เนื้อความทั้งข้อ
[๑๔๒] ในกาลนั้น เราเป็นพรานเที่ยวฆ่าสัตว์อื่นเป็นอย่างมาก สำเร็จการนอนอยู่
ที่เงื้อมเขา ไม่ไกลพระศาสดาพระนามว่าสิขี เราได้เห็นพระพุทธเจ้า
อัครนายกของโลก ทั้งเวลาเย็น เวลาเช้า ก็เราไม่มีไทยธรรมสำหรับ
ถวายแด่พระศาสดาผู้จอมสัตว์ ผู้คงที่ เราได้ถือเอาผลมะหาดไปสู่สำนัก
พระพุทธเจ้า พระผู้มีพระภาคเชษฐบุรุษของโลกผู้ประเสริฐกว่านระทรงรับ
ต่อแต่นั้น เราได้ถือผลมะหาดไปปวารณา พระองค์ผู้นำวิเศษ ด้วยจิต
อันเลื่อมใสนั้น เราได้ทำกาลกิริยา ณ ที่นั้นเอง ในกัลปที่ ๓๑ แต่กัลปนี้
เราได้ถวายผลมะหาดใด ด้วยกรรมนั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผล
แห่งการถวายผลไม้ ในกัลปที่ ๑๕ แต่กัลปนี้ ได้มีพระเจ้าจักรพรรดิ
๓ พระองค์ ทรงพระนามว่ามาลภิ ทรงสมบูรณ์ด้วยแก้ว ๗ ประการ มี
พลมาก คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖
เราทำให้แจ้งชัดแล้ว พระพุทธศาสนาเราได้ทำเสร็จแล้ว ดังนี้.
ทราบว่า ท่านพระผลทายกเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล.
๑. โสภิตเถราปทาน ๒. สุทัสสนเถราปทาน
๓. จันทนปูชกเถราปทาน ๔. ปุปผฉทนิยเถราปทาน
๕. รโหสันทัสสกเถราปทาน ๖. จัมปกปุปผิยเถราปทาน
๗. อัตถสันทัสสกเถราปทาน ๘. เอกรังสนิยเถราปทาน
๙. สาลทายกเถราปทาน ๑๐. ผลทายกเถราปทาน
ป✎ ร่าง
10 Piyālaphaladāyakattheraapadāna
โรธโก ๑- ตทา อาสึ✎ ร่าง
“Pārāvato tadā āsiṁ,
ปรมานุปโรธโก✎ ร่าง
paraṁ anuparodhako;
ปพฺภาเร เสยฺยํ กปฺเปมิ✎ ร่าง
Pabbhāre seyyaṁ kappemi,
อวิทูเร สิขิสตฺถุโน ฯ✎ ร่าง
avidūre sikhisatthuno.
สายํ ปาตญฺจ ปสฺสามิ✎ ร่าง
Sāyaṁ pātañca passāmi,
พุทฺธํ โลกคฺคนายกํ✎ ร่าง
buddhaṁ lokagganāyakaṁ;
เทยฺยธมฺโม จ เม นตฺถิ✎ ร่าง
Deyyadhammo ca me natthi,
ทิปทินฺทสฺส ตาทิโน ฯ✎ ร่าง
dvipadindassa tādino.
ปิยาลผลมาทาย✎ ร่าง
Piyālaphalamādāya,
อ้างอิงPTS 1.170
อคมํ พุทฺธสนฺติกํ✎ ร่าง
agamaṁ buddhasantikaṁ;
ปฏิคฺคเหสิ ภควา✎ ร่าง
Paṭiggahesi bhagavā,
โลกเชฏฺโฐ นราสโภ ฯ✎ ร่าง
lokajeṭṭho narāsabho.
ตโต ปรํ อุปาทาย✎ ร่าง
Tato paraṁ upādāya,
ปวาริ ๒- ตํ วินายกํ✎ ร่าง
paricāriṁ vināyakaṁ;
เตน จิตฺตปฺปสาเทน✎ ร่าง
Tena cittappasādena,
ตตฺถ กาลํ กโต อหํ ฯ✎ ร่าง
tattha kālaṅkato ahaṁ.
เอกตฺตึเส อิโต กปฺเป✎ ร่าง
Ekattiṁse ito kappe,
ยํ ผลํ อททึ อหํ✎ ร่าง
yaṁ phalaṁ adadiṁ ahaṁ;
ทุคฺคตึ นาภิชานามิ✎ ร่าง
Duggatiṁ nābhijānāmi,
ผลทานสฺสิทํ ผลํ ฯ✎ ร่าง
phaladānassidaṁ phalaṁ.
อิโต ปณฺณรเส กปฺเป✎ ร่าง
Ito pannarase kappe,
อ้างอิงสยามรัฐ 32.246
ตโย ๑- อาสึสุ มาลภิ✎ ร่าง
tayo āsuṁ piyālino;
สตฺตรตนสมฺปนฺนา✎ ร่าง
Sattaratanasampannā,
จกฺกวตฺตี มหพฺพลา ฯ✎ ร่าง
cakkavattī mahabbalā.
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขา✎ ร่าง
Paṭisambhidā catasso,
ปิจ อฏฺฐิเม
ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา✎ ร่าง
…pe…
กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา ผลทายโก เถโร อิมา คาถาโย
อภาสิตฺถาติ ฯ✎ ร่าง
Itthaṁ sudaṁ āyasmā piyālaphaladāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
ผลทายกตฺเถรสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ
อ✎ ร่าง
Piyālaphaladāyakattherassāpadānaṁ dasamaṁ.
—
Sobhitavaggo cuddasamo.
ุทฺทานํ✎ ร่าง
Tassuddānaṁ
โสภิ สุทสฺสโน เจว✎ ร่าง
Sobhitasudassano ca,
อ้างอิงพุทธชยันตี 36.294
จนฺทโน ปุปฺผฉทโน✎ ร่าง
candano pupphachadano;
รโห จมฺปกปุปฺผี จ✎ ร่าง
Raho campakapupphī ca,
อตฺถสนฺทสฺสเกน จ ฯ✎ ร่าง
atthasandassakena ca.
เอกรํสี ๒- สาลทโท✎ ร่าง
Ekapasādī sāladado,
ทสโม ผลทายโก✎ ร่าง
dasamo phaladāyako;
คาถาโย สตฺตติ เทฺว จ✎ ร่าง
Gāthāyo sattati dve ca,
คณิตาโย วิภาวิหีติ ฯ
โสภิตวคฺโค จุ✎ ร่าง
gaṇitāyo vibhāvibhi.
ทฺทสโม
---------------
@เชิงอรรถ: ๑ ม. ตโย อาสุํ ปิยาลิโน ฯ ๒ ม. เอกปสาที ฯ ยุ. เอกทุสฺสิ ฯ
ปณฺณรสโม✎ ร่าง
Therāpadāna
ฉตฺตวคฺโค
ปฐมํ✎ ร่าง
Chattavagga
อธิฉตฺติยตฺเถราปทานํ✎ ร่าง
1 Atichattiyattheraapadāna
—
“Parinibbute bhagavati,
อ้างอิงสยามรัฐ 32.247 · ฉัฏฐสังคายนา 57.173