10.1 #

ยทา จ โยพฺพนํ ปตฺตา✎ ร่าง

Yadā ca yobbanappattā,

thi-ap26:10.2 #

คนฺตฺวา ปติกุลํ อหํ✎ ร่าง

gantvā patikulaṁ ahaṁ;

thi-ap26:10.3 #

ทส ปุตฺตานิ อชนึ✎ ร่าง

Dasa puttāni ajaniṁ,

thi-ap26:10.4 #

สุรูปานิ วิเสสโต ฯ✎ ร่าง

surūpāni visesato.

thi-ap26:11.1 #

สุเข ฐิตา จ เต สพฺเพ✎ ร่าง

Sukhedhitā ca te sabbe,

thi-ap26:11.2 #

ชนเนตฺตมโนหรา✎ ร่าง

jananettamanoharā;

thi-ap26:11.3 #

อมิตฺตานมฺปิ รุจิตา✎ ร่าง

Amittānampi rucitā,

thi-ap26:11.4 #

มม ๑- ปเคว เต ปิยา ฯ✎ ร่าง

mama pageva te piyā.

thi-ap26:12.1 #

ตโต มยฺหํ อกามาย✎ ร่าง

Tato mayhaṁ akāmāya,

thi-ap26:12.2 #

ทสปุตฺตปุรกฺขโต✎ ร่าง

dasaputtapurakkhato;

thi-ap26:12.3 #

ปพฺพชิตฺถ ส เม ภตฺตา✎ ร่าง

Pabbajittha sa me bhattā,

thi-ap26:12.4 #

เทวเทวสฺส สาสเน ฯ✎ ร่าง

devadevassa sāsane.

thi-ap26:13.1 #

ตเทกิกา วิจินฺเตสึ✎ ร่าง

Tadekikā vicintesiṁ,

thi-ap26:13.2 #

ชีวิเตนาลมตฺถุ เม ชิน✎ ร่าง

‘jīvitenālamatthu me;

thi-ap26:13.3 #

าย ๒- ปติปุตฺเตหิ พ✎ ร่าง

Cattāya patiputtehi,

thi-ap26:13.4 #

ุทฺธายปิ ๓- วรากิยา ฯ✎ ร่าง

vuḍḍhāya ca varākiyā.

thi-ap26:14.1 #

อหํปิ ตตฺถ คจฺฉิสฺสํ✎ ร่าง

Ahampi tattha gacchissaṁ,

thi-ap26:14.2 #

สมฺปตฺโต ยตฺถ เม ปติ✎ ร่าง

sampatto yattha me pati’;

thi-ap26:14.3 #

เอวาหํ จินฺตยิตฺวาน✎ ร่าง

Evāhaṁ cintayitvāna,

thi-ap26:14.4 #

ปพฺพชึ อนคาริยํ ฯ✎ ร่าง

pabbajiṁ anagāriyaṁ.

thi-ap26:15.1 #

ตโต มมํ ๔- ภิกฺขุนิโย✎ ร่าง

Tato ca maṁ bhikkhuniyo,

thi-ap26:15.2 #

เอกํ ภิกฺขุนุปสฺสเย✎ ร่าง

ekaṁ bhikkhunupassaye;

thi-ap26:15.3 #

วิหาย คญฺฉุโมวาทํ✎ ร่าง

Vihāya gacchumovādaṁ,

thi-ap26:15.4 #

ตาเปหิ อุทกํ อิติ ฯ✎ ร่าง

‘tāpehi udakaṁ’ iti.

thi-ap26:16.1 #

ตทา อุทกมาเนตฺวา✎ ร่าง

Tadā udakamāhitvā,

อ้างอิงสยามรัฐ 33.350

thi-ap26:16.2 #

โอกิริตฺวาน กุมฺภิยา✎ ร่าง

okiritvāna kumbhiyā;

thi-ap26:16.3 #

จุลฺเล ฐเปตฺวา อาสินา✎ ร่าง

Culle ṭhapetvā āsīnā,

thi-ap26:16.4 #

ตโต จิตฺตํ สมาทหึ ฯ✎ ร่าง

tato cittaṁ samādahiṁ.

thi-ap26:17.1 #

ขนฺเธ อนิจฺจโต ทิสฺวา✎ ร่าง

Khandhe aniccato disvā,

thi-ap26:17.2 #

ทุกฺขโต จ อนตฺตโต✎ ร่าง

dukkhato ca anattato;

thi-ap26:17.3 #

เขเปตฺวา อาสเว สพฺเพ✎ ร่าง

Khepetvā āsave sabbe,

thi-ap26:17.4 #

อรหตฺตํ อปาปุณึ ฯ✎ ร่าง

arahattamapāpuṇiṁ.

thi-ap26:18.1 #

ตทาคนฺตฺวา ภิกฺขุนิโย✎ ร่าง

Tadāgantvā bhikkhuniyo,

thi-ap26:18.2 #

อุโณฺหทกมปุจฺฉิสุํ✎ ร่าง

uṇhodakamapucchisuṁ;

thi-ap26:18.3 #

เตโชธาตุํ อธิฏฺฐาย✎ ร่าง

Tejodhātumadhiṭṭhāya,

thi-ap26:18.4 #

ขิปฺปํ สนฺตาปยึ ชลํ ฯ✎ ร่าง

khippaṁ santāpayiṁ jalaṁ.

thi-ap26:19.1 #

วิมฺหิตา ตา ชินวรํ✎ ร่าง

Vimhitā tā jinavaraṁ,

อ้างอิงPTS 2.578 · ฉัฏฐสังคายนา 58.248

thi-ap26:19.2 #

เอตมตฺถมสาวยุํ✎ ร่าง

etamatthamasāvayuṁ;

thi-ap26:19.3 #

ตํ สุตฺวา มุทิโต นาโถ✎ ร่าง

Taṁ sutvā mudito nātho,

thi-ap26:19.4 #

อิมํ คาถํ อภาสถ ฯ✎ ร่าง

imaṁ gāthaṁ abhāsatha.

thi-ap26:20.1 #

โย จ วสฺสสตํ ชีเว✎ ร่าง

‘Yo ca vassasataṁ jīve,

อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.146

thi-ap26:20.2 #

กุสีโต หีนวีริโย✎ ร่าง

kusīto hīnavīriyo;

thi-ap26:20.3 #

เอกาหํ ชีวิตํ เสยฺโย✎ ร่าง

Ekāhaṁ jīvitaṁ seyyo,

thi-ap26:20.4 #

วิริยารภโต ทฬฺหํ ฯ✎ ร่าง

vīriyamārabhato daḷhaṁ’.

thi-ap26:21.1 #

อาราธิโต มหาวีโร✎ ร่าง

Ārādhito mahāvīro,

thi-ap26:21.2 #

มยา สุปฺปฏิปตฺติยา✎ ร่าง

mayā suppaṭipattiyā;

thi-ap26:21.3 #

อารทฺธวิริยานคฺคํ✎ ร่าง

Āraddhavīriyānaggaṁ,

thi-ap26:21.4 #

มมาห ส มหามุนิ ฯ✎ ร่าง

mamāha sa mahāmuni.

thi-ap26:22.1 #

กิเลสา ฌาปิตา มยฺหํ ภวา สพฺ✎ ร่าง

Kilesā jhāpitā mayhaṁ,

thi-ap26:22.2 #

เพ สมูหตา นาคีว พนฺธนํ เฉตฺวา✎ ร่าง

…pe…

thi-ap26:22.3 #

วิหรามิ อนาสวา ฯ✎ ร่าง

viharāmi anāsavā.

thi-ap26:23.1 #

สฺวาคตํ วต เม อาสิ พุทฺธ✎ ร่าง

Svāgataṁ vata me āsi,

thi-ap26:23.2 #

เสฏฺฐสฺส สนฺติเก ติสฺโส วิชฺชา อนุปฺปตฺตา✎ ร่าง

…pe…

thi-ap26:23.3 #

กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ ฯ✎ ร่าง

kataṁ buddhassa sāsanaṁ.

thi-ap26:24.1 #

ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขา✎ ร่าง

Paṭisambhidā catasso,

thi-ap26:24.2 #

ปิจ อฏฺฐิเม ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา✎ ร่าง

…pe…

thi-ap26:24.3 #

กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ✎ ร่าง

kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.

thi-ap26:25.1 #

อิตฺถํ สุทํ โสณา ภิกฺขุนี อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ✎ ร่าง

Itthaṁ sudaṁ soṇā bhikkhunī imā gāthāyo abhāsitthāti.

thi-ap26:26.1 #

โสณาเถริยา✎ ร่าง

Soṇātheriyāpadānaṁ chaṭṭhaṁ.

thi-ap27:0.1 #

อปทานํ✎ ร่าง

Therīapadāna

thi-ap27:0.2 #

สมตฺตํ ฯ @เชิงอรรถ: ๑ ม. อุทกมาหิตฺวา ฯ ๒ ยุ. เอตมตฺถํว สาวยุํ ฯ สตฺตมํ ภทฺทกาปิลานีเถริยาปทานํ✎ ร่าง

Kuṇḍalakesīvagga

‹ กลับสารบัญ เล่ม ๓๓ — ขุททกนิกาย อปทาน ๒

ความน่าเชื่อถือ: ✓ ทางการ 🤖 AI จับคู่ ✎ ร่าง — "ร่าง" คือจับคู่อัตโนมัติ อาจคลาดเคลื่อน ยังไม่ตรวจทาน