เนื้อความทั้งข้อ
[๑๓] ธรรมเหล่าหนึ่งเหล่าใดเป็นอกุศล ธรรมเหล่านั้นทั้งหมด มีอกุศลมูล
เป็นมูลหรือ?
อกุศลที่เป็นอเหตุกะ ไม่ใช่มีอกุศลมูลเป็นมูล อกุศลที่เป็นสเหตุกะ มีอกุศลมูลเป็นมูล.
หรือว่า ธรรมเหล่าใดมีอกุศลมูลเป็นมูล ธรรมเหล่านั้นทั้งหมด เป็นอกุศล?
รูปที่มีอกุศลเป็นสมุฏฐาน มีอกุศลมูลเป็นมูล ไม่ใช่อกุศล อกุศลมีอกุศลมูลเป็นมูล
ด้วย เป็นอกุศลด้วย.
ธรรมเหล่าหนึ่งเหล่าใดเป็นอกุศล ธรรมเหล่านั้นทั้งหมด มีมูลอย่างเดียวกันโดยเป็น
อกุศลมูลเป็นมูลหรือ?
อกุศลที่เป็นอเหตุกะ ไม่ใช่มีมูลอย่างเดียวกันโดยเป็นอกุศลมูลเป็นมูล อกุศลที่เป็น
สเหตุกะ มีมูลอย่างเดียวกันโดยเป็นอกุศลมูลเป็นมูล.
หรือว่า ธรรมเหล่าใดมีมูลอย่างเดียวกันโดยเป็นอกุศลมูลเป็นมูล ธรรมเหล่านั้น
ทั้งหมด เป็นอกุศล?
รูปที่มีอกุศลเป็นสมุฏฐาน มีมูลอย่างเดียวกันโดยเป็นอกุศลมูลเป็นมูล ไม่ใช่อกุศล
อกุศลมีมูลอย่างเดียวกันโดยเป็นอกุศลมูลเป็นมูลด้วย เป็นอกุศลด้วย.
ธรรมเหล่าหนึ่งเหล่าใดมีมูลอย่างเดียวกันโดยเป็นอกุศลมูลเป็นมูล ธรรมเหล่านั้น
ทั้งหมด มีมูลอาศัยกันและกันโดยเป็นอกุศลมูล เป็นมูลหรือ?
มูลเหล่าใดที่เป็นอกุศลมูล เกิดร่วมกัน มูลเหล่านั้นชื่อว่ามีมูลอย่างเดียวกัน เป็นมูลด้วย
มีมูลอาศัยกันและกันเป็นมูลด้วย ธรรมที่เกิดร่วมกันกับอกุศลมูลที่เหลือนอกนั้น มีมูลอย่างเดียว
กันโดยเป็นอกุศลมูลเป็นมูล แต่ไม่ใช่มีมูลอาศัยกันและกันเป็นมูล.
หรือว่า ธรรมเหล่าใดมีมูลอาศัยกันและกันโดยเป็นอกุศลมูลเป็นมูล ธรรมเหล่านั้น
ทั้งหมด เป็นอกุศล?
ถูกแล้ว.
เยเกจิ อกุสลา ธมฺมา สพฺเพ เต อกุสลมูลมูลกาติ✎ ร่าง
Ye keci akusalā dhammā, sabbe te akusalamūlamūlakāti?
อเหตุกํ อกุสลํ น อกุสลมูลมูลกํ สเหตุกํ อกุสลํ อกุสลมูลมูลกํ ฯ✎ ร่าง
Ahetukaṁ akusalaṁ na akusalamūlamūlakaṁ. Sahetukaṁ akusalaṁ akusalamūlamūlakaṁ.
อ้างอิงสยามรัฐ 38.11
เย วา ปน อกุสลมูลมูลกา สพฺเพ เต ธมฺมา อกุสลาติ✎ ร่าง
Ye vā pana akusalamūlamūlakā, sabbe te dhammā akusalāti?
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 117.15
อกุสลสมุฏฺฐานํ
รูปํ อกุสลมูลมูลกํ น อกุสลํ อกุสลํ อกุสลมูลมูลกญฺเจว อกุสลญฺจ ฯ✎ ร่าง
Akusalasamuṭṭhānaṁ rūpaṁ akusalamūlamūlakaṁ na akusalaṁ. Akusalaṁ akusalamūlamūlakañceva akusalañca.
เยเกจิ อกุสลา ธมฺมา สพฺเพ เต อกุสลมูเลน เอกมูลมูลกาติ✎ ร่าง
Ye keci akusalā dhammā, sabbe te akusalamūlena ekamūlamūlakāti?
อเหตุกํ
อกุสลํ อกุสลมูเลน น เอกมูลมูลกํ สเหตุกํ อกุสลํ อกุสลมูเลน เอกมูลมูลกํ ฯ✎ ร่าง
Ahetukaṁ akusalaṁ akusalamūlena na ekamūlamūlakaṁ. Sahetukaṁ akusalaṁ akusalamūlena ekamūlamūlakaṁ.
เย วา ปน อกุสลมูเลน เอกมูลมูลกา สพฺเพ เต ธมฺมา อกุสลาติ✎ ร่าง
Ye vā pana akusalamūlena ekamūlamūlakā, sabbe te dhammā akusalāti?
อกุสลสมุฏฺฐานํ รูปํ อกุสลมูเลน เอกมูลมูลกํ น อกุสลํ อกุสลํ
อกุสลมูเลน เอกมูลมูลกญฺเจว อกุสลญฺจ ฯ✎ ร่าง
Akusalasamuṭṭhānaṁ rūpaṁ akusalamūlena ekamūlamūlakaṁ, na akusalaṁ. Akusalaṁ akusalamūlena ekamūlamūlakañceva akusalañca.
เยเกจิ อกุสลมูเลน
เอกมูลมูลกา ธมฺมา สพฺเพ เต อกุสลมูเลน อญฺญมญฺญมูลมูลกาติ✎ ร่าง
Ye keci akusalamūlena ekamūlamūlakā dhammā, sabbe te akusalamūlena aññamaññamūlamūlakāti?
อ้างอิงพุทธชยันตี 48.24
มูลานิ ยานิ เอกโต อุปฺปชฺชนฺติ อกุสลมูลานิ เอกมูลมูลานิ เจว
อญฺญมญฺญมูลมูลกานิ จ อวเสสา อกุสลมูลสหชาตา ธมฺมา อกุสลมูเลน
เอกมูลมูลกา น จ อญฺญมญฺญมูลมูลกา ฯ✎ ร่าง
Mūlāni yāni ekato uppajjanti akusalamūlāni ekamūlamūlakāni ceva aññamaññamūlamūlakāni ca. Avasesā akusalamūlasahajātā dhammā akusalamūlena ekamūlamūlakā, na ca aññamaññamūlamūlakā.
อ้างอิงPTS 1.13
เย วา ปน อกุสลมูเลน
อญฺญมญฺญมูลมูลกา สพฺเพ เต ธมฺมา อกุสลาติ: อามนฺตา ฯ✎ ร่าง
Ye vā pana akusalamūlena aññamaññamūlamūlakā, sabbe te dhammā akusalāti? Āmantā.
—
1.2.1.3. Abyākatapada nayacatukka