จูฬ✎ ร่าง
2 Caturāsītibhikkhunīsahassaapadāna
าสีติสหสฺสานิ✎ ร่าง
“Cullāsītisahassāni,
อ้างอิงPTS 2.598 · พุทธชยันตี 37.2.186
พฺราหฺมณกุลสมฺภวา✎ ร่าง
brāhmaññakulasambhavā;
สุขุมาลหตฺถปาทา✎ ร่าง
Sukhumālahatthapādā,
ปุเร ตุยฺหํ มหามุเน ฯ✎ ร่าง
pure tuyhaṁ mahāmune.
เวสฺส สุทฺทกุเล ชาตา✎ ร่าง
Vessasuddakule jātā,
เทวา นาคา จ กินฺนรา✎ ร่าง
devā nāgā ca kinnarā;
จตุทฺทีปา พหู กญฺญา✎ ร่าง
Cātuddīpā bahū kaññā,
ปุเร ตุยฺหํ มหามุเน ฯ✎ ร่าง
pure tuyhaṁ mahāmune.
กาจิ ๒- ปพฺพชิตา อตฺถิ✎ ร่าง
Kāci pabbajitā atthi,
สพฺพทสฺสาวิโน พหู✎ ร่าง
sabbadassāvino bahū;
เทวา จ กินฺนรา นาคา พ✎ ร่าง
Devā ca kinnarā nāgā,
ุชฺฌิสฺสนฺติ ๓- อนาคเต ฯ✎ ร่าง
phusissanti anāgate.
อนุโภตฺวา ยสํ สพฺพํ✎ ร่าง
Anubhotvā yasaṁ sabbaṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.378
ปตฺวาน สพฺพสมฺปทา✎ ร่าง
Patvāna sabbasampadā;
ตุมฺหํ ๑- ปสาทํ ปฏิลทฺธา✎ ร่าง
Tumhaṁ pasādaṁ paṭiladdhā,
พุชฺฌิสฺสนฺติ อนาคเต ฯ✎ ร่าง
Bujjhissanti anāgate.
อเมฺห พฺราหฺมณธีตา ตุ✎ ร่าง
Amhe brāhmaṇadhītā tu,
พฺรหฺมญฺญกุลสมฺภวา
ล✎ ร่าง
brāhmaññakulasambhavā;
กฺขณา ๒- จ มหาวีร✎ ร่าง
Pekkhato no mahāvīra,
ปาเท วนฺทาม จกฺขุมา ฯ✎ ร่าง
pāde vandāma cakkhuma.
อุปาหตา ภวา สพฺเพ✎ ร่าง
Upāhatā bhavā sabbe,
มูลตณฺหา สมูหตา✎ ร่าง
mūlataṇhā samūhatā;
สมุจฺฉินฺนา อนุสยา✎ ร่าง
Samucchinnā anusayā,
ปุญฺญสงฺขารทาลิตา ฯ✎ ร่าง
puññasaṅkhāradālitā.
สมาธิโคจรา สพฺพา✎ ร่าง
Samādhigocarā sabbā,
สมาปตฺติวสี ตถา✎ ร่าง
samāpattivasī katā;
ฌาเนน ธมฺมรติยา✎ ร่าง
Jhānena dhammaratiyā,
วิหริสฺสาม โน สทา ฯ✎ ร่าง
viharissāma no sadā.
ภวเนตฺติ อวิชฺชา จ✎ ร่าง
Bhavanetti avijjā ca,
สงฺขาราปิ จ เขปิตา✎ ร่าง
saṅkhārāpi ca khepitā;
สุทุทฺทสํ ปทํ คนฺตฺวา✎ ร่าง
Sududdasaṁ padaṁ gantvā,
อนุชานิมฺห ๔- นายก ฯ✎ ร่าง
anujānātha nāyaka”.
อุปการา ๕- มมํ ตุเมฺห✎ ร่าง
“Upakārā mamaṁ tumhe,
ทีฆรตฺตํ คตทฺธิโน✎ ร่าง
dīgharattaṁ katāvino;
จตุนฺนํ ๖- สํสยํ เฉตฺวา✎ ร่าง
Catunnaṁ saṁsayaṁ chetvā,
สพฺพา คจฺฉถ ๗- นิพฺพุตึ ฯ✎ ร่าง
sabbā gacchantu nibbutiṁ”.
วนฺทิตฺวา มุนิโน ปาเท✎ ร่าง
Vanditvā munino pāde,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.269
กตฺวา อิทฺธิวิกุพฺพนํ✎ ร่าง
katvā iddhivikubbanaṁ;
กาจิ ทสฺเสนฺติ อาโลกํ✎ ร่าง
Kāci dassenti ālokaṁ,
อนฺธการํ ๘- ตถาปรํ ฯ✎ ร่าง
andhakāramathāparā.
ทสฺเสนฺติ จนฺทสุริเย✎ ร่าง
Dassenti candasūriye,
สาครญฺจ สมจฺฉกํ✎ ร่าง
sāgarañca samacchakaṁ;
สิเนรุํ ปริภณฺฑญฺจ✎ ร่าง
Sineruṁ paribhaṇḍañca,
ทสฺเสนฺติ ปาริฉตฺตกํ ฯ✎ ร่าง
dassenti pārichattakaṁ.
ตาวตึสญฺจ ภวนํ✎ ร่าง
Tāvatiṁsañca bhavanaṁ,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.188
ยามํ ทสฺเสนฺติ อิทฺธิยา✎ ร่าง
yāmaṁ dassenti iddhiyā;
ตุสฺสิตา ๙- นิมฺมิตา เทวา✎ ร่าง
Tusitaṁ nimmite deve,
วสวตฺตี มหิสฺสรา ฯ✎ ร่าง
vasavattī mahissare.
พฺรหฺมาโน กาจิ ทสฺเสนฺติ✎ ร่าง
Brahmāno kāci dassenti,
จงฺกมญฺจ มหารหํ✎ ร่าง
caṅkamañca mahārahaṁ;
พฺรหฺมวณฺณญฺจ มาเปตฺวา✎ ร่าง
Brahmavaṇṇañca māpetvā,
ธมฺมํ เทเสนฺติ สุญฺญตํ ฯ✎ ร่าง
dhammaṁ desenti suññataṁ.
นานาวิกุพฺพนํ กตฺวา✎ ร่าง
Nānāvikubbanaṁ katvā,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.379
อิทฺธึ ทสฺสิย สตฺถุโน✎ ร่าง
iddhiṁ dassiya satthuno;
ทสฺสยึสุ พลํ สพฺพา✎ ร่าง
Dassayiṁsu balaṁ sabbā,
ปาเท วนฺทึสุ สตฺถุโน ฯ✎ ร่าง
pāde vandiṁsu satthuno.
อิทฺธีสุ จ วสี โหม✎ ร่าง
“Iddhīsu ca vasī homa,
อ้างอิงPTS 2.599
ทิพฺพาย โสตธาตุยา✎ ร่าง
dibbāya sotadhātuyā;
เจโตปริยญาณสฺส✎ ร่าง
Cetopariyañāṇassa,
วสี โหม มหามุเน ฯ✎ ร่าง
vasī homa mahāmune.
ปุพฺเพนิวาสํ ชานาม✎ ร่าง
Pubbenivāsaṁ jānāma,
ทิพฺพจกฺขุํ วิโสธิตํ✎ ร่าง
dibbacakkhu visodhitaṁ;
สพฺพาสวปริกฺขีณา✎ ร่าง
Sabbāsavā parikkhīṇā,
นตฺถิ ทานิ ปุนพฺภโว ฯ✎ ร่าง
natthi dāni punabbhavo.
อตฺถธมฺมนิรุตฺตีสุ✎ ร่าง
Atthadhammaniruttīsu,
ปฏิภาเณ ตเถว จ✎ ร่าง
paṭibhāne tatheva ca;
ญาณํ อมฺหํ มหาวีร✎ ร่าง
Ñāṇaṁ amhaṁ mahāvīra,
อุปฺปนฺนํ ตว สนฺติเก ฯ✎ ร่าง
uppannaṁ tava santike.
พุทฺธานํ โลกนาถานํ✎ ร่าง
Pubbānaṁ lokanāthānaṁ,
สงฺคมนฺเตหิ ๑- ทสฺสิตํ✎ ร่าง
saṅgamaṁ no nidassitaṁ;
อธิการา ๒- พหู อเมฺห✎ ร่าง
Adhikāraṁ bahuṁ amhaṁ,
ตุยฺหตฺถาย มหามุเน ฯ✎ ร่าง
tuyhatthāya mahāmune.
ยํ อมฺหํ ๓- ปุริมํ กมฺมํ✎ ร่าง
Yaṁ amhehi kataṁ kammaṁ,
กุสลํ สร ตํ มุนิ✎ ร่าง
kusalaṁ sara taṁ mune;
ตุยฺหตฺถาย มหาวีร✎ ร่าง
Tuyhatthāya mahāvīra,
ปุญฺญานุปจิตานิ โน ฯ✎ ร่าง
puññānupacitāni no.
สตสหสฺเส อิโต กปฺเป✎ ร่าง
Satasahassito kappe,
ปทุมุตฺตโร มหามุนิ✎ ร่าง
padumuttaro mahāmuni;
ปุรํ หํสวตี นาม✎ ร่าง
Puraṁ haṁsavatī nāma,
สมฺพุทฺธสฺส กุลาลยํ ๔- ฯ✎ ร่าง
sambuddhassa kulāsayaṁ.
ทฺวาเรน หํสวติยํ✎ ร่าง
Dvārena haṁsavatiyā,
คงฺคา สนฺทติ สพฺพทา✎ ร่าง
gaṅgā sandati sabbadā;
อุพฺพาฬฺหา ๕- นทิยา ภิกฺขู✎ ร่าง
Ubbāḷhā nadiyā bhikkhū,
คมนํ น ลภนฺติ เต ฯ✎ ร่าง
gamanaṁ na labhanti te.
ทิวสํ เทฺว ๖- ตโย เจว✎ ร่าง
Divasaṁ dve tayo ceva,
สตฺตาหํ มาสิกํ ตโต✎ ร่าง
sattāhaṁ māsikaṁ tato;
จาตุมาสมฺปิ สมฺปุณฺณํ✎ ร่าง
Catumāsampi sampuṇṇaṁ,
คมนํ น ลภนฺติ เต ฯ✎ ร่าง
gamanaṁ na labhanti te.
ตทา อหุ สตฺตสาโร✎ ร่าง
Tadā ahu sattasāro,
ชชฺชิโย ๗- นาม รฏฺฐโก✎ ร่าง
jaṭilo nāma raṭṭhiko;
โอรตีเร ๘- ภิกฺขโว ทิสฺวา✎ ร่าง
Oruddhe bhikkhavo disvā,
เสตุํ ๙- คงฺคาย การยิ ฯ✎ ร่าง
setuṁ gaṅgāya kārayi.
ตทา สตสหสฺเสหิ✎ ร่าง
Tadā satasahassehi,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.380 · ฉัฏฐสังคายนา 58.270
เสตุํ คงฺคาย การยึ✎ ร่าง
setuṁ gaṅgāya kārayi;
สงฺฆสฺส ปาริเม ๑- ตีเร✎ ร่าง
Saṅghassa orime tīre,
วิหารญฺจ อการยิ ฯ✎ ร่าง
vihārañca akārayi.
อิตฺถิโย ปุริสา เจว✎ ร่าง
Itthiyo purisā ceva,
อ้างอิงพุทธชยันตี 37.2.190
อุจฺจานีจกุลานิ จ✎ ร่าง
uccanīcakulāni ca;
ตสฺส เสตุํ วิหารํ ๒- จ✎ ร่าง
Tassa setuṁ vihārañca,
สมภาคํ อกํสุ เต ฯ✎ ร่าง
samabhāgaṁ akaṁsu te.
อเมฺห อญฺเญ จ มนุชา✎ ร่าง
Amhe aññe ca mānujā,
วิปฺปสนฺเนน เจตสา✎ ร่าง
vippasannena cetasā;
ตสฺส ธมฺเมสุ ทายาทา✎ ร่าง
Tassa dhammesu dāyādā,
นคเร ชนปเทสุ จ ฯ✎ ร่าง
nagare janapadesu ca.
อิตฺถี ปุมา กุมารา จ✎ ร่าง
Itthī pumā kumārā ca,
พหู เจว กุมาริกา✎ ร่าง
bahū ceva kumārikā;
เสตุโน จ วิหารสฺส✎ ร่าง
Setuno ca vihārassa,
วาลุกา อากิรึสุ เต ฯ✎ ร่าง
vālukā ākiriṁsu te.
วีถิสมฺมชฺชนํ กตฺวา✎ ร่าง
Vīthiṁ sammajjanaṁ katvā,
อ้างอิงPTS 2.600
กทลีปุณฺณฆฏทฺธชา✎ ร่าง
kadalīpuṇṇaghaṭe dhaje;
ธูปํ ๔- จุณฺณญฺจ มาลญฺจ✎ ร่าง
Dhūpaṁ cuṇṇañca mālañca,
การํ กตฺวาน สตฺถุโน ฯ✎ ร่าง
kāraṁ katvāna satthuno.
เสตุวิหาเร กตฺวาน✎ ร่าง
Setuvihāre kāretvā,
นิมนฺเตตฺวา วินายกํ✎ ร่าง
nimantetvā vināyakaṁ;
มหาทานํ ททิตฺวาน✎ ร่าง
Mahādānaṁ daditvāna,
สมฺโพธึ อภิปตฺถยึ ฯ✎ ร่าง
sambodhiṁ abhipatthayiṁ.
ปทุมุตฺตโร มหาวีโร ค✎ ร่าง
Padumuttaro mahāvīro,
รุโก ๕- สพฺพปาณินํ✎ ร่าง
tārako sabbapāṇinaṁ;
อนุโมทนิยํ กตฺวา ๖- พฺยากาสิ✎ ร่าง
Anumodanīyaṅkāsi,
มหามุนิ ฯ✎ ร่าง
jaṭilassa mahāmuni.
สตสหสฺเส อติกฺกนฺเต✎ ร่าง
‘Satasahassātikkante,
กปฺโป เหสฺสติ ภทฺทโก✎ ร่าง
kappo hessati bhaddako;
ภวาภเว สุขํ ๗- ลทฺธา✎ ร่าง
Bhavābhavenubhotvāna,
ปาปุณิสฺสติ โพธิยํ ฯ
|๑๗๒.๔๓| เย ๘- เ✎ ร่าง
pāpuṇissati bodhiyaṁ.
กจิ หตฺถกมฺมญฺจ✎ ร่าง
Kāci hatthaparikammaṁ,
กตาวี นรนาริโย✎ ร่าง
katāvī naranāriyo;
อนาคตสฺมิ อทฺธาเน✎ ร่าง
Anāgatamhi addhāne,
สพฺเพ เหสฺสนฺติ สมฺมุขา ฯ✎ ร่าง
sabbā hessanti sammukhā’.
เตน กมฺมวิปาเกน✎ ร่าง
Tena kammavipākena,
เจตนาปณิธีหิ จ✎ ร่าง
cetanāpaṇidhīhi ca;
อุปฺปนฺนา เทวภวเน✎ ร่าง
Uppannā devabhavanaṁ,
ตุยฺหนฺเต ๑๐- ปริจาริกา ฯ✎ ร่าง
tuyhaṁ tā paricārikā.
ทิพฺพสุขํ อสงฺเขยฺยํ✎ ร่าง
Dibbasukhaṁ asaṅkhiyaṁ,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.381
มานุสญฺจ อสงฺขิยํ
อน✎ ร่าง
mānusañca asaṅkhiyaṁ;
ุโภนฺติ ๑- จิรํ กาลํ✎ ร่าง
Tuyhaṁ te paricārema,
สํสริตฺวา ภวาภเว ฯ✎ ร่าง
saṁsarimha bhavābhave.
สตสหสฺเส อิโต กปฺเป✎ ร่าง
Satasahassito kappe,
สุกตํ กมฺมสมฺปทํ✎ ร่าง
sukataṁ kammasampadaṁ;
สุขุมาลิมนุสฺเสสุ✎ ร่าง
Sukhumālī manussānaṁ,
อโถ เทวปุเร วเร ฯ✎ ร่าง
atho devapure vare.
รูปโภคยสญฺเจว✎ ร่าง
Rūpabhogayase ceva,
อโถ กิตฺติสุขํ ปิยํ✎ ร่าง
atho kittiñca sakkataṁ;
ลภาม สตตํ สพฺพํ✎ ร่าง
Labhāma satataṁ sabbaṁ,
สุกตํ กมฺมสมฺปทํ ฯ✎ ร่าง
sukataṁ kammasampadaṁ.
ปจฺฉิเม ภวสมฺปตฺเต✎ ร่าง
Pacchime bhave sampatte,
ชายาม ๔- พฺราหฺมเณ กุเล✎ ร่าง
jātāmha brāhmaṇe kule;
สุขุมาลหตฺถปาทา✎ ร่าง
Sukhumālahatthapādā,
สกฺยปุตฺตนิเวสเน ฯ✎ ร่าง
sakyaputtanivesane.
สพฺพกาลมฺปิ ปฐวึ✎ ร่าง
Sabbakālampi pathaviṁ,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 58.271 · พุทธชยันตี 37.2.192
น ปสฺสาม นลงฺกตํ✎ ร่าง
na passāma na laṅkataṁ;
จิกฺขลฺลํ ๕- ภูมึ คมนํ✎ ร่าง
Cikkhallabhūmimasuciṁ,
น ปสฺสาม มหามุนิ ฯ✎ ร่าง
na passāma mahāmune.
อคาราวสนฺเต อเมฺห✎ ร่าง
Agāraṁ vasante amhe,
สกฺการํ สพฺพกาลิกํ✎ ร่าง
sakkāraṁ sabbakālikaṁ;
อุปเนนฺติ สทา สพฺพํ✎ ร่าง
Upanenti sadā sabbaṁ,
ปุพฺพกมฺมผเลน ๖- โน ฯ✎ ร่าง
pubbakammaphalena no.
อคารํ ปชหิตฺวาน✎ ร่าง
Agāraṁ pajahitvāna,
อ้างอิงPTS 2.601
ปพฺพชิตฺวานคาริยํ✎ ร่าง
pabbajitvānagāriyaṁ;
สํสารปถํ นิติณฺณา น✎ ร่าง
Saṁsārapathanitthiṇṇā,
ตฺถิ ๗- ทานิ ปุนพฺภโว ฯ✎ ร่าง
vītarāgā bhavāmase.
จีวรํ ปิณฺฑปาตญฺจ✎ ร่าง
Cīvaraṁ piṇḍapātañca,
ปจฺจยํ สยนาสนํ✎ ร่าง
paccayaṁ sayanāsanaṁ;
อุปเนนฺติ สทา อเมฺห✎ ร่าง
Upanenti sadā amhe,
สหสฺสานิ ตโต ตโต ฯ✎ ร่าง
sahassāni tato tato.
กิเลสา ฌาปิตามฺหากํ ภวา สพฺเพ สมูหตา
นาคีว พนฺธนํ✎ ร่าง
Kilesā jhāpitā amhaṁ,
วิหราม อนาสวา ฯ✎ ร่าง
viharāma anāsavā.
สฺวาคตํ วต โน อาสิ พุทฺธ✎ ร่าง
Svāgataṁ vata no āsi,
อ้างอิงสยามรัฐ 33.382
เสฏฺฐสฺส สนฺติเก
ติสฺโส วิชฺชา อนุปฺปตฺตา✎ ร่าง
…pe…
กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขา✎ ร่าง
Paṭisambhidā catasso,
ปิจ อฏฺฐิเม
ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา✎ ร่าง
…pe…
กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
อิตฺถํ สุทํ จตุราสีติ พฺราหฺมณกญฺญาภิกฺขุนีสหสฺสานิ ภควโต สมฺมุขา
อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ✎ ร่าง
Itthaṁ sudaṁ caturāsītibrāhmaṇakaññābhikkhunīsahassāni bhagavato sammukhā imā gāthāyo abhāsitthāti.
จตุราสีติสหสฺสพฺราหฺมณกญฺญาเถรีนํ อปทานํ สมตฺตํ ฯ
ตติยํ อุปฺปลทายิกาเถริยาปทานํ✎ ร่าง
Caturāsītibhikkhunīsahassāpadānaṁ dutiyaṁ.