เนื้อความทั้งข้อ
[๑๙๒] เราทุกคนนั้นประชุมกัน เข้าไปเพ่งโทษพระเถระชื่ออภิภู ความเร่าร้อน
ได้เกิดแก่พวกเราผู้เข้าไปเพ่งโทษ ในกาลนั้น พระเถระมีนามชื่อว่าสุนันทะ
เป็นสาวกของพระพุทธเจ้า พระนามว่าธรรมทัสสีผู้เป็นมุนีมาในสำนักของ
เรา ในกาลนั้น ชนทั้งหลายที่อยู่ในสำนักของเรา ได้เอาดอกไม้มาให้เรา
เราได้เอาดอกไม้นั้นบูชาพระสาวกทั้งหลาย เราทำกาลกิริยา ณ ที่นั้น แล้ว
ก็เกิดขึ้นอีก เราไม่ได้ไปสู่วินิบาตเลยตลอด ๑๘๐๐ กัลป ในกัลปที่ ๑๓๐๐
แต่กัลปนี้ ได้มีพระเจ้าจักรพรรดิ ๘ พระองค์ พระนามว่าธูมเกตุ ทรง
สมบูรณ์ด้วยแก้ว ๗ ประการ มีพลมาก คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา
๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งชัดแล้ว พระพุทธศาสนาเรา
ได้ทำเสร็จแล้ว ดังนี้.
ทราบว่า ท่านพระติวัณฏิปุปผิยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล.
๑. กุฏชปุปผิยเถราปทาน ๒. พันธุชีวกเถราปทาน
๓. โกตุมพริยเถราปทาน ๔. ปัญจหัตถิยเถราปทาน
๕. อิสิมุคคทายกเถราปทาน ๖. โพธิอุปัฏฐากเถราปทาน
๗. เอกจินติกเถราปทาน ๘. ติกรรณิปุปผิยเถราปทาน
๙. เอกจาริยเถราปทาน ๑๐. ติวัณฏิปุปผิยเถราปทาน
—
Tivaṇṭipupphiyattheraapadāna
อภิภุํ ๑- เถรํ ปนิชฺฌาม✎ ร่าง
“Abhibhūtaṁ panijjhanti,
สพฺเพ สงฺคมฺม เต มยํ✎ ร่าง
Sabbe saṅgamma te mamaṁ;
เตสํ นิชฺฌายมานานํ✎ ร่าง
Tesaṁ nijjhāyamānānaṁ,
ปริฬาโห อชายถ ฯ✎ ร่าง
Pariḷāho ajāyatha.
สุนนฺโท นาม นาเมน✎ ร่าง
Sunando nāma nāmena,
พุทฺธสฺส สาวโก ตทา✎ ร่าง
buddhassa sāvako tadā;
ธมฺมทสฺสิสฺส มุนิโน✎ ร่าง
Dhammadassissa munino,
อาคญฺฉิ มม สนฺติเก ฯ✎ ร่าง
āgacchi mama santikaṁ.
เย เม ปฏฺฐจรา อาสุํ✎ ร่าง
Ye me baddhacarā āsuṁ,
เต เม ปุปฺผํ อทุํ ตทา✎ ร่าง
te me pupphaṁ aduṁ tadā;
ตาหํ ปุปฺผํ คเหตฺวาน✎ ร่าง
Tāhaṁ pupphaṁ gahetvāna,
สาวเก อภิโรปยึ ฯ✎ ร่าง
sāvake abhiropayiṁ.
โสหํ กาลํ กโต ตตฺถ✎ ร่าง
Sohaṁ kālaṅkato tattha,
ปุนาปิ อุปปชฺชหํ✎ ร่าง
punāpi upapajjahaṁ;
อฏฺฐารเส กปฺปสเต✎ ร่าง
Aṭṭhārase kappasate,
วินิปาตํ น คญฺฉหํ ฯ✎ ร่าง
vinipātaṁ na gacchahaṁ.
เตรเสโต กปฺปสเต✎ ร่าง
Teraseto kappasate,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 57.203
อฏฺฐาสุํ ธูมเกตุโน✎ ร่าง
aṭṭhāsuṁ dhūmaketuno;
สตฺตรตนสมฺปนฺนา✎ ร่าง
Sattaratanasampannā,
จกฺกวตฺตี มหพฺพลา ฯ✎ ร่าง
cakkavattī mahabbalā.
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขา✎ ร่าง
Paṭisambhidā catasso,
อ้างอิงPTS 1.197
ปิจ อฏฺฐิเม
ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา✎ ร่าง
…pe…
กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา ติวณฺฏิปุปฺผิโย เถโร อิมา คาถาโย
อภาสิตฺถาติ ฯ✎ ร่าง
Itthaṁ sudaṁ āyasmā tivaṇṭipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
ติวณฺฏิปุปฺผิยตฺเถรสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ✎ ร่าง
Tivaṇṭipupphiyattherassāpadānaṁ dasamaṁ.
อ✎ ร่าง
Kuṭajapupphiyavaggo ekūnavīsatimo.
ุทฺทานํ✎ ร่าง
Tassuddānaṁ
กุฏชา ๑- พนฺธุชีวี จ✎ ร่าง
Kuṭajo bandhujīvī ca,
อ้างอิงสยามรัฐ 32.291
โกตุมฺพริกหตฺถิโย✎ ร่าง
koṭumbarikahatthiyo;
อิสิมุคฺโค จ โพธิ จ✎ ร่าง
Isimuggo ca bodhi ca,
เอกจินฺตี ติกณฺณิโก✎ ร่าง
ekacintī tikaṇṇiko;
เอกจารี ติวณฺฏี จ✎ ร่าง
Ekacārī tivaṇṭi ca,
คาถา สฏฺฐี ๒- ปกิตฺติตาติ ฯ
กุฏช✎ ร่าง
gāthā dvāsaṭṭhi kittitāti.
ปุปฺผิยวคฺโค เอกูนวีสติโม ฯ
------------------
วีสติโม✎ ร่าง
Therāpadāna
ตมาลปุปฺผิยวคฺโค
ปฐมํ✎ ร่าง
Tamālapupphiyavagga
ตมาลปุปฺผิยตฺเถราปทานํ✎ ร่าง
Tamālapupphiyattheraapadāna
—
“Cullāsītisahassāni,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 57.204 · พุทธชยันตี 36.340