เนื้อความทั้งข้อ
[๑๕] ธรรมเหล่าหนึ่งเหล่าใดเป็นอัพยากฤต ธรรมเหล่านั้นทั้งหมด มีอัพยากตมูล
เป็นมูลหรือ?
มูลที่เป็นอัพยากตมูลมี ๓ เท่านั้น อัพยากตธรรมที่เหลือนอกนั้น ไม่ใช่มูลที่เรียกว่า
อัพยากตมูล.
หรือว่า ธรรมเหล่าใดเป็นมูลที่เรียกว่าอัพยากตมูล ธรรมเหล่านั้นทั้งหมด เป็น
อัพยากฤต?
ถูกแล้ว.
ธรรมเหล่าหนึ่งเหล่าใดที่เป็นอัพยากฤต ธรรมเหล่านั้นทั้งหมด มีมูลอย่างเดียวกัน
โดยเป็นอัพยากตมูล เป็นมูลหรือ?
อัพยากฤตที่เป็นอเหตุกะ ไม่ใช่มีมูลอย่างเดียวกัน โดยเป็นอัพยากตมูลเป็นมูล
อัพยากฤตที่เป็นสเหตุกะ มีมูลอย่างเดียวกันโดยเป็นอัพยากตมูลเป็นมูล.
หรือว่า ธรรมเหล่าใดมีมูลอย่างเดียวกันโดยเป็นอัพยากตมูลเป็นมูล ธรรมเหล่านั้น
ทั้งหมด เป็นอัพยากฤต?
ถูกแล้ว.
ธรรมเหล่าหนึ่งเหล่าใด มีมูลอย่างเดียวกันโดยเป็นอัพยากตมูลเป็นมูล ธรรมเหล่านั้น
ทั้งหมด มีมูลอาศัยกันและกันโดยเป็นอัพยากตมูลเป็นมูลหรือ?
มูลเหล่าใดที่เป็นอัพยากตมูล เกิดร่วมกัน มูลเหล่านั้นชื่อว่ามีมูลอย่างเดียวกันเป็นมูล
ด้วย มีมูลอาศัยกันและกันเป็นมูลด้วย ธรรมที่เกิดร่วมกันกับอัพยากตมูลที่เหลือนอกนั้น มีมูล
อย่างเดียวกันโดยเป็นอัพยากตมูลเป็นมูล ไม่ใช่มีมูลอาศัยกันและกันเป็นมูล.
หรือว่า ธรรมเหล่าใดมีมูลอาศัยกันและกันโดยเป็นอัพยากตมูลเป็นมูล ธรรม
เหล่านั้นทั้งหมด เป็นอัพยากฤต?
ถูกแล้ว.
เยเกจิ อพฺยากตา ธมฺมา สพฺเพ เต อพฺยากตมูลมูลาติ✎ ร่าง
Ye keci abyākatā dhammā, sabbe te abyākatamūlamūlāti?
ตีเณว อพฺยากตมูลมูลานิ อวเสสา อพฺยากตา ธมฺมา น อพฺยากตมูลมูลา ฯ✎ ร่าง
Tīṇeva abyākatamūlamūlāni. Avasesā abyākatā dhammā na abyākatamūlamūlā.
เย วา ปน อพฺยากตมูลมูลา สพฺเพ เต ธมฺมา อพฺยากตาติ: อามนฺตา ฯ✎ ร่าง
Ye vā pana abyākatamūlamūlā, sabbe te dhammā abyākatāti? Āmantā.
เยเกจิ อพฺยากตา ธมฺมา สพฺเพ เต อพฺยากตมูเลน เอกมูลมูลาติ✎ ร่าง
Ye keci abyākatā dhammā, sabbe te abyākatamūlena ekamūlamūlāti?
อ้างอิงพุทธชยันตี 48.26
อเหตุกํ
อพฺยากตํ อพฺยากตมูเลน น เอกมูลมูลํ สเหตุกํ อพฺยากตํ อพฺยากตมูเลน
เอกมูลมูลํ ฯ✎ ร่าง
Ahetukaṁ abyākataṁ abyākatamūlena na ekamūlamūlaṁ. Sahetukaṁ abyākataṁ abyākatamūlena ekamūlamūlaṁ.
อ้างอิงPTS 1.15
เย วา ปน อพฺยากตมูเลน เอกมูลมูลา สพฺเพ เต ธมฺมา
อพฺยากตาติ: อามนฺตา ฯ✎ ร่าง
Ye vā pana abyākatamūlena ekamūlamūlā, sabbe te dhammā abyākatāti? Āmantā.
เยเกจิ อพฺยากตมูเลน เอกมูลมูลา ธมฺมา สพฺเพ
เต อพฺยากตมูเลน อญฺญมญฺญมูลมูลาติ✎ ร่าง
Ye keci abyākatamūlena ekamūlamūlā dhammā, sabbe te abyākatamūlena aññamaññamūlamūlāti?
มูลานิ ยานิ เอกโต อุปฺปชฺชนฺติ
อพฺยากตมูลานิ เอกมูลมูลานิ เจว อญฺญมญฺญมูลมูลานิ จ อวเสสา
อพฺยากตมูลสหชาตา ธมฺมา อพฺยากตมูเลน เอกมูลมูลา น จ
อญฺญมญฺญมูลมูลา ฯ✎ ร่าง
Mūlāni yāni ekato uppajjanti abyākatamūlāni ekamūlamūlāni ceva aññamaññamūlamūlāni ca. Avasesā abyākatamūlasahajātā dhammā abyākatamūlena ekamūlamūlā, na ca aññamaññamūlamūlā.
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 117.17
เย วา ปน อพฺยากตมูเลน อญฺญมญฺญมูลมูลา
สพฺเพ เต ธมฺมา อพฺยากตาติ: อามนฺตา ฯ✎ ร่าง
Ye vā pana abyākatamūlena aññamaññamūlamūlā, sabbe te dhammā abyākatāti? Āmantā.